Η χρονιά που η τεχνητή νοημοσύνη «ξέσπασε» στο προσκήνιο – εντυπωσιάζοντας, ανησυχώντας και αλλάζοντας τον κόσμο χωρίς επιστροφή
Οι «Αρχιτέκτονες της Τεχνητής Νοημοσύνης» ανακηρύχθηκαν Πρόσωπα της Χρονιάς 2025 από το περιοδικό TIME.
Το περιοδικό σημειώνει ότι το 2025 ήταν η χρονιά κατά την οποία οι δυνατότητες της τεχνητής νοημοσύνης «ξέσπασαν στο προσκήνιο», χωρίς δυνατότητα επιστροφής.
«Για την παράδοση της εποχής των σκεπτόμενων μηχανών, για το πώς εντυπωσίασαν και ανησύχησαν την ανθρωπότητα, για το πώς μεταμόρφωσαν το παρόν και υπερέβησαν τα όρια του εφικτού, οι Αρχιτέκτονες της Τεχνητής Νοημοσύνης είναι το Πρόσωπο της Χρονιάς 2025 του TIME», ανακοίνωσε το περιοδικό.
Η επιλογή κάθε άλλο παρά αιφνιδιαστική θεωρείται, καθώς η τεχνητή νοημοσύνη κυριάρχησε στα πρωτοσέλιδα όλη τη χρονιά, με πολλούς να εκφράζουν ανησυχίες για τους ενδεχόμενους κινδύνους της. Στον πολιτιστικό χώρο, η διείσδυση της ΤΝ στα δημιουργικά επαγγέλματα βρέθηκε στο επίκεντρο των συζητήσεων, προκαλώντας έντονες αντιπαραθέσεις και εκκλήσεις για περισσότερες δικλίδες ασφαλείας.
Αρκεί, όπως σημειώνεται, να δει κανείς ορισμένες από τις επιλογές για τις Λέξεις της Χρονιάς 2025 από διάφορα λεξικά, για να αντιληφθεί τις εκτεταμένες ανησυχίες σχετικά με την εμβέλεια της ΤΝ, τον τρόπο με τον οποίο αναπαράγει υλικό που προστατεύεται από πνευματικά δικαιώματα και το πώς απειλεί τις γνωστικές ικανότητες.
Ενδεικτικά, το Λεξικό Κόλινς ανέδειξε τη φράση «vibe coding» («δημιουργία εφαρμογής ή ιστοσελίδας περιγράφοντάς την στην τεχνητή νοημοσύνη αντί να γράφεται χειροκίνητα κώδικας»). Το Λεξικό Κέμπριτζ επέλεξε ως Λέξη της Χρονιάς το «parasocial», αναδεικνύοντας τις κενές, μονόπλευρες και «ανθυγιεινές» σχέσεις που αναπτύσσουν οι άνθρωποι με μια διασημότητα, έναν φανταστικό χαρακτήρα ή ένα chatbot τεχνητής νοημοσύνης. Το Λεξικό Μακουάρι ανακοίνωσε ότι ο όρος «AI slop» επιλέχθηκε από την επιτροπή του και ψηφίστηκε από το κοινό ως Λέξη της Χρονιάς.
«Το Πρόσωπο της Χρονιάς είναι ένας ισχυρός τρόπος να εστιάσει η παγκόσμια προσοχή στους ανθρώπους που διαμορφώνουν τη ζωή μας», έγραψε ο αρχισυντάκτης του TIME Σαμ Τζέικομπς σε άρθρο του που εξηγεί την επιλογή. «Και φέτος, κανείς δεν είχε μεγαλύτερο αντίκτυπο από τα άτομα που οραματίστηκαν, σχεδίασαν και κατασκεύασαν την τεχνητή νοημοσύνη».
Ο τίτλος του Προσώπου της Χρονιάς απονέμεται σε «το πρόσωπο ή τα πρόσωπα που επηρέασαν περισσότερο τις ειδήσεις και τη ζωή μας, για καλό ή για κακό, και ενσάρκωσαν ό,τι ήταν σημαντικό για τη χρονιά, προς το καλύτερο ή το χειρότερο».
Το Πρόσωπο της Χρονιάς του TIME για το 2024 ήταν ο Ντόναλντ Τραμπ.
Το περιοδικό αναφέρει: «Ήταν δύσκολο να διαβάσει ή να παρακολουθήσει κανείς οτιδήποτε χωρίς να έρθει αντιμέτωπος με ειδήσεις για τη ραγδαία πρόοδο μιας τεχνολογίας και των ανθρώπων που την κινούν. Αυτές οι ιστορίες απελευθέρωσαν αμέτρητες συζητήσεις για το πόσο ανατρεπτική θα είναι η τεχνητή νοημοσύνη για τη ζωή μας. Κανένας επιχειρηματικός ηγέτης δεν μπορούσε να μιλήσει για το μέλλον χωρίς να αναφερθεί στον αντίκτυπο αυτής της τεχνολογικής επανάστασης. Κανένας γονιός ή εκπαιδευτικός δεν μπορούσε να αγνοήσει το πώς τη χρησιμοποιούσε ο έφηβος ή ο μαθητής του».
«Κάθε κλάδος τη χρειάζεται, κάθε εταιρεία τη χρησιμοποιεί και κάθε χώρα πρέπει να την αναπτύξει», δήλωσε στο TIME ο Τζένσεν Χουάνγκ, επικεφαλής της Nvidia. «Πρόκειται για τη σημαντικότερη τεχνολογία της εποχής μας».
Το TIME προσθέτει: «Όλη αυτή η πρόοδος συνοδεύεται από ανταλλάγματα: Η ενέργεια που απαιτείται για τη λειτουργία αυτών των συστημάτων εξαντλεί πόρους. Θέσεις εργασίας εξαφανίζονται. Η παραπληροφόρηση πολλαπλασιάζεται, καθώς αναρτήσεις και βίντεο που δημιουργούνται από ΤΝ καθιστούν δυσκολότερο τον διαχωρισμό του αληθινού από το ψευδές. Κυβερνοεπιθέσεις μεγάλης κλίμακας είναι πλέον δυνατές χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση. Παράλληλα, παρατηρείται μια εξαιρετική συγκέντρωση ισχύος σε μια χούφτα επιχειρηματικών ηγετών, με τρόπο που δεν έχει εμφανιστεί από την εποχή της Επιχρυσωμένης Εποχής».
Και συνεχίζει: «Αν το παρελθόν αποτελεί προοίμιο, αυτό θα οδηγήσει τόσο σε σημαντικές προόδους όσο και σε μεγαλύτερες ανισότητες. Οι εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης είναι πλέον δεμένες με την παγκόσμια οικονομία πιο σφιχτά από ποτέ. Πρόκειται για ένα στοίχημα επικών διαστάσεων, και οι φόβοι για μια οικονομική φούσκα έχουν ενταθεί. Ο Τραμπ αποτύπωσε μέρος της ανησυχίας μας τον Σεπτέμβριο, όταν είπε: «Αν συμβεί κάτι, κάτι πραγματικά κακό, απλώς κατηγορήστε την τεχνητή νοημοσύνη»».
Το 2025 είναι η τρίτη φορά που το περιοδικό επιλέγει μη ανθρώπινο υποκείμενο ως Πρόσωπο της Χρονιάς.
Το 1982, ο προσωπικός υπολογιστής ανακηρύχθηκε «Μηχανή της Χρονιάς», το 1988 η «Απειλούμενη Γη» επιλέχθηκε ως «Πλανήτης της Χρονιάς», ενώ το 2006 το περιοδικό επέλεξε το «Εσύ» ως Πρόσωπο της Χρονιάς, για την «επανάσταση» των πρώτων χρηστών των κοινωνικών δικτύων ως δημιουργών περιεχομένου.
Το TIME απονέμει τον τίτλο του Προσώπου της Χρονιάς κάθε χρόνο από το 1927.