Η νεοανασκαφείσα βασιλική είναι το μοναδικό κτίσμα που αποδίδεται με βεβαιότητα στον Μάρκο Βιτρούβιο Πολλώνιο, ιδρυτική μορφή της δυτικής αρχιτεκτονικής
Οι αρχαιολόγοι στην Ιταλία έφεραν στο φως τα ερείπια μιας βασιλικής 2.000 ετών, σχεδιασμένης από τον πρωτοπόρο αρχαίο Ρωμαίο αρχιτέκτονα Βιτρούβιο.
Ο Ιταλός υπουργός Πολιτισμού, Αλεσάντρο Τζιούλι, παρομοίασε την ανακάλυψη με εκείνη του τάφου του Τουταγχαμών, προσθέτοντας ότι πρόκειται για «κάτι για το οποίο θα μιλούν τα εγγόνια μας».
Ο αρχαιολογικός θησαυρός εντοπίστηκε κατά τις ανασκαφές για την ανάπλαση της Piazza Andrea Costa, στην πόλη του Φάνο, στην περιφέρεια Λε Μάρκε. Οι ερευνητές μπόρεσαν να το ταυτοποιήσουν με βεβαιότητα ως σχέδιο του Βιτρούβιου, αφού βρήκαν κίονες που αντιστοιχούσαν άμεσα στην περιγραφή του αρχιτέκτονα.
Η εκ νέου ανακάλυψη μιας χαμένης βασιλικής
Η νεοανασκαφείσα βασιλική είναι το μοναδικό κτίριο που αποδίδεται με βεβαιότητα στον Μάρκο Βιτρούβιο Πολλώνιο, μια θεμελιώδης μορφή της δυτικής αρχιτεκτονικής.
Το έργο του Βιτρούβιου De Architectura (Τα Δέκα Βιβλία για την Αρχιτεκτονική) είναι η μοναδική πλήρης πραγματεία στην αρχιτεκτονική που έχει διασωθεί από την αρχαιότητα και θεωρείται το πρώτο βιβλίο θεωρίας της αρχιτεκτονικής.
Οι διδασκαλίες του για τις κλασικές αναλογίες των κτιρίων στήριξαν το έργο καλλιτεχνών επί αιώνες αργότερα, μεταξύ των οποίων και ο Λεονάρντο ντα Βίντσι, του οποίου το εμβληματικό σχέδιο του ανθρώπινου σώματος είναι γνωστό ως ο Βιτρούβιος Άνθρωπος.
Ο Βιτρούβιος, που έζησε στο Fanum Fortunae (σήμερα Φάνο) τον 1ο αιώνα π.Χ., αναφέρεται ειδικά στη βασιλική στο μνημειώδες έργο του, περιγράφοντάς την ως ένα επιβλητικό δημόσιο κτίριο, προορισμένο για τη διοίκηση της δικαιοσύνης και τις εμπορικές υποθέσεις.
Ωστόσο, η τοποθεσία του κτιρίου χάθηκε με τον χρόνο και κατέληξε μυστήριο. Επί αιώνες, μελετητές και αρχαιολόγοι αναζητούσαν ίχνη του.
«Περιμέναμε αυτή την ανακάλυψη για περισσότερο από 2.000 χρόνια», είπε ο δήμαρχος του Φάνο, Λούκα Σερφιλίπι, κατά την παρουσίαση του ευρήματος.
«Σήμερα, στο Φάνο, ανακαλύφθηκε ένα θεμελιώδες κομμάτι του μωσαϊκού που διαφυλάσσει την πιο βαθιά ταυτότητα της χώρας μας», πρόσθεσε ο Τζιούλι στη συνέντευξη Τύπου. «Η ιστορία της αρχαιολογίας και της έρευνας χωρίζεται πλέον σε πριν και μετά από αυτή την ανακάλυψη.»
«Κάτι εξαιρετικό για την πόλη του Φάνο»
Οι αρχές λένε ότι το εύρημα αναμένεται να στρέψει το διεθνές ενδιαφέρον στην πόλη του Φάνο, στη Λε Μάρκε, μία από τις λιγότερο γνωστές περιοχές της Ιταλίας.
«Αυτή η σπουδαία ανακάλυψη αντιπροσωπεύει πραγματικά κάτι εξαιρετικό στην ιστορία της αρχαιολογίας, της αρχιτεκτονικής και της μορφολογίας της πόλης του Φάνο», είπε ο Τζιούλι.
«Τους επόμενους μήνες και χρόνια θα αντιληφθούμε τη σημασία αυτού του εξαιρετικού ευρήματος και, ταυτόχρονα, μια ανανεωμένη δημόσια ευαισθητοποίηση για τη σημασία της προστασίας, της διατήρησης και της αρχαιολογικής έρευνας σε τόπους όπως το Φάνο.»
Η πόλη διαθέτει ένα Βιτρούβειο Κέντρο Μελετών, το οποίο, σύμφωνα με τον Σερφιλίπι, εργάζεται για την προώθηση της μορφής του Βιτρούβιου εδώ και περισσότερα από 30 χρόνια.
Ο πρόεδρος της περιφέρειας Λε Μάρκε, Φραντσέσκο Ακουαρόλι, είπε: «Είμαστε πλήρως ενήμεροι για την αξία που μπορεί να προσφέρει αυτή η κληρονομιά, όχι μόνο οικονομικά, αλλά κυρίως από πλευράς τουρισμού και πολιτισμού.»
Οι έρευνες θα συνεχιστούν στο εργοτάξιο, ώστε να διαπιστωθεί πόσο ακόμη τμήμα της βασιλικής μπορεί να αποκαλυφθεί και αν ο χώρος θα ανοίξει για το κοινό.