Η υπουργός ορυκτών πόρων σημείωσε ότι η Γροιλανδία ζητεί σαφήνεια για τις απαιτήσεις του Τραμπ και προειδοποίεί ότι «πλήρης πρόσβαση» στους ορυκτούς πόρους παραβιάζει τις κόκκινες γραμμές της κυβέρνησης της
Η υπουργός Ορυκτών Πόρων της Γροιλανδίας, Ναάτζα Ναθανίλσεν, δήλωσε στο Euronews ότι η κυβέρνησή της δεν έχει ακόμη αποκτήσει σαφή εικόνα σχετικά με τις απαιτήσεις της Ουάσινγκτον από τη Γροιλανδία, παρά τον ισχυρισμό του Αμερικανού προέδρου ότι υπάρχει πλαίσιο για μια πιθανή συμφωνία.
«Πρέπει να αποκτήσουμε σαφή εικόνα για το ποια είναι συγκεκριμένα τα συμφέροντα των ΗΠΑ. Στην πραγματικότητα, ακόμη δεν έχουμε ακούσει τίποτα», υποστήριξε η υπουργός, της οποίας το χαρτοφυλάκιο καλύπτει επίσης την επιχειρηματικότητα και την ενέργεια, στην εκπομπή euronews «12 Minutes With».
Οι ΗΠΑ, η Γροιλανδία και η Δανία ετοιμάζονται να μπουν σε συνομιλίες για μια συμφωνία που θα επέτρεπε στις ΗΠΑ να αποκτήσουν ακόμη μεγαλύτερο έρεισμα στο αρκτικό νησί. Η είδηση αυτή έρχεται αφού ο πρόεδρος Τραμπ έκανε στροφή 180 μοιρών από τις προηγούμενες απειλές του να επιβάλει δασμούς σε ευρωπαϊκές χώρες, εκτός αν συμφωνούσαν στην πώληση της Γροιλανδίας στις ΗΠΑ.
Η συμφωνία για συνομιλίες ήρθε αφού ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, προσέφερε διέξοδο στον πρόεδρο Τραμπ για να υπαναχωρήσει από τις απειλές του, κατά τις συζητήσεις στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός.
Η Ναάτζα Ναθανίλσεν είπε ότι πρέπει να υπάρξουν δύο διαφορετικοί διαπραγματευτικοί άξονες: ο πρώτος να επικεντρωθεί στην ενίσχυση της άμυνας της Γροιλανδίας με ισχυρότερη παρουσία του ΝΑΤΟ στον αρκτικό Βορρά, και ο δεύτερος στην ενίσχυση της εμπορικής και οικονομικής συνεργασίας με τις ΗΠΑ. Ωστόσο, προειδοποίησε ότι οι δύο άξονες πρέπει να μείνουν ανεξάρτητοι.
«Δεν θέλω να συνδέσω καμία μορφή αμυντικής συμφωνίας με την πρόσβαση στα ορυκτά μας», ανέφερε.
Το αρκτικό νησί διαθέτει πλούσια κοιτάσματα κρίσιμων πρώτων υλών και ορυκτών, αν και οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η εξόρυξή τους είναι μια σύνθετη και κοστοβόρα διαδικασία με ελάχιστα βραχυπρόθεσμα οφέλη.
Αν και η Ναάτζα Ναθανίλσεν είπε ότι, ως «βασισμένη σε κανόνες» χώρα, η Γροιλανδία δεν μπορεί να δώσει στις ΗΠΑ αποκλειστική πρόσβαση στα ορυκτά της, υπάρχει διάθεση να «εμβαθύνει» την εμπορική σχέση και να συνεργαστεί για την ανάπτυξη του μεταλλευτικού τομέα της Γροιλανδίας.
Η κυβέρνησή της είναι επίσης διατεθειμένη να ανοίξει εκ νέου ένα αμυντικό σύμφωνο του 1951 μεταξύ Δανίας και ΗΠΑ για τη Γροιλανδία. Επικαιροποιημένο το 2004, το σύμφωνο επιτρέπει στην Ουάσινγκτον να αυξήσει την ανάπτυξη στρατευμάτων στο νησί, υπό την προϋπόθεση ότι οι δανικές και οι γροιλανδικές αρχές ενημερώνονται εκ των προτέρων.
«Αν κοιτάξετε τη συμφωνία του 1951, οι ΗΠΑ έχουν ευρεία πρόσβαση στη Γροιλανδία και δεν έχουμε πρόβλημα με αυτό. Δεν έχουμε πρόβλημα ούτε με κάποιο είδος επικαιροποίησης αυτής της συμφωνίας», σημείωσε η Ναθανίλσεν, προειδοποιώντας ότι η κυβέρνησή της δεν θα συμβιβαστεί ως προς την κυριαρχία και την ακεραιότητα των συνόρων της.
Η συμφωνία του 1951 οδήγησε στη δημιουργία δεκάδων στρατιωτικών βάσεων σε όλο το νησί· σήμερα όμως υπάρχει μόνο μία, η Βάση Διαστήματος Pituffik.
Η υπουργός αρνήθηκε να σχολιάσει αν η Γροιλανδία θα μπορούσε να εξετάσει το ενδεχόμενο να παραχωρήσει στις ΗΠΑ κυριαρχία σε τμήματα της επικράτειάς της, λέγοντας ότι η κυβέρνησή της πρέπει πρώτα να λάβει συγκεκριμένες προτάσεις από την κυβέρνηση Τραμπ.
Πολλοί «ευσεβείς πόθοι» στην Ευρώπη
Η Γροιλανδία έχει βρεθεί στο επίκεντρο μιας γεωπολιτικής θύελλας τις τελευταίες εβδομάδες, καθώς ο πρόεδρος Τραμπ αρνήθηκε να αποκλείσει το ενδεχόμενο να καταλάβει το νησί με τη βία. Στη συνέχεια απείλησε με εμπορικό πόλεμο για να εξαναγκάσει διαπραγματεύσεις για μεγαλύτερη αμερικανική επιρροή στο νησί.
Οι απειλές του Τραμπ έχουν αφήσει το αποτύπωμά τους στην κοινωνία της Γροιλανδίας. «Ο κόσμος νιώθει ότι αυτό που συμβαίνει είναι άδικο και δυσκολεύεται να κατανοήσει το γεγονός ότι ένας σύμμαχος μας αντιμετώπιζει έτσι», πρόσθεσε η Ναάτζα Ναθανίλσεν.
Το επεισόδιο έθεσε επίσης το δυσάρεστο ερώτημα κατά πόσον οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι θα ήταν έτοιμοι και πρόθυμοι να υπερασπιστούν τη Γροιλανδία, σε περίπτωση που οι ΗΠΑ αποφάσιζαν να χρησιμοποιήσουν βία για να την καταλάβουν.
Σε απάντηση της πρόσφατης ρητορικής του Τραμπ σχετικά με τον έλεγχο της Γροιλανδίας, αρκετά ευρωπαϊκά κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ, όπως η Γαλλία, η Γερμανία και η Σουηδία, έστειλαν στρατιωτικό προσωπικό για κοινές στρατιωτικές ασκήσεις, ώστε να επιδείξουν ετοιμότητα υπεράσπισης του νησιού.
«Νομίζω ότι αυτή τη στιγμή στην Ευρώπη υπάρχει διάθεση στήριξης της Γροιλανδίας, όμως πολλοί παραμένουν προσκολημμένοι σε όσα ίσχυαν. Όμως βρισκόμαστε σε μια μεταβαλλόμενη παγκόσμια τάξη», σημείωσε η Ναάτζα Ναθανίλσεν.
«Αν στο μέλλον η Γροιλανδία κινδυνεύσει με οποιονδήποτε τρόπο, τότε κινδυνεύει ολόκληρος ο δυτικός κόσμος», πρόσθεσε, εξηγώντας ότι η προσάρτηση της Γροιλανδίας θα συνιστούσε ρήξη με το διεθνές δίκαιο. «Αυτό θα άλλαζε την κατάσταση όχι μόνο στη Γροιλανδία, αλλά για όλους όσοι επηρεάζονται και ζουν σύμφωνα με τις αξίες μας».
Μπορείτε να παρακολουθήσετε ολόκληρη τη συνέντευξη στο Euronews τη Δευτέρα στις 6:15 και 9:15 CET.