Η TPLF προέλασε προς την Αφντίρα μετά την κατάληψη της Ερέμπτι, εκτοπίζοντας 150.000 ανθρώπους στο Αφάλ. Η επίθεση στοχεύει τον διάδρομο Τζιμπουτί, από όπου περνά το εμπόριο της Αιθιοπίας.
Οι συγκρούσεις στο βόρειο τμήμα της Αιθιοπίας συνεχίστηκαν με αμείωτη ένταση το Σαββατοκύριακο, τροφοδοτώντας φόβους για επιστροφή στον πόλεμο της περιόδου 2020-2022, στον οποίο εκτιμάται ότι σκοτώθηκαν περίπου 600.000 άνθρωποι.
Σφοδρές μάχες έχουν ξαναρχίσει από την Τετάρτη ανάμεσα στο Μέτωπο Απελευθέρωσης του Λαού του Τιγκράι (TPLF) και την ομοσπονδιακή κυβέρνηση.
Το TPLF έχει καταλάβει αεροδρόμια και έχει εξαπολύσει επιθέσεις στις γειτονικές αιθιοπικές πολιτείες Αφάρ και Αμχάρα, υποστηρίζοντας ότι διεξάγει έναν «αμυντικό πόλεμο» εναντίον της κυβέρνησης του πρωθυπουργού Αμπίι Αχμέντ.
Η έδρα του Tigrai TV, που θεωρείται το βασικό μέσο ενημέρωσης των αρχών των ανταρτών στην πρωτεύουσα της Τιγκράι, Μεκέλε, χτυπήθηκε από μη επανδρωμένο αεροσκάφος την Κυριακή.
Οι επικοινωνίες είναι περιορισμένες από την Παρασκευή, όταν οι πάροχοι τηλεπικοινωνιών ανέφεραν σοβαρές διακοπές στις υπηρεσίες τηλεφώνου και διαδικτύου στην Τιγκράι, γεγονός που καθιστά δύσκολη την κάλυψη της σύγκρουσης.
Πολλοί στην Τιγκράι φοβούνται επανάληψη του αποκλεισμού που είχε επιβάλει η ομοσπονδιακή κυβέρνηση στον προηγούμενο πόλεμο, όταν είχε κοπεί το ρεύμα, οι τραπεζικές υπηρεσίες και σχεδόν όλη η ανθρωπιστική βοήθεια.
Ανθρωπιστική πηγή ανέφερε ότι η πόλη Ερέμπτι στην Αφάρ, κοντά στα σύνορα με την Τιγκράι, έπεσε στα χέρια των ανταρτών την Κυριακή, αφού είχε προηγηθεί σφοδρός βομβαρδισμός με βαριά πυροβόλα.
Το TPLF προελαύνει πλέον προς την πόλη Αφντέερα, περίπου 100 χιλιόμετρα ανατολικά.
Η ίδια πηγή εκτίμησε ότι τουλάχιστον 150.000 άνθρωποι έχουν εκτοπιστεί στην Αφάρ, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι είναι αδύνατο να δοθούν ακριβείς αριθμοί.
«Με την κλιμάκωση των συγκρούσεων στην Αιθιοπία, βλέπουμε τον κίνδυνο για τους αμάχους να επεκτείνεται, σε μια στιγμή που η διπλωματική προσοχή και η παρακολούθηση της κατάστασης έχουν μειωθεί, δεδομένων των ευρύτερων δυναμικών και καταστροφών σε ολόκληρη την περιοχή επίσης», δήλωσε η Λετισία Μπάντερ, αναπληρώτρια διευθύντρια του τμήματος Αφρικής στην HRW.
«Η περιοχή ήδη αντιμετωπίζει καταστροφικές κρίσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ανθρωπιστικές κρίσεις», πρόσθεσε. «Στο γειτονικό Σουδάν μιλάμε για τη μεγαλύτερη ανθρωπιστική κρίση στον κόσμο.»
Η Αιθιοπία στρέφει τα βέλη στους γείτονες
Την ίδια ώρα, ο επικεφαλής του αιθιοπικού στρατού κατηγόρησε την Κυριακή την Αίγυπτο, την Ερυθραία και το Σουδάν ότι στηρίζουν ένοπλες ομάδες που μάχονται τις δυνάμεις του στο βορρά της χώρας.
Μιλώντας στο κανάλι του στρατού στο YouTube, ο αρχηγός Γενικού Επιτελείου, στρατάρχης Μπιρχάνου Τζούλα, είπε: «Πολεμάμε δυνάμεις που είναι οργανωμένες και συμμαχημένες για να υπηρετήσουν τα συμφέροντα εξωτερικών δυνάμεων».
«Ούτε η Shaebia (Ερυθραία) ούτε το TPLF μπορούν να πετύχουν κάτι μόνες τους, ακόμη κι αν είναι συμμαχημένες, εκτός αν υποστηρίζονται, ενισχύονται και τροφοδοτούνται από το Σουδάν, την Αίγυπτο και άλλες εξωτερικές δυνάμεις», πρόσθεσε.
Ο στρατός του Σουδάν ανέφερε σε ανακοίνωσή του αργά το βράδυ της Κυριακής ότι «απορρίπτει κατηγορηματικά αυτές τις κατηγορίες και τις θεωρεί αβάσιμες», προσθέτοντας ότι το Σουδάν είναι «δεσμευμένο στο διεθνές δίκαιο και στις αρχές των σχέσεων καλής γειτονίας».
Το TPLF έχει ενώσει τις δυνάμεις του με άλλες έξι ένοπλες ομάδες στη χώρα, σε αυτό που ονόμασε Ethiopian Peoples' Forces Alliance for Survival, με στόχο την ανατροπή της κυβέρνησης του Αμπίι και την εγκαθίδρυση μεταβατικής διοίκησης.
Στην συμμαχία συμμετέχουν επίσης οι εθνικιστικές πολιτοφυλακές Fano της Αμχάρα – οι οποίες είχαν πολεμήσει στο πλευρό των ομοσπονδιακών δυνάμεων εναντίον του TPLF στον προηγούμενο πόλεμο – και ο Oromo Liberation Army, μια ενεργή εξέγερση στην πολυπληθέστερη περιφέρεια της Αιθιοπίας, μαζί με τέσσερις ομάδες από τρεις ακόμη περιοχές, που αντιπροσωπεύουν τις μισές από τις 12 περιφερειακές πολιτείες της χώρας.
Το TPLF κυβερνούσε την Αιθιοπία από το 1991 έως το 2018, προτού παραμεριστεί από την άνοδο του Αμπίι, εξέλιξη που τελικά οδήγησε στον πόλεμο του 2020.
Η Συμφωνία Ειρήνης της Πρετόρια έβαλε τέλος στον πόλεμο και διατήρησε μια εύθραυστη ηρεμία μέχρι τα τέλη του 2025, όταν οι συγκρούσεις ξέσπασαν ξανά.
Στον τελευταίο γύρο συγκρούσεων που ξεκίνησε την περασμένη εβδομάδα, οι αντάρτες της Τιγκράι φαίνεται μέχρι στιγμής να επαναλαμβάνουν τη στρατηγική του προηγούμενου πολέμου, προωθούμενοι προς νότο μέσω της Αμχάρα προς την Αντίς Αμπέμπα.
Η επίθεση του TPLF στην Αφάρ έχει στόχο να διακόψει τις προμήθειες από το Τζιμπουτί, που εξυπηρετεί σχεδόν όλο το διεθνές εμπορικό φορτίο της Αιθιοπίας, συμπεριλαμβανομένων των καυσίμων.
Ο Αμπίι θεωρεί τις συγκρούσεις «διαχειρίσιμες», σύμφωνα με αναλυτές
«Προς το παρόν, η ομοσπονδιακή κυβέρνηση φαίνεται να αντιμετωπίζει τις ανανεωμένες συγκρούσεις ως μια πρόκληση που μπορεί να διαχειριστεί», δήλωσε ο Dr Jalale Getachew Birru, East Africa Senior Analyst στο ACLED, σε ανάλυση που μοιράστηκε με το Euronews.
«Ο κρίσιμος εμπορικός και εφοδιαστικός διάδρομος της μέσω Τζιμπουτί παραμένει ανοικτός, ενώ οι κυβερνητικές δυνάμεις έχουν ανακτήσει έδαφος στην περιοχή και γύρω από τη Σεκότα στη ζώνη Wag Hamera και την Αλαμάτα στη νότια ζώνη της Τιγκράι».
«Η προέλαση του TPLF σε συνεργασία με την Ugugumo στην Αφάρ θα μπορούσε να αλλάξει αυτούς τους υπολογισμούς, εάν απειλήσει τη διαδρομή Σεμέρα-Τζιμπουτί», είπε ο Dr Jalale.
«Όμως η διακοπή του διαδρόμου θα ενείχε επίσης τον κίνδυνο να προκαλέσει την αντίδραση του Τζιμπουτί, ενός σημαντικού περιφερειακού εταίρου που δεν έχει σχέση με την αναδυόμενη αντικυβερνητική συμμαχία», πρόσθεσε.
«Ο έλεγχος αυτής της διαδρομής θα μπορούσε να δώσει στο TPLF σημαντικό μοχλό πίεσης απέναντι στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση, απειλώντας τον κύριο εμπορικό διάδρομο της Αιθιοπίας προς το λιμάνι του Τζιμπουτί».
Ο εκπρόσωπος του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες, Στεφάν Ντουζαρίκ, δήλωσε ότι ο ΟΗΕ είναι «ιδιαίτερα ανήσυχος για τις αναφορές περί χρήσης μη επανδρωμένων αεροσκαφών, καθώς και για περιστατικά βλάβης σε αμάχους».
Η Αφρικανική Ένωση έχει επίσης καλέσει για «ύψιστη αυτοσυγκράτηση και άμεση παύση όλων των ενεργειών που θα μπορούσαν να κλιμακώσουν περαιτέρω τις εντάσεις», προτρέποντας την άμεση επανέναρξη των συνομιλιών στο πλαίσιο της Συμφωνίας της Πρετόρια.
Την ίδια στιγμή, χιλιάδες Αιθίοπες Ορθόδοξοι Χριστιανοί συγκεντρώθηκαν στην Αντίς Αμπέμπα για να γιορτάσουν το Μέσκελ, ένα ετήσιο φεστιβάλ που σηματοδοτεί την ανακάλυψη του «Αληθινού Σταυρού», πάνω στον οποίο οι Χριστιανοί πιστεύουν ότι σταυρώθηκε ο Ιησούς τη Μεγάλη Παρασκευή.
Στο μήνυμά του το Σάββατο, ο Αμπίι κάλεσε τους Αιθίοπες να ενωθούν για την καλλιέργεια «μιας μεγάλης εθνικής δύναμης».
«Το Μέσκελ έχει οικογενειακό και κοινωνικό χρώμα. Οι οικογένειες έρχονται κοντά, η γειτονιά μαζεύεται, η πόλη και τα περίχωρά της συγκλίνουν σε μία πλατεία», είπε ο Αμπίι.