Έκτακτη είδηση

Η Μολδαβία σε σταυροδρόμι: Ευρώπη ή Ρωσία;

Η Μολδαβία σε σταυροδρόμι: Ευρώπη ή Ρωσία;
Euronews logo
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Η Μόσχα σταμάτησε την εισαγωγή του κρασιού από τη Μολδαβία. Μήπως αυτή η μικρή χώρα τιμωρείται επειδή διαπραγματεύεται μια συμφωνία ελεύθερου εμπορίου με την Ευρωπαϊκή Ένωση; Μπορεί η Ευρώπη να βοηθήσει τους Μολδαβούς;

Ο οινοπαραγωγός Βίκτορ Μπόσταν οδηγεί σε έναν παγωμένο δρόμο. Την ίδια, επικίνδυνη πορεία ακολουθεί και η Μολδαβία που πρέπει να αποφασίσει αν θέλει να στραφεί προς την Ανατολή ή την Δύση.

Τον περασμένο Σεπτέμβριο, ο Μολδαβός οινοπαραγωγός έμαθε πως η Μόσχα σταμάτησε τις εισαγωγές όλων των Μολδαβικών αλκοολούχων ποτών, εξαιτίας προβλημάτων ποιότητας. Το εμπάργκο ήρθε την ώρα που η χώρα του διαπραγματευόταν με την Ευρωπαϊκή Ένωση την σύναψη συμφωνία εταιρικής σχέσης.

Από τότε, ο Βίκτορ Μπόσταν και οι 800 υπάλληλοι του ανησυχούν. Βρισκόμαστε στον αμπελώνα Purcari, που ιδρύθηκε το 1827. Η Βασίλισσα Βικτωρία, αλλά και οι Ρώσοι Τσάροι έπιναν το Purcari.

«Το εμπάργκο αυτό αποτελεί πολιτική επιλογή. Δεν έχει να κάνει με την ποιότητα του κρασιού.Πρόκειται για το δεύτερο ρωσικό εμπάργκο: Το πρώτο επεβλήθη στη Μολδαβία το 2006 και τώρα αντιμετωπίζουμε το 2ο που ξεκίνησε το 2013. Στο πρώτο εμπάργκο χάσαμε πάρα πολλά λεφτά. Το 2006 χάσαμε το 80% των χρημάτων που περιμέναμε από τις πωλήσεις κρασιού. Το 2013 οι απώλειες ήταν μικρότερες. Χάσαμε το 20% των εσόδων μας. Προσωπικά το 2006 , έχασα πάνω από 10 εκατομμύρια δολάρια, ενώ μέχρι στιγμής έχω χάσει ένα εκατομμύριο δολάρια» υποστηρίζει μιλώντας στο euronews, o ιδιοκτήτης του οινοποιείου Βίκτορ Μπόσταν.

Όμως το Purcari έχει ακόμα κέρδη. Ο Μπόσταν πήρε το μάθημα του από το πρώτο εμπάργκο. Μέχρι το 2006, 4 στα 5 μπουκάλια πωλούνταν στη Ρωσία, όμως σήμερα μόνο 1 στα 5.

Οι απώλειες είναι μικρότερες, εξαιτίας των αυξανόμενων εξαγωγών προς χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Κι αν το Purcari τα καταφέρνει, τα περισσότερα οινοποιεία καταγράφουν σημαντικές απώλειες και χρειάζονται άμεσα φθηνά δάνεια για να αναβαθμίσουν τις εγκαταστάσεις τους.

«Η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων έχει προχωρήσει σε μια εξαιρετική κίνηση προς τη Μολδαβία. Προσφέρει δάνεια και επιδοτήσεις ύψους 75 εκατομμυρίων ευρώ.
Έτσι οι οινοπαραγωγοί μπορούν να προχωρήσουν στην αγορά νέων μηχανημάτων, στην εκπαίδευση του προσωπικού, αλλά και στην δημιουργία νέων μονάδων» υποστήριξε μιλώντας στο euronews, o ιδιοκτήτης του οινοποιείου Βίκτορ Μπόσταν.

Ο παππούς του Βίκτορ έφτιαχνε κρασί, όμως οι Σοβιετικοί απέλασαν την οικογένεια του στη Σιβηρία. Μετά το θάνατο του Στάλιν , ο παππούς του Βίκτορ επέστρεψε στη Μολδαβία.

Στη δεκαετία του ’90, ο Μπόσταν αγόρασε έναν αμπελώνα στη Ρωσία, όμως λίγο αργότερα πούλησε το οινοποιείο για 15 εκατομμύρια ευρώ.

Επέστρεψε στην χώρα του και δημιούργησε στο Purkar έναν νέο Αμπελώνα καθώς και εκατοντάδες νέες θέσεις εργασίας.

Στο Κισινάου, πρωτεύουσα της Μολδαβίας, συναντήσαμε τον Ντάσιαν Τσιόλος, αρμόδιο επίτροπο για τη γεωργία. Το μήνυμά του είναι σαφές:

«Όσον αφορά το κρασί, η Ευρωπαϊκή αγορά έχει αγκαλιάσει την Μολδαβική παραγωγή. Η Ευρωπαϊκή αγορά είναι ανοιχτή. Δεν υπάρχει κανένας περιορισμός και καμία χρέωση» δηλώνει στην κάμερα του euronews, ο Ντάσιαν Τσιόλος, αρμόδιος επίτροπος για τη γεωργία.

Το «Κέντρο Δοκιμών Αλκοολούχων ποτών» ελέγχει τις ποικιλίες κρασιών που εξάγονται. Όταν οι ρωσικές αρχές διαμαρτυρήθηκαν για ακαθαρσίες, αυτή η ομάδα πραγματοποίησε εξονυχιστικούς ελέγχους σε συνεργασία με Ευρωπαίους επιστήμονες.

Όμως οι επιστήμονες δεν ανακάλυψαν καμία επιβλαβή ουσία. Το euronews ζήτησε συνέντευξη από τον διευθυντή της ρωσικής υγειονομικής υπηρεσίας, όμως εκείνος αρνήθηκε Που βρίσκεται όμως η αλήθεια, έχουν δίκιο ή άδικο οι Ρώσοι;

«Κάνουν λάθος. Εντελώς λάθος. Το κρασί της Μολδαβίας εξάγεται κανονικά στην Ευρωπαϊκή Ένωση και ποτέ δεν είχαμε προβλήματα. Τα ζητήματα που αντιμετωπίζουμε οφείλονται στη συμπεριφορά των Ρώσων» υποστηρίζει η Λουντμίλα Μαρκόσι, διευθύντρια του «Κέντρου Δοκιμών Αλκοολούχων ποτών».

Την άποψη αυτή συμμερίζεται και ο υπουργός γεωργίας της Μολδαβίας. Υπενθυμίζει πως η χώρα του έχει μεγάλη παράδοση στην παραγωγή κρασιού, ενώ οι οινοπαραγωγοί της χώρας δουλεύουν σκληρά και εκσυγχρονίζουν τις εγκαταστάσεις τους.

«Το 70% του Σοβιετικού κρασιού ήταν παραγωγή της Μολδαβίας. Όλες οι χώρες που αποτελούσαν την Σοβιετική Ένωση, συμπεριλαμβανομένης της Ρωσίας αγαπούσαν και έπιναν Μολδαβικό κρασί. Ήξεραν πως είναι καλής ποιότητας και πως ήταν αποτέλεσμα σκληρής δουλειάς» σύμφωνα με τον Μολδαβό υπουργό γεωργίας. Βασίλε Μπουμάκοβ.

Κάποιες περιοχές της Μολδαβίας, όπως η Τρανσίστρια και η αυτόνομη Γκαγκαουζία είναι ρωσόφωνες. Οι περισσότεροι άνθρωποι εδώ, δεν θέλουν στενότερους δεσμούς με την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Ας προχωρήσουμε στα σύνορα της Μολδαβίας με την Ρουμανία. Ο Λόαν και οι συνεργάτες του εργάζονται για να συνδέσουν τη Μολδαβία με το ευρωπαϊκό δίκτυο φυσικού αερίου και αγωγών. Μέχρι στιγμής, η Ρωσία είναι ο μόνος προμηθευτής φυσικού αερίου για την Μολδαβία. Σε περίπτωση σφοδρής σύγκρουσης με την Μόσχα, ο αγωγός από το Ιάσιο της Ρουμανίας στο Ουνγκένι της Μολδαβίας, μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως εφεδρική ευρωπαϊκή – σανίδα σωτηρίας για τη χώρα.

«Προχωράμε σε αυτή τη σύνδεση, γιατί θέλουμε να σταματήσει η εξάρτηση μας από το ρωσικό φυσικό αέριο. Αυτή τη στιγμή η Μολδαβία εξαρτάται 100% από τη Ρωσία» υποστηρίζει ο αρχιμηχανικός Λόαν Φόντορ.

Είναι μια σημαντική ημέρα, για τον Λόαν, αφού θα πραγματοποιηθούν τα τεστ λειτουργίας του νέου αγωγού. Σύμφωνα με τον Λόαν, o αγωγός θα είναι έτοιμος τον Μάιο.

«Το μήκος του αγωγού είναι 32,2 χιλιόμετρα επί ρουμανικού εδάφους και 11χλμ επί Μολδαβικού εδάφους. Μπορεί να μεταφέρει 1,5 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αεριού κάθε χρόνο» υποστηρίζει ο αρχιμηχανικός Λόαν Φόντορ.

Οι επικριτές αυτού του σχεδίου, υποστηρίζουν πως απαιτούνται πρόσθετες υποδομές, διαφορετικά ο αγωγός δεν θα καλύψει τις ενεργειακές ανάγκες της χώρας. Υπάρχουν σκέψεις για επέκταση του αγωγού προς το Κισινάου, που βρίσκεται 120 χιλιόμετρα από εδώ. Όμως, η μολδαβική εταιρεία αερίου, ελέγχεται απο την Ρωσική Gazprom.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση θέλει να διαχωρίσει την διανομή από την προμήθεια φυσικού αερίου, με στόχο την ενίσχυση του ανταγωνισμού. Όμως η Μόσχα διαφωνεί.

Ας προχωρήσουμε στο Βαρζαρέστι, όπου συναντήσαμε τον Μακάρ Ματέι. Ο Ματέι χρησιμοποιεί το φυσικό αέριο, προκειμένου να στεγνώσει τα δαμάσκηνα που εξάγει σε Ρωσία και Ουκρανία. Όμως αντιμετωπίζει προβλήματα, αφού η τιμή του φυσικού αερίου είναι πολύ υψηλή. Η Ρωσική Gazprom πουλάει πολύ ακριβά στις μολδαβικές εταιρείες .

Ο Ματέι θέλει να πουλήσει τα αποξηραμένα δαμάσκηνα του στις αγορές της Ευρώπης.Υποστηρίζει όμως πως δεν μπορεί να προχωρήσει σε επενδύσεις, αφού δεν μπορεί να δανειστεί με τόσο υψηλά επιτόκια..

«Ο τραπεζικός δανεισμός είναι πολύ ακριβός για εμάς. Για παράδειγμα, πήρα ένα δάνειο αξίας 150.000 λέι Μολδαβίας και μετά από έξι μήνες έπρεπε να επιστρέψω 180.000. 30.000 λέι απλά εξαφανίστηκαν, εξαφανίστηκαν. Η επιχείρηση συνεχίζει την λειτουργία της, αλλά κάποιες φορές νιώθω πως περπατάω και στηρίζομαι στους αγκώνες» υποστηρίζει μιλώντας στο euronews, ο επιχειρηματίας Μακάρ Ματέι.

Ο νεαρός δήμαρχος του Βαρζαβέστι, θέλει οι μικροί αγρότες να ενωθούν. Ζητεί ακόμη την καλύτερη συνεργασία των μεγάλων εταιρειών ώστε να γίνουν πιο ανταγωνιστικές. Στόχος είναι η κατάκτηση της Ευρωπαϊκής αγοράς.

«Προσβλέπουμε στην αγορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Φυσικά η τιμή είναι πιο ελκυστική, δεν μπορεί να συγκριθεί με την αγορές της Ρωσίας και της Ουκρανίας» δήλωσε ο δήμαρχος της πόλης, Ιόν Κρούντου.

Ας επιστρέψουμε στην πρωτεύουσα και ας πάμε σε ένα άλλο εργαστήριο. Εδώ ελέγχονται φρούτα και λαχανικά. Το δείγμα με αριθμό 3-1-4 ελέγχεται από την Τατιάνα: Τα μήλα αυτά προορίζονται για την Ρωσική αγορά. Οι Μολδαβοί αγρότες φοβούνται πως η Ρωσία θα επεκτείνει το εμπάργκο και σε άλλα προϊόντα, όπως τα μήλα. Όταν τεθεί σε ισχύ η συμφωνία ελεύθερου εμπορίου με την Ευρωπαϊκή Ένωση, η Μολδαβία μπορεί να πολλαπλασιάσει τις εξαγωγές μήλων προς την Δύση.

«Η νομοθεσία της χώρας μας έχει εναρμονιστεί με τη νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πιο συγκεκριμένα ο κατάλογος των εγκεκριμένων οργανισμών έχει προσαρμοστεί στην οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης» υποστηρίζει ο αναπληρωτής διευθυντής του εργαστηρίου Παβέλ Κοβάλι.

Περίπου 400.000 Μολδαβοί εργάζονται στη Ρωσία και στέλνουν χρήματα στη χώρα τους.

Όμως πρόσφατα, η Ρωσία αυστηροποίησε τους νόμους για την μετανάστευση. Η Ευρωπαϊκή Ένωση υποσχέθηκε να βελτιώσει το καθεστώς θεώρησης βίζας για τους Μολδαβούς.

«Η Μολδαβία κοιτάζει προς την Ευρώπη, αυτό είναι σαφές. Αυτή η στροφή δεν είναι μόνο οικονομική. Μοιραζόμαστε τις ίδιες πολιτιστικές αξίες και μπορούμε να βαδίσουμε μαζί στο μέλλον. Η Ευρωπαϊκή Ένωση καλωσορίζει την απόφαση της Μολδαβίας και υπόσχεται να στηρίξει την οικονομία της, αλλά και τις πολιτικές μεταρρυθμίσεις στις οποίες προχωράει» υποστηρίζει στην κάμερα του euronews, ο Ντάσιαν Τσιόλος, αρμόδιος επίτροπος για τη γεωργία.

«Η Ευρωπαϊκή Ένωση μας προσφέρει μια τεράστια αγορά. Μισό δισεκατομμύριο καταναλωτές μπορεί να πίνουν το κρασί μας. Πρέπει όμως να κάνουμε μια επιλογή: H Μολδαβία είτε πηγαίνει προς τη Δύση, είτε πηγαίνει στο πουθενά» σύμφωνα με τον Μολδαβό υπουργό γεωργίας. Βασίλε Μπουμάκοβ.

Όμως η κοινή γνώμη είναι διχασμένη. Το 44% κοιτάζει προς την Ευρώπη, ενώ το 40% προς την Ρωσία. Το 2014 είναι ένα κρίσιμο έτος για τη Μολδαβία, αφού θα κριθεί η βελτίωση των σχέσεων την Ρωσία καθώς και η εφαρμογή της συμφωνίας εταιρικής σχέσης με την Ευρωπαϊκή Ένωση

Η Μολδαβία είναι η φτωχότερη χώρα της Ευρώπης και πληρώνει το τίμημα της Ευρωρωσικής σύγκρουσης. Η χώρα όμως έχει ανάγκη για βοήθεια, από όποια πλευρά κι αν έρθει…

Για να ακούσετε ολόκληρη τη συνέντευξη του Επιτρόπου Γεωργίας Ντάσιαν Τσιόλος (στα γαλλικά) παρακαλούμε να χρησιμοποιήστε τον παρακάτω σύνδεσμο. Ο δημοσιογράφος του euronews Χάνς βον ντερ Μπρελιέ συνάντησε τον επίτροπο Γεωργίας στην πρωτεύουσα της Μολδαβίας. Ο Ντάσιαν Τσιόλος ζητεί στενότερη συνεργασία μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και Μολδαβίας.

Interview bonus : Dacian Ciolos, Commissaire européen en charge de l’Agriculture

Το euronews δεν είναι διαθέσιμο στον Internet Explorer. Ο συγκεκριμένος browser δεν είναι ενημερωμένος από την Microsoft και δεν ακολουθεί τις τεχνολογικές εξελίξεις. Χρησιμοποιήστε κάποιον άλλο φυλλομετρητή, όπως Edge, Safari, Google Chrome ή Mozilla Firefox.