Euronews is no longer accessible on Internet Explorer. This browser is not updated by Microsoft and does not support the last technical evolutions. We encourage you to use another browser, such as Edge, Safari, Google Chrome or Mozilla Firefox.

Έκτακτη είδηση

Έκτακτη είδηση

Ουκρανία - Προεδρικές Εκλογές: Τι πρέπει να γνωρίζετε

Ουκρανία - Προεδρικές Εκλογές: Τι πρέπει να γνωρίζετε
Πνευματικά Δικαιώματα
Reuters
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Λίγες βδομάδες έχουν απομείνει από τον πρώτο γύρο των ουκρανικών προεδρικών εκλογών στις 31 Μαρτίου, το αποτέλεσμα είναι αμφίρροπο.

Αλλά κάτι που ήταν μια μακρινή προοπτική πριν από μερικούς μήνες, φαίνεται να γίνεται πιο πιθανό μέρα με την ημέρα! Η χώρα να αποκτήσει έναν κωμικό για πρόεδρο!

Ας δούμε όμως τα πράγματα με μια σειρά.

Ο τωρινός πρόεδρος, Πέτρο Ποροσένκο, επιχειρηματιάς και βασιλιάς της σοκολάτας στην χώρα του, εκλέχθηκε πρόεδρος στις 25 Μαϊού 2014, με σχεδόν το 55% των ψήφων.

Υποσχέθηκε ειρήνη για την Ουκρανία, καλύτερες και πιο στενές σχέσεις με την Δυτική Ευρώπη, επανένταξη της περιοχής Ντόνμπας και κρατικές μεταρρυθμίσεις.

Τι έκανε ο Πόροσνενκο κατά την πενταετή θητεία του;

Ο Πέτρο Ποροσένκο

Ο Πόροσενκο λέει ότι τα επιτεύγματα της πενταετούς θητείας του περιλαμβάνουν:

  • Την ενίσχυση του ουκρανικού στρατού εν μέσω συνεχιζόμενων συγκρούσεων και συγκράτησης της σύγκρουσης με τη Ρωσία για την αποφυγή ενός πλήρους πολέμου.
  • Επικύρωση της Συμφωνίας Σύνδεσης με την Ευρωπαϊκή Ένωση – ήταν το έγγραφο που αφαίρεσε ο τότε πρόεδρος Βίκτορ Γιανουκόβιτς και αρνήθηκε να υπογράψει μετά από χρόνια διαπραγματεύσεων μεταξύ των δύο πλευρών.
  • Είσοδος για τους ουκρανούς πολίτες χωρίς θεώρηση εισόδου, για σύντομες διαμονές σε όλες τις χώρες της ΕΕ (πλην του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ιρλανδίας) και σε τέσσερις άλλες συνδεδεμένες με το Σένγκεν χώρες. Ο κατάλογος των χωρών με απαλλαγή από την υποχρέωση θεώρησης ή πρόσβασης Visas κατά την άφιξη για τους Ουκρανούς, αυξήθηκε σε 128, δίνοντας στο ουκρανικό διαβατήριο τον βαθμό 41 στον δείκτη Henley Passport.
  • Η Ορθόδοξη Εκκλησία της Ουκρανίας έχει αποκτήσει την ανεξαρτησία από την Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία

Οι προκλήσεις της Ουκρανίας: οι συγκρούσεις, η διαφθορά και η αγωνιώδης οικονομία

REUTERS

Ωστόσο, τα προβλήματα παραμένουν στην Ουκρανία και ο νέος πρόεδρος που θα εκλεγεί θα αντιμετωπίσει έναν μακρύ κατάλογο υποχρεώσεων:

  • Οι υποσχόμενες διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις δεν προχωρούν ομαλά. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει κατηγορήσει τους αξιωματούχους στο Κίεβο για την επιβράδυνση τους. Η καταπολέμηση της διαφθοράς δεν εντυπωσίασε κανέναν, ούτε μέσα στη χώρα αλλά και ούτε εκτός.
  • Πολλοί Ουκρανοί συμφωνούν ότι οι μεταρρυθμίσεις είναι απαραίτητες αλλά όχι όλες και μια έρευνα δείχνει ότι ο τρόπος με τον οποίο εφαρμόζονται αυτές οι μεταρρυθμίσεις δεν είναι δημοφιλής. Μεταρρυθμίσεις θα πρέπει να γίνουν στην δικαστική εξουσία, στον τομέα της υγείας και στην αγροτική πολιτική. Επίσης η δικαιοσύνη στην χώρα είναι ένα από τα πιο ιδιαίτερα και ευαίσθητα ζητήματα. «Ντροπιαστικό και επαίσχυντο», με αυτές τις λέξεις η Διεθνής Αμνηστία περιέγραψε στο αποτέλεσμα της έρευνας της για τις δολοφονίες που έγιναν κατά την διάρκεια της δολοφονίες κατά τη διάρκεια της "επανάστασης του Μαϊντάν" στην πλατεία Ανεξαρτησίας του Κιέβου.
  • Η παρατεταμένη σύγκρουση με δυνάμεις που υποστηρίζονται από τη Ρωσία στην ανατολική Ουκρανία εξακολουθεί να είναι ένα μεγάλο πλήγμα για την οικονομία. Το 64% των Ουκρανών πιστεύει ότι η ειρήνη είναι αυτό που χρειάζεται περισσότερο η χώρα τους. (Έρευνα που έγινε από το Διεθνές Ινστιτούτο Κοινωνιολογίας του Κιέβου, το κέντρο Rozumkov και την ομάδα έρευνας "Αξιολόγηση" το φθινόπωρο του 2018. Η έρευνα αποκλείει την Κριμαία και τα εδάφη που δεν υπόκεινται στον ουκρανικό κυβερνητικό έλεγχο).
  • Πρόνοια: μια δραστική αύξηση των δαπανών των νοικοκυριών είναι ένα άλλο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν οι Ουκρανοί. Η κυβέρνηση φαίνεται να κάνει πίσω στο θέμα της επιδότησης φυσικού αερίου ύστερα από απαίτηση του ΔΝΤ. Οι Ουκρανοί δεν θα αρχίσουν να πληρώνουν για το φυσικό αέριο με βάση τις τιμές της αγοράς μέχρι το 2020, αλλά ήδη τα τιμολόγια ενέργειας έχουν αποδειχθεί ότι είναι ένα μεγάλο έξοδο για τους περισσότερους.
REUTERS/Gleb Garanich
Η συνταξιούχος Ναντίγια Ιγκνάτι, 60 ετών κουβαλάει ξύλα για να ζεσταθείREUTERS/Gleb Garanich
  • Η ευρύτερη οικονομία αντιμετωπίζει επίσης σημαντικές προκλήσεις. Η χρεοκοπία έχει αποφευχθεί μέχρι στιγμής και έχει επιτευχθεί μία κάποια οικονομική ανάπτυξη. Αλλά το κλίμα για τους επιχειρηματίες δεν είναι καθόλου ιδανικό. Δεν εκπληρώθηκε ποτέ η υπόσχεση αντικατάστασης του εταιρικού φόρου με φόρο επί των αποσυρθέντων κεφαλαίων. Οι Ολιγάρχες εξακολουθούν να κυριαρχούν σε βασικές βιομηχανίες και οι βουλευτές εξακολουθούν να απολαμβάνουν ασυλίας παρά τις γενιές πολιτικών που υπόσχονται να αλλάξουν το status quo.

Ποιος οδηγεί την κούρσα για να είναι ο επόμενος πρόεδρος της Ουκρανίας;

Ο ηθοποιός, κωμικός και παραγωγός ταινιών Βολοντιμίρ Ζελένσκι, ο οποίος δεν έχει απολύτως καμία πολιτική εμπειρία και καμία πολιτική δομή ή πρόγραμμα για να σταθεί, έχει τώρα πολλές πιθανότητες να προχωρήσει στον β΄ γύρο των εκλογών, στις 21 Απριλίου.

Στις τελευταίες δημοσκοπήσεις ο Ζελένσκι έχει πάρει προβάδισμα, και η απόσταση μεταξύ αυτού και των άλλων δύο βασικών διεκδικητών -του τωρινού προέδρου Πέτρο Ποροσένκο και και της κυρίας αντιπάλου του, της πρώην πρωθυπουργού Γιούλια Τιμοσένκο, αυξάνεται.

REUTERS
Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, 41 ετών, ηθοποιόςREUTERS

Ο Ζελένσκι πιστώνεται με 26,9% της πρόθεσης ψήφου μεταξύ των Ουκρανών που έχουν ήδη κάνει την επιλογή τους, αφήνοντας με απόσταση πίσω του τον νυν πρόεδρο Πέτρο Ποροσένκο (17,7%) και την πρώην πρωθυπουργό Γιούλια Τιμοσένκο (15,8%), σύμφωνα μ' αυτή τη δημοσκόπηση που πραγματοποιήθηκε από το Διεθνές Ινστιτούτο Κοινωνιολογίας του Κιέβου (KMIS).

Ενώ ο πιθανός δεύτερος γύρος είναι ακόμη πιο δύσκολο να προβλεφθεί, οι βασικές δημοσκοπικές εταιρείες αναμένουν ότι ο Ζελένσκι θα βρεθεί μπροστά και από τον Ποροσένκο και την Τιμοσένκο.

Η άνοδος του νέου στην πολιτική σκηνή Ζελένσκι - ο οποίος στερείται οποιοσδήποτε πολιτικής πείρας και του οποίου το μόνο που θα μπορούσε να επιδείξει ως φήμη είναι ο βασικός ρόλος που έχει σε δημοφιλείς τηλεοπτικές σειρές, όπου υποδύεται έναν δάσκαλο που κατά τύχη έγινε πρόεδρος - είναι με την πρώτη ματιά, μια αινιγματική εξέλιξη σε μια χώρα που έχει περάσει μια έντονη περίοδο πολιτικοποίησης και έχει μια ζωντανή κοινωνία πολιτών που παρακολουθεί και διαμορφώνει τη διαδικασία μεταρρύθμισης.

Η εκστρατεία του Ζελένσκι, που διεξάγεται κατά κύριο λόγο μέσω των social media και σκοπίμως θολώνει τη γραμμή μεταξύ τηλεόρασης και πραγματικότητας, διοχετεύει την απογοήτευση σε ένα σημαντικό τμήμα της κοινωνίας μετά από την «Επανάσταση του Μaidan του 2013-2014, σε μια ψήφο διαμαρτυρίας.

Γίνονται συχνά συγκρίσεις μεταξύ του Ζελένσκι και του Ιταλού κωμικού Μπέπε Γκρίλο, ο οποίος αναρριχήθηκε ως η εικόνα του λαϊκιστικού κινήματος Πέντε Αστέρων. Ωστόσο, η ουκρανική υπόθεση προξενεί ακόμη μεγαλύτερη έκπληξη.

Ο Γκρίλο αύξησε τη δημοτικότητά του όταν είχαν τεθεί το περίγραμμα μιας δομής του κόμματος. Συγκριτικά, ο Ζελένσκι στερείται κάθε είδους πολιτική δομή. Είναι αυτό το κενό που θα μπορούσε να έχει σοβαρές επιπλοκές την επόμενη ημέρα των εκλογών. Αν ο Ζελένσκι κερδίσει τον β΄ γύρο τον Απρίλιο, πολλές ομάδες συμφερόντων θα επιχειρήσουν να καλύψουν το κενό που άφησε με την εκστρατεία του, η οποία σκοπίμως έχει μείνει μακριά από μηνύματα και συνεντεύξεις στα ΜΜΕ.

Ένας άλλος σημαντικός παράγοντας στις εκλογές, είναι το μεγάλο ποσοστό των αναποφάσιστων (27% των ερωτηθέντων), η επιλογή των οποίων θα επιδράσει σημαντικά.

Σύμφωνα με αναλυτές, η λαϊκή υποστήριξη προς τον Ζελένσκι εξηγείται από την επιθυμία των Ουκρανών να ανέβουν στην εξουσία «νέες πολιτικές ελίτ», καθώς και από τη δημοτικότητα των τηλεοπτικών εκπομπών του.

Αν δεν κερδίσει την προεδρική εκλογή, η συμμετοχή σ' αυτή θα επιτρέψει στον ηθοποιό και στο κόμμα του, που ιδρύθηκε πρόσφατα, να πάρουν «ένα καλό ποσοστό» στις βουλευτικές εκλογές του Οκτωβρίου και να «σχηματίσουν μια σημαντική κοινοβουλευτική ομάδα».

Εκτός από τον Ζελένσκι βασικοί υποψήφιοι είναι ο νυν πρόεδρος Πέτρο Ποροσένκο που όμως έχει χάσει σημαντική υποστήριξη από τον κόσμο μετά από πέντε χρόνια στην προεδρία.

Μια άλλη σημαντική υποψηφιότητα είναι της πρώην πρωθυπουργού Γιούλια Τιμοσένκο.

Η πρώην πρωθυπουργός της Ουκρανίας Γιούλια Τιμοσένκο ανακοίνωσε την υποψηφιότητά της τον Ιανουάριο και τότε ήταν φαβορί στις δημοσκοπήσεις απέναντι στον πρόεδρο Πέτρο Ποροσένκο.

REUTERS
Η πρώην πρωθυπουργός της Ουκρανίας Γιούλια ΤιμοσένκοREUTERS

Η Γιούλια Τιμοσένκο έκανε την ανακοίνωση ενώπιον εκατοντάδων υποστηρικτών της κατά την διάρκεια συγκέντρωσης του κόμματός της Batkivchtchina (Πατρίδα).

«Σήμερα μπαίνουμε σε μία νέα περίοδο επιτυχίας, ευτυχίας και ευημερίας...Ξεκινούμε την πορεία τη Ουκρανίας προς τα εμπρός, προς το μεγαλείο», είπε, παραδεχόμενη ότι κατά το παρελθόν έκανε λάθη.

Όμως μετά την ανακοίνωση της υποψηφιότητας Ζελένσκι, η Τιμοσένκο έπεσε στη δεύτερη και μερικές φορές στην τρίτη θέση των δημοσκοπήσεων.

Ακόμη δύο υποψήφιοι που θα παίξουν σημαντικό ρόλο στον δεύτερο γύρο των εκλογών με τον ποιο υποψήφιο θα στηρίξουν, αφού όπως δείχνουν οι δημοσκοπήσεις δεν θα περάσουν, είναι ο Γιούρι Μπόικο, ο ηγέτης της “πλατφόρμας αντιπολίτευσης “Για τη ζωή”” (10% δείχνουν οι δημοσκοπήσεις) και ο πρώην υπουργός Άμυνας Ανατόλι Γκριτσένκο (8,5%).

Ο πρώτος γύρος των προεδρικών εκλογών θα διεξαχθεί στις 31 Μαρτίου και ο δεύτερος δύο εβδομάδες αργότερα, αν κανένας υποψήψιος δεν έχει εξασφαλίσει περισσότερο του 50% των ψήφων.