Έκτακτη είδηση

Αλληλοκατηγορίες ΗΠΑ και Ιράν για τις επιθέσεις στα δεξαμενόπλοια

Αλληλοκατηγορίες ΗΠΑ και Ιράν για τις επιθέσεις στα δεξαμενόπλοια
Πνευματικά Δικαιώματα
Tasnim News Agency/Handout via REUTERS
Euronews logo
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Οι ΗΠΑ κατηγόρησαν ενώπιον του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ το Ιράν ότι είναι υπεύθυνο για τις επιθέσεις εναντίον δύο δεξαμενόπλοιων που μετέφεραν πετρέλαιο στον Κόλπο, με την Τεχεράνη να αντιδρά αυτοστιγμεί καταγγέλλοντας τους «εμπρηστικούς ισχυρισμούς» και την «αντιιρανική εκστρατεία» της Ουάσινγκτον.

Όλα τα στοιχεία δείχνουν το Ιράν, δήλωσε ο αμερικανός πρεσβευτής στα Ηνωμένα Έθνη Τζόναθαν Κόεν απευθυνόμενος στους δεκατέσσερις ομολόγους του στο ΣΑ κατά τη διάρκεια έκτακτης συνεδρίασης του κορυφαίου οργάνου του ΟΗΕ που συγκλήθηκε κατόπιν αιτήματος των ΗΠΑ. Ο διπλωμάτης επισήμανε κυρίως πόσο «προηγμένες» ήταν οι βόμβες που χρησιμοποιήθηκαν και αναφέρθηκε στον τύπο τους, ανέφεραν διπλωμάτες.

«Το Ιράν απορρίπτει κατηγορηματικά τις αβάσιμες κατηγορίες των ΗΠΑ και τις καταδικάζει με τον πλέον σθεναρό τρόπο», απάντησε η ιρανική διπλωματική αποστολή στα Ηνωμένα Έθνη με ανακοίνωση που δημοσιοποίησε, προσάπτοντας «πολεμοκάπηλη» ρητορεία στην αμερικανική κυβέρνηση.

Νωρίτερα, ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάικ Πομπέο είχε τονίσει ότι «η κυβέρνηση των ΗΠΑ εκτιμά πως η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν είναι υπεύθυνη για τις σημερινές [σ.σ. χθεσινές] επιθέσεις στη θάλασσα του Ομάν».

Δύο δεξαμενόπλοια, ένα νορβηγικό, ένα ιαπωνικό, έγιναν στόχος χθες Πέμπτη επιθέσεων οι δράστες των οποίων δεν είναι σαφές ποιοι ήταν στη θάλασσα του Ομάν, έναν μήνα μετά τη δολιοφθορά σε τέσσερα πλοία, ανάμεσά τους τρία δεξαμενόπλοια, στα ανοικτά των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Και σε εκείνη την περίπτωση, η Ουάσινγκτον είχε στρέψει το δάχτυλο στην Τεχεράνη.

Το Ιράν, όπου συνέχιζε χθες την επίσημη επίσκεψή του ο ιάπωνας πρωθυπουργός Σίνζο Άμπε, διέψευσε κατηγορηματικά κάθε ανάμιξή του στις επιθέσεις.

«Το Συμβούλιο Ασφαλείας πρέπει να συνεχίσει να ασχολείται με το θέμα αυτό», επέμεινε ο αμερικανός πρεσβευτής στον ΟΗΕ, τονίζοντας ότι στις προηγούμενες επιθέσεις δεν υπήρξε καμία αντίδραση. «Εάν δεν αντιδράσουμε, κι άλλες επιθέσεις είναι πιθανές», προειδοποίησε, πάντα σύμφωνα με διπλωματικές πηγές.

Όλες οι χώρες-μέλη του ΣΑ εξέφρασαν την ανησυχία τους για την κλιμάκωση της έντασης, αλλά δεν ελήφθη κάποια απόφαση.

Οι πρεσβευτές αρκετών κρατών-μελών, ανάμεσά τους ο Μανσούρ αλ Οτάιμπι, ο πρεσβευτής του Κουβέιτ —της χώρας που ασκεί τον τρέχοντα μήνα την προεδρία του ΣΑ— τάχθηκαν υπέρ του να διενεργηθεί «ανεξάρτητη έρευνα» για τις νέες επιθέσεις. Η Ρωσία υπογράμμισε από την πλευρά της ότι ουδείς «πρέπει να σπεύσει να εξαγάγει συμπεράσματα», σύμφωνα με μια διπλωματική πηγή.

MarineTraffic via REUTERS

Στη δημοσιότητα βίντεο που δείχνει ιρανούς να αφαιρούν μαγνητική νάρκη;

Οι ένοπλες δυνάμεις των ΗΠΑ έδωσαν στη δημοσιότητα ένα βίντεο που λένε ότι εικονίζει στελέχη των Φρουρών της Επανάστασης, επίλεκτου σώματος των ένοπλων δυνάμεων του Ιράν, καθώς προσεγγίζουν το ένα από τα δύο δεξαμενόπλοια που δέχθηκαν επίθεση χθες στον Κόλπο του Ομάν και κατόπιν αφαιρούν μια μαγνητική νάρκη που δεν είχε εκραγεί από το πλευρό του κύτους του τάνκερ, καθώς και μια φωτογραφία που εικονίζει τη νάρκη πάνω στο πλοίο πριν απομακρυνθεί.

«Στις 16:10 τοπική ώρα ένα περιπολικό πλοίο κλάσης Γκαστί του σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης προσέγγισε το M/T Kokuka Courageous και παρατηρήθηκε και βιντεοσκοπήθηκε καθώς απομάκρυνε μια μαγνητική νάρκη που δεν είχε εκραγεί», ανέφερε ο πλοίαρχος του αμερικανικού ΠΝ Μπιλ Έρμπαν σε ανακοίνωση του την οποία διένειμε ηλεκτρονικά, προσθέτοντας «το βίντεο επισυνάπτεται».

Στην ύπαρξη αυτού του βίντεο αναφέρθηκε λίγες ώρες νωρίτερα αμερικανός αξιωματούχος που μίλησε υπό τον όρο να μην κατονομαστεί στο πρακτορείο ειδήσεων Ρόιτερς.

Το ΗΒ προειδοποιεί το Ιράν

Η Βρετανία θεωρεί ότι το Ιράν είναι υπεύθυνο για τις επιθέσεις σε δύο δεξαμενόπλοια στον Κόλπο του Ομάν χθες Πέμπτη και προειδοποιεί την Τεχεράνη ότι ενέργειες αυτού του είδους είναι «απερίσκεπτες», δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικών του Ηνωμένου Βασιλείου Τζέρεμι Χαντ.

«Αυτό είναι βαθιά ανησυχητικό και έρχεται σε μια στιγμή ήδη τεράστιας έντασης. Ήλθα σε επαφή με τον [υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάικ] Πομπέο και, μολονότι θα κάνουμε τη δική μας εκτίμηση με νηφαλιότητα και προσοχή, σημείο εκκίνησης για εμάς είναι προφανώς ότι πιστεύουμε τους αμερικανούς συμμάχους μας», ανέφερε ο Χαντ σε ανακοίνωση που δημοσιοποιήθηκε από τις υπηρεσίες του.

Το Λονδίνο αντιμετωπίζει τις επιθέσεις «εξαιρετικά σοβαρά και το μήνυμά μου προς το Ιράν είναι ότι εάν αναμίχθηκαν σε αυτές είναι μια βαθύτατα απερίσκεπτη κλιμάκωση η οποία εγείρει αληθινό κίνδυνο στις πιθανότητες να υπάρξει ειρήνη και σταθερότητα στην περιφέρεια», συμπλήρωσε ο Χαντ.

Αγωνία στις αγορές μετά την επίθεση στα δύο τάνκερ

Οι επιθέσεις την Πέμπτη εναντίον δύο δεξαμενόπλοιων στον Κόλπο του Ομάν προκάλεσαν άλμα στις τιμές του πετρελαίου κι εγείρουν νέες ανησυχίες για την ασφάλεια των πλοίων που διαπλέουν τα Στενά του Ορμούζ, έναν μήνα αφότου άλλα τέσσερα δεξαμενόπλοια χτυπήθηκαν από νάρκες στην ίδια περιοχή.

Τα Στενά του Χορμούζ, δίαυλος ζωτικής σημασίας για τη ναυτιλία που συνδέει τους πετρελαιοπαραγωγούς της Μέσης Ανατολής με τις αγορές στην Ασία, την Ευρώπη, τη Βόρεια Αμερική κι όχι μόνο, βρίσκεται στο επίκεντρο των εντάσεων της περιοχής για δεκαετίες.

Οι επιθέσεις στα δεξαμενόπλοια "Kokuka Corageous" της ναυτιλιακής εταιρείας του Αμβούργου Schulte Group και στο "Front Altair" του νορβηγικού φορέα Frontline δεν στοίχισαν καμία ανθρώπινη ζωή, αλλά προκάλεσαν αναταραχή που θα μπορούσε να πλήξει το διεθνές εμπόριο πετρελαίου.

«Πριν από λίγο καιρό, η τιμή του πετρελαίου εκτοξεύτηκε μόνο και μόνο επειδή περίπου ένα εκατομμύριο βαρέλια την ημέρα δεν προσφερόταν στην αγορά εξαιτίας του εμφυλίου πολέμου στη Λιβύη. Μέσω των Στενών του Ορμούζ μεταφέρονται καθημερινά πάνω από 15 φορές μεγαλύτερες ποσότητες» εξήγησε ο Εουτζέν Βάινμπεργκ, επικεφαλής αναλυτής της Commerzbank.

Τα τελευταία χρόνια, εκπρόσωποι του Ιράν έχουν απειλήσει επανειλημμένα να σφραγίσουν τη θαλάσσια διαδρομή.

Η Lloyd's του Λονδίνου χαρακτήρισε τον Περσικό Κόλπο και τμήματα του Κόλπου του Ομάν περιοχές υψηλού κινδύνου μετά τις επιθέσεις στα μέσα Μαΐου.

Ο Βάινμπεργκ αναμένει ότι ο αριθμός των μεταφορών μέσω των Στενών θα μειωθεί. Αυτό θα σήμαινε λιγότερη προσφορά, υψηλότερες τιμές.

Ποια είναι τα Στενά του Ορμούζ και ποια η σημασία τους;

Ο θαλάσσιος δίαυλος χωρίζει το Ιράν και το Ομάν, συνδέοντας τον Κόλπο με τον Κόλπο του Ομάν και την Αραβική Θάλασσα.

Το στενότερο σημείο στο Στενό έχει πλάτος 33 χιλιομέτρων, αλλά η δίοδος ναυσιπλοΐας έχει πλάτος μόλις τρία χιλιόμετρα προς κάθε κατεύθυνση.

ΓΙΑΤΙ ΕΧΕΙ ΣΗΜΑΣΙΑ;

Η αμερικανική Υπηρεσία Ενεργειακής Πληροφόρησης εκτιμά ότι 18,5 εκατ. βαρέλια την ημέρα του πετρελαίου που μεταφέρεται διά θαλάσσης πέρασαν από τη δίοδο αυτή το 2016. Αυτό είναι περίπου το 30% του αργού και άλλων προϊόντων πετρελαίου σε υγρή μορφή που μεταφέρθηκαν διά θαλάσσης το 2016.

Περίπου 17,2 εκατ. βαρέλια την ημέρα, αργό και συμπυκνώματα εκτιμάται ότι μεταφέρθηκαν μέσω του Στενού το 2017 και περίπου 17,4 εκατ. βαρέλια την ημέρα το πρώτο εξάμηνο του 2018, σύμφωνα με την εταιρία αναλύσεων του πετρελαϊκού κλάδου Vortexa.

Με την παγκόσμια κατανάλωση πετρελαίου να είναι περίπου 100 εκατ. βαρέλια την ημέρα, αυτό σημαίνει ότι περίπου το ένα πέμπτο περνά μέσω των Στενών.

Η μεγαλύτερη ποσότητα αργού που εξάγεται από τη Σαουδική Αραβία, το Ιράν, τα ΗΑΕ, το Κουβέιτ και το Ιράκ – όλα κράτη-μέλη του Οργανισμού Πετρελαιοεξαγωγικών Κρατών – μεταφέρεται μέσω του θαλάσσιου αυτού διαύλου.

Είναι χρησιμοποιείται για σχεδόν όλο το υγροποιημένο φυσικό αέριο (ΥΦΑ) που παράγεται από τον μεγαλύτερο εξαγωγέα ΥΦΑ του κόσμου, το Κατάρ.

Κατά τη διάρκεια του πολέμου Ιράν-Ιράν το 1980-1988, οι δύο πλευρές προσπάθησαν να διακόψουν η μία τις εξαγωγές πετρελαίου της άλλης, σε μια διαμάχη που έμεινε γνωστή ως «ο πόλεμος των δεξαμενόπλοιων».

Ο αμερικανικός 5ος Στόλος, που εδρεύει στο Μπαχρέιν, είναι επιφορτισμένος με την προστασία των εμπορικών πλοίων στην περιοχή.

«Ενώ η παρουσία του αμερικανικού 5ου Στόλου αναμένεται να διασφαλίσει ότι το κρίσιμης σημασίας θαλάσσιο πέρασμα παραμένει ανοικτό, είναι πιθανοί προκλητικοί ελιγμοί των ιρανικών στρατιωτικών δυνάμεων όπως και μια επανέναρξη των πυρηνικών δραστηριοτήτων», έγραψαν σε έκθεσή τους στις 22 Απριλίου αναλυτές της τράπεζας RBC.

Το Ιράν συμφώνησε να περιορίσει το πυρηνικό του πρόγραμμα με αντάλλαγμα τη χαλάρωση των κυρώσεων στο πλαίσιο συμφωνίας του 2015 με τις ΗΠΑ και πέντε άλλες μεγάλες δυνάμεις. Η Ουάσινγκτον αποσύρθηκε από τη συμφωνία το 2018. Οι δυτικές δυνάμεις φοβούνται ότι το Ιράν θέλει να κατασκευάσει πυρηνικά όπλα, κάτι που αρνείται η Τεχεράνη.

«Όλες αυτές οι γεωπολιτικές ιστορίες θα μπορούσαν να αντιπροσωπεύουν ένα σκληρό θερινό σενάριο για τον πρόεδρο (Ντόναλντ) Τραμπ καθώς προσπαθεί να διατηρήσει υπό έλεγχο τις τιμές του πετρελαίου», έγραψαν αναλυτές της RBC.

Τα ΗΑΕ και η Σαουδική Αραβία έχουν προσπαθήσει να βρουν άλλες διόδους για να παρακάμψουν τα Στενά, συμπεριλαμβανομένης και της κατασκευής περισσότερων αγωγών πετρελαίου.

ΠΗΓΕΣ: ΑΠΕ-ΜΠΕ, Reuters, Der Spiegel

Το euronews δεν είναι διαθέσιμο στον Internet Explorer. Ο συγκεκριμένος browser δεν είναι ενημερωμένος από την Microsoft και δεν ακολουθεί τις τεχνολογικές εξελίξεις. Χρησιμοποιήστε κάποιον άλλο φυλλομετρητή, όπως Edge, Safari, Google Chrome ή Mozilla Firefox.