Έκτακτη είδηση
Αυτό το περιεχόμενο δεν είναι διαθέσιμο στην περιοχή σας

«Θετικό βήμα οι διερευνητικές Ελλάδας - Τουρκίας» λέει ο Μπορέλ μετά τη συνάντηση με Τσαβούσογλου

euronews_icons_loading
Turkey EU
Turkey EU   -   Πνευματικά Δικαιώματα  Cem Ozdel/Turkish Foreign Ministry via AP
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Οι Ευρωπαίοι, έχοντας «καεί» από τις μεταστροφές του Τούρκου προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, θέτουν σήμερα τους όρους τους στον απεσταλμένο του, τον υπουργό Εξωτερικών Μεβλούτ Τσαβούσογλου, για μια εξομάλυνση των σχέσεων με την Τουρκία και θα του γνωστοποιήσουν την άρνησή τους να ξεχάσουν τις «επιθετικές» ενέργειες της Άγκυρας.

Περίπλοκη χρονιά για τις ευρω-τουρκικές σχέσεις χαρακτήρισε το 2020 ο Ύπατος Εκπρόσωπος της ΕΕ για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής, Ζοζέπ Μπορέλ, στις κοινές δηλώσεις που παρέθεσε με τον Τούρκο υπουργό Εξωτερικών Μεβλούτ Τσαβούσογλου στις Βρυξέλλες.

«Πρόσφατα, έχουμε δει και από τα δύο μέρη (ΕΕ-Τουρκία) μια βελτίωση στη συνολική ατμόσφαιρα και ορισμένα σημαντικά βήματα. Και αυτή η συνάντηση σήμερα είναι επίσης ένα σημαντικό βήμα προς την κατεύθυνση της αναζήτησης ενός αμοιβαίου στρατηγικού ενδιαφέροντος, της ανάπτυξης της συνεργασίας και της αμοιβαίας σχέσης μας και των κρίσιμων κοινών αξιών».

Επιπροσθέτως, ο Ζοζέπ Μπορέλ σημείωσε ότι «ένα άλλο σημαντικό βήμα είναι η ανακοίνωση της επανάληψης διερευνητικών συνομιλιών μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας. Τέτοιες προσπάθειες πρέπει να διατηρηθούν. Οι προθέσεις και οι ανακοινώσεις πρέπει να μεταφραστούν σε ενέργειες».

Σημαντικό βήμα είναι και οι προσπάθειες του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ Γκουτέρες για την επανάληψη των συνομιλιών για το Κυπριακό υπό την αιγίδα του ΟΗΕ ανέφερε ο κ. Μπορέλ, υπογραμμίζοντας ότι «η ΕΕ δεσμεύεται πλήρως να υποστηρίξει την ταχεία επανάληψη αυτών των διαπραγματεύσεων».

Αναφορικά με την κατάσταση στην Ανατολική Μεσόγειο, ο ύπατος Εκπρόσωπος τόνισε ότι η ΕΕ θέλει να δει «μια βιώσιμη αποκλιμάκωση στην Ανατολική Μεσόγειο, αλλά και στην ευρύτερη περιοχή».

Ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου από την πλευρά του χαρακτήρισε «προβληματική» χρονιά το 2020 «σε ό,τι αφορά τις διμερείς σχέσεις μεταξύ ΕΕ και Τουρκίας, οι επιπτώσεις της οποίας αποτυπώθηκαν στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του περασμένου Δεκεμβρίου και στα Συμπεράσματά του» (σύμφωνα με την αγγλική μετάφραση).

«Είναι πολύ σημαντική η δημιουργία θετικής ατμόσφαιρας και μίας θετικής ατζέντας, αλλά προκειμένου να είναι βιώσιμη αυτή η ατζέντα, χρειαζόμαστε συγκεκριμένα βήματα και από τις δύο πλευρές» ανέφερε ο Τούρκος Υπουργός Εξωτερικών.

Σχετικά με την ατζέντα των θεμάτων που θα συζητηθούν, ο κ. Τσαβούσογλου επισήμανε ότι «θα συζητήσουμε για τη Δήλωση για το μεταναστευτικό ΕΕ-Τουρκίας, της οποίας την ανανέωση έχουμε ήδη προτείνει από πλευράς μας και θα επιχειρήσουμε να αποσαφηνίσουμε τις λεπτομέρειες μίας τέτοιας συναίνεσης ή μίας Δήλωσης» και συμπλήρωσε ότι θα συζητηθεί το θέμα της πολυμερούς διάσκεψης για την Ανατολική Μεσόγειο, η απελευθέρωση του καθεστώτος θεωρήσεων εισόδου και ο εκσυγχρονισμός της Τελωνειακής Ένωσης.

Τσαβούσοβλου με Μισέλ και Στόλτενμπεργκ την Παρασκευή

Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών αύριο Παρασκευή, θα γίνει δεκτός από τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, τον Βέλγο Σαρλ Μισέλ, και τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ, τον Νορβηγό Γενς Στόλτενμπεργκ.

Οι Ευρωπαίοι σημείωσαν τη βούληση του Τούρκου προέδρου να κατευνάσει την ένταση στις σχέσεις με την ΕΕ. Όμως είναι δύσπιστοι σε «δηλώσεις προθέσεων» και θέλουν «πράξεις και συγκεκριμένες ενέργειες», δήλωσε τη Δευτέρα ο Πίτερ Στάνο, ο εκπρόσωπος του Ζοσέπ Μπορέλ.

«Ελπίζουμε όλοι ότι τα λόγια του Τούρκου προέδρου θα μετατραπούν σύντομα σε συγκεκριμένες ενέργειες με διάρκεια που θα αποδείξουν ότι έχει πραγματικά καλή θέληση έναντι της ΕΕ», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο υπουργός Εξωτερικών του Λουξεμβούργου Ζαν Άσελμπορν.

Όμως «κανένας δεν προτίθεται να σβήσει» ό,τι έχει συμβεί, προειδοποίησε. «Η Ευρωπαϊκή Ένωση παραμένει αποφασισμένη να υπερασπιστεί τα συμφέροντά της και τα συμφέροντα των κρατών μελών της καθώς και να διαφυλάξει την περιφερειακή σταθερότητα», διαβεβαίωσε.

Δύο μήνες για να πείσει

Τα θέματα που προκαλούν εντάσεις είναι πολυάριθμα: διένεξη με την Ελλάδα και την Κύπρο, εμπλοκή της Άγκυρας στις συγκρούσεις στη Συρία, τη Λιβύη και το Ναγκόρνο-Καραμπάχ, διαμάχη με το Παρίσι, παραβιάσεις του εμπάργκο του ΟΗΕ για τα όπλα στη Λιβύη, επιθετικές στρατιωτικές ενέργειες στην ανατολική Μεσόγειο.

Οι Ευρωπαίοι ηγέτες έτειναν τη χείρα στον πρόεδρο Ερντογάν τον Ιούλιο του 2020, όμως εκείνος την απέρριψε. Τον Δεκέμβριο αποφάσισαν να τιμωρήσουν την Άγκυρα για τη συνέχιση των μονομερών γεωτρήσεων για αέριο στην αποκλειστική οικονομική ζώνη της Κύπρου.

Οι Ευρωπαίοι θα προσθέσουν καινούρια ονόματα στον κατάλογο, που άνοιξε τον Νοέμβριο 2019 και στον οποίο περιλαμβάνονται ήδη δύο επικεφαλής της Turkish Petroleum Corporation (TPAO), οι οποίοι δεν μπορούν πλέον να πάρουν θεωρήσεις εισόδου από την ΕΕ ενώ τα περιουσιακά στοιχεία τους στην ΕΕ έχουν παγώσει.

«Οι εργασίες σχετικά με τον κατάλογο βρίσκονται σε εξέλιξη. Είναι περίπλοκες και είναι πολύ νωρίς για να μιλήσει κανείς για το αποτέλεσμά τους ή για την ακριβή στιγμή που θα ολοκληρωθούν», εξήγησε ο Ζαν Άσελμπορν.

Ωστόσο πολλά ονόματα μπορεί να συμφωνηθούν κατά τη σύνοδο των υπουργών Εξωτερικών στις 25 Ιανουαρίου, ανέφερε Ευρωπαίος διπλωμάτης.

Η Άγκυρα έχει διορία δύο μηνών για να πείσει την ΕΕ. Ο Ζοσέπ Μπορέλ πρέπει να παρουσιάσει μια έκθεση για τις πολιτικές, οικονομικές και εμπορικές σχέσεις ανάμεσα στην ΕΕ και την Τουρκία και να προτείνει επιλογές στους Ευρωπαίους ηγέτες κατά τη σύνοδο κορυφής που θα πραγματοποιήσουν τον Μάρτιο.

Οι Ευρωπαίοι δεν εμπιστεύονται τον Τούρκο πρόεδρο, ο οποίος τους έχει υποβάλει τους τελευταίους μήνες σ' ένα σκωτσέζικο ντους.

«Μένουν πολλά να γίνουν ακόμη για να ανοίξει ένας ειλικρινής διάλογος με την Τουρκία», παραδέχεται ο Ζοσέπ Μπορέλ.

«Αθώες περιστερές»

Όμως ο άνεμος γύρισε για τον πρόεδρο Ερντογάν με την απώλεια της υποστήριξης των ΗΠΑ και την άνοδο στην εξουσία του Τζο Μπάιντεν. Εξάλλου τα «τεράστια οικονομικά προβλήματα» της Τουρκίας δεν του επιτρέπουν να κόψει τους δεσμούς με την Ευρώπη, που είναι ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος του.

«Η παράγκα καταρρέει και χάνει τη μεσαία τάξη», εξηγεί ένας Ευρωπαίος αξιωματούχος.

«Οι Τούρκοι δηλώνουν αθώες περιστερές», ειρωνεύεται ένας υψηλόβαθμος διπλωμάτης. «Όμως οι Ευρωπαίοι περιμένουν να δουν αν η στάση αυτή είναι ειλικρινής και με διάρκεια. Τα προηγούμενα επεισόδια έχουν απελευθερώσει τους Ευρωπαίους»έναντι της Τουρκίας, προσθέτει.

Η Γερμανία, πρώτη οικονομική δύναμη της ΕΕ, στοιχηματίζει στον κατευνασμό. Ο υπουργός της επί των Εξωτερικών Χάικο Μάας μετέβη τη Δευτέρα στην Άγκυρα για να χαιρετίσει τις «θετικές ενδείξεις» εκ μέρους του τούρκού προέδρου και να «συνοδεύσει» τις πρωτοβουλίες του.

«Με μερικά κράτη, το χαστούκι λειτουργεί. Με την Τουρκία, δεν λειτουργεί», υποστηρίζει η Ιταλίδα Ναταλί Τότσι, διευθύντρια του Istituto Affari Internazionali και σύμβουλος του Ζοσέπ Μπορέλ.

«Ελπίζουμε σε μια ύφεση με διάρκεια στις σχέσεις μας με την Τούρκία ώστε να καταστεί ξεπερασμένη μια νέα επέκταση των κυρώσεων των Μάρτιο», λέει ο Ζαν Άσελμπορν.

«Όμως είναι απαραίτητο να εξασφαλίσουμε πως θα είμαστε έτοιμοι, αν δεν αφήσουν στην ΕΕ άλλη επιλογή», προειδοποίησε.