Νέες απειλές του Αμερικανού προέδρου για επέμβαση στο Ιράν και ιαχές πολέμου στο ιρανικό κοινοβούλιο - Κάλεσμα του γιου του σάχη στον στρατό να ενωθεί με τον λαό - Με κυρώσεις απειλεί η ΕΕ
Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε την Κυριακή ότι η Τεχεράνη πρότεινε διαπραγματεύσεις με την Ουάσινγκτον, μετά την απειλή του Αμερικανού προέδρου ότι θα επέμβει στο Ιράν αν συνεχιστεί η καταστολή των διαδηλώσεων, την ώρα που ακτιβιστές ανακοίνωσαν ότι ο αριθμός των νεκρών διαδηλωτών αυξήθηκε σε τουλάχιστον 544.
Σύμφωνα με έκθεση του ειδησεογραφικού πρακτορείου Human Rights Activists News Agency που εδρεύει στις ΗΠΑ, πάνω από 10.600 διαδηλωτές έχουν συλληφθεί κατά τη διάρκεια των δύο εβδομάδων των κινητοποιήσεων. 48 από τους νεκρούς ήταν μέλη των δυνάμεων ασφαλείας και 496 πολίτες.
Μιλώντας με δημοσιογράφους το βράδυ της Κυριακής στο Air Force One, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε: "Νομίζω ότι έχουν κουραστεί να τους χτυπούν οι Ηνωμένες Πολιτείες". "Το Ιράν θέλει να διαπραγματευτεί", τόνισε και πρόσθεσε:
"Η συνάντηση έχει οριστεί, αλλά ίσως χρειαστεί να δράσουμε εξαιτίας όσων συμβαίνουν πριν από τη συνάντηση αυτή. Όμως, η συνάντηση προετοιμάζεται. Το Ιράν τηλεφώνησε- θέλει να διαπραγματευτεί".
Τα σχόλια Τραμπ ακολούθησαν τις επανειλημμένες απειλές του Αμερικανού προέδρου να παρέμβει στρατιωτικά σε περίπτωση που οι ιρανικές αρχές συνεχίσουν την αιματηρή καταστολή των διαδηλώσεων.
Δεν υπήρξε άμεση επιβεβαίωση από την πλευρά του Ιράν για ενδεχόμενη συνάντηση, αλλά η Τεχεράνη την περασμένη εβδομάδα απείλησε με αντίποινα σε περίπτωση που η Ουάσινγκτον παρέμβει στρατιωτικά για τις διαδηλώσεις.
Η Ισλαμική Δημοκρατία προειδοποίησε ότι ο αμερικανικός στρατός και το Ισραήλ θα αποτελέσουν "νόμιμους στόχους" εάν οι ΗΠΑ κάνουν χρήση βίας για να προστατεύσουν τους διαδηλωτές.
Ερωτηθείς σχετικά με τις απειλές του Ιράν για αντίποινα την Κυριακή, ο Τραμπ δήλωσε: "Αν το κάνουν αυτό, θα τους χτυπήσουμε σε βαθμό που δεν έχουν χτυπηθεί ποτέ στο παρελθόν".
"Ο στρατός το εξετάζει και εξετάζουμε κάποιες πολύ ισχυρές επιλογές", δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος.
Αναλυτές, ωστόσο, πιστεύουν ότι η μαζική συνεχιζόμενη στρατιωτική ανάπτυξη των ΗΠΑ στην Καραϊβική είναι ένας παράγοντας που το Πεντάγωνο και οι υπεύθυνοι για τον σχεδιασμό της στρατηγικής εθνικής ασφάλειας του Τραμπ πρέπει να λάβουν υπόψη τους σε περίπτωση που η Ουάσινγκτον αποφασίσει να επέμβει στο Ιράν.
Σύμφωνα με τον Τραμπ, η κυβέρνησή του βρισκόταν σε συνομιλίες για τον ορισμό συνάντησης με την Τεχεράνη, αλλά προειδοποίησε ότι ίσως χρειαστεί να δράσει πρώτος, καθώς οι αναφορές για τον αριθμό των νεκρών στο Ιράν αυξάνονται και η κυβέρνηση συνεχίζει να συλλαμβάνει διαδηλωτές.
Οι διαδηλώσεις ξεκίνησαν στις 28 Δεκεμβρίου με αφορμή την κατάρρευση του ιρανικού νομίσματος ριάλ, το οποίο κυμαίνεται πλέον σε πάνω από 1,4 εκατ. προς 1 δολάριο, καθώς η οικονομία της χώρας συμπιέζεται από τις διεθνείς κυρώσεις, οι οποίες εν μέρει επιβάλλονται για το πυρηνικό της πρόγραμμα. Οι διαμαρτυρίες εντάθηκαν και εξελίχθηκαν σε εκκλήσεις αμφισβήτησης του θεοκρατικού καθεστώτος.
Με το διαδίκτυο εκτός λειτουργίας στο Ιράν και τις τηλεφωνικές γραμμές κομμένες, έκταση των διαδηλώσεων είναι δύσκολο να εκτιμηθεί από τα διεθνή μέσα ενημέρωσης. Η κυβέρνηση του Ιράν δεν έχει δώσει συνολικό αριθμό θυμάτων από τις ταραχές τις οποίες αποδίδουν σε «ταραξίες» που ενθαρρύνονται από ξένες δυνάμεις.
Όσοι βρίσκονται στο εξωτερικό φοβούνται ότι η συσκότιση των πληροφοριών ενθαρρύνει τους σκληροπυρηνικούς στις υπηρεσίες ασφαλείας του Ιράν να ξεκινήσουν αιματηρή καταστολή.
Προκλήσεις στο ιρανικό κοινοβούλιο
Εν τω μεταξύ, η απειλή για χτύπημα του αμερικανικού στρατού και του Ισραήλ διατυπώθηκε κατά τη διάρκεια κοινοβουλευτικής ομιλίας του Μοχάμαντ Μπαχέρ Καλιμπάφ, του σκληροπυρηνικού προέδρου του σώματος, ο οποίος έχει θέσει υποψηφιότητα για την προεδρία στο παρελθόν.
"Σε περίπτωση επίθεσης κατά του Ιράν, τόσο τα κατεχόμενα εδάφη όσο και όλα τα αμερικανικά στρατιωτικά κέντρα, βάσεις και πλοία στην περιοχή θα είναι οι νόμιμοι στόχοι μας", δήλωσε ο Καλιμπάφ. "Δεν θεωρούμε ότι υπάρχει περιορισμός και θα δράσουμε με βάση οποιαδήποτε αντικειμενική ένδειξη απειλής".
Ιρανοί βουλευτές ανέβηκαν στο βήμα του κοινοβουλίου, φωνάζοντας "Θάνατος στην Αμερική!".
Παραμένει ασαφές το πόσο σοβαρή είναι η απειλή του Ιράν να εξαπολύσει πλήγμα, ιδίως μετά την καταστροφή της αεράμυνάς του κατά τη διάρκεια του 12ήμερου πολέμου του Ιουνίου με το Ισραήλ. Οποιαδήποτε απόφαση για πόλεμο θα επαφίεται στον 86χρονο ανώτατο ηγέτη του Ιράν Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.
Το Ιράν στόχευσε τις αμερικανικές δυνάμεις στην αεροπορική βάση Al Udeid στο Κατάρ τον περασμένο Ιούνιο, σε αντίποινα για τα πλήγματα των Ηνωμένων Πολιτειών στις ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις στις 22 Ιουνίου στο πλαίσιο της σύγκρουσης Ιράν-Ισραήλ.
Ο γιος του σάχη καλεί τις δυνάμεις ασφαλείας να ενωθούν «με τον λαό»
Ο γιος του άλλοτε σάχη του Ιράν και μορφή της εξόριστης ιρανικής αντιπολίτευσης στις ΗΠΑ Ρεζά Παχλαβί κάλεσε τις ιρανικές δυνάμεις ασφαλείας να «ενωθούν με τον λαό», καθώς η κυβέρνηση της Ισλαμικής Δημοκρατίας προσπαθεί να καταστείλει ευρείες μαζικές κινητοποιήσεις.
«Οι εργαζόμενοι στους δημόσιους θεσμούς, καθώς και τα μέλη των ενόπλων δυνάμεων και των υπηρεσιών ασφαλείας, έχουν να κάνουν μια επιλογή: να σταθούμε στο πλευρό του λαού και να γίνουν σύμμαχοι του έθνους ή να γίνουν συνεργοί των δολοφόνων του λαού--και να φέρουν το αιώνιο όνειδος και την καταδίκη του έθνους», ανέφερε ο Ρεζά Παχλαβί μέσω X στα περσικά και στα αγγλικά.
Απευθυνόμενος στους Ιρανούς υπηκόους «εκτός του Ιράν», τόνισε πως «όλες οι πρεσβείες και όλα τα προξενεία ανήκουν στον ιρανικό λαό», καλώντας τους να «κοσμήσουν» τα κτίρια αυτά με «την εθνική σημαία του Ιράν», προφανώς αναφερόμενος στη σημαία της πάλαι ποτέ μοναρχίας η οποία ανατράπηκε με την ισλαμική επανάσταση του 1979 κι έδωσε τη θέση της σε αυτή της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
ΕΕ: Εισήγηση για νέες κυρώσεις στο Ιράν
Η επικεφαλής της διπλωματίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης Κάγια Κάλας δήλωσε έτοιμη να εισηγηθεί την επιβολή νέων κυρώσεων στο Ιράν, σε αντίδραση για αυτή που περιέγραψε ως βάρβαρη καταστολή των διαδηλώσεων στη χώρα.
«Η ΕΕ έχει ήδη θέσει σε εφαρμογή σαρωτικές κυρώσεις σε βάρος του Ιράν--σε αυτούς που ευθύνονται για παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, δραστηριότητες εξάπλωσης των πυρηνικών και την υποστήριξη από πλευράς Τεχεράνης στον πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία», είπε η κ. Κάλας στη γερμανική εφημερίδα Die Welt, η οποία δημοσίευσε τις δηλώσεις της την Κυριακή.
«Είμαι προετοιμασμένη να προτείνω επιπρόσθετες κυρώσεις σε αντίδραση στη βάρβαρη καταστολή των διαδηλωτών από το καθεστώς», πρόσθεσε.
Σύμφωνα με πληροφορίες του Γερμανικού Πρακτορείου, αρχικά αναμένεται να προταθούν τιμωρητικά μέτρα σε βάρος όσων ευθύνονται για τη βία εναντίον διαδηλωτών, συμπεριλαμβανομένων υπουργών. Στις κυρώσεις μπορεί να συμπεριληφθούν ταξιδιωτικοί περιορισμοί και η δέσμευση τυχόν πόρων τους στη δικαιοδοσία της ΕΕ.
Σύμφωνα με την αντιπρόεδρο της Κομισιόν και ύπατη εκπρόσωπο της ΕΕ, οι Ιρανοί διακινδυνεύουν τα πάντα για να ακουστεί η φωνή τους και το καθεστώς έχει μακρύ και βαρύ ιστορικό συντριβής των διαδηλώσεων, με τις δυνάμεις ασφαλείας της χώρας να αντιδρούν βάρβαρα για ακόμη μια φορά.
ΟΗΕ: Έκκληση για αυτοσυγκράτηση
Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες δηλώνει "συγκλονισμένος από τις αναφορές για βία και υπερβολική χρήση βίας από τις ιρανικές αρχές κατά διαδηλωτών σε πολλαπλές τοποθεσίες σε ολόκληρη την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν, με αποτέλεσμα δεκάδες θανάτους και πολύ περισσότερους τραυματισμούς τις τελευταίες ημέρες".
Όλοι οι Ιρανοί, αναφέρει σε ανακοίνωση του, "πρέπει να μπορούν να εκφράζουν τα αιτήματά τους ειρηνικά και χωρίς φόβο".
"Τα δικαιώματα στην ελευθερία της έκφρασης, του συνεταιρίζεσθαι και της ειρηνικής συνάθροισης, όπως κατοχυρώνονται στο διεθνές δίκαιο, πρέπει να γίνονται πλήρως σεβαστά και να προστατεύονται" τονίζει ο κ. Γκουτέρες.
Ο Γενικός Γραμματέας "καλεί τις ιρανικές αρχές να επιδείξουν τη μέγιστη αυτοσυγκράτηση και να απόσχουν από περιττή ή δυσανάλογη χρήση βίας". Κάνει επίσης έκκληση για λήψη μέτρων "που θα επιτρέπουν την πρόσβαση στην πληροφόρηση στη χώρα, συμπεριλαμβανομένης της αποκατάστασης των επικοινωνιών".