Η μείωση της αγοραστικής δύναμης ενθαρρύνει όλο και περισσότερους Γάλλους να αντικαταστήσουν το κρέας με αυγά, ενώ το κόστος των πρώτων υλών παραμένει υψηλό για όλους τους εμπλεκόμενους, από τους κτηνοτρόφους μέχρι τους αρτοποιούς
Ένα βασικό συστατικό της κουζίνας, τα αυγά, σπάνε ρεκόρ στη Γαλλία. Με 15,4 δισεκατομμύρια τεμάχια στην αγορά το 2024, η εθνική παραγωγή -παρά το γεγονός ότι είναι η μεγαλύτερη της Ευρώπης- δεν αυξάνεται αρκετά γρήγορα για να συμβαδίσει με τη ζήτηση, η οποία συνεχίζει την ανοδική της πορεία.
Η παγκόσμια κατανάλωση της «φθηνότερης πρωτεΐνης» θα φτάσει τις 235 μονάδες ανά κάτοικο το 2025, σύμφωνα με την Comité national pour la promotion de l'œuf (CNPO).
Ενώ τα στοιχεία αυτά μπορεί να εμπνέουν αισιοδοξία για το μέλλον του κλάδου, αντανακλούν επίσης τις εντάσεις στη γαλλική αγορά: την έλλειψη που αισθάνθηκαν στην αρχή του έτους ορισμένοι επαγγελματίες και το ευρύ κοινό.
Μια διαρθρωτική αύξηση της ζήτησης
Η τρέχουσα κρίση δεν μπορεί να εξηγηθεί από το κίνημα των αγροτών κατά της συμφωνίας Mercosur, ούτε από τη συνεχιζόμενη επιδημία γρίπης των πτηνών παρόμοια με αυτή που έπληξε την Ευρώπη το 2023. Σύμφωνα με τους επαγγελματίες του κλάδου, είναι αποτέλεσμα της «παραδοσιακής αύξησης» της χρήσης αυγών κατά την εορταστική περίοδο και «του απροσδόκητου χιονιού που προσωρινά παρέλυσε τις προμήθειες».
Σε δελτίο Τύπου, η CNPO υπόσχεται να «αποκαταστήσει την τάξη», αναγνωρίζοντας ωστόσο ότι η αύξηση της ζήτησης δεν είναι καθαρά εποχιακή. Ενώ οι όγκοι παραγωγής παρέμειναν συνολικά σταθεροί, οι αγορές των νοικοκυριών από τα σούπερ μάρκετ αυξήθηκαν κατά 5% ετησίως από το 2023.
Η οργάνωση, η οποία εκπροσωπεί 3.000 γεωργικές εκμεταλλεύσεις και πάνω από 12.000 θέσεις εργασίας, σχεδιάζει να κατασκευάσει 300 νέα ορνιθοτροφεία έως το 2030, «δηλαδή 6 εκατομμύρια επιπλέον θέσεις ωοπαραγωγών ορνίθων». Για να επιτευχθεί αυτό, η CNPO καλεί την κυβέρνηση να απλοποιήσει και να επιταχύνει τις διαδικασίες για την ίδρυση νέων εκτροφείων.
Ένα «ηθικό» κρουασάν θα πρέπει να κοστίζει τρία ευρώ
Μετά την κορύφωσή γύρω στα Θεοφάνεια, η πλούσια σε αυγά εποχή των «galette des rois» συνεχίζεται στη Γαλλία μέχρι τα μέσα Ιανουαρίου, ακόμη και μέχρι το τέλος του μήνα για ορισμένους κατασκευαστές. Αλλά ακόμη και εκείνοι που δεν έχουν καθόλου στις βιτρίνες των καταστημάτων τους επηρεάζονται από την έλλειψη.
Για την Κλερ (το μικρό όνομα έχει αλλάξει), διευθύντρια ενός βιολογικού αρτοποιείου στη Λυών, η αναστάτωση στην αγορά έγινε πιο έντονη «λίγο πριν από την εορταστική περίοδο».
«Πρέπει να αγοράζουμε από διάφορους προμηθευτές για να πάρουμε τις ποσότητες που χρειαζόμαστε», δήλωσε στο Euronews, προσθέτοντας ότι η επιχείρησή της συνεργάζεται με μικρούς παραγωγούς στις περιοχές της Λυών και του Drôme, οι οποίοι μερικές φορές «υπερκαλύπτονται» από τα σούπερ μάρκετ και «δυσκολεύονται να αντιμετωπίσουν» την κατάσταση.
Η Κλερ πιστεύει ότι η διαφοροποίηση του δικτύου των συνεργατών, προκειμένου να «διασκορπιστεί η ζήτηση», είναι η σωστή στρατηγική για την αντιμετώπιση βραχυπρόθεσμα. Ωστόσο, έχει παρατηρήσει μια πιο μόνιμη αλλαγή στις διατροφικές συνήθειες: «Τα νοικοκυριά καταναλώνουν λιγότερες ζωικές πρωτεΐνες και έχουν στραφεί στα αυγά επειδή είναι φθηνότερα».
Η τρέχουσα έλλειψη δεν έχει ακόμη οδηγήσει σε περαιτέρω αύξηση των τιμών, σύμφωνα με τον εν λόγω επαγγελματία. Οι αυξήσεις που παρατηρήθηκαν τα τελευταία χρόνια, οι οποίες εξακολουθούν να υφίστανται, συνδέονται αντίθετα με άλλους παράγοντες: την αύξηση των τελών, το κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας και, κατά συνέπεια, την τιμή των πρώτων υλών που χρησιμοποιούνται για τη διατροφή των ζώων.
Η αύξηση των τιμών των τσουρεκιών και των αρτοσκευασμάτων «θα ήταν περίπλοκη για τους πελάτες, οι οποίοι αυτή τη στιγμή δεν αισθάνονται καμία διαφορά», εκμυστηρεύεται ο αρτοποιός.
Στο επάγγελμά της, η αντίληψη των πελατών για τις τιμές είναι ένα κρίσιμο ζήτημα, που μερικές φορές οδηγεί σε πλήρη επανεξέταση του επιχειρηματικού μοντέλου. «Επιλέξαμε να μην φτιάχνουμε κρουασάν», εξηγεί, «γιατί είναι δύσκολο να βγάλεις κέρδος από αυτά: το βούτυρο είναι ακριβό και χρειάζεσαι πολύ χώρο για να προετοιμάσεις τη σφολιάτα και να την αποθηκεύσεις».
Επιπλέον, αυτό το εμβληματικό προϊόν φτιάχνεται συχνά τη νύχτα, ώστε να είναι έτοιμο το πρωί, γεγονός που δημιουργεί πρόσθετο κόστος για την πληρωμή των ομάδων που εργάζονται σε αυτό.
Είναι δύσκολο να μετακυλιστεί αυτό το πραγματικό κόστος στην τιμή του κρουασάν, η οποία παραμένει καθορισμένη από μια «ψυχολογική» τιμή για τους πελάτες, συνήθως μεταξύ 1,2 και 1,3 ευρώ, ενώ στην πραγματικότητα θα έπρεπε να είναι 3 ευρώ, επισημαίνει η Κλερ.
«Με βιολογικές πρώτες ύλες, δεν θα μπορούσαμε να φτάσουμε την τιμή ενός κρουασάν από ένα πολύ παραδοσιακό αρτοποιείο», προσθέτει, δικαιολογώντας την επιλογή της.
«Όχι άλλα κλουβιά»
Οι Γάλλοι παραγωγοί σχεδιάζουν να αυξήσουν το ποσοστό των ορνίθων που εκτρέφονται εκτός κλωβών από 75% σήμερα σε 90% μέχρι το 2030.
«Με περισσότερες από 7 στις 10 όρνιθες να εκτρέφονται σε εναλλακτικές εκμεταλλεύσεις, η γαλλική βιομηχανία αυγών βρίσκεται πολύ μπροστά από τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης που είναι 39%», αναφέρει ο οργανισμός του κλάδου.
Σε επικοινωνία με το Euronews, η ένωση προστασίας των ζώων L214 εκφράζει την έκπληξή της για το γεγονός ότι ο στόχος δεν έχει επιτευχθεί στο 100%.
Σύμφωνα με τον Μπράιαν Μορντασίνι, συντονιστή των σχέσεων με τον αγροδιατροφικό τομέα, «αυτό στέλνει λάθος μήνυμα στις εταιρείες», οι οποίες θα_ενθαρρύνονταν "να πιέσουν μέχρι το 2030",_ όταν πολλοί οικονομικοί παράγοντες είναι πρόθυμοι να σταματήσουν νωρίτερα τη χρήση κλωβών για τα καλά. Ειδικότερα, η ένωση υπογραμμίζει τη δέσμευση ορισμένων σεφ και επισημαίνει ότι ο τομέας της μαζικής εστίασης υστερεί.
Τα στοιχεία της CNPO δείχνουν ότι ο προηγούμενος στόχος του 50%, που είχε τεθεί το 2016, επιτεύχθηκε τρία χρόνια νωρίτερα από το χρονοδιάγραμμα. Οι επιδόσεις αυτές υποδηλώνουν ότι ένα παρόμοιο αποτέλεσμα θα μπορούσε να επιτευχθεί και πάλι, αλλά ο Μπράιαν Μορντασίνι, ζητεί ωστόσο να «επιταχυνθεί» η μετάβαση και να σταματήσουν οι σκληρές συνθήκες που επιβάλλονται στα ζώα.