Το Συμβούλιο της Ευρώπης εγκρίνει 12 εκπροσώπους της Πλατφόρμας των Ρωσικών Δημοκρατικών Δυνάμεων

Τη Δευτέρα, το Προεδρείο της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης (ΚΣΣΕ) θα εγκρίνει 12 εκπροσώπους της Πλατφόρμας των Ρωσικών Δημοκρατικών Δυνάμεων.

Η Πλατφόρμα δημιουργήθηκε με το ψήφισμα 2621 της 1ης Οκτωβρίου 2025 της ΚΣΣΕ και αποτελεί άμεση συνέπεια της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022 και της αποπομπής της Ρωσικής Ομοσπονδίας από το Συμβούλιο της Ευρώπης στις 16 Μαρτίου 2022, όταν «ο επιθετικός πόλεμος κατά της Ουκρανίας, ο οποίος ξεκίνησε το 2014, κλιμακώθηκε σε εισβολή μεγάλης κλίμακας».

Μετά την αποβολή της Ρωσίας, το Συμβούλιο της Ευρώπης δήλωσε στο ψήφισμα 2433 την ανάγκη να εντατικοποιηθεί η συνεργασία με τη λευκορωσική και τη ρωσική κοινωνία των πολιτών, τους υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, τους ανεξάρτητους δημοσιογράφους, την ακαδημαϊκή κοινότητα και τις δημοκρατικές δυνάμεις που σέβονται τις αξίες και τις αρχές του Οργανισμού.

Τι είναι η Πλατφόρμα των Ρωσικών Δημοκρατικών Δυνάμεων και πώς δημιουργήθηκε;

Τους μήνες που ακολούθησαν, αρκετοί εκπρόσωποι των δημοκρατικών δυνάμεων της Ρωσίας προσκλήθηκαν σε ακροάσεις που διοργάνωσαν οι επιτροπές της ΚΣΣΕ. Επιπλέον, δημιουργήθηκε μια άτυπη πλατφόρμα διαλόγου που έφερε σε επαφή μέλη της Συνέλευσης με εκπροσώπους των ρωσικών δημοκρατικών δυνάμεων, για να συζητήσουν θέματα κοινού ενδιαφέροντος, όπως ο ρόλος των ρωσικών δημοκρατικών δυνάμεων στον τερματισμό του επιθετικού πολέμου, η ενίσχυση των κυρώσεων κατά του καθεστώτος, η διασφάλιση πρόσβασης σε ανεξάρτητα μέσα ενημέρωσης και η αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης.

Η Συνέλευση είχε ήδη σημειώσει ότι, σε αντίθεση με τις δημοκρατικές δυνάμεις της Λευκορωσίας, οι ρωσικές δημοκρατικές δυνάμεις δεν διαθέτουν ενιαία πολιτική δομή. Το 2024 διορίστηκε Γενικός Εισηγητής για να προωθήσει τη συνοχή στις δράσεις της Συνέλευσης και να καθιερώσει διάλογο με τις δυνάμεις που σέβονται τις αξίες του Συμβουλίου της Ευρώπης.

Αυτό οδήγησε στη λήψη απόφασης της ΚΣΣΕ για τη «δομημένη δέσμευση με τις ρωσικές δημοκρατικές δυνάμεις», με στόχο την ενίσχυση της ικανότητάς τους να επιφέρουν δημοκρατικό μετασχηματισμό στη Ρωσία, να επιτύχουν διαρκή και δίκαιη ειρήνη στην Ουκρανία, να διασφαλίσουν τη λογοδοσία των ρωσικών φορέων για διεθνή εγκλήματα και να ενημερώνουν τη Συνέλευση για τις εξελίξεις στη Ρωσία.

Ποιος μπορεί να γίνει μέλος της πλατφόρμας;

Το ψήφισμα 2621 θεσπίζει μια Πλατφόρμα Διαλόγου υπό την προεδρία του επικεφαλής της Συνέλευσης ή μέλους εξουσιοδοτημένου από τον Πρόεδρο. Η συμμετοχή στην Πλατφόρμα επιτρέπει στις ρωσικές δημοκρατικές δυνάμεις να συμμετέχουν και να μιλούν στις συνεδριάσεις επιτροπών, υποεπιτροπών και δικτύων της Συνέλευσης κατά τις συνόδους.

Τα μέλη της Πλατφόρμας πρέπει να είναι πρόσωπα υψηλού ηθικού χαρακτήρα που βρίσκονται στην εξορία, να είναι πολιτικοί ηγέτες, ακτιβιστές, δημοσιογράφοι ή ακαδημαϊκοί που αντιτίθενται στο ολοκληρωτικό καθεστώς της Ρωσίας και επιδιώκουν την εγκαθίδρυση δημοκρατικού πολιτικού συστήματος σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο. Πρέπει να αναγνωρίζουν την κυριαρχία και ανεξαρτησία της Ουκρανίας, της Γεωργίας, του Καζακστάν, της Μολδαβίας και της Λευκορωσίας και να καταδικάζουν διεθνή εγκλήματα των ρωσικών φορέων, χωρίς να κατέχουν θέσεις σε καθεστώτα κατοχής ή να λαμβάνουν κρατική χρηματοδότηση από τη Ρωσία ή τη Λευκορωσία.

Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στη Διακήρυξη του Βερολίνου, την οποία υπέγραψαν πάνω από 30.000 άτομα, ως κριτήριο ένταξης.

Πού και πότε θα ξεκινήσει τις εργασίες της η πλατφόρμα;

Η πλατφόρμα θα ξεκινήσει τις εργασίες της μόλις ανακοινωθεί η σύνθεσή της, αλλά τα μέλη δεν έχουν δικαίωμα ψήφου στα ψηφίσματα της ΚΣΣΕ, καθώς δεν εκπροσωπούν όλους τους Ρώσους.

Ορισμένοι εκπρόσωποι της αντιπολίτευσης, όπως οι υποστηρικτές του Αλεξέι Ναβάλνι, αρνήθηκαν να συμμετάσχουν, υποστηρίζοντας ότι η διαδικασία δεν ανταποκρίνεται στις βασικές δημοκρατικές αρχές. Παράλληλα, περίπου 50 αντιπολιτευόμενοι υπέβαλαν αίτηση για συμμετοχή στην πλατφόρμα, ενώ ορισμένα μέλη της αντιπολίτευσης προτίμησαν να μην συμμετάσχουν λόγω της καταστολής στη Ρωσία και των περιορισμών που θέτει η ΚΣΣΕ.

Η πλατφόρμα δημιουργείται υπό την προσωπική ευθύνη του προέδρου της ΚΣΣΕ, Θεόδωρου Ρουσόπουλου και οι παρατηρητές ελπίζουν ότι θα διατηρήσει τη σημασία της ακόμη και μετά την αποχώρησή του. Η Συνέλευση χαιρετίζει άλλες κοινοβουλευτικές πρωτοβουλίες για τη στήριξη των δημοκρατικών δυνάμεων της Ρωσίας και καλεί τα κράτη μέλη να παρέχουν διοικητική, νομική και υλικοτεχνική υποστήριξη, να χρηματοδοτήσουν δραστηριότητες και να ενισχύσουν την προβολή της.

Η Πλατφόρμα αναμένεται να συμβάλει στην υποστήριξη των πολιτικών κρατουμένων, στην ενίσχυση των κυρώσεων της ΕΕ και στη δημιουργία μηχανισμών μεταβατικής δικαιοσύνης στη Ρωσία, συμπεριλαμβανομένου ειδικού δικαστηρίου για τα εγκλήματα πολέμου στην Ουκρανία.