Η Μέση Ανατολή βρίσκεται σε κατάσταση ταυτόχρονης στρατιωτικής κλιμάκωσης και διπλωματικής αβεβαιότητας. Οι πυραυλικές επιθέσεις, τα αντίποινα και οι περιφερειακές συγκρούσεις εξελίσσονται παράλληλα με αμφισβητούμενες προσπάθειες διαπραγμάτευσης, χωρίς να διαφαίνεται άμεση προοπτική αποκλιμάκωσης
Οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν τις πρώτες πρωινές ώρες της Τετάρτης ότι προχώρησαν σε νέες εκτοξεύσεις πυραύλων και drones εναντίον του Ισραήλ, του Κουβέιτ, του Μπαχρέιν και της Ιορδανίας, σύμφωνα με την ιρανική κρατική ραδιοφωνία και τηλεόραση IRIB.
Σύμφωνα με την ίδια πηγή, οι στόχοι περιλάμβαναν το βόρειο και κεντρικό Ισραήλ, συμπεριλαμβανομένου του Τελ Αβίβ, καθώς και στρατιωτικές βάσεις των ΗΠΑ στο Κουβέιτ, αλλά και εγκαταστάσεις σε Μπαχρέιν και Ιορδανία. Οι επιθέσεις πραγματοποιήθηκαν με «κατευθυνόμενους πυραύλους ακριβείας» και «drones εφόρμησης».
Παράλληλα, στο Κουβέιτ καταγράφηκαν επιπλέον επιθέσεις με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη, ενώ προηγούμενη επίθεση είχε ήδη προκαλέσει πυρκαγιά σε δεξαμενή καυσίμων στο διεθνές αεροδρόμιο του εμιράτου. Η αντιαεροπορική άμυνα βρίσκεται σε συνεχή επιφυλακή.
Αντίποινα και επιθέσεις σε πολλαπλά μέτωπα
Το υπουργείο Άμυνας της Σαουδικής Αραβίας ανακοίνωσε ότι αναχαιτίστηκαν 25 drones και ένας βαλλιστικός πύραυλος, κυρίως στον εναέριο χώρο του ανατολικού τμήματος της χώρας, σε επιχειρήσεις που διήρκεσαν αρκετές ώρες.
Οι εξελίξεις αυτές εντάσσονται σε ένα ευρύτερο περιφερειακό πλαίσιο, όπου το Ιράν προχωρά σε επιθέσεις εναντίον Ισραήλ και συμμάχων των ΗΠΑ στον Κόλπο, με στόχο στρατιωτικές και ενεργειακές υποδομές, ενώ ταυτόχρονα πολλές χώρες της περιοχής ενεργοποιούν συστήματα αεράμυνας.
ΗΠΑ–Ιράν: ρητορική σύγκρουσης και αμφισβητούμενες διαπραγματεύσεις
Σε διπλωματικό επίπεδο, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ υποστήριξε ότι ΗΠΑ και Ιράν βρίσκονται σε διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου, ενώ διεθνή μέσα αναφέρουν ότι έχει διαβιβαστεί στην Τεχεράνη σχέδιο 15 σημείων.
Το Ιράν και οι ΗΠΑ διαπραγματεύονται «αυτή τη στιγμή» τους όρους για να τερματιστεί ο πόλεμος, διαβεβαίωσε χθες Τρίτη ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, προσθέτοντας πως ο ειδικός απεσταλμένος του Στιβ Γουίτκοφ, ο γαμπρός του Τζάρεντ Κούσνερ, ο αντιπρόεδρός του Τζέι Ντι Βανς και ο υπουργός Εξωτερικών του Μάρκο Ρούμπιο συμμετέχουν στην υποτιθέμενη διαδικασία.
Μέσα ενημέρωσης, ανάμεσά τους στις ΗΠΑ η New York Times, ο ιστότοπος Axios και στο Ισραήλ το Κανάλι 12, ανέφεραν ότι η κυβέρνηση Τραμπ διαβίβασε στις αρχές του Ιράν σχέδιο 15 σημείων για να τερματιστεί ο πόλεμος, μέσω Πακιστάν, καθώς το Ισλαμαμπάντ διατηρεί σχέσεις και με τις δυο αντιμαχόμενες πλευρές.
Τα πρώτα πέντε από τα δεκαπέντε σημεία του σχεδίου αφορούν το πρόγραμμα πυρηνικής ενέργειας του Ιράν, με την αξίωση η Τεχεράνη να δεσμευτεί ότι δεν θα επιδιώξει ποτέ να αποκτήσει πυρηνικά όπλα -κάτι που το Ιράν επιμένει επί δεκαετίες πως ουδέποτε είχε πρόθεση να κάνει-, να παραδώσει στον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ) όλο το εμπλουτισμένο σε υψηλό βαθμό ουράνιο που διαθέτει σε ημερομηνία που θα συμφωνηθεί, να σταματήσει τελείως να εμπλουτίζει ουράνιο, καθώς και να πάψουν οριστικά να λειτουργούν μεγάλες ιρανικές εγκαταστάσεις του τομέα της πυρηνικής ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων των τριών κυριότερων (Νατάνζ, Ισφαχάν, Φορντό). Ακόμη μια απαίτηση είναι το Ιράν να σταματήσει να υποστηρίζει, να χρηματοδοτεί και να εξοπλίζει διάφορα κινήματα στην περιοχή, από τη Χεζμπολά στον Λίβανο ως τη Χαμάς στη Λωρίδα της Γάζας, και ακόμη, να επιβληθούν περιορισμοί στην ποσότητα των πυραύλων που θα μπορεί να διαθέτει ο ιρανικός στρατός και τη δραστική εμβέλειά τους.
Σε αντάλλαγμα, το Ιράν θα εξασφαλίσει την άρση διεθνών κυρώσεων σε βάρος του και υποστήριξη στο πρόγραμμα πυρηνικής ενέργειας, πάντα κατά τα δημοσιεύματα.
Ωστόσο, η Τεχεράνη διαψεύδει ότι υπάρχουν επίσημες διαπραγματεύσεις. Εκπρόσωπος του ιρανικού στρατού δήλωσε χαρακτηριστικά ότι «οι ΗΠΑ διαπραγματεύονται με τον εαυτό τους», ενώ Ιρανοί αξιωματούχοι τονίζουν ότι δεν υπάρχει ενεργός διάλογος, παρά μόνο ανταλλαγή μηνυμάτων μέσω τρίτων χωρών.
Ισραηλινές επιχειρήσεις στο Ιράν και στον Λίβανο – Κλιμάκωση στο βόρειο μέτωπο
Την ίδια στιγμή, το Ισραήλ συνεχίζει αεροπορικές επιδρομές σε στόχους στο Ιράν και στον Λίβανο. Νέες επιθέσεις στο νότιο Λίβανο προκάλεσαν τον θάνατο τουλάχιστον εννέα ανθρώπων, σύμφωνα με το πρακτορείο ANI, σε περιοχές κοντά στη Ναμπάτια, στη Σιδώνα και σε καταυλισμό παλαιστινίων προσφύγων.
Οι επιχειρήσεις στο Λίβανο έχουν οδηγήσει σε εκατοντάδες νεκρούς και μαζικές εκτοπίσεις, ενώ το Ισραήλ εντείνει τις επιχειρήσεις του εναντίον θέσεων που συνδέονται με τη Χεζμπολά.
Παράλληλα, στο Κουβέιτ drone επίθεση προκάλεσε πυρκαγιά σε δεξαμενή καυσίμων στο αεροδρόμιο, χωρίς αναφορές για θύματα, επιβεβαιώνοντας τη διάχυση των επιθέσεων σε πολλαπλά σημεία της περιοχής.
Στενά του Ορμούζ και οικονομικές επιπτώσεις
Το Ιράν ανακοίνωσε ότι «μη εχθρικά πλοία» μπορούν να διέρχονται με ασφάλεια από το Στενό του Χορμούζ, υπό συντονισμό με τις αρχές. Η κίνηση αυτή εκτιμήθηκε από τις αγορές ως πιθανή ένδειξη αποκλιμάκωσης, οδηγώντας σε πτώση των τιμών του πετρελαίου.
Σχεδόν το 20% της παγκόσμιας παραγωγής υδρογονανθράκων διέρχεται υπό κανονικές συνθήκες από τη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια οδό αυτή και ο αποκλεισμός της από την Τεχεράνη τις τελευταίες σχεδόν τέσσερις εβδομάδες απογείωσε τις τιμές του πετρελαίου.