«Η Ευρώπη έχει ιστορική ευθύνη και ευκαιρία να ηγηθεί της μετάβασης σε νέα εποχή χωρίς ορυκτά καύσιμα», δηλώνουν θρησκευτικές οργανώσεις από όλη την ΕΕ
Ένας συνασπισμός χριστιανικών οργανώσεων απηύθυνε επείγουσα έκκληση προς τα θεσμικά όργανα της ΕΕ να καταργήσουν σταδιακά τα ορυκτά καύσιμα και να φορολογήσουν όσους κερδίζουν από αυτά.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
120 οργανώσεις από 20 χώρες της ΕΕ έχουν υπογράψει την πρώτη έκκληση αυτού του είδους.
«Η Ευρώπη έχει μια μοναδική ευκαιρία και ηθική ευθύνη να επιταχύνει την κατάργηση των ορυκτών καυσίμων και τη μετάβαση σε καθαρή ενέργεια, μεταξύ άλλων μέσω ενός μόνιμου φόρου στα κολοσσιαία κέρδη των εταιρειών ορυκτών καυσίμων», αναφέρει το κείμενο. Πρόσφατα, η εφημερίδα Guardian αποκάλυψε ότι οι 100 μεγαλύτερες εταιρείες πετρελαίου και φυσικού αερίου στον κόσμο αποκόμιζαν κέρδη άνω των 30 εκατομμυρίων δολαρίων (25,8 εκατ. ευρώ) την ώρα στον πρώτο μήνα του αμερικανοϊσραηλινού πολέμου στο Ιράν.
Η έκκληση καλεί την ΕΕ «να παραμείνει πιστή στις ιδρυτικές της αξίες για την ανθρώπινη αξιοπρέπεια και το κοινό καλό, επιταχύνοντας μια δίκαιη ενεργειακή μετάβαση».
Μεταξύ των οργανώσεων που υπογράφουν συγκαταλέγονται ευρωπαϊκά και εθνικά θρησκευτικά ιδρύματα, συμπεριλαμβανομένων επισκοπικών σωμάτων, μοναχικών ταγμάτων, κοινωνικών και περιβαλλοντικών ΜΚΟ, διεθνών φιλανθρωπικών οργανώσεων ανάπτυξης, καθώς και χριστιανικών κινημάτων και κοινοτήτων. Ανάμεσά τους είναι το Laudato Si’ Movement, η Caritas Europa και η Κεντρική Επιτροπή Γερμανών Καθολικών.
Χριστιανικές αξίες «σε μια περίοδο οξυνόμενης οικολογικής κρίσης»
Στην έκκληση, με τίτλο «Ευρώπη, μείνε πιστή στο κοινό μας σπίτι», οι υπογράφοντες σημειώνουν ότι για τους Χριστιανούς η φροντίδα της δημιουργίας δεν είναι προαιρετική, αλλά «ουσιώδες στοιχείο μιας ενάρετης ζωής». Αυτό τους οδηγεί να αναρωτηθούν: «Τι σημαίνει να αγαπά κανείς τον πλησίον του σε μια περίοδο οξυνόμενης οικολογικής κρίσης, που πλήττει δυσανάλογα τους φτωχότερους;»
Τονίζουν ότι ο Παγκόσμιος Νότος, οι φτωχότερες χώρες του κόσμου, πρέπει να στηριχθεί ώστε να επενδύσει σε δράση για το κλίμα «μέσω της ακύρωσης μη βιώσιμων χρεών και της στήριξης της δίκαιης φορολόγησης», καθώς και με τη χορήγηση επιχορηγήσεων αντί για δάνεια. Το 2024, οι αναπτυσσόμενες χώρες είχαν χρέη ύψους 31 τρισ. δολαρίων (26 τρισ. ευρώ), σύμφωνα με την Υπηρεσία Εμπορίου και Ανάπτυξης του ΟΗΕ.
Φορολόγηση των εταιρειών ορυκτών καυσίμων
«Η Ευρώπη βρίσκεται μπροστά σε μια ξεκάθαρη επιλογή: είτε να ηγηθεί της σταδιακής κατάργησης των ορυκτών καυσίμων, είτε να ταχθεί στο πλευρό των πιο ρυπογόνων εταιρειών που ευθύνονται για το μισό των παγκόσμιων εκπομπών άνθρακα», αναφέρει το κείμενο.
Οι εταιρείες ορυκτών καυσίμων αναγνωρίζονται ευρέως ως οι μεγαλύτεροι ρυπαντές στον κόσμο. Αντί να συνταχθεί μαζί τους, η έκκληση ζητά να φορολογηθούν τα κέρδη τους και να τερματιστούν οι επιδοτήσεις στα ορυκτά καύσιμα. Ζητούν τα έσοδα από αυτούς τους φόρους «να χρηματοδοτήσουν την ενεργειακή μετάβαση και να στηρίξουν τα πιο ευάλωτα νοικοκυριά». Το 2023, οι επιδοτήσεις στα ορυκτά καύσιμα ανήλθαν σε 620 δισ. δολάρια (534 δισ. ευρώ), σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας.
Το «περιβαλλοντικό» omnibus της ΕΕ στο στόχαστρο
Οι υπογράφοντες υποστηρίζουν ότι «η ΕΕ αποδομεί σήμερα τη δική της νομοθεσία και γυρίζει την πλάτη στον ρόλο της ως παγκόσμιου ηγέτη για το κλίμα». Επικαλούνται τη λεγόμενη νομοθεσία «περιβαλλονικό omnibus»: ένα πακέτο «απλουστεύσεων» της περιβαλλοντικής νομοθεσίας που θα μειώσει τα πρότυπα και την παρακολούθηση των βιομηχανικών εκπομπών και της προστασίας των υδάτων.
Ενώ η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποστηρίζει ότι τα μέτρα έχουν στόχο να μειώσουν τα περιττά διοικητικά βάρη, οι περιβαλλοντικές οργανώσεις αντιτίθενται στις αλλαγές, υποστηρίζοντας ότι διευκολύνουν τους βιομηχανικούς παραγωγούς να ρυπαίνουν και κατηγορώντας την Επιτροπή ότι συντάσσεται με τα βιομηχανικά συμφέροντα σε βάρος της φύσης και της υγείας των πολιτών.
Οι χριστιανικές οργανώσεις αναφέρουν: «Πολύ συχνά, η “απλούστευση” έχει οδηγήσει σε απορρύθμιση, για παράδειγμα μέσω της εν εξελίξει νομοθεσίας Omnibus: καθυστερώντας τις κλιματικές δεσμεύσεις, αυξάνοντας την εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα, αποδυναμώνοντας τη δέουσα επιμέλεια και περικόπτοντας τις κοινωνικές και περιβαλλοντικές δικλίδες ασφαλείας».
Σαφείς διεκδικήσεις από τις θρησκευτικές οργανώσεις
Η έκκληση καλεί την ΕΕ «να μείνει πιστή στις ιδρυτικές της αξίες για την ανθρώπινη αξιοπρέπεια και τα ανθρώπινα δικαιώματα και να θέσει θαρραλέους στόχους για την προστασία του παρόντος και του μέλλοντος».
Ως προς το περιεχόμενο αυτών των στόχων, οι οργανώσεις διατυπώνουν ορισμένα συγκεκριμένα αιτήματα. Το πρώτο αφορά την κατάργηση των ορυκτών καυσίμων και ζητά «σαφή στρατηγική για έξοδο από τον άνθρακα έως το 2030, από το φυσικό αέριο έως το 2035 και από το πετρέλαιο έως το 2040, καθώς και άμεση απαγόρευση κάθε νέας έρευνας για ορυκτά καύσιμα και λήξη των αδειών για νέα υποδομή ορυκτών καυσίμων».
Το επόμενο αίτημα είναι «η μαζική αύξηση των επενδύσεων σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, την ενεργειακή αποδοτικότητα και τον εξηλεκτρισμό, προωθώντας παράλληλα την ενεργειακή επάρκεια και την κυκλική οικονομία για την εξοικονόμηση πόρων».
Το τελευταίο αίτημα αφορά τον επόμενο επταετή προϋπολογισμό της ΕΕ, ο οποίος αναμένεται να οριστικοποιηθεί έως τα τέλη του 2027. Οι χριστιανικές οργανώσεις υποστηρίζουν ότι «πρέπει να δίνει προτεραιότητα σε όσους δυσκολεύονται να πληρώσουν τους λογαριασμούς ενέργειας τους, έναντι των εταιρειών που συσσωρεύουν κέρδη δισεκατομμυρίων ευρώ».