Οι ΗΠΑ θυσιάζουν το στρατηγικό τους πλεονέκτημα καθώς ο Τραμπ δίνει προτεραιότητα στη μείωση των τιμών πετρελαίου, ενώ το Ιράν παίρνει τη συμφωνία που ήθελε, υποστηρίζει ο πρώην σύμβουλος εθνικής ασφάλειας
Το Ιράν «ξεγέλασε» τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ στις διαπραγματεύσεις, «παίζοντάς τον σαν βιολί» και αποσπώντας πολύ ευνοϊκότερους όρους, αφού διέκρινε την αγωνία του για μια συμφωνία που θα τερμάτιζε τον πόλεμο, δήλωσε στο Euronews ο πρώην σύμβουλος εθνικής ασφάλειας Τζον Μπόλτον.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Μιλώντας στο Special Report του Euronews από τη σύνοδο της G7, ο Μπόλτον, ο οποίος συμβούλευε τον Τραμπ σε ευαίσθητα ζητήματα ασφάλειας κατά την πρώτη του θητεία, υποστήριξε ότι η συμφωνία-πλαίσιο ευνοεί το Ιράν και ότι ο Αμερικανός πρόεδρος έθεσε τις οικονομικές ανησυχίες πάνω από τις στρατηγικές επιδιώξεις.
«Τον έχουν παίξει σαν βιολί», είπε ο Μπόλτον. «Γι’ αυτό έχουν πάρει τη συμφωνία που ήθελαν».
Ο Μπόλτον είπε στο Euronews ότι κύρια έγνοια του Τραμπ ήταν οι τιμές της ενέργειας και όχι οι γεωπολιτικές συνέπειες της συμφωνίας.
«Ο Τραμπ δεν σκέφτεται τις γεωστρατηγικές συνέπειες της συμφωνίας. Σκέφτεται ένα πράγμα. Θέλει τα στενά ανοιχτά. Θέλει το πετρέλαιο του Κόλπου στις διεθνείς αγορές. Θέλει την τιμή της βενζίνης στο πρατήριο χαμηλά. Αυτό μόνο τον ενδιαφέρει», είπε.
Όταν ρωτήθηκε αν αυτό ισοδυναμεί με ανταλλαγή της εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ με χαμηλότερες τιμές καυσίμων, ο Μπόλτον απάντησε: «Νομίζω ότι σε αυτό, πάνω κάτω, καταλήγει».
Ο Μπόλτον σημείωσε ότι η απουσία δημοσιοποιημένου κειμένου για τη συμφωνία-πλαίσιο προκαλεί ανησυχίες, υπογραμμίζοντας ότι οι λεπτομέρειες κάθε συμφωνίας είναι πιο σημαντικές από τις γενικές προβλέψεις της. Όπως είπε, παραμένουν κρίσιμα ερωτήματα για το πρόγραμμα εμπλουτισμού ουρανίου του Ιράν, την έκταση της άρσης των κυρώσεων και το πώς θα ανοίξουν στην πράξη τα Στενά του Ορμούζ.
«Αν ήταν μια εξαιρετική συμφωνία, θα είχε δοθεί στη δημοσιότητα. Και νομίζω ότι αυτό από μόνο του λέει σχεδόν όσα χρειάζεται να ξέρετε», είπε.
Απέρριψε επίσης τον ισχυρισμό του Λευκού Οίκου ότι η ηγεσία στο Ιράν έχει αλλάξει ουσιαστικά μετά τα αμερικανικά και ισραηλινά πλήγματα.
«Η αλλαγή ηγεσίας οφείλεται μόνο στο ότι σκοτώσαμε τετρακόσια ή πεντακόσια από τα κορυφαία στελέχη του υφιστάμενου καθεστώτος και τώρα έχουν απομείνει οι υπαρχηγοί και οι αναπληρωτές τους. Ναι, είναι διαφορετικοί άνθρωποι, αλλά το καθεστώς παραμένει το ίδιο φανατικό», δήλωσε ο Μπόλτον.
Ο Μπόλτον απέρριψε και τις διαβεβαιώσεις της Τεχεράνης ότι δεν θα επιδιώξει την απόκτηση πυρηνικών όπλων.
«Το Ιράν δεσμεύεται να μη αποκτήσει πυρηνικά όπλα εδώ και 56 χρόνια, από το 1970, όταν προσχώρησε στη Συνθήκη Μη Διάδοσης των Πυρηνικών Όπλων. Απλώς δεν το εννοεί», είπε.
Ο Μπόλτον υποστήριξε ακόμη ότι ο Τραμπ αποδυνάμωσε τη διαπραγματευτική θέση της Ουάσιγκτον, συμφωνώντας σε μια συμφωνία με ένα ήδη εξασθενημένο Ιράν και εκπέμποντας το μήνυμα ότι οι ΗΠΑ δεν θα προχωρήσουν σε νέες επιθέσεις πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές. Κατά τον ίδιο, αυτή η προσέγγιση αντικατοπτρίζει την προσήλωση του προέδρου στη διατήρηση χαμηλών τιμών ενέργειας ενόψει της κάλπης του Νοεμβρίου.
«Έτσι χάνουμε το μεγαλύτερο όπλο που διαθέτουμε, το ισχυρότερο διαπραγματευτικό χαρτί μας έναντι του Ιράν. Αυτό είναι το μόνο που καταλαβαίνουν», είπε ο Μπόλτον.
Πρόσθεσε ότι η Τεχεράνη έχει αξιολογήσει με ακρίβεια τη θέση του Τραμπ.
«Είναι απελπισμένος για μια συμφωνία. Και εκείνοι τον έχουν χειραγωγήσει», είπε.
Ερωτηθείς για το ενδεχόμενο δημιουργίας ευρωπαϊκής ναυτικής δύναμης για να συμβάλει στη διατήρηση ανοικτών των Στενών του Ορμούζ, ο Μπόλτον εξέφρασε σκεπτικισμό.
«Θα είναι σαν μια ειρηνευτική δύναμη του ΟΗΕ που απλώς χαιρετά καθώς παραβιάζεται η εκεχειρία; Κανείς δεν έχει απαντήσει σε αυτό το ερώτημα», σχολίασε.
Μιλώντας στη σύνοδο της G7 στην Εβιάν τη Δευτέρα, ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν δήλωσε ότι οι ευρωπαϊκές χώρες θα αναλάβουν τον ρόλο που τους αναλογεί για τη διασφάλιση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, αν και ο Τραμπ φάνηκε να υποδηλώνει ότι οι ΗΠΑ δεν θα χρειαστούν «και τόση βοήθεια» μετά τη συμφωνία.
Στην έναρξη της Επιχείρησης Epic Fury, ο Τραμπ είχε επικρίνει τους Ευρωπαίους συμμάχους επειδή δεν συνέβαλαν σε αυτό που περιέγραψε ως «μικρή προσπάθεια» για την επαναλειτουργία των στενών και εξέφρασε την ενόχλησή του για την έλλειψη συνδρομής από το ΝΑΤΟ.