Αμερικανοί αξιωματούχοι επιβεβαιώνουν ότι σταματούν οι επιθέσεις - Την Τρίτη διπλωματικές επαφές Ιρανών και Αμερικανών διπλωματών στο Κατάρ μετά την νέα κλιμάκωση
Ηνωμένες Πολιτείες και Ιράν συμφώνησαν να σταματήσουν τα εκατέρωθεν στρατιωτικά πλήγματα και να πραγματοποιήσουν την Τρίτη στο Κατάρ συνομιλίες υψηλού επιπέδου, με στόχο την διάσωση της εύθραυστης συμφωνίας ειρήνης, μετέδωσαν αμερικανικά μέσα ενημέρωσης, επικαλούμενα ανώτερους αξιωματούχους των ΗΠΑ.
Είχε προηγηθεί κλιμάκωση, με ανταλλαγές πυρών μεταξύ των δύο πλευρών στα Στενά του Ορμούζ, εξέλιξη που λίγο έλλειψε να τινάξει στον αέρα το προσωρινό μνημόνιο κατανόησης, το οποίο υπεγράφη στις 17 Ιουνίου μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης και είχε στόχο να τερματίσει τη σύγκρουση που ξεκίνησε στα τέλη Φεβρουαρίου με δραματικές συνέπειες για το παγκόσμιο εμπόριο και την παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια.
Στο πλαίσιο της συμφωνίας αυτής, η Τεχεράνη δεσμεύτηκε να επιτρέπει την ασφαλή διέλευση εμπορικών πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ, ενώ η Ουάσινγκτον συμφώνησε να άρει τον ναυτικό αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών.
Η Τεχεράνη ωστόσο δεν επιτρέπει τη διέλευση παρά από μόνο μια διαδρομή, κατά μήκος των ακτών της, κι απειλεί να επιτεθεί σε οποιοδήποτε πλοίο δεν υπακούει. «Κανένας άλλος θεσμός» και «καμιά άλλη χώρα» δεν έχει την «ευθύνη» για τη θαλάσσια οδό πέρα από το Ιράν, τόνισε χθες ο επικεφαλής της διπλωματίας του, ο Αμπάς Αραγτσί. «Οποιαδήποτε ανάμιξη» στη διαχείριση του στενού θα προκαλέσει «καθυστερήσεις» στο πλήρες άνοιγμά του και «θα αυξήσει τις εντάσεις», επέμεινε.
Το Ιράν είδε με κακό μάτι την ανακοίνωση από το Ομάν πως ανοίγει προσωρινή εναλλακτική ρότα, κάτι που παρουσιάστηκε από το σουλτανάτο ως πρωτοβουλία σε συντονισμό με τον ΟΗΕ για να απομακρυνθούν τα πληρώματα των πλοίων που έχουν αποκλειστεί στον Κόλπο αφότου ξέσπασε ο πόλεμος. Δεκάδες πλοία ακολούθησαν την πορεία αυτή την περασμένη εβδομάδα.
Από την Πέμπτη, δυο πλοία χτυπήθηκαν από βλήματα άγνωστης προέλευσης -- οι επιθέσεις αποδόθηκαν στην Τεχεράνη από τον αμερικανικό στρατό, ο οποίος δυο ημέρες αργότερα βομβάρδισε το Ιράν.
Η Ισλαμική Δημοκρατία ανταπέδωσε εξαπολύοντας πυραύλους και μη επανδρωμένα εναέρια συστήματα εναντίον γειτόνων της στον Κόλπο, ιδίως το Κουβέιτ και το Μπαχρέιν.
«Τα πλοία μπορούν να διέρχονται ελεύθερα, προς το παρόν»
«Αποφασίσαμε να σταματήσουμε την κινητική δραστηριότητα», δήλωσε την Κυριακή στο μέσο ενημέρωσης Axios ανώτερος αξιωματούχος των ΗΠΑ, χρησιμοποιώντας στρατιωτικό όρο για τα πλήγματα.
Ένας δεύτερος Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε στο Axios ότι οι δύο πλευρές θα κάνουν πίσω «προς το παρόν» και ότι «τα πλοία μπορούν να κινούνται ελεύθερα», καθώς οι συνομιλίες αναμένεται να συνεχιστούν.
Και οι δύο Αμερικανοί αξιωματούχοι, καθώς και μια τρίτη πηγή με γνώση της κατάστασης, επιβεβαίωσαν τη συνάντηση της Τρίτης στο Κατάρ, σύμφωνα με το Axios.
Το CNN μετέδωσε παρόμοιες δηλώσεις από αξιωματούχο της κυβέρνησης Τραμπ, επιβεβαιώνοντας ότι οι δύο πλευρές έχουν συμφωνήσει να συναντηθούν την Τρίτη στη Ντόχα για περαιτέρω συνομιλίες.
Από την Ελβετία στο Κατάρ: αλλάζει ο τόπος των συνομιλιών
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει διατηρήσει σκληρή στάση καθόλη τη διάρκεια της κλιμάκωσης. Το Σάββατο επανέλαβε τις προειδοποιήσεις για γενικευμένη στρατιωτική επέμβαση, αν οι ιρανικές επιθέσεις στη ναυσιπλοΐα ξαναρχίσουν, δηλώνοντας ότι το Ιράν «δεν θα υπάρχει πια» αν οι ΗΠΑ «αναγκαστούν» να ξεκινήσουν εκ νέου τον πόλεμο.
Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, η συνάντηση της Τρίτης είχε αρχικά προγραμματιστεί να διεξαχθεί στην Ελβετία, με αντικείμενο ευρύτερα ζητήματα, μεταξύ των οποίων και το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.
Ωστόσο, μετά την επικίνδυνη έξαρση των στρατιωτικών αντιπαραθέσεων το Σαββατοκύριακο, ο τόπος διεξαγωγής μεταφέρθηκε στο Κατάρ και η ατζέντα περιορίστηκε ειδικά στο αδιέξοδο στα Στενά του Ορμούζ.
Το Ιράν δεν έλαβε μέρος στις τεχνικές συνομιλίες που είχαν προγραμματιστεί για λόγω των πρόσφατων επιθέσεων στη χώρα και ανεκπλήρωτων όρων του μνημονίου συνεννόησης με τις Ηνωμένες Πολιτείες, δήλωσε στην κρατική τηλεόραση ένα μέλος του Γραφείου Συντήρησης και Δημοσίευσης των Έργων του ανώτατου ηγέτη του Ιράν.
Επικαλούμενος δυο πηγές του στην κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ και τρίτη πηγή του ενήμερη σχετικά --δεν κατονόμασε καμιά-- ο ειδησεογραφικός ιστότοπος Axios ανέφερε Κυριακή πως Ιρανοί και Αμερικανοί θα συναντηθούν αύριο στο Κατάρ για να επιλύσουν τη διένεξη για το Ορμούζ, από όπου διέρχεται υπό κανονικές συνθήκες το 20% των υδρογονανθράκων που καταναλώνονται παγκοσμίως.
Αν και το Ιράν και το Ομάν επιχειρηματολογούν πως ασκούν κυριαρχικά δικαιώματά τους στο Ορμούζ, η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (CNUDM), που υιοθετήθηκε το 1982, εγγυάται δικαίωμα «διέλευσης» από στενά που εξυπηρετούν τη διεθνή ναυσιπλοΐα, όπως αυτό του Ορμούζ, που συνδέει τον Κόλπο με τον υπόλοιπο κόσμο.
Το κείμενο αυτό --που δεν έχει επικυρωθεί από την Τεχεράνη-- προβλέπει πως «όλα τα πλοία και τα αεροσκάφη» σκοπός των οποίων είναι η «αδιάκοπη και ταχεία» διέλευση από το στενό απολαύουν «ανεμπόδιστη» ελευθερία της ναυσιπλοΐας.
Πλήγματα του Ισραήλ στον Λίβανο
Στο άλλο κύριο θέατρο του πολέμου, στον Λίβανο, που η Τεχεράνη απαίτησε να συμπεριληφθεί στο μνημόνιο κατανόησης, το Ισραήλ συνέχισε τα πλήγματά του χθες Κυριακή. Κι αυτό παρά την υπογραφή την Παρασκευή στην Ουάσιγκτον συμφωνίας-πλαισίου με σκοπό να εξασφαλιστεί «διαρκής ειρήνη».
Με κοινή ανακοίνωσή τους, ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου κι ο υπουργός Άμυνας της κυβέρνησής του Ισραέλ Κατς ανακοίνωσαν χθες βράδυ ότι οι ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις κατέστρεψαν μακρά υπόγεια σήραγγα της Χεζμπολά στον νότιο Λίβανο.
Το επίσημο πρακτορείο ειδήσεων του Λιβάνου, το ANI, μετέδωσε πως έγιναν τη νύχτα αεροπορικοί βομβαρδισμοί με τουλάχιστον έναν νεκρό. Ενώ το υπουργείο Υγείας έκανε λόγο για δυο τραυματίες εξαιτίας ρίψης χειροβομβίδας από «τον ισραηλινό εχθρό» σε κοινότητα του νότου.
Ο πρόεδρος του λιβανικού κοινοβουλίου, σύμμαχος της Χεζμπολά, ο Ναμπί Μπέρι, τόνισε από την πλευρά του ότι η συμφωνία της Ουάσιγκτον «δεν θα υιοθετηθεί» από το κοινοβούλιο και «δεν πρόκειται να εφαρμοστεί στην τρέχουσα μορφή της».
Με ανακοίνωσή της, το σιιτικό κίνημα, που επίσης απορρίπτει κατηγορηματικά τη συμφωνία, τόνισε πως «επιφυλάσσεται του δικαιώματος να υπερασπιστεί τη πατρίδα και τον λαό της» μετά τις νέες επιθέσεις του Ισραήλ.
Το κείμενο που υπογράφτηκε στην Ουάσιγκτον θέτει ως προϋπόθεση τον αφοπλισμό της Χεζμπολά για την απόσυρση των ισραηλινών στρατευμάτων από τον τομέα του νοτίου Λιβάνου που κατέχουν. Κάτι που η Βηρυτός αδυνατεί εδώ και χρόνια να κάνει.
Η Χεζμπολά κατηγορείται πως έσυρε τον Λίβανο στον πόλεμο στη Μέση Ανατολή τη 2η Μαρτίου, όταν εκτόξευσε ρουκέτες εναντίον του Ισραήλ για να εκδικηθεί τον θάνατο του ιρανού ανώτατου ηγέτη Αλί Χαμενεΐ, ο οποίος σκοτώθηκε τις πρώτες ώρες της αμερικανοϊσραηλινής επίθεσης εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας την 28η Φεβρουαρίου.