Το ηφαίστειο Πελέ τέθηκε υπό στενή παρακολούθηση λόγω αυξημένης σεισμικής δραστηριότητας και παραμόρφωσης του εδάφους τις τελευταίες εβδομάδες
Το ηφαίστειο Πελέ στο νησί Μαρτινίκα της Καραϊβικής, που θεωρείται ένα από τα πιο θανατηφόρα στην ιστορία, έχει μπει ξανά στο μικροσκόπιο των επιστημόνων τις τελευταίες εβδομάδες λόγω της αυξημένης σεισμικής δραστηριότητας και των παραμορφώσεων του εδάφους.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι το ενδεχόμενο έκρηξης βραχυπρόθεσμα παραμένει μικρό, προειδοποιούν όμως ότι η κατάσταση μπορεί να αλλάξει τις επόμενες εβδομάδες και μήνες.
Ο αριθμός των σεισμών τριπλασιάζεται σε μία εβδομάδα
Σύμφωνα με τα στοιχεία του Παρατηρητηρίου Ηφαιστειολογίας και Σεισμολογίας Μαρτινίκας, μεταξύ 24 και 31 Ιουλίου καταγράφηκαν 124 ηφαιστειακοί σεισμοί κάτω από το ηφαίστειο.
Ο αριθμός αυτός είναι σχεδόν τριπλάσιος από τους 45 σεισμούς που καταγράφηκαν την προηγούμενη εβδομάδα.
Τον Ιούλιο συνολικά εντοπίστηκαν 331 ηφαιστειακοί σεισμοί, γεγονός που αντιστοιχεί σε εβδομαδιαίο μέσο όρο περίπου 85 σεισμών.
Οι επιστήμονες σημειώνουν ότι τέτοιου είδους σεισμοί μπορούν να προκληθούν όταν ανερχόμενο μάγμα ή θερμά ρευστά υπό υψηλή πίεση πιέζουν και ρηγματώνουν τα υπόγεια πετρώματα. Η σεισμική δραστηριότητα από μόνη της, ωστόσο, δεν σημαίνει απαραίτητα ότι επίκειται έκρηξη.
Η διόγκωση στην κορυφή συνεχίζεται
Οι ερευνητές παρακολουθούν στενά όχι μόνο τη σεισμική δραστηριότητα, αλλά και τις αλλαγές στη μορφολογία του ηφαιστείου.
Από τον Μάιο έχει διαπιστωθεί ότι η επιφάνεια του εδάφους γύρω από την κορυφή του Πελέ έχει ανυψωθεί κατά μερικά εκατοστά.
Σήμερα το έδαφος διαστέλλεται προς τα έξω με ρυθμό σχεδόν 1 εκατοστό τον μήνα. Αν και τις τελευταίες τέσσερις εβδομάδες ο ρυθμός αυτός φαίνεται να έχει μειωθεί ελαφρώς, η παραμόρφωση συνεχίζεται.
Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι αυτή η διόγκωση οφείλεται σε μια περιοχή αυξημένης πίεσης περίπου 1 χιλιόμετρο κάτω από την κορυφή.
Η διόγκωση του φλοιού στα ηφαίστεια αποτελεί συχνά ένα από τα πρώιμα προειδοποιητικά σημάδια ότι οι υπόγειοι θαλάμοι μάγματος αρχίζουν να γεμίζουν και η πίεση αυξάνεται.
Το Παρατηρητήριο Ηφαιστειολογίας και Σεισμολογίας Μαρτινίκας έχει θέσει για το Πελέ επίπεδο συναγερμού «κίτρινο».
Το επίπεδο αυτό υποδηλώνει ότι η δραστηριότητα του ηφαιστείου υπερβαίνει τα συνήθη επίπεδα, χωρίς όμως σαφή ένδειξη ότι μια έκρηξη είναι επικείμενη.
Βαθύς σεισμός τραβά την προσοχή των ειδικών
Σχεδόν όλοι οι σεισμοί που καταγράφηκαν αυτή την εβδομάδα σημειώθηκαν σε βάθος περίπου 1–2 χιλιομέτρων κάτω από την κορυφή.
Με μέγεθος γύρω στο 1, οι σεισμοί αυτοί δεν έγιναν αισθητοί στο νησί.
Ωστόσο ένας σεισμός που τράβηξε το ενδιαφέρον των επιστημόνων διέφερε από τους υπόλοιπους.
Ο συγκεκριμένος σεισμός σημειώθηκε περίπου 5 χιλιόμετρα κάτω από τη στάθμη της θάλασσας, δυτικά της κορυφής.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η περιοχή αυτή αποτελεί κρίσιμο σημείο μετάβασης ανάμεσα στα συστήματα θερμού νερού και ατμού του ηφαιστείου και στο βαθύτερο μαγματικό ταμιευτήρα.
Σεισμοί σε αυτό το βάθος μπορεί να υποδηλώνουν την κίνηση θερμών αερίων και ρευστών ανάμεσα στα δύο αυτά συστήματα.
Οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι ένας μεμονωμένος βαθύς σεισμός δεν σημαίνει ότι πλησιάζει έκρηξη, αλλά σημειώνουν πως τυχόν αύξηση παρόμοιων δονήσεων στην ίδια περιοχή θα μπορούσε να αποτελέσει σημαντική ένδειξη για το τι συμβαίνει στο υπέδαφος.
Η τελευταία μεγάλη έκρηξη σημειώθηκε το 1902
Η καταστροφικότερη έκρηξη του ηφαιστείου Πελέ σημειώθηκε στις 8 Μαΐου 1902.
Η πυροκλαστική ροή από υπερθερμά αέρια, τέφρα και θραύσματα πετρωμάτων κατέστρεψε ολοσχερώς μέσα σε λίγα λεπτά την τότε μεγαλύτερη πόλη της Μαρτινίκας, το Σεν Πιερ.
Περίπου 30.000 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους. Το γεγονός αυτό θεωρείται μία από τις πιο θανατηφόρες ηφαιστειακές καταστροφές στην ιστορία.
Το ηφαίστειο επανενεργοποιήθηκε αργότερα, την περίοδο 1929–1932.