Ο Λούκας Μουρίγιο πάσχει από σοβαρή συγγενή καρδιοπάθεια και περίμενε περισσότερο από έναν χρόνο για κρίσιμες εξετάσεις. Η υπόθεσή του ανέδειξε ξανά τις βαθιές δυσλειτουργίες του συστήματος υγείας της χώρας.
«Έχω μόνο μισή καρδιά». Με αυτά τα λόγια, ο μικρός Λούκας Μουρίγιο, 7 ετών, συνόψισε σε ένα βίντεο που έγινε viral τη συγγενή καρδιοπάθεια με την οποία ζει από τη γέννησή του.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Στο βίντεο ζήτησε απευθείας βοήθεια από τον πρόεδρο της Κολομβίας, Αμπελάρδο ντε λα Εσπριέγια, προκειμένου να πετύχει αυτό που η οικογένειά του προσπαθούσε χωρίς αποτέλεσμα εδώ και περισσότερο από έναν χρόνο: να εγκρίνει η Nueva EPS, ένας από τους οργανισμούς ασφάλισης και διαχείρισης υπηρεσιών υγείας του κολομβιανού συστήματος, τις απαραίτητες εξετάσεις για να μπορέσει να ενταχθεί στη λίστα μεταμόσχευσης καρδιάς. Η υπόθεση έχει συγκινήσει τη χώρα και έχει επαναφέρει στο προσκήνιο τις αδυναμίες ενός συστήματος υγείας που δέχεται επικρίσεις από ασθενείς, γιατρούς και ελεγκτικούς φορείς.
Ποιος είναι ο Λούκας Μουρίγιο και από ποια καρδιοπάθεια πάσχει
Ο Λούκας Φραντσέσκο Μουρίγιο Γκαρσία ζει στην Κούκουτα, πόλη στη βορειοανατολική Κολομβία, κοντά στα σύνορα με τη Βενεζουέλα και πρωτεύουσα του διαμερίσματος Νόρτε ντε Σανταντέρ, και γεννήθηκε με σύνδρομο υποπλαστικής αριστερής καρδιάς, μια συγγενή δυσπλασία που εμποδίζει την αριστερή πλευρά της καρδιάς να αναπτυχθεί φυσιολογικά.
Έχει υποβληθεί σε τρεις επεμβάσεις ανοιχτής καρδιάς, μεταξύ των οποίων και επέμβαση Glenn, η οποία συνδέει την άνω κοίλη φλέβα με την πνευμονική αρτηρία, και εξαρτάται μόνιμα από παροχή οξυγόνου.
Σήμερα παρουσιάζει κυάνωση, δηλαδή τη γαλαζωπή χροιά του δέρματος λόγω έλλειψης οξυγόνου, καθώς και πνευμονική υπέρταση. Παρά την κατάστασή του, ο Λούκας είναι ένα παιδί που αγαπά το ποδόσφαιρο: παίζει τερματοφύλακας, αν και ο ίδιος αναγνωρίζει ότι η καρδιά του δεν του επιτρέπει να τρέχει όπως οποιοδήποτε άλλο παιδί της ηλικίας του.
Για περισσότερο από έναν χρόνο, η μητέρα του, Αντρέα Γκαρσία, προσπαθούσε να εξασφαλίσει από τη Nueva EPS την έγκριση για καθετηριασμό και σειρά εξετάσεων σε νοσοκομείο υψηλής εξειδίκευσης, απαραίτητο βήμα προκειμένου να αξιολογηθεί αν ο Λούκας μπορούσε να ενταχθεί σε λίστα μεταμόσχευσης. Μπροστά στην έλλειψη ανταπόκρισης, η οικογένεια αποφάσισε να δημοσιοποιήσει την ιστορία του.
Στις 29 Αυγούστου, ο πρόεδρος αντέδρασε στο βίντεο και έδωσε εντολή στην υπουργό Υγείας, Άνα Μαρία Βέσγα, να αναλάβει προσωπικά την υπόθεση. Η Nueva EPS επιβεβαίωσε μέσα σε λιγότερο από τρεις ώρες τη μεταφορά του παιδιού στην Μπουκαραμάνγκα, περίπου 200 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της Κούκουτα, προκειμένου να νοσηλευτεί στο Fundación Cardiovascular de Colombia, ένα εξειδικευμένο καρδιολογικό και καρδιοχειρουργικό κέντρο της χώρας.
Η ανταπόκριση, η οποία πιθανότατα έσωσε τη ζωή του παιδιού, δεν ήταν απαλλαγμένη ούτε από ένα στοιχείο επικοινωνιακής σκηνοθεσίας: ο Ντε λα Εσπριέγια μίλησε τηλεφωνικά με τον Λούκας και δημοσίευσε την κλήση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, κατά την οποία ο μικρός κατέληξε να επαναλαμβάνει, διστακτικά, το προεκλογικό σύνθημα του προέδρου: «Firme por la patria».
Με υγειονομική πτήση έως την Μπουκαραμάνγκα
Τη Δευτέρα 31 Αυγούστου, ο Λούκας πέταξε από την Κούκουτα προς την Μπουκαραμάνγκα με αεροσκάφος-ασθενοφόρο του ίδιου του Ιδρύματος, το οποίο προτίμησε να αποφύγει μια εμπορική πτήση λόγω του κινδύνου να παρουσιάσει το παιδί αποσυμπίεση κατά τη διάρκεια της διαδρομής, εξαιτίας της σοβαρής κυάνωσής του.
Κατά την άφιξή του, δεκάδες άνθρωποι και το προσωπικό του κέντρου τον υποδέχθηκαν με χειροκροτήματα. Η μητέρα του εξήγησε ότι το παιδί ταξίδεψε ήρεμα και κοιμήθηκε στο μεγαλύτερο μέρος της πτήσης, συνοδευόμενο επίσης από τον πατέρα του, Λουίς Μουρίγιο.
Η ιατρική ομάδα του Ιδρύματος, η οποία έχει πραγματοποιήσει περισσότερες από 300 μεταμοσχεύσεις καρδιάς μέσα σε δύο δεκαετίες και αποτελεί ένα από τα λίγα κέντρα στη Λατινική Αμερική που πραγματοποιούν παιδιατρικές μεταμοσχεύσεις καρδιάς, υπέβαλε τον Λούκας σε ακτινογραφίες, υπερηχοκαρδιογράφημα και καθετηριασμό.
Με βάση αυτά τα αποτελέσματα, ένα ιατρικό συμβούλιο θα πρέπει να αποφασίσει ανάμεσα σε δύο πιθανές επιλογές: μια επέμβαση Fontan ή την ένταξη του παιδιού σε λίστα μεταμόσχευσης καρδιάς. Ορισμένα τοπικά μέσα έχουν επίσης αναφέρει το ενδεχόμενο μιας τεχνητής καρδιάς ως εναλλακτικής λύσης. Προς το παρόν, το Ίδρυμα έχει αποφύγει να καλλιεργήσει προσδοκίες σχετικά με το ποια θα είναι η τελική επιλογή. Από την πλευρά της, η Αντρέα Γκαρσία χαιρέτισε την τροπή που πήρε η υπόθεση του γιου της έπειτα από μήνες διαδικασιών χωρίς ανταπόκριση.
Μια κρίση του συστήματος υγείας που ξεπερνά την περίπτωση του Λούκας Μουρίγιο
Η αντίδραση της κυβέρνησης στην περίπτωση του Λούκας έρχεται σε αντίθεση με όσα συνέβησαν με τον Κέβιν Ακόστα, ένα άλλο 7χρονο παιδί με αιμορροφιλία, που πέθανε τον Φεβρουάριο αφού το σύστημα υγείας σταμάτησε να του παρέχει τη φαρμακευτική αγωγή που χρειαζόταν, παρότι και η δική του ιστορία είχε λάβει δημοσιότητα.
Στο υπόβαθρο αυτής της ιστορίας βρίσκεται μια διαρθρωτική κρίση. Σύμφωνα με μελέτη του Απριλίου της Κολομβιανής Ένωσης Νοσοκομείων και Κλινικών, τα χρέη των EPS, των φορέων που διαχειρίζονται την ασφάλιση και την πρόσβαση των πολιτών στις υπηρεσίες υγείας, ξεπερνούν τα 25,7 τρισεκατομμύρια πέσος, περίπου 6,9 δισεκατομμύρια ευρώ.
Η κατάσταση αυτή έχει οδηγήσει στο κλείσιμο μονάδων υγείας, στην αναστολή υπηρεσιών και σε καθυστερήσεις σε ραντεβού, χειρουργικές επεμβάσεις και παράδοση φαρμάκων, με συνέπειες που σε ορισμένες περιπτώσεις υπήρξαν θανατηφόρες. Η Defensoría del Pueblo, ο ανεξάρτητος θεσμός που έχει ρόλο αντίστοιχο με εκείνον του Συνηγόρου του Πολίτη, έχει καταγράψει συνεχή αύξηση των καταγγελιών για αυτές τις καθυστερήσεις, κάτι που τόσο ο Ντε λα Εσπριέγια όσο και η υπουργός Υγείας του έχουν δεσμευτεί να διορθώσουν.