Από την τριήμερη ψηφοφορία θα αναδειχθούν 450 εκπρόσωποι στη Δούμα και 11 περιφερειάρχες, που προέρχονται μόνο από κόμματα υπέρ Πούτιν και του πολέμου στην Ουκρανία. Παρά τις διαψεύσεις για νέα επιστράτευση, ο φόβος ρίχνει βαριά σκιά στις κάλπες
Οι κάλπες άνοιξαν στη Ρωσία την Παρασκευή, σε μια αυστηρά ελεγχόμενη τριήμερη εκλογική διαδικασία για την ανάδειξη νέας Δούμας, η οποία αναμένεται να επιτρέψει στον πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν να διευρύνει ακόμη περισσότερο την εξουσία του, ύστερα από 26 χρόνια στην ηγεσία, και ενώ ο πόλεμος στην Ουκρανία έχει μπει στο πέμπτο έτος.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Ψηφοδέλτιο έχει επιτραπεί να συγκροτήσουν μόνο τα κόμματα που στηρίζουν τον Βλαντίμιρ Πούτιν και την ειδική στρατιωτική επιχείρηση, όπως ακόμα αποκαλείται η πλήρους κλίμακας εισβολή: το κυβερνών κόμμα Ενιαία Ρωσία, το Κομμουνιστικό Κόμμα, η Δίκαιη Ρωσία, το εθνικιστικό LDPR και το κόμμα Νέοι Άνθρωποι.
Το Γιάμπλοκο, το μοναδικό ανοιχτά αντιπολεμικό κόμμα που εξακολουθεί να λειτουργεί μέσα στη χώρα, αποκλείστηκε. Η υποστήριξη που έχει, ειδικά στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μεταξύ των νέων, είχε εκτοξευτεί το τελευταίο διάστημα, καθώς αρχικά είχε λάβει το πράσινο φως για να κατέβει στις εκλογές.
Ευρωπαίος διπλωμάτης που δεν κατονομάζεται, δήλωσε ότι οι εκλογές είναι «ουσιαστικά μια φάρσα», αλλά τις περιέγραψε ως «ένα τελετουργικό που το Κρεμλίνο θεωρεί απαραίτητο», προσθέτοντας ότι θα επιδιώξει να εξασφαλίσει υψηλή συμμετοχή.
Ανεξάρτητοι παρατηρητές έχουν στο παρελθόν καταγράψει τη χρήση κρατικών πόρων για την χειραγώγηση των αποτελεσμάτων, όπως τη μεταφορά ψηφοφόρων με λεωφορεία στα εκλογικά τμήματα, την άσκηση πίεσης σε εργαζομένους κρατικών φορέων να ψηφίσουν το κυβερνών κόμμα και την προώθηση της ηλεκτρονικής ψηφοφορίας, καθώς είναι πιο εύκολο να παρακολουθείται και να ελέγχεται.
«Όπως στη σοβιετική εποχή, οι εκλογές πρέπει να επιδεικνύουν την πίστη των πολιτών», δήλωσε ο Ρώσος πολιτικός επιστήμονας και επικεφαλής ανάλυσης των διαδικασιών μετασχηματισμού στο NEST Centre, Νικολάι Πέτροφ.
Οι εκλογές θα αναδείξουν 450 έδρες στην Κρατική Δούμα και τους κυβερνήτες 11 ομοσπονδιακών περιοχών, με το μοναδικό εναπομείναν αντιπολεμικό κόμμα της χώρας εκτός μάχης και τους φόβους για επιστράτευση να ρίχνουν σκιά στην ψηφοφορία.
Η διαδικασία, που θα διαρκέσει από τις 18 έως τις 20 Σεπτεμβρίου, θα αναδείξει επίσης βουλευτές στα περιφερειακά κοινοβούλια σε 39 ομοσπονδιακές περιφέρειες.
Οι ψηφοφόροι θα επιλέξουν άμεσα τους 8 από τους 11 περιφερειακούς ηγέτες, ενώ τα περιφερειακά κοινοβούλια θα εκλέξουν τους υπόλοιπους τρεις. Εκλογικά τμήματα έχουν ανοίξει σε ρωσικά συνοριακά περάσματα με την Πολωνία και τις τρεις βαλτικές χώρες.
Οι μισές από τις 450 έδρες της Δούμας θα κατανεμηθούν μέσω πανεθνικών κομματικών ψηφοδελτίων και οι άλλες μισές μέσω μονοεδρικών περιφερειών.
Η ψηφοφορία στις ρωσικές εκλογές διεξάγεται επίσης σε τμήματα της Ουκρανίας που τελούν υπό κατοχή από τα ρωσικά στρατεύματα, κίνηση την οποία ούτε το Κίεβο ούτε η Δύση αναγνωρίζουν ως νόμιμη.
Το Κρεμλίνο προωθεί αφήγημα υπέρ του πολέμου
Σχεδόν 200 υποψήφιοι στις εκλογές αυτές έχουν συμμετάσχει στον πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία, σύμφωνα με τις εκλογικές επιτροπές.
Το Κρεμλίνο τους προβάλλει ως μέρος της «αληθινής ελίτ» της Ρωσίας, όμως η πρωτοβουλία λειτουργεί κυρίως ως εργαλείο στρατολόγησης για την ενίσχυση των ρωσικών δυνάμεων στο μέτωπο, με ελάχιστους να έχουν πραγματικές πιθανότητες εκλογής.
Πριν από την ψηφοφορία, ο Βλαντίμιρ Πούτιν κάλεσε τους Ρώσους να προσέλθουν στις κάλπες για να δείξουν στις ένοπλες δυνάμεις ότι «πίσω από τους μαχητές μας στέκονται εκατομμύρια άνθρωποι» και να δώσουν μια «απάντηση σε όσους θέλουν να αποδυναμώσουν τη Ρωσία».
Την ίδια ώρα, οι Ρώσοι φοβούνται ένα νέο κύμα στρατιωτικής επιστράτευσης, παρότι ο Πούτιν έχει προσωπικά διαψεύσει τα σενάρια δύο φορές μέσα σε τρεις ημέρες μόνο τον Σεπτέμβριο.
Ανεξάρτητα ρωσικά μέσα ενημέρωσης έχουν μετρήσει 17 επίσημες διαψεύσεις περί επικείμενης επιστράτευσης. Η Ρωσία κάλεσε 300.000 εφέδρους το φθινόπωρο του 2022, σε μια κίνηση που προκάλεσε κατακραυγή και μαζική έξοδο ανδρών σε ηλικία στράτευσης από τη χώρα.
Η Τατιάνα Στανόβαγια, από το Carnegie Russia Eurasia Centre, που έχει απαγορευτεί στη Ρωσία, δήλωσε ότι θεωρεί απίθανη μια νέα επιστράτευση.
«Έχουν καταβάλει τόσο μεγάλη προσπάθεια για να πείσουν τους Ρώσους να μην ανησυχούν γι’ αυτό», είπε. «Θα εκπλαγώ πάρα, πάρα πολύ αν συμβεί».
Στους δρόμους της Μόσχας σήμερα, ελάχιστες εμφανείς ενδείξεις μαρτυρούν ότι βρίσκεται σε εξέλιξη εκλογική διαδικασία.
Οι φόβοι για επιστράτευση επιτείνονται από τα ουκρανικά πλήγματα με drones μεγάλου βεληνεκούς σε ρωσικές υποδομές, σε μια προσπάθεια να αποδυναμωθεί η πολεμική μηχανή της χώρας, προκαλώντας ελλείψεις καυσίμων και οικονομικές απώλειες που ανέρχονται σε δισεκατομμύρια ευρώ.
Πολλοί Ρώσοι θεωρούν ότι αυτές οι επιθέσεις παραβιάζουν αυτό που η Στανόβαγια περιέγραψε ως τη σιωπηρή συμφωνία του Κρεμλίνου με τον πληθυσμό για τον πόλεμο.
Στη φυλακή, στην εξορία, νεκροί
Όλοι οι βασικοί πολιτικοί αντίπαλοι του Πούτιν βρίσκονται στη φυλακή, στην εξορία ή είναι νεκροί. Ο Αλεξέι Ναβάλνι, ο πιο προβεβλημένος αντίπαλός του, πέθανε σε ρωσική σωφρονιστική αποικία το 2024.
Οι πολιτικοί αντίπαλοι του Πούτιν έχουν σε μεγάλο βαθμό εξαναγκαστεί σε εξορία και ο βασικός του αντίπαλος, Αλεξέι Ναβάλνι, πέθανε σε φυλακή στην Αρκτική το 2024.
Η εξόριστη ρωσική αντιπολίτευση καλεί τους αντι-Κρεμλινικούς Ρώσους να μην μποϊκοτάρουν τις εκλογές αλλά να ψηφίσουν «κατά του κόμματος του Πούτιν».
Η χήρα του Ναβάλνι, Γιούλια Ναβάλναγια, κάλεσε επίσης τους αντιπολεμικούς Ρώσους να ψηφίσουν την Κυριακή το μεσημέρι.
Το Γιάμπλοκο – που επικριτές λένε ότι έχει πια εξαντλήσει τον ρόλο του, καθώς το Κρεμλίνο το νομιμοποιούσε επί χρόνια ώστε να συντηρείται η επίφαση πολιτικού πλουραλισμού και να λειτουργεί ως χώρος υποδοχής για φιλελεύθερους και δυσαρεστημένους ψηφοφόρους – διαφώνησε, υποστηρίζοντας ότι είναι καλύτερα να μην ψηφίσει κανείς.
«Μας προτείνετε να πάμε ξανά, σαν πρόβατα, χορεύοντας στον ρυθμό τους, και να ψηφίσουμε αυτούς που έχουν προκαλέσει τον θάνατο ανθρώπων στη Ρωσία και την Ουκρανία;» είπε αυτή την εβδομάδα ο πρόεδρος του κόμματος, Νικολάι Ριμπακόφ.
«Τρελός εκτυπωτής»
Οι βουλευτικές εκλογές ήταν παλαιότερα πηγή έντονης πολιτικής έντασης: το 2011, η μαζική νοθεία κατά την ψηφοφορία για τη Δούμα και η επιστροφή του Πούτιν στην προεδρία από τη θέση του πρωθυπουργού πυροδότησαν τις μεγαλύτερες διαδηλώσεις στους δρόμους της Ρωσίας από την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης.
Ο Πούτιν κυβερνά τη Ρωσία από το 1999 και το κόμμα του, Ενιαία Ρωσία, κυριαρχεί στην πολιτική σκηνή από τις αρχές της δεκαετίας του 2000.
Υπό τον Πούτιν, οι αρμοδιότητες της Δούμας έχουν περιοριστεί σημαντικά, με αποτέλεσμα να περιορίζεται σε μεγάλο βαθμό στην έγκριση νομοθεσίας που προέρχεται από το Κρεμλίνο – ρόλος που της έχει χαρίσει το δημοφιλές παρατσούκλι «τρελός εκτυπωτής», σατιρίζοντας την ταχύτητα με την οποία επικύρωνε ιδιαίτερα περιοριστικούς και αμφιλεγόμενους νόμους.
Κάθε κριτική στον πόλεμο αντιμετωπίζεται σύμφωνα με τη ρωσική νομοθεσία ως «δυσφήμιση του στρατού» και μπορεί να επιφέρει ποινή φυλάκισης.
Οι μεγαλύτερης ηλικίας ψηφοφόροι παραμένουν από τους πιο πιστούς υποστηρικτές του Πούτιν, αν και πολλοί εξακολουθούν να παραπονιούνται για το επίπεδο διαβίωσης.