Η ιρλανδική κυβέρνηση, που συντονίζει τις συζητήσεις των κρατών-μελών για τον μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ, θα παρουσιάσει ένα «φιλόδοξο» σχέδιο κειμένου με προτάσεις για νέους φόρους υπέρ της ΕΕ
Το επερχόμενο σχέδιο για τον μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ θα περιλαμβάνει μια «φιλόδοξη» πρόταση για νέους φόρους της ΕΕ, γνωστούς ως ίδιους πόρους, δήλωσε τη Δευτέρα στους δημοσιογράφους ο Ιρλανδός υπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων Τόμας Μπερν.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται αυτή την περίοδο σε διαπραγματεύσεις για τον μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της περιόδου 2028–2034, με την ιρλανδική κυβέρνηση να προεδρεύει των συνομιλιών. Οι θεσμοί της ΕΕ επιδιώκουν να καταλήξουν σε συμφωνία μέχρι το τέλος του έτους, με το πακέτο να αναμένεται να περιλαμβάνει νέους φόρους για πρώτη φορά στην ιστορία της Ένωσης.
Το σχέδιο κειμένου αναμένεται να παρουσιαστεί πριν από τα μέσα Οκτωβρίου, ενόψει της συνεδρίασης του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στις Βρυξέλλες. Θα αποτελέσει τη βάση για περαιτέρω συζητήσεις μεταξύ των ηγετών της ΕΕ στη σύνοδο.
«Η ιρλανδική Προεδρία είναι βέβαιη ότι θα παραδώσει ένα καλό πακέτο ίδιων πόρων», είπε ο υπουργός, διευκρινίζοντας ότι όλοι οι ίδιοι πόροι που έχουν προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο παραμένουν στο τραπέζι.
«Δεν αποκλείουμε κανέναν ίδιο πόρο», είπε στους δημοσιογράφους ο Μπερν.
Οι υπό εξέταση ίδιοι πόροι περιλαμβάνουν τον Μηχανισμό Συνοριακής Προσαρμογής Άνθρακα (CBAM), ένα τέλος διεκπεραίωσης δεμάτων, φόρο στα διαδικτυακά τυχερά παιχνίδια, ειδικούς φόρους κατανάλωσης στον καπνό, την εταιρική εισφορά για την Ευρώπη (CORE), τα μη συλλεγόμενα ηλεκτρονικά απόβλητα, το Σύστημα Εμπορίας Εκπομπών της ΕΕ (ETS), ψηφιακό τέλος και φόρο στα κρυπτοστοιχεία.
Αντίπαλα στρατόπεδα
Τον Ιούλιο του 2025, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε προϋπολογισμό της ΕΕ ύψους 2 τρισ. ευρώ, ο οποίος βρίσκεται πλέον σε διαπραγμάτευση μεταξύ των 27 κρατών μελών του μπλοκ. Έκτοτε, οι διαπραγματεύσεις έχουν χωρίσει τις χώρες σε δύο βασικά στρατόπεδα.
Η ομάδα «Friends of Cohesion» επιδιώκει να προστατεύσει τη χρηματοδότηση για τη γεωργία, την αλιεία και την περιφερειακή ανάπτυξη, η οποία θα μειωνόταν με βάση την πρόταση της Επιτροπής σε σχέση με τον τρέχοντα προϋπολογισμό. Η ομάδα απαρτίζεται από 17 κράτη μέλη, μεταξύ των οποίων η Ισπανία, η Ιταλία, η Πολωνία, η Ουγγαρία και η Πορτογαλία.
Το στρατόπεδο των «φειδωλών», που αποτελείται από τη Γερμανία, τη Φινλανδία, την Αυστρία και τη Δανία, θέλει να μειώσει σημαντικά τον συνολικό προϋπολογισμό και να ανακατευθύνει τις δαπάνες προς προτεραιότητες όπως η ανταγωνιστικότητα και η άμυνα. Οι χώρες αυτές παρουσιάζουν ολοένα και περισσότερο τον εαυτό τους ως τους «εκσυγχρονιστές» και έχουν εκφράσει έντονες επιφυλάξεις για τους προτεινόμενους ίδιους πόρους, υποστηρίζοντας ότι με το νέο σύστημα θα μετατρέπονταν σε καθαρούς συνεισφέροντες.
Τον Ιούνιο, η Κύπρος, που εκείνη την περίοδο προήδρευε των συζητήσεων μεταξύ των κρατών μελών, πρότεινε έναν συμβιβασμό με περικοπή 32,8 δισ. ευρώ, εστιασμένη σε προγράμματα που προτιμούν οι εκσυγχρονιστές.
Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς έχει δηλώσει επανειλημμένα ότι ο προϋπολογισμός χρειάζεται ακόμη σημαντικές περικοπές και έχει εκφράσει σκεπτικισμό για τους προτεινόμενους ίδιους πόρους.
«Οι ίδιοι πόροι είναι μέρος της λύσης», είπε ο Μπερν, υποστηρίζοντας ότι πρέπει να υπάρξει συμφωνία για το σύνολο του προϋπολογισμού μέχρι το τέλος του έτους.
«Αν δεν έχουμε συμφωνία μέχρι το τέλος του έτους, αυτό θα είναι απογοητευτικό για τους δικαιούχους του 2028», είπε ο υπουργός, επισημαίνοντας ότι μια συμφωνία που θα χαθεί έως τον Δεκέμβριο θα «υπονόμευε την αξιοπιστία της Ευρώπης».
Για να επιτευχθεί συμφωνία, πρέπει και τα 27 κράτη μέλη να εγκρίνουν το κείμενο, ενώ και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο οφείλει να δώσει τη συγκατάθεσή του στην πρόταση.