Η Πιονγκγιάνγκ, που στηρίζει την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, έχει συμβάλει στη στελέχωση και τον εξοπλισμό των δυνάμεών της. ΟΗΕ: έως 25.000 Βορειοκορεάτες συναρμολογούν drones στη Ρωσία, με το μεγαλύτερο μέρος των μισθών τους να το κατάσχει το καθεστώς Κιμ Γιονγκ Ουν.
Σύμφωνα με έκθεση της Ομάδας Παρακολούθησης Πολυμερών Κυρώσεων (Multilateral Sanctions Monitoring Team, MSMT) του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, μεταξύ 15.000 και 30.000 Βορειοκορεατών εργαζομένων βρίσκονταν στη Ρωσία στα τέλη του 2025.
Έως και 1.000 από αυτούς απασχολούνταν σε εγκαταστάσεις στρατηγικής σημασίας, μεταξύ των οποίων αμυντικά εργοστάσια, χαλυβουργίες και ναυπηγεία.
Το ουκρανικό μέσο «Ukrainska Pravda» επιβεβαίωσε επίσης ότι έως και 25.000 Βορειοκορεάτες εργάζονται στην παραγωγή drones στη ειδική οικονομική ζώνη Alabuga στο Ταταρστάν, όπου συναρμολογούνται ρωσικές εκδοχές του ιρανικού drone Shahed.
Το Radio Liberty παραθέτει παρόμοια στοιχεία, σημειώνοντας ότι οι Βορειοκορεάτες καταχωρούνται ως «φοιτητές» προκειμένου να παρακαμφθούν οι κυρώσεις του ΟΗΕ που απαγορεύουν την αξιοποίηση εργασίας από τη Βόρεια Κορέα στο εξωτερικό.
Το 2025 η Ρωσία εξέδωσε περισσότερες από 36.400 βίζες σε Βορειοκορεάτες πολίτες, εκ των οποίων 35.800 ήταν φοιτητικές.
Πού εργάζονται οι Βορειοκορεάτες
Εργάτες από τη Βόρεια Κορέα φέρονται να έχουν διασπαρεί πλέον σε όλη τη Ρωσία, από τις παραδοσιακές περιοχές απασχόλησης στη ρωσική Άπω Ανατολή (Βλαδιβοστόκ, Χαμπάροφσκ και Σαχαλίνη) μέχρι νεότερους προορισμούς όπως η Μόσχα, η Αγία Πετρούπολη και το Ιρκούτσκ.
Το Ταταρστάν έχει εξελιχθεί στο βασικό κέντρο απασχόλησής τους, ιδιαίτερα η ειδική οικονομική ζώνη Alabuga, η οποία αναφέρεται στις περισσότερες έρευνες ως κομβικός χώρος συναρμολόγησης επιθετικών drones.
Εκεί, σύμφωνα με το Current Time και το Radio Liberty, Βορειοκορεάτες εργάτες στελεχώνουν τις γραμμές συναρμολόγησης που παράγουν drones τα οποία χρησιμοποιεί η Ρωσία για επιθέσεις σε ουκρανικές πόλεις και υποδομές.
Σχέδιο παράκαμψης των κυρώσεων
Παρότι οι κυρώσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ απαγορεύουν από το 2017 τις εξαγωγές εργασίας από τη Βόρεια Κορέα, η Μόσχα και η Πιονγκγιάνγκ έχουν δημιουργήσει, σύμφωνα με την έκθεση της MSMT, ένα ολόκληρο σύστημα για την παράκαμψη αυτών των περιορισμών.
Οι Βορειοκορεάτες καταγράφονται μαζικά με φοιτητικές και τουριστικές βίζες, γεγονός που επιτρέπει να αποκρύπτεται το πραγματικό καθεστώς τους και να νομιμοποιείται η εργασία τους σε ρωσικές εταιρείες.
Σύμφωνα με τις αναφορές, η ρωσική νομοθεσία τροποποιήθηκε ώστε να δημιουργηθούν νομικά παραθυράκια που επιτρέπουν στους «φοιτητές» να λαμβάνουν επίσημα εισόδημα.
Η έκθεση περιγράφει επίσης περιπτώσεις στις οποίες ρωσικά πανεπιστήμια δωροδοκήθηκαν για να οργανώσουν εικονικά προγράμματα σπουδών, καθώς και τον ρόλο μεσαζόντων από τρίτες χώρες, μεταξύ των οποίων και η Λευκορωσία, που βοηθούν στην οργάνωση της εισόδου και στη διανομή του εργατικού δυναμικού.
Αυτό παραπέμπει σε ένα συστηματικό σχήμα που επιτρέπει στην Πιονγκγιάνγκ να αποκομίζει εκατομμύρια δολάρια και στη Ρωσία να καλύπτει ελλείψεις εργατικών χεριών σε στρατηγικούς κλάδους.
Έλεγχος και κατασχεμένοι μισθοί
Σύμφωνα με την MSMT, οι συνθήκες εργασίας των Βορειοκορεατών εργατών στη Ρωσία παραμένουν εξαιρετικά σκληρές και ελέγχονται πλήρως από τις αρχές της Πιονγκγιάνγκ.
Το μέσο ετήσιο εισόδημα αυτών των εργατών ανέρχεται περίπου σε 7.500 δολάρια (6.593 ευρώ), όμως σχεδόν ολόκληρο κατασχέται από την Πιονγκγιάνγκ.
Στην έκθεση σημειώνεται ότι μόνο το 2025 η Βόρεια Κορέα έλαβε έως και 800 εκατομμύρια δολάρια από την εργασία των πολιτών της στο εξωτερικό. Τα ποσά αυτά, τονίζεται, διοχετεύονται στη χρηματοδότηση του πυρηνικού και πυραυλικού προγράμματος της χώρας.
Οι εργάτες ουσιαστικά ζουν υπό συνεχή επιτήρηση από τις υπηρεσίες ασφαλείας της Βόρειας Κορέας: οι μετακινήσεις τους είναι αυστηρά περιορισμένες, η επαφή με Ρώσους πολίτες απαγορεύεται και φιλοξενούνται σε κλειστές εστίες, στις οποίες δεν έχουν πρόσβαση τρίτοι.
Ακτιβιστές για τα ανθρώπινα δικαιώματα χαρακτηρίζουν αυτές τις συνθήκες «δουλεία», επικαλούμενοι την έλλειψη ελευθερίας, την απομόνωση και την πλήρη εξάρτηση των ανθρώπων από το καθεστώς. Τα ευρήματα αυτά μεταδίδονται (πηγή στα ρωσικά) (πηγή στα Αγγλικά) από τα μέσα «Radio Liberty» (RFE/RL) και «Current Time», τα οποία υπογραμμίζουν τη συστηματική εκμετάλλευση των Βορειοκορεατών πολιτών σε ρωσικές επιχειρήσεις.
Η ιδεολογία Juche στην υπηρεσία των αυτοκρατορικών φιλοδοξιών της Μόσχας
Τον Οκτώβριο του 2024, οι υπηρεσίες πληροφοριών της Νότιας Κορέας, των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ουκρανίας άρχισαν να αναφέρουν ότι χιλιάδες στρατιώτες της Πιονγκγιάνγκ αποστέλλονται στη Ρωσία.
Στη σύνοδο κορυφής των BRICS τον ίδιο μήνα, ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν αναγνώρισε την παρουσία Βορειοκορεατών, χωρίς όμως να διευκρινίσει τον σκοπό της ανάπτυξής τους.
Ρώσοι στρατιωτικοί αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν αργότερα ότι Βορειοκορεάτες χρησιμοποιούνται για να συμβάλουν στην αντιμετώπιση της επιτυχημένης προέλασης της Ουκρανίας στην περιοχή Κουρσκ, που ξεκίνησε τον Αύγουστο του 2024.
Το καθεστώς του Κιμ στη συνέχεια καθιέρωσε μαζικές αποστολές όπλων και πυρομαχικών προς τη Ρωσία: οβίδες πυροβολικού, βαλλιστικούς πυραύλους, ελαφρύ οπλισμό και συστήματα πυροβολικού, ενώ έστειλε και στρατιωτικούς εκπαιδευτές.
Τα χρήματα που λαμβάνει η Πιονγκγιάνγκ δαπανώνται για την αγορά πιο ισχυρών όπλων, ένα εκτεταμένο πρόγραμμα κατασκευής κατοικιών και βιομηχανικών εγκαταστάσεων και, σύμφωνα με ειδικούς, για την ανάπτυξη του πυρηνικού της προγράμματος, στο οποίο ενδέχεται να παρέχει τεχνογνωσία και η Μόσχα.
Γιατί η Ρωσία χρησιμοποιεί βορειοκορεατική εργασία;
Η Ρωσία αντιμετωπίζει οξεία έλλειψη εργατικών χεριών λόγω του πολέμου της κατά της Ουκρανίας και της κινητοποίησης.
Οι Βορειοκορεάτες έχουν εξελιχθεί σε ένα από τα μέσα κάλυψης των κενών προσωπικού σε εργοστάσια της αμυντικής βιομηχανίας, ιδιαίτερα στον τομέα των drones, ο οποίος απαιτεί μεγάλους αριθμούς χαμηλόμισθων εργατών.
Ο γερμανικός διεθνής ραδιοτηλεοπτικός φορέας Deutsche Welle σημειώνει ότι η συνεργασία Μόσχας και Πιονγκγιάνγκ εντάθηκε μετά την επίσκεψη του Κιμ Γιονγκ Ουν στη Ρωσία και τις συμφωνίες για διεύρυνση της στρατιωτικής και βιομηχανικής συνεργασίας.
Ωστόσο, η χρήση βορειοκορεατικής εργασίας σε ρωσικά εργοστάσια άμυνας έχει προκαλέσει ανησυχίες:
- Οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Νότια Κορέα και η Ιαπωνία το θεωρούν παραβίαση των κυρώσεων του ΟΗΕ·
- οι οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων επισημαίνουν την εκμετάλλευση ανθρώπων και τη χρηματοδότηση των πυρηνικών προγραμμάτων της Βόρειας Κορέας·
- ειδικοί προειδοποιούν ότι η συνεργασία ενισχύει τη στρατιωτική ισχύ και των δύο χωρών.
Τι σημαίνει αυτό για τον πόλεμο στην Ουκρανία
Η Ρωσία εξαπολύει καθημερινά εκατοντάδες drones κατά ουκρανικού εδάφους. Η Μόσχα ποντάρει πλέον στη μαζική παραγωγή φθηνών UAV που μπορούν να επιχειρούν σε σμήνη και να υπερφορτώνουν την ουκρανική αεράμυνα.
Επεκτείνεται επίσης η χρήση ισχυρότερων, ταχύτερων drones με αεριωθούμενους κινητήρες, τα οποία είναι ιδιαίτερα δύσκολο να αντιμετωπιστούν.
Η μεγάλης κλίμακας παραγωγή drones, στην οποία εμπλέκονται Βορειοκορεάτες εργάτες, αυξάνει άμεσα την ένταση αυτών των επιθέσεων.