Πάνω από 5 εκατ. βιομηχανικά ρομπότ δουλεύουν πλέον σε εργοστάσια παγκοσμίως, την ώρα που η Boston Dynamics παγώνει την εισαγωγή της στο χρηματιστήριο και οι κινεζικές αρχές φρενάρουν τα IPO ανθρωποειδών, αναδεικνύοντας το χάσμα με τα ρομπότ που κλέβουν τα πρωτοσέλιδα
Το παγκόσμιο ενεργό απόθεμα βιομηχανικών ρομπότ αυξήθηκε κατά 9% πέρυσι, φτάνοντας περίπου τα 5,08 εκατομμύρια μονάδες, σύμφωνα με την International Federation of Robotics (IFR), στην ετήσια έκθεση World Robotics που δημοσιεύτηκε την περασμένη Πέμπτη.
Η IFR είναι ένας μη κερδοσκοπικός οργανισμός με έδρα τη Φρανκφούρτη, ο οποίος παρακολουθεί τον κλάδο εδώ και σχεδόν τρεις δεκαετίες και εκπροσωπεί περισσότερους από 3.000 οργανισμούς σε όλον τον κόσμο.
Σύμφωνα με την έκθεση, οι ετήσιες εγκαταστάσεις βιομηχανικών ρομπότ αυξήθηκαν κατά 11%, ξεπερνώντας για πρώτη φορά τις 600.000 και φθάνοντας τις 603.000 μονάδες.
"Η βιομηχανική αυτοματοποίηση προχωρά με μεγάλη ταχύτητα", δήλωσε η πρόεδρος της IFR, Τζέιν Χέφνερ, προσθέτοντας ότι "το νέο ορόσημο των πέντε εκατομμυρίων ρομπότ που λειτουργούν σε εργοστάσια σε όλον τον κόσμο είναι περισσότερο από το διπλάσιο σε σχέση με πριν από επτά χρόνια. Η ισχυρότερη ανάπτυξη σημειώνεται στην Ασία, ακολουθούν οι Αμερικές. Η Ευρώπη προχωρά πιο αργά".
Η πιο συγκρατημένη πορεία της Ευρώπης
Ο πιο αργός ρυθμός ανάπτυξης στην Ευρώπη αποτυπώνεται καθαρά στα στοιχεία.
Το ενεργό απόθεμα της ΕΕ ξεπέρασε για πρώτη φορά τα 700.000 ρομπότ το 2025, φθάνοντας τις 712.000 μονάδες και αντιπροσωπεύοντας το 84% όλων των ρομπότ που βρίσκονται σε λειτουργία στην Ευρώπη.
"Ο βιομηχανικός τομέας της ΕΕ έχει επενδύσει σημαντικά στην αυτοματοποίηση", ανέφερε η Χέφνερ. Το απόθεμα έχει αυξηθεί πάνω από 80% από το 2015, όταν βρισκόταν στις 390.000 μονάδες.
Ωστόσο, προς το παρόν η ανάπτυξη έχει σταματήσει.
Οι νέες εγκαταστάσεις σε όλη την ΕΕ μειώθηκαν κατά 11% το 2025, στις 60.500 μονάδες, την ώρα που οι εγκαταστάσεις αλλού επιτάχυναν. Ο μέσος ετήσιος ρυθμός ανάπτυξης σε ορίζοντα πενταετίας για το μπλοκ διαμορφώθηκε σε σχετικά μέτριο 3%.
Η Γερμανία παραμένει με διαφορά η μεγαλύτερη ευρωπαϊκή αγορά, συγκεντρώνοντας το 41% των εγκαταστάσεων στην ΕΕ. Ωστόσο, ο αριθμός των ρομπότ που εγκαταστάθηκαν εκεί μειώθηκε κατά 8%, σε λιγότερα από 25.000, καθώς ο κλάδος της αυτοκινητοβιομηχανίας, που εξακολουθεί να είναι ο μεγαλύτερος μεμονωμένος πελάτης, συνέχισε να υποχωρεί.
Ακολουθούν η Ιταλία, η Γαλλία και η Ισπανία, με καθεμία να προσθέτει μεταξύ 4.300 και 7.800 ρομπότ, ενώ οι εγκαταστάσεις και στις τρεις χώρες έχουν υποχωρήσει με διψήφια ποσοστά.
Την ίδια στιγμή, η Κίνα διεύρυνε το προβάδισμά της στην ίδια περίοδο, εγκαθιστώντας 354.000 ρομπότ, αριθμό αυξημένο κατά 20%, και πλέον αντιπροσωπεύει το 59% των παγκόσμιων εγκαταστάσεων.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες ξεπέρασαν επίσης την Ιαπωνία και έγιναν η δεύτερη μεγαλύτερη αγορά στον κόσμο, με σχεδόν 38.500 εγκαταστάσεις ρομπότ, αύξηση 12%.
Μια δοκιμασία πραγματικότητας για τα ανθρωποειδή
Τα ανθρωποειδή ρομπότ εξακολουθούν να αποτελούν μια πολύ μικρή αγορά σε σύγκριση με τα καθιερωμένα βιομηχανικά ρομπότ.
Μόλις περίπου 7.000 πωλήθηκαν πέρυσι σε όλον τον κόσμο για βιομηχανική και επαγγελματική χρήση, ανέφερε η IFR σε ξεχωριστή ανακοίνωση, την πρώτη φορά που παρακολουθεί αυτή την κατηγορία.
Πολλά αγοράστηκαν για να δημιουργήσουν δεδομένα εκπαίδευσης για μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης, αντί να εκτελούν πραγματική εργασία, ενώ οι αυτοκινητοβιομηχανίες που τα δοκιμάζουν συνήθως λειτουργούν λιγότερα από δέκα μηχανήματα.
Η Bank of America προβλέπει πάντως 90.000 αποστολές ανθρωποειδών ρομπότ για φέτος και 1,2 εκατομμύρια έως το 2030.
Το χάσμα ανάμεσα στη φιλοδοξία και την πραγματικότητα αποτυπώνεται και στις χρηματαγορές.
Η Boston Dynamics, που ανήκει στη Hyundai, είναι απίθανο να επιδιώξει εισαγωγή στο χρηματιστήριο το επόμενο έτος, καθώς το ανθρωποειδές Atlas δεν έχει ακόμη αναπτυχθεί σε μεγάλη κλίμακα και η εταιρεία παραμένει ζημιογόνα, όπως δήλωσε αυτόν τον μήνα υψηλόβαθμο στέλεχος της Hyundai.
Στην Κίνα, οι ρυθμιστικές αρχές φέρεται να χρησιμοποίησαν ανεπίσημες οδηγίες για να μπλοκάρουν δημόσιες εγγραφές ανθρωποειδών ρομπότ, αφού οι μετοχές της εταιρείας ρομπότ Unitree εκτοξεύτηκαν περισσότερο από πέντε φορές στην πρεμιέρα τους στη Σανγκάη στις 19 Αυγούστου, προτού υποχωρήσουν κατά 55% από το υψηλό τους.
Ακόμη και ο Έλον Μασκ έχει εμφανιστεί ασυνήθιστα ειλικρινής σχετικά με τις δυσκολίες του προγράμματος Optimus της Tesla.
"Αυτό πρόκειται να είναι το δυσκολότερο προϊόν για μαζική παραγωγή που έχουμε φτιάξει ποτέ στην Tesla, επειδή όλα πάνω στο ρομπότ είναι καινούργια", είπε στους επενδυτές στην τηλεδιάσκεψη για τα αποτελέσματα του δεύτερου τριμήνου της Tesla, προσθέτοντας ότι "δεν υπάρχει αλυσίδα εφοδιασμού".
Πού βρίσκεται η πραγματική αξία
Μια έκθεση που δημοσιεύτηκε φέτος από την Arthur D. Little, την παλαιότερη εταιρεία συμβούλων διοίκησης στον κόσμο με έδρα τις Βρυξέλλες, κάνει την ίδια επισήμανση.
"Τα ανθρωποειδή ρομπότ θα κερδίσουν την προσοχή, η εξειδικευμένη φυσική τεχνητή νοημοσύνη θα κερδίσει την αξία", αναφέρει, χρησιμοποιώντας τον όρο 'physical AI' ως ομπρέλα για μηχανές, από βραχίονες ρομπότ έως αυτοκίνητα χωρίς οδηγό, που μπορούν να αντιλαμβάνονται, να αποφασίζουν και να δρουν στον πραγματικό κόσμο.
Εκτιμά ότι αυτή η ευρύτερη αγορά ανέρχεται σήμερα γύρω στα 18 δισ. δολάρια (15,8 δισ. ευρώ), από τα οποία τα ανθρωποειδή αντιστοιχούν μόλις σε 2 δισ. δολάρια (1,75 δισ. ευρώ) έως 3 δισ. δολάρια (2,63 δισ. ευρώ), και προβλέπει ότι θα φθάσει τα 60 δισ. δολάρια (52,7 δισ. ευρώ) έως 100 δισ. δολάρια (87,9 δισ. ευρώ) μέχρι το 2030.
Πολλές επιδείξεις ανθρωποειδών "είναι ψεύτικες, δημιουργημένες από τεχνητή νοημοσύνη ή έντονα σκηνοθετημένες", προειδοποιεί η έκθεση, ενώ οι πραγματικές συχνά δείχνουν προηχογραφημένα σενάρια ή τηλεχειρισμό από ανθρώπους.
Το ιδανικό πεδίο, υποστηρίζει, είναι δομημένα περιβάλλοντα όπως εργοστάσια και αποθήκες, όπου τα ρομπότ με ρόδες και οι σταθεροί βραχίονες θα κλιμακωθούν πρώτα, επειδή είναι φθηνότερα και ευκολότερα να προσαρμοστούν σε συγκεκριμένες εργασίες.
"Γιατί να περιορίσουμε κάτι ώστε να μιμείται την ανθρώπινη μορφή...;", διερωτάται στην έκθεση ο διευθύνων σύμβουλος της PickNik Robotics, Ντέιβ Γκραντ.
Η δεξιότητα σε επίπεδο ανθρώπου, η αξιόπιστη αυτονομία εκτός ελεγχόμενων συνθηκών και η απουσία μιας "killer app" εξακολουθούν να αποτελούν σημαντικούς περιορισμούς για τα ανθρωποειδή, μαζί με ανοιχτά ζητήματα ευθύνης και ασφάλισης.
Η Siemens έχει δοκιμάσει ένα ρομπότ για εργασίες logistics στο εργοστάσιό της στο Έρλάνγκεν και η BMW αναπτύσσει ένα ανθρωποειδές στην παραγωγή αυτοκινήτων και μπαταριών. Αυτές οι δοκιμές ωστόσο συμβαδίζουν με το συμπέρασμα της IFR, σύμφωνα με το οποίο τα περισσότερα ανθρωποειδή παραμένουν σε επίπεδο πρωτοτύπου ή πιλοτικού έργου, ενώ τα συμβατικά βιομηχανικά ρομπότ εξακολουθούν να είναι πιο οικονομική λύση για εργασία σε εργοστάσια.
Έτσι, η ιστορία της ρομποτικής στον κόσμο για φέτος δεν αφορά τα ανθρωποειδή, αλλά μια πιο αργή και σταθερή συσσώρευση μηχανών που ήδη λειτουργούν.