Από την αλιεία και τη γεωργία μέχρι τις μεταφορές εμπορευμάτων και επιβατών, πολλοί κλάδοι πλήττονται από τις μεγάλες αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων στην Πορτογαλία μετά την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή.
"Κάθε κλάδος που εντάσσει τα καύσιμα κίνησης στην αλυσίδα [αξίας] θα έχει επιπλέον κόστος λόγω της τάσης ανόδου των τιμών τους τελευταίους μήνες." Τo επισημαίνει ο Νούνο Φιγκουεϊρέντο, εκπρόσωπος της DECO PROteste, πορτογαλικής οργάνωσης προστασίας των καταναλωτών, σε μια περίοδο όπου οι λιανικές τιμές αυτών των ενεργειακών προϊόντων, στην Πορτογαλία, βρίσκονται δεκάδες λεπτά του ευρώ πάνω από τα επίπεδα της ημέρας που ξεκίνησε ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Παρά τη μικρή ανάσα που καταγράφηκε στις τιμές των καυσίμων τη Δευτέρα (πηγή στα Πορτογαλικά), η παρακολούθηση της Direção-Geral de Energia e Geologia (DGEG) (πηγή στα Πορτογαλικά) δείχνει ότι στις 28 Φεβρουαρίου, όταν ξέσπασε η σύγκρουση, η μέση τιμή του απλού πετρελαίου κίνησης και της απλής αμόλυβδης 95 ήταν 1,596 και 1,681 ευρώ το λίτρο αντίστοιχα, στην ηπειρωτική Πορτογαλία. Σχεδόν επτά μήνες αργότερα, στις 27 Σεπτεμβρίου, οι τιμές είχαν ήδη διαμορφωθεί σε 2,219 και 2,113 ευρώ το λίτρο, αντίστοιχα. Δηλαδή επιπλέον 62 και 43 λεπτά του ευρώ ανά λίτρο σε καθεμία από αυτές τις περιπτώσεις.
Πρόκειται για μια πραγματικότητα που προκύπτει σε πλαίσιο σοβαρών αναταραχών στις αγορές πετρελαίου, που προκαλούνται από τη σύγκρουση των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ ενάντια στο Ιράν, η οποία έχει οδηγήσει σε σημαντικές ζημιές σε ενεργειακές υποδομές και διυλιστήρια στη Μέση Ανατολή. Αλλά και από τους περιορισμούς στην κυκλοφορία πλοίων στα στενά του Ορμούζ, από όπου, πριν από τον πόλεμο, διέρχονταν περίπου το 20% της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου.
Με βάση τα στοιχεία του Instituto Nacional de Estatística (INE) για τον πληθωρισμό στην Πορτογαλία, ο εκπρόσωπος της DECO PROteste επισημαίνει ότι, τον Αύγουστο, ο ρυθμός αυτός επιταχύνθηκε στο 3,3% (πηγή στα Πορτογαλικά), σε ένα φαινόμενο που, «σχεδόν στο σύνολό του», εξηγείται «από την αύξηση της τιμής του πετρελαίου κίνησης», σύμφωνα με την υπηρεσία. Συνολικά, τον ίδιο μήνα, οι τιμές των ενεργειακών προϊόντων αυξήθηκαν κατά 12,2% σε σχέση με την αντίστοιχη περσινή περίοδο. Έτσι, υποστηρίζει ο Νούνο Φιγκουεϊρέντο, είναι δυνατό «να δηλώσουμε με βεβαιότητα ότι το [υψηλών τιμών στα καύσιμα] θα είναι σχεδόν οριζόντιο σε όλη την οικονομία».
Ωστόσο, σε μια περίοδο όπου «σχεδόν όλοι μας εξαρτόμαστε άμεσα ή έμμεσα από τα καύσιμα», ορισμένοι κλάδοι αισθάνονται «πιο άμεσα» τις συνέπειες αυτών των αυξήσεων, τονίζει ο Νούνο Φιγκουεϊρέντο, μιλώντας στην Euronews. Σε αυτό το άρθρο εξηγούμε ποιες δραστηριότητες θα δεχθούν τον μεγαλύτερο αντίκτυπο από τις υψηλές τιμές που καταγράφονται στα πρατήρια τις τελευταίες εβδομάδες.
Από την αλιεία έως τη γεωργία (και όχι μόνο)
Ανάμεσα στους κλάδους όπου τα αποτελέσματα αυτά ενδέχεται να φανούν πιο έντονα το επόμενο διάστημα περιλαμβάνεται η αλιεία. Κι αυτό διότι «το κόστος κάθε εξόδου στη θάλασσα, με το ακριβότερο καύσιμο» θα είναι εξ αρχής υψηλότερο, κάτι που «θα αποτυπωθεί πιο γρήγορα στην τιμή του τελικού προϊόντος», όπως λέει στην Euronews ο εκπρόσωπος της πορτογαλικής οργάνωσης προστασίας των καταναλωτών.
Το ίδιο αναμένεται να συμβεί και με τη γεωργία. «Τα κόστη συσσωρεύονται σε όλη τη διάρκεια της καλλιεργητικής περιόδου και αργότερα, λόγω αυτού, θα αποτυπωθούν και στα πορτοφόλια των καταναλωτών.»
Και στις δύο περιπτώσεις, «ο καταναλωτής υποφέρει έμμεσα από τις συνέπειες των τιμών» των καυσίμων. Ακόμη και «έμμεσα», λόγω «όλης της εφοδιαστικής που εμπλέκεται» στη διάθεση των προϊόντων στον πελάτη. «Όλοι οι τύποι μεταφορών που συνδέονται με τη βιομηχανία» και με τη διακίνηση εμπορευμάτων θα έχουν, συνεπώς, «επίσης αυξημένα κόστη», σημειώνει ο Νούνο Φιγκουεϊρέντο.
«Άρα, αυτομάτως, ο καταναλωτής, ως ο τελευταίος στην αλυσίδα, θα ξοδεύει περισσότερα χρήματα για να αγοράσει όσα παλιότερα αγόραζε φθηνότερα», καταλήγει ο εκπρόσωπος της DECO PROteste.
Πράγματι, στη "Dinheiro Vivo" (πηγή στα Πορτογαλικά), η Associação Nacional de Transportadores Públicos Rodoviários de Mercadorias (ANTRAM) και η Confederação dos Agricultores de Portugal (CAP προειδοποίησαν ότι αυτή η αύξηση στις τιμές των καυσίμων θα καταλήξει τελικά να πληρωθεί, σε τελευταία ανάλυση, από τους καταναλωτές.
Και σε δηλώσεις που έκανε στις αρχές Σεπτεμβρίου στο ραδιόφωνο Antena 1 (πηγή στα Πορτογαλικά), όταν η τιμή των καυσίμων είχε ήδη ξεπεράσει τα δύο ευρώ το λίτρο, ο γενικός διευθυντής της APED - Associação Portuguesa de Empresas de Distribuição, Γκονσάλου Λόμπο Ζαβιέρ, προειδοποίησε επίσης ότι αυτό θα «αντικατοπτριστεί στην τελική τιμή των αγαθών» στα σούπερ μάρκετ. Το αποτέλεσμα, ωστόσο, δεν θα είναι απαραίτητα άμεσο ή πλήρες, διαβεβαίωνε η APED, σημειώνοντας ότι το λιανεμπόριο έχει απορροφήσει μέρος της αύξησης μέσω «μειώσεων των περιθωρίων» κέρδους.
Η πρόσφατη επίπτωση στο καλάθι τροφίμων
Παρά αυτό το πλαίσιο, προσθέτει ο Νούνο Φιγκουεϊρέντο, το καλάθι τροφίμων με 63 βασικά αγαθά που παρακολουθεί η πορτογαλική οργάνωση προστασίας των καταναλωτών κατέγραψε, την εβδομάδα από 16 έως 23 Σεπτεμβρίου, μείωση τιμής κατά 1,86 ευρώ σε σχέση με τις επτά προηγούμενες ημέρες (πηγή στα Πορτογαλικά). Μια «αντίφαση», όπως τη χαρακτηρίζει ο Νούνο Φιγκουεϊρέντο, καθώς «ανέτρεψε την τάση ανόδου των καυσίμων» που είχε καταγραφεί για «τρεις ή τέσσερις συνεχόμενες εβδομάδες» στο διάστημα πριν από αυτή την ανάλυση.
Και πώς εξηγούνται αυτά τα στοιχεία; «Υπάρχουν προϊόντα που έχασαν αξία και δεν είχαν άμεση σχέση, ή δεν αποδίδουμε άμεση σχέση, στην τιμή των καυσίμων – διαφορετικά θα είχαν αυξηθεί κι αυτά.» Η χώρα ζει, έτσι, μια κατάσταση στην οποία δεν μπορεί «καν να γίνει πρόβλεψη» για «το τι θα συμβεί αύριο», υπογραμμίζει ο εκπρόσωπος της DECO PROteste.
Μπροστά σε αυτό το σκηνικό, ο Νούνο Φιγκουεϊρέντο συμβουλεύει τους καταναλωτές να «ξανακάνουν όσα γίνονταν παλιά και να κάνουν τα ψώνια του μήνα», επιλέγοντας να πηγαίνουν στο σούπερ μάρκετ «τις εβδομάδες που υπάρχει τάση πτώσης των τιμών» στο καλάθι. Έτσι ώστε να αποφεύγονται «εβδομαδιαίες διακυμάνσεις» που μπορεί να επιβαρύνουν το πορτοφόλι.
«Η καλύτερη συμβουλή που μπορεί να υπάρξει είναι να προσπαθεί κανείς να εκμεταλλεύεται τις περιόδους κατά τις οποίες οι τιμές έχουν μειωθεί, ειδικά στην περίπτωση των τροφίμων, και να προσπαθεί να αγοράζει μεγαλύτερη ποσότητα από όσα χρειάζεται», αναφέρει ο εκπρόσωπος.
Μεταφορές; «Τα ηλεκτρικά οχήματα θα επηρεαστούν λιγότερο»
Όπως συμβαίνει με τα εμπορεύματα, έτσι και στις μεταφορές επιβατών ενδέχεται να γίνουν αισθητές οι επιπτώσεις από τις αυξήσεις στις τιμές του πετρελαίου κίνησης και της βενζίνης. Ιδίως στις υπηρεσίες που εξαρτώνται «αποκλειστικά» από αυτόν τον τύπο καυσίμων, εξηγεί ο Νούνο Φιγκουεϊρέντο στην Euronews.
Το γεγονός είναι, προσθέτει ο εκπρόσωπος της DECO PROteste, ότι «τα ηλεκτρικά οχήματα θα αισθανθούν λιγότερο» αυτές τις συνέπειες, παρότι και «η ηλεκτρική ενέργεια δεν βρίσκεται, ακριβώς, στις καλύτερες τιμές».
Στο "Jornal de Negócios" (πηγή στα Πορτογαλικά), η Σόνια Φερέιρα, πρόεδρος της Associação Nacional de Transportes de Passageiros (ANTROP), ανέφερε στις 22 Σεπτεμβρίου ότι η αύξηση των τιμών των καυσίμων μπορεί να σημαίνει πρόσθετο κόστος, που εκτιμάται σε 35 εκατ. ευρώ, για τον κλάδο των μεταφορών επιβατών στην Πορτογαλία.
Οι αυξήσεις γίνονται αισθητές και σε άλλους κλάδους
Εκπρόσωποι άλλων δραστηριοτήτων έχουν επίσης προειδοποιήσει για τις συνέπειες που αυτές οι αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων μπορεί να έχουν στις επιχειρήσεις των κλάδων τους. Αυτό συνέβη με την Associação dos Industriais da Construção Civil e Obras Públicas (AICCOPN), η οποία, σύμφωνα με το "Jornal Económico" (πηγή στα Πορτογαλικά), υπογράμμισε ότι αυτή η εξέλιξη είναι ιδιαίτερα επιβαρυντική για τις κατασκευές, καθώς πρόκειται για έναν τομέα άρρηκτα συνδεδεμένο με τη χρήση μηχανημάτων και την οδική μεταφορά υλικών.
Ειδικότερα, οι επιχειρηματίες της terraplanagem βγήκαν στους δρόμους την περασμένη εβδομάδα (πηγή στα Πορτογαλικά), οργανώνοντας μια πορεία με χαμηλή ταχύτητα για να προειδοποιήσουν την κυβέρνηση για τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν. Οι διοργανωτές της κινητοποίησης ανέφεραν ότι το καύσιμο αντιπροσωπεύει σχεδόν το 70% της τελικής τιμής που παρουσιάζεται στους πελάτες και, στη συνέχεια, σύμφωνα με το SIC Notícias (πηγή στα Πορτογαλικά), η κυβέρνηση υπό τον Λουίς Μοντενέγκρο δέχθηκε να επεκτείνει την ενίσχυση των 10 λεπτών του ευρώ ανά λίτρο, που ήδη ισχύει για το επαγγελματικό και αγροτικό πετρέλαιο κίνησης, και σε αυτόν τον κλάδο.
Παράλληλα, η AIMMAP – Associação dos Industriais Metalúrgicos, Metalomecânicos e Afins de Portugal (πηγή στα Πορτογαλικά), μέσω του εκτελεστικού αντιπροέδρου της, Ραφαέλ Κάμπος Περέιρα, ανέφερε ότι το κόστος των οδικών μεταφορών είναι μία από τις βασικές ανησυχίες, σημειώνοντας ότι οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον κλάδο μειώνουν τα περιθώρια για να παραμείνουν ανταγωνιστικές «στις αγορές», όπως μεταδίδει το ECO - Economia Online. (πηγή στα Πορτογαλικά)
Και στη RTP (πηγή στα Πορτογαλικά), ο κλάδος της διανομής φαρμάκων παραδέχθηκε ακόμη και το ενδεχόμενο περιορισμού των καθημερινών παραδόσεων, με διακοπή τους τα Σαββατοκύριακα, εκτιμώντας ζημιές από την αύξηση των λειτουργικών του δαπανών που μπορεί να φτάσουν τα τέσσερα εκατ. ευρώ φέτος.