Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις μειώνουν φόρους στα καύσιμα, δίνουν επιδοτήσεις και αλλάζουν κανόνες ενέργειας για να μετριάσουν τις τιμές ρεκόρ. Γαλλία, Γερμανία και Ισπανία εντείνουν τη στήριξη, ενώ η ΕΕ φοβάται αμερικανικούς περιορισμούς στις εξαγωγές ντίζελ.
Οι πόλεμοι στη Μέση Ανατολή και στην Ουκρανία ωθούν τις κυβερνήσεις σε όλη την Ευρώπη να θεσπίσουν επιδοτήσεις, να αλλάξουν φόρους και να αναθεωρήσουν πολιτικές, ώστε να προστατεύσουν τις οικονομίες, τις επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά τους από τις τιμές-ρεκόρ στη βενζίνη και το ντίζελ.
Χώρες σε όλο τον κόσμο έχουν παρέμβει για να περιορίσουν τον οικονομικό αντίκτυπο της μειωμένης προσφοράς ενέργειας και της εκτόξευσης των τιμών των καυσίμων από την αρχή του πολέμου στο Ιράν, σύμφωνα με τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (OECD). Επτά από τις δέκα χώρες που λαμβάνουν τα περισσότερα μέτρα για να συγκρατήσουν τη ζημιά στην οικονομία βρίσκονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, σημειώνει ο OECD σε έκθεση που δημοσιεύτηκε την Τετάρτη.
Προτού οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ επιτεθούν στο Ιράν, ο πόλεμος της Ρωσίας στην Ουκρανία είχε ήδη διαταράξει τις παγκόσμιες ενεργειακές ροές και είχε προκαλέσει αναταράξεις στην Ευρώπη. Η ΕΕ εισάγει σχεδόν όλο το πετρέλαιο που χρησιμοποιεί και το 85% του φυσικού της αερίου. Συνολικά, οι εισαγωγές καλύπτουν το 57% των ενεργειακών αναγκών του μπλοκ, με μεγάλο μέρος της εγχώριας παραγωγής ενέργειας να προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές και πυρηνική ενέργεια, σύμφωνα με τη στατιστική υπηρεσία της ΕΕ.
Οι Ευρωπαίοι εμφανίζονται ολοένα και πιο δυσαρεστημένοι καθώς οι τιμές στα πρατήρια φτάνουν σε ιστορικά υψηλά σε ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες. Οι οδηγοί της ΕΕ δαπανούν επιπλέον 203 εκατ. ευρώ την ημέρα μόνο για το ντίζελ, σύμφωνα με την οργάνωση Transport & Environment.
«Είναι ένα σκληρό παράδοξο ότι οι ΗΠΑ είναι οι λιγότερο ευάλωτες σε μια κρίση που οι ίδιες προκάλεσαν, ενώ η ευρωπαϊκή οικονομία δέχεται για άλλη μια φορά το πλήγμα», δήλωσε ο Antony Froggatt, αναλυτής της οργάνωσης.
Ορισμένες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις δαπανούν δισεκατομμύρια για να βοηθήσουν τις χώρες τους να αντέξουν την τρέχουσα ενεργειακή κρίση.
Οι ηγέτες της ΕΕ στις Βρυξέλλες έδωσαν στα κράτη μέλη προσωρινή ευχέρεια να προσφέρουν κρατική ενίσχυση σε νοικοκυριά και σε βιομηχανίες με υψηλή κατανάλωση ενέργειας, όπως η γεωργία, οι μεταφορές και η αλιεία.
Παρείχαν επίσης περιορισμένο περιθώριο από τους δημοσιονομικούς κανόνες της ΕΕ για επενδύσεις που ενισχύουν την ενεργειακή ασφάλεια και μειώνουν τη μακροπρόθεσμη εξάρτηση του μπλοκ από εισαγόμενο πετρέλαιο και φυσικό αέριο.
«Οι πιέσεις από τις υψηλότερες τιμές ενέργειας και το κόστος δανεισμού επιβαρύνουν τους ανθρώπους και τις επιχειρήσεις», δήλωσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στην ετήσια ομιλία της για την Κατάσταση της Ευρωπαϊκής Ένωσης την περασμένη εβδομάδα.
«Πρέπει να εντείνουμε την προσπάθεια για προσιτή, εγχώρια, καθαρή ενέργεια, είτε πρόκειται για ανανεώσιμες και πυρηνική, είτε για βιομεθάνιο και άλλες» ώστε «να μας προσφέρει ανεξαρτησία και να ρίξει τις τιμές ενέργειας».
Η Γαλλία διευρύνει την ενίσχυση για χρήστες ντίζελ και συχνούς οδηγούς
Η Γαλλία έχει υιοθετήσει μια ολοένα πιο διευρυμένη δέσμη στοχευμένων μέτρων για να προστατεύσει τους καταναλωτές και τις επιχειρήσεις με υψηλή χρήση καυσίμων από τις αυξήσεις στις τιμές.
Η γαλλική κυβέρνηση ανακοίνωσε την Τρίτη ένα πακέτο 450 εκατ. ευρώ για την επέκταση των μέτρων ανακούφισης. Διεύρυνε την εισοδηματικά κλιμακωτή ενίσχυση για όσους διανύουν πάνω από 30 χιλιόμετρα καθημερινά, πηγαίνοντας και επιστρέφοντας από τη δουλειά τους, ή πάνω από 8.000 χιλιόμετρα τον χρόνο για επαγγελματικούς σκοπούς. Η επέκταση καθιστά 5,5 εκατομμύρια εργαζομένους δικαιούχους πληρωμών 100 ευρώ για να καλύψουν μέρος του κόστους των καυσίμων έως το τέλος του έτους, όπως ανακοίνωσε η κυβέρνηση.
Το νέο πακέτο παρατείνει επίσης τις επιδοτήσεις καυσίμων για αγρότες, αλιείς και κατασκευαστικές εταιρείες μέχρι το τέλος του έτους. Ενεργειακά κουπόνια αξίας από 48 έως 277 ευρώ θα διατεθούν επίσης τρεις μήνες νωρίτερα, ώστε να βοηθήσουν 5,8 εκατομμύρια οικογένειες να πληρώσουν τους λογαριασμούς ενέργειας του χειμώνα.
Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν ζήτησε από τη φον ντερ Λάιεν να εξετάσει τη χαλάρωση των ευρωπαϊκών κανονισμών για την ποιότητα των καυσίμων, σχετικά με την πυκνότητα, την περιεκτικότητα σε θείο και άλλα κριτήρια, ώστε να αυξηθεί η παραγωγή ντίζελ και κηροζίνης στην Ευρώπη. Η ΕΕ είχε κάνει παρόμοιο βήμα κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19.
Σε επιστολή του προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ο Μακρόν προειδοποίησε ότι η παγκόσμια αγορά πετρελαίου θα καταγράψει σύντομα «ισχυρές αυξήσεις στις τιμές» αν τα στενά του Ορμούζ, ανοικτά των ακτών του Ιράν, δεν ξανανοίξουν για τη διέλευση δεξαμενόπλοιων και αν ο αγωγός East-West της Σαουδικής Αραβίας προς την Ερυθρά Θάλασσα δεν επισκευαστεί, σύμφωνα με το Associated Press.
Ζήτησε επίσης την αύξηση του ευρωπαϊκού ορίου για την περιεκτικότητα συμβατικού βιοντίζελ στο τυπικό καύσιμο ντίζελ από 7% σε 10%.
Γερμανία και Ισπανία μειώνουν τους φόρους στα καύσιμα
Μια δίμηνη περίοδος μειώσεων στους φόρους καυσίμων στη Γερμανία έληξε στα τέλη Ιουνίου. Η κυβέρνηση συμφώνησε την περασμένη εβδομάδα να ανανεώσει τις μειώσεις, που θα ρίξουν τις τιμές βενζίνης και ντίζελ κατά 17 λεπτά το λίτρο από την 1η Οκτωβρίου έως το τέλος του έτους. Η γερμανική κυβέρνηση ανέφερε ότι η νέα μείωση θα κοστίσει 2,5 δισ. ευρώ.
Η κυβέρνηση δήλωσε επίσης ότι θα ξεκινήσει συνομιλίες με τη βιομηχανία πετρελαίου για την πιθανή εισαγωγή ανώτατου ορίου στις τιμές των καυσίμων έως την 1η Ιανουαρίου. Το Βέλγιο και το Λουξεμβούργο εφαρμόζουν παρόμοια πλαφόν στις τιμές εδώ και δεκαετίες.
Η κυβέρνηση της Ισπανίας επέκτεινε επίσης τις μειώσεις φόρου στη βενζίνη και το ντίζελ που εισήγαγε τον Μάρτιο, στο πλαίσιο πακέτου 5 δισ. ευρώ (5,7 δισ. δολάρια) για να αντιμετωπίσει τις επιπτώσεις του πολέμου στο Ιράν στις εγχώριες τιμές ενέργειας.
Η φορολογική ελάφρυνση αντιστοιχούσε αυτόν τον μήνα σε 5 λεπτά ανά λίτρο. Ένας αυτόματος μηχανισμός θα την αυξήσει στα 20 λεπτά ανά λίτρο αν ο ετήσιος πληθωρισμός στις τιμές των καυσίμων υπερβεί το 15%.
Η κυβέρνηση επέκτεινε επίσης τις επιδοτήσεις καυσίμων για εταιρείες μεταφορών, αγρότες, κτηνοτρόφους και αλιείς.
Οι ΗΠΑ έχουν γίνει ένας από τους σημαντικότερους προμηθευτές ενέργειας της ΕΕ
Παράλληλα με τα εθνικά προγράμματα ανακούφισης, οι χώρες της ΕΕ έχουν αντλήσει από τα στρατηγικά τους αποθέματα, στο πλαίσιο συμφωνίας των 32 κρατών-μελών του International Energy Agency να διαθέσουν στην αγορά 400 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου από τα έκτακτα αποθέματά τους.
Η ΕΕ έχει εργαστεί για να μειώσει την εξάρτησή της από ενέργεια που εισάγεται από τη Ρωσία, παράγοντας περισσότερη ανανεώσιμη ενέργεια και αντικαθιστώντας τον εξοπλισμό και τις βιομηχανίες που χρησιμοποιούν ορυκτά καύσιμα με ηλεκτροδότηση.
Η φον ντερ Λάιεν είπε ότι η μεγαλύτερη ηλεκτροκίνηση θα μπορούσε να μειώσει τον ετήσιο λογαριασμό της ΕΕ για εισαγόμενο πετρέλαιο, φυσικό αέριο και άλλα ορυκτά καύσιμα κατά 260 δισ. ευρώ (296,6 δισ. δολάρια) έως το 2040.
Καθώς η ΕΕ προσπαθούσε να απεξαρτηθεί από τη ρωσική ενέργεια, έγινε πιο εξαρτημένη από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η φον ντερ Λάιεν συμφώνησε πέρυσι σε μια συμφωνία με τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, η οποία περιελάμβανε δέσμευση της ΕΕ να αγοράσει αμερικανική ενέργεια αξίας 750 δισ. δολαρίων μέσα σε τρία χρόνια.
Ο πόλεμος στο Ιράν έχει καταστήσει αυτή τη σχέση ταυτόχρονα πιο ζωτικής σημασίας και πιο περίπλοκη για την ΕΕ, η οποία στράφηκε ολοένα περισσότερο στις ΗΠΑ για την προμήθεια ντίζελ. Η στήριξη του Τραμπ αυτή την εβδομάδα σε μια απαγόρευση των εξαγωγών αμερικανικού ντίζελ για τη μείωση των εγχώριων τιμών έχει προκαλέσει ανησυχία στο μπλοκ, που θα πρέπει να βρει εναλλακτικές πηγές για το καύσιμο.
Οι Βρυξέλλες ασκούν πιέσεις στην Ουάσιγκτον να αποσύρει την ιδέα αναστολής των πωλήσεων ντίζελ στο εξωτερικό.
«Πιστεύουμε ότι πρόκειται για μια κακή ιδέα», δήλωσε την Πέμπτη ο εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Όλοφ Γκιλ. «Η συνεργασία ΕΕ–ΗΠΑ στον τομέα της ενέργειας είναι ισχυρή, σταθερή και αμοιβαία επωφελής. Οποιαδήποτε διαταραχή θα διακινδύνευε να έχει αρνητικές επιπτώσεις και στις δύο πλευρές».