Στη συζήτηση για τις εντάσεις στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, 16 ευρωβουλευτές από την Ελλάδα και την Κύπρο διατύπωσαν τα ερωτήματά τους προς την Κομισιόν. Οι παρεμβάσεις περιλάμβαναν αιτήματα για κυρώσεις, περιορισμό της χρηματοδότησης και αποκλεισμό της Άγκυρας από αμυντικά προγράμματα.
Κυρώσεις κατά της Τουρκίας, περιορισμό της ευρωπαϊκής χρηματοδότησης και αποκλεισμό της από ευρωπαϊκά αμυντικά προγράμματα ζήτησαν Έλληνες και Κύπριοι ευρωβουλευτές, ασκώντας έντονη κριτική στην πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης απέναντι στην Άγκυρα.
Η συζήτηση πραγματοποιήθηκε στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στο Στρασβούργο, με αντικείμενο τις εντάσεις στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.
Παρουσία του εκτελεστικού αντιπροέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ραφαέλε Φίτο, οι ευρωβουλευτές αναφέρθηκαν στις τουρκικές διεκδικήσεις, τις παραβιάσεις του εναέριου και θαλάσσιου χώρου, την κατάσταση στην Κύπρο και την παρεμπόδιση ευρωπαϊκών ενεργειακών έργων, όπως η σχεδιαζόμενη ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου.
Παρά την κοινή ανησυχία, οι παρεμβάσεις ανέδειξαν διαφορετικές προσεγγίσεις ως προς τα μέτρα που θα πρέπει να λάβει η ΕΕ.
Αιτήματα για κυρώσεις και περιορισμό της συνεργασίας
Η Ελίζα Βόζεμπεργκ (Νέα Δημοκρατία) αναφέρθηκε στις τουρκικές διεκδικήσεις στο Αιγαίο, στην απειλή πολέμου σε περίπτωση επέκτασης των ελληνικών χωρικών υδάτων και στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου. «Δίκαια σήμερα αξιώνουμε από την Ευρωπαϊκή Ένωση σοβαρές κυρώσεις κατά της Τουρκίας», ανέφερε, ζητώντας επίσης σαφή ευρωπαϊκή τοποθέτηση για την ασφάλεια της Ελλάδας.
Ο Γιάννης Μανιάτης (ΠΑΣΟΚ) παρουσίασε στοιχεία για παραβιάσεις ελληνικών χωρικών υδάτων και εναέριου χώρου, ενώ έθεσε το ζήτημα της συμμετοχής της Τουρκίας στην ευρωπαϊκή αμυντική αρχιτεκτονική. Αμφισβήτησε την αποτελεσματικότητα των μέχρι σήμερα απαντήσεων της Επιτροπής, ρωτώντας: «Θα περάσετε επιτέλους από τα λόγια στις πράξεις;».
Ο Γεάδης Γεάδη (ΕΛΑΜ, Κύπρος) κατηγόρησε την ΕΕ για υποκρισία απέναντι στην Τουρκία, επικαλούμενος την κατοχή μέρους της Κύπρου, τις τουρκικές διεκδικήσεις και την παρεμπόδιση ενεργειακών έργων. «Η Ελλάδα δεν χρειάζεται δηλώσεις συμπάθειας. Η Κύπρος δεν χρειάζεται ψηφίσματα που καταλήγουν στα συρτάρια», τόνισε, ζητώντας κυρώσεις και ουσιαστικές ενέργειες.
Ο Κώστας Μαυρίδης (ΔΗΚΟ, Κύπρος) επέκρινε την ευρωπαϊκή πολιτική κατευνασμού και τη λεγόμενη «θετική ατζέντα» απέναντι στην Άγκυρα. «Οι ήπιες παραινέσεις και η λεγόμενη “θετική ατζέντα” προς την Τουρκία δεν αποδίδουν», υποστήριξε. Ζήτησε οικονομικές και πολιτικές κυρώσεις, διερωτώμενος γιατί η ΕΕ επιβάλλει κυρώσεις στη Ρωσία αλλά όχι στην Τουρκία.
Ο Εμμανουήλ Φράγκος (Ελληνική Λύση) συνέδεσε τις τουρκικές ενέργειες στην Ανατολική Μεσόγειο με την ευρύτερη πολιτική της Άγκυρας στη Συρία και το Ιράκ. Μίλησε για περιφερειακή στρατηγική επέκτασης και κατέληξε ζητώντας: «Κυρώσεις εδώ και τώρα».
Ο Νίκος Αναδιώτης (Νίκη) επέκρινε τις συζητήσεις για συμμετοχή της Τουρκίας σε ευρωπαϊκά αμυντικά προγράμματα, επικαλούμενος την απειλή πολέμου κατά της Ελλάδας και την κατοχή μέρους της Κύπρου. «Αυτό είναι πολιτικός παραλογισμός. Ζητώ τον αποκλεισμό της Τουρκίας από κάθε ευρωπαϊκό πρόγραμμα», δήλωσε.
Ο Γιώργος Αυτιάς (Νέα Δημοκρατία) επικεντρώθηκε στην οικονομική διάσταση των ευρωτουρκικών σχέσεων. Αμφισβήτησε τη συνέχιση της ευρωπαϊκής χρηματοδότησης προς μια χώρα που, όπως υπογράμμισε, απειλεί κράτη-μέλη. «Ζητώ να θεσμοθετήσουμε πλέον μεγάλες περικοπές στη χρηματοδότηση της Τουρκίας», ανέφερε.
Κυριαρχία, ευρωπαϊκή ασφάλεια και Κυπριακό
Ο Γιώργος Γεωργίου (ΑΚΕΛ, Κύπρος) κατήγγειλε την πολιτική της «Γαλάζιας Πατρίδας», το τουρκολιβυκό μνημόνιο, τις διεκδικήσεις στις θαλάσσιες ζώνες και την παρεμπόδιση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου. Συνέδεσε επίσης τις εξελίξεις με τον ανταγωνισμό για την ενέργεια στην περιοχή. «Και η Ευρώπη εκκωφαντικά απούσα», σχολίασε.
Ο Μανώλης Κεφαλογιάννης (Νέα Δημοκρατία) αναφέρθηκε στις τουρκικές παραβιάσεις, στο δικαίωμα της Ελλάδας να επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα και στις τουρκικές αμφισβητήσεις νησιών. «Τα σύνορα της Ελλάδας και της Κύπρου, χερσαία και θαλάσσια, είναι σύνορα της Ευρώπης», τόνισε, ζητώντας εγγυήσεις ασφάλειας από τους ευρωπαϊκούς θεσμούς.
Ο Λουκάς Φουρλάς (ΔΗΣΥ, Κύπρος) ανέφερε ότι η Κυπριακή Δημοκρατία κατέγραψε 520 εναέριες και 23 ναυτικές παραβιάσεις από την Τουρκία μέσα σε τρεις μήνες. Αμφισβήτησε την αντίδραση της ΕΕ, ρωτώντας: «Κύπρος και Ελλάδα είναι λιγότερο Ευρώπη;». Υπογράμμισε ότι δεν ζητά προνομιακή μεταχείριση, αλλά την ασφάλεια που δικαιούται κάθε Ευρωπαίος πολίτης.
Ο Μιχάλης Χατζηπαντέλα (ΔΗΣΥ, Κύπρος) ζήτησε άμεση και σαφή ευρωπαϊκή αντίδραση, υποστηρίζοντας ότι οι τουρκικές ενέργειες αφορούν την ασφάλεια ολόκληρης της Ένωσης. «Αν δεν αναγνωρίσουμε ότι ο κίνδυνος είναι κοινός, θα τεθεί εν αμφιβόλω η κυριαρχία της Ελλάδας, η κυριαρχία της Κύπρου, η κυριαρχία ολόκληρης της Ευρώπης», προειδοποίησε.
Ο Φρέντης Μπελέρης (Νέα Δημοκρατία) επέκρινε τις παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου και των χωρικών υδάτων, τις τουρκικές θαλάσσιες διεκδικήσεις και τις απειλές κατά της Ελλάδας. «Η Ελλάδα είναι προσηλωμένη στο διάλογο και στους όρους καλής γειτονίας. Δεν διαπραγματεύεται όμως την κυριαρχία της και δεν εκβιάζεται», δήλωσε.
Ο Δημήτρης Τσιόδρας (Νέα Δημοκρατία) συνέδεσε την προστασία των ελληνικών και κυπριακών συνόρων με την ευρωπαϊκή ασφάλεια, κάνοντας αναφορά και στον αναθεωρητισμό της Ρωσίας. «Οι απειλές εναντίον ενός πρέπει να θεωρούνται απειλές εναντίον όλων», τόνισε, ζητώντας οι ευρωπαϊκές διακηρύξεις να συνοδεύονται από συγκεκριμένες συνέπειες.
Κριτική στην ευρωπαϊκή πολιτική και το ΝΑΤΟ
Ο Κώστας Αρβανίτης (ΣΥΡΙΖΑ) επέκρινε τις μεγάλες ελληνικές αμυντικές δαπάνες, αναφερόμενος και στις συμφωνίες που συνόδευσαν την επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα. Υπογράμμισε ότι Ελλάδα και Τουρκία είναι σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ, ενώ αμφισβήτησε την αποτελεσματικότητα της ευρωπαϊκής πολιτικής. «Τι ακριβώς εγγυάται η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη της;», ρώτησε.
Ο Κώστας Παπαδάκης (ΚΚΕ) απέδωσε την όξυνση της έντασης στους ανταγωνισμούς για την ενέργεια και τη στρατιωτική παρουσία στην περιοχή. Επέκρινε τόσο το ΝΑΤΟ όσο και την ΕΕ για τη συνεργασία τους με την Τουρκία και τις συμφωνίες εξοπλισμών. «Καμιά εμπιστοσύνη στην αστική τάξη, τα κόμματα και τις συμμαχίες της», ανέφερε, ζητώντας αμοιβαία επωφελείς σχέσεις μεταξύ των λαών.
Η Μαρία Ζαχαρία (Πλεύση Ελευθερίας) κατηγόρησε την ΕΕ ότι επιδιώκει στενότερη οικονομική και αμυντική συνεργασία με την Τουρκία, παρά τις απειλές κατά Ελλάδας και Κύπρου. «Από ποιον ακριβώς θα μας προστατεύσει αυτή η ευρωπαϊκή άμυνα;», ρώτησε, αμφισβητώντας την αξιοπιστία των ευρωπαϊκών διαβεβαιώσεων για την προστασία των κρατών-μελών.