Απαγορεύσεις και περιορισμοί πτήσεων στη Γερμανία: ποιες περιοχές είναι εκτός ορίων

Ο ουρανός δεν είναι παντού ελεύθερος: και στη Γερμανία υπάρχουν πολλές ζώνες απαγόρευσης πτήσεων, αλλά και περιοχές όπου οι πτήσεις επιτρέπονται μόνο υπό ορισμένες προϋποθέσεις. Στόχος τους είναι, μεταξύ άλλων, η προστασία πολιτικών θεσμών, η ασφάλεια της εναέριας κυκλοφορίας και η προστασία ευαίσθητων υποδομών. Οι περιορισμοί δεν αφορούν μόνο αεροπλάνα και ελικόπτερα, αλλά και ιδιωτικές ντρόνες.

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

Ράιχσταγκ στο Βερολίνο: Αυστηροί κανόνες γύρω από το κοινοβούλιο

Πάνω από το κτίριο του Ράιχσταγκ και την κυβερνητική συνοικία του Βερολίνου ισχύουν αυστηροί περιορισμοί πτήσεων. Η ζώνη περιορισμού πτήσεων εκτείνεται σε ακτίνα τριών ναυτικών μιλίων (περίπου 5,6 χιλιομέτρων) γύρω από το Ράιχσταγκ.

Ιδιαίτερα αυστηρές είναι οι προϋποθέσεις στον εσωτερικό δακτύλιο, με ακτίνα ενός ναυτικού μιλίου (περίπου 1,8 χιλιομέτρων). Ακόμη και τα επανδρωμένα αεροσκάφη πρέπει να τηρούν τους κανόνες που ισχύουν για την περιοχή. Η διέλευση επιτρέπεται μόνο εφόσον υπάρχει η σχετική άδεια.

Προστατευόμενες περιοχές: Προστασία για ζώα και φύση

Το Εθνικό Πάρκο Βαυαρικού Δάσους αποτελεί βιότοπο για σπάνια είδη πτηνών, όπως το αγριόκουρκο και ο μπούφος του Χάμπιχτ. Οι πτήσεις με ντρόνες απαγορεύονται εκεί, όπως και στο Εθνικό Πάρκο Μπέρχτεσγκάντεν με τους χρυσαετούς, τα αγριοκάτσικα και τα μαρμότες του. Επίσης, στο προστατευόμενο τοπίο Άμεργκεμπίργκε η χρήση ντρόνων δεν επιτρέπεται.

Στο προστατευόμενο τοπίο Λύνεμπουργκε Χάιντε ισχύουν ειδικοί περιορισμοί για την προστασία φωλιάζοντων πτηνών. Διάταγμα προστασίας της περιοχής απαγορεύει τις πτήσεις ντρόνων κάτω από τα 150 μέτρα, με ορισμένες εξαιρέσεις, σε συγκεκριμένη ζώνη.

Στα γνωστά παραδείγματα συγκαταλέγονται επίσης το φρούριο Κένιχσταϊν και ο βραχώδης σχηματισμός Μπαστάι στη Σαξονική Ελβετία (Σαξονία), καθώς και το όρος Μπρόκεν στο Εθνικό Πάρκο Χαρτς και τα τοπία του Εθνικού Πάρκου ΒάτενMeer στα ομόσπονδα κρατίδια Κάτω Σαξονία και Σλέσβιχ-Χόλσταϊν. Στα Εθνικά Πάρκα Σαξονική Ελβετία και Χαρτς οι πτήσεις με ντρόνες απαγορεύονται ρητά, ενώ και στο ΒάτενMeer ισχύουν αντίστοιχοι περιορισμοί για την προστασία της άγριας ζωής.

Γενική απαγόρευση υπέρπτησης για επανδρωμένα αεροσκάφη και ελικόπτερα σε όλα τα εθνικά πάρκα και τις προστατευόμενες περιοχές, ωστόσο, δεν υπάρχει. Ο λόγος είναι ότι οι υπηρεσίες προστασίας της φύσης δεν επιτρέπεται απλώς μέσω μίας διάταξης προστασίας να ορίζουν δικά τους ελάχιστα ύψη πτήσης για επανδρωμένα αεροσκάφη. Αυτό το ξεκαθάρισε ρητά το Ομοσπονδιακό Διοικητικό Δικαστήριο το 2023.

Σύμφωνα με τους ευρωπαϊκούς κανόνες αεροπλοΐας, οι πτήσεις εξ όψεως εκτός πυκνοκατοικημένων περιοχών πρέπει κατά κανόνα να πραγματοποιούνται τουλάχιστον 150 μέτρα πάνω από το έδαφος ή το νερό, εκτός αν ισχύει κάποια εξαίρεση.

Απαγόρευση πτήσεων πάνω από κάστρα και αξιοθέατα

Στα αξιοθέατα της Βαυαρίας για τα οποία ισχύουν ειδικοί περιορισμοί για ντρόνες περιλαμβάνονται τα ανάκτορα Νόισβανσταϊν, Λίντερχοφ, Χερενχίμζεε και Νύμφενμπουργκ. Ωστόσο, για τα περισσότερα από αυτά δεν υπάρχει γενική, μόνιμη απαγόρευση υπέρπτησης επανδρωμένων αεροσκαφών ή ελικοπτέρων. Και στα τέσσερα προσφέρονται πτήσεις περιήγησης, κατά τις οποίες πρέπει να τηρούνται τα γενικά ελάχιστα ύψη πτήσης και οι ισχύοντες περιορισμοί εναέριου χώρου.

Ειδικοί περιορισμοί πτήσης για επανδρωμένα αεροσκάφη ισχύουν στη Βάρτμπουργκ στη Θουριγγία: στη ζώνη περιορισμού πτήσεων "ED-R 90" οι υπερπτήσεις επιτρέπονται μόνο υπό ορισμένες προϋποθέσεις, ενώ για άλλες πτήσεις απαιτείται κατ’ αρχήν σχετική άδεια.

Σε ιστορικά συγκροτήματα όπως τα ανάκτορα Σανσουσί και Τσετσίλιενχοφ στο Πότσνταμ, οι γνωστοί περιορισμοί αφορούν κυρίως τις ντρόνες.

Αεροδρόμια: Αυστηροί κανόνες για τις ντρόνες

Γύρω από τα γερμανικά αεροδρόμια πολιτικής αεροπορίας ισχύουν επίσης αυστηροί κανονισμοί. Σε ζώνη κατ’ αρχήν 1,5 χιλιομέτρου γύρω από τα όρια του αεροδρομίου η χρήση ντρόνων απαγορεύεται, εκτός αν ισχύει ειδική εξαίρεση.

Αυτό δεν αφορά μόνο μεγάλα αεροπορικά hubs όπως η Φρανκφούρτη, το Μόναχο ή το Βερολίνο-Βρανδεμβούργο· και μικρότερα περιφερειακά αεροδρόμια διαθέτουν προστατευμένους εναέριους χώρους. Παραδείγματα είναι τα αεροδρόμια Έρφουρτ-Βαϊμάρη, Νυρεμβέργης, Δρέσδης και Λειψίας/Χάλλε. Εκεί υπάρχουν ειδικές δομές εναέριου χώρου, όπως ζώνες ελέγχου ή Transponder Mandatory Zones (TMZ). Μια TMZ, ωστόσο, δεν είναι αυτομάτως ζώνη απαγόρευσης πτήσεων: υποχρεώνει συγκεκριμένα αεροσκάφη να χρησιμοποιούν αναμεταδότη (transponder).

Εργοστάσια παραγωγής ενέργειας και κρίσιμες υποδομές

Πάνω από εργοστάσια παραγωγής ενέργειας και ορισμένες βιομηχανικές εγκαταστάσεις υπάρχουν ζώνες περιορισμού πτήσεων, που αφορούν επανδρωμένα και μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Σε αυτές περιλαμβάνονται οριοθετημένες περιοχές σε τοποθεσίες όπως Έμσλαντ, Γκραφενράινφελντ, Γκρόεντε, Γκούντρεμινγκεν και Ίζαρ, όπου βρίσκονται ή βρίσκονταν γερμανικά πυρηνικά εργοστάσια.

Στα μόνιμα καθορισμένα γερμανικά πεδία περιορισμού πτήσεων (ED-R) ανήκουν το Γκάρχινγκ στη Βαυαρία, για την προστασία του ερευνητικού αντιδραστήρα FRM II, το Άχαους στη Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία, όπου υπάρχει ενδιάμεσος σταθμός αποθήκευσης, ο ενδιάμεσος αποθηκευτικός χώρος πυρηνικών αποβλήτων Γκόρλέμπεν στην Κάτω Σαξονία, καθώς και άλλες περιοχές γύρω από πυρηνικές ή στρατιωτικές εγκαταστάσεις, μεταξύ των οποίων η περιοχή Γκράιφσβαλντ/Λούμπμιν και η Άνναμπουργκε Χάιντε, που εκτείνεται μεταξύ Σαξονίας-Άνχαλτ και Βρανδεμβούργου. Μεγάλο τμήμα της Άνναμπουργκε Χάιντε ανήκει στο στρατιωτικό πεδίο ασκήσεων Χόλτσντορφ.

Τις ακριβείς κωδικές ονομασίες ED-R, τα όρια και τους ισχύοντες περιορισμούς ελέγχουν οι πιλότοι με βάση το τρέχον εγχειρίδιο αεροναυτιλίας της Deutsche Flugsicherung.

Οι προαναφερόμενες περιοχές ED-R ισχύουν καταρχήν και για ντρόνες. Τα πεδία περιορισμού πτήσεων (ED-R) μπορεί να αφορούν τόσο επανδρωμένα όσο και μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Για τις ντρόνες υπάρχουν ειδικές διατάξεις στο άρθρο 21h του κανονισμού Luftverkehrs-Ordnung (LuftVO), οι οποίες περιορίζουν τη χρήση τους σε ορισμένες περιοχές.

Εκτός από τα στρατιωτικά πεδία ασκήσεων και εκπαίδευσης, όπου τα πολιτικά αεροσκάφη αποκλείονται για μεγαλύτερα χρονικά διαστήματα από συγκεκριμένους εναέριους χώρους, υπάρχουν σε διάφορα σημεία της Γερμανίας και προσωρινά δεσμευμένοι εναέριοι χώροι, οι λεγόμενες Temporary Reserved Areas (TRA), όπως η TRA Lauter στα νοτιοδυτικά της χώρας και η TRA Sachsen, που χρησιμοποιούνται μεταξύ άλλων για στρατιωτικές ασκήσεις. Το αν ένα πολιτικό αεροσκάφος επιτρέπεται να διασχίσει μια τέτοια περιοχή εξαρτάται από το αν είναι ενεργοποιημένη εκείνη τη στιγμή.

Και ερευνητικά προγράμματα μπορεί να συνεπάγονται περιορισμούς, όπως στην Πενεμούντε στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία, όπου από τις 8 Ιανουαρίου 2026 έως τις 31 Δεκεμβρίου 2028 ισχύει ζώνη περιορισμού πτήσεων. Η ζώνη θεσπίστηκε για ερευνητικό πρόγραμμα, χωρίς ωστόσο να προκύπτει από τις δημοσιευμένες αεροναυτικές πληροφορίες ποιο ακριβώς έργο βρίσκεται πίσω από αυτό.

Η Πενεμούντε βρίσκεται στο νησί Ούζεντομ και είναι ιστορικά γνωστή κυρίως για τις δοκιμές ρουκετών και όπλων κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Σήμερα εκεί βρίσκονται, μεταξύ άλλων, το Ιστορικό-Τεχνικό Μουσείο και ένα αεροδρόμιο που χρησιμοποιείται επίσης για δοκιμές και ερευνητικούς σκοπούς.

Υδροδοτικά έργα, νοσοκομεία και εγκαταστάσεις της αστυνομίας

Υδροδοτικά έργα και μονάδες επεξεργασίας λυμάτων θεωρούνται εν μέρει τμήμα κρίσιμων υποδομών, αυτό όμως από μόνο του δεν συνεπάγεται γενική απαγόρευση πτήσεων. Για τις ντρόνες ισχύουν ειδικοί περιορισμοί κυρίως όταν μια εγκατάσταση εμπίπτει σε μία από τις κατηγορίες που αναφέρονται ρητά στον κανονισμό Luftverkehrs-Ordnung ή όταν για τη συγκεκριμένη τοποθεσία έχει θεσπιστεί επιπλέον ζώνη περιορισμού πτήσεων.

Διαφορετικό είναι το νομικό καθεστώς για τα νοσοκομεία και τις εγκαταστάσεις της αστυνομίας: σύμφωνα με το άρθρο 21h LuftVO, οι ντρόνες δεν επιτρέπεται καταρχήν να πετούν πάνω από αυτές τις εγκαταστάσεις ή σε πλευρική απόσταση μικρότερη των 100 μέτρων, εκτός αν ο εκάστοτε φορέας ή η αρμόδια αρχή έχει δώσει ρητή συναίνεση. Αντίστοιχοι περιορισμοί μπορεί να ισχύουν και σε τόπους ατυχημάτων ή επιχειρήσεων διάσωσης.

Σε περιπτώσεις ιδιαίτερων μέτρων ασφαλείας ή για συγκεκριμένες εκδηλώσεις μπορούν να ορίζονται χωρικά και χρονικά περιορισμένες ζώνες. Οι πιλότοι πρέπει πάντα πριν από την πτήση να ελέγχουν ποιες περιοχές είναι ενεργές και ποιες προϋποθέσεις ισχύουν για τη διέλευση.

Όποιος πετά με ντρόνα παράνομα πάνω από προστατευμένη περιοχή κινδυνεύει με πρόστιμο, που σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να φτάσει έως και τις 50.000 ευρώ.

Όποιος θέλει να μάθει αν επιτρέπεται πτήση σε συγκεκριμένο σημείο μπορεί να χρησιμοποιήσει τον επίσημο χαρτογραφικό ιστότοπο της Digitalen Plattform Unbemannte Luftfahrt (dipul) . Εκεί παρουσιάζονται οι γεωγραφικές ζώνες και οι σχετικοί περιορισμοί για ντρόνες.