Η ένταση ακολουθεί μαζικές διαδηλώσεις στη χώρα, μετά από αμφιλεγόμενη ανάπτυξη θέρετρου σε περιοχή υπό προστασία που συνδέεται με την οικογένεια του Ντόναλντ Τραμπ.
«Ανοικτός σε διάλογο χωρίς προϋποθέσεις» δηλώνει ο Πρωθυπουργός της Αλβανίας Έντι Ράμα ενώ το κύμα των διαδηλώσεων αλλά και των συγκρούσεων με τις αρχές διευρύνεται στα Τίρανα, με επεισόδια και την Δευτέρα.
Ο Ράμα πρόσθεσε ότι οι γονείς των ανηλίκων που προβαίνουν σε πράξεις βίας και βανδαλισμούς θα κληθούν να πληρώσουν τον λογαριασμό ενώ κατηγόρησε το Δημοκρατικό Κόμμα του Σαλί Μπερίσα ότι υποθάλπει παραβατικά στοιχεία και υποκινεί πράξεις αναταραχής με στόχο την επάνοδο στην εξουσία.
Από τις 13 Οκτωβρίου μαθητές και φοιτητές διαδηλώνουν κυρίως στην αλβανική πρωτεύουσα καλώντας αρχικά στην λήψη μέτρων για το εκπαιδευτικό σύστημα και προοδευτικά έφτασαν να ζητούν την παραίτηση Ράμα.
Ο Πρωθυπουργός της Αλβανίας κάνει λόγο για «έργο ξένο δυνάμεων» ενώ τα επεισόδια ακολουθούν έναν κύκλο αντικυβερνητικών διαδηλώσεων μετά το αμφιλεγόμενο τουριστικό σχέδιο σε οικολογικά προστατευόμενη περιοχή, το οποίο συνδέεται με την οικογένεια του Προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ. Από την προηγούμενη εβδομάδα οι διαδηλωτές έχουν εστιάσει στο υψηλό κόστος ζωής και στην διαφθορά της πολιτικής ελίτ της Αλβανίας.
Οι αρχές αναφέρουν ότι 272 άτομα έχουν τραυματιστεί στις συγκρούσεις, μεταξύ των οποίων 169 αστυνομικοί.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σε δήλωσή της, καταδίκασε τη χρήση βίας, προσθέτοντας ότι η αντίδραση σε αυτήν «πρέπει να παραμείνει αναλογική».
Διαδηλώσεις από τις 13 Οκτωβρίου
Βίαιες διαδηλώσεις συγκλονίζουν τα Τίρανα από την Τρίτη, με τους διαδηλωτές να ζητούν μέτρα για τις κακές συνθήκες στα πανεπιστήμια, τα υψηλά δίδακτρα και τη διαφθορά.
Εκατοντάδες διαδηλωτές συγκεντρώθηκαν ξανά το μεσημέρι μπροστά στο υπουργείο Παιδείας, φωνάζοντας «Ράμα, παραιτήσου», μέσα σε μια τεταμένη αντιπαράθεση με την αστυνομία.
Αφού η αστυνομία επιχείρησε να διαλύσει το πλήθος, οι διαδηλώσεις διασπάρθηκαν στο κέντρο της πόλης, οδηγώντας σε πολύωρες, βίαιες συγκρούσεις.
Διαδηλωτές έβαλαν φωτιά σε κάδους απορριμμάτων στους δρόμους, έσπασαν τζάμια, μεταξύ άλλων στα κεντρικά γραφεία του κυβερνώντος Σοσιαλιστικού Κόμματος, και πυρπόλησαν αστυνομικό τμήμα και την είσοδο του υπουργείου Εσωτερικών.
Οι χαοτικές συγκρούσεις επεκτάθηκαν στην κεντρική λεωφόρο και την κεντρική πλατεία, με τους διαδηλωτές να πετούν πέτρες, βόμβες μολότοφ και να εκτοξεύουν πυροτεχνήματα, ενώ η αστυνομία απαντούσε με πλαστικές σφαίρες και δακρυγόνα, σύμφωνα με δημοσιογράφο του AFP.
Ασθενοφόρα έσπευδαν συνεχώς προς και από τα σημεία των συγκρούσεων για να παραλάβουν τραυματίες.
Το υπουργείο Υγείας δήλωσε στο πρακτορείο AFP ότι 16 αστυνομικοί τραυματίστηκαν, οι 14 από αυτούς όταν διαδηλωτές επιτέθηκαν στο αστυνομικό τμήμα.
Ο Άλμπερτ Νούσι, από τη διεύθυνση δημόσιας ασφάλειας της αστυνομίας, δήλωσε το βράδυ της Κυριακής ότι σε αστυνομικό τμήμα στα Τίρανα έγινε επίθεση με βόμβες μολότοφ και πυροτεχνήματα, τα οποία έθεσαν σε κίνδυνο τόσο τους αστυνομικούς όσο και τα άτομα που κρατούνταν εκεί.
«Μια επίθεση σε αστυνομικό τμήμα δεν είναι διαμαρτυρία. Η βία κατά αστυνομικών, οι επιθέσεις σε θεσμούς και οι ενέργειες που θέτουν σε κίνδυνο ανθρώπινες ζωές δεν μπορούν να γίνουν ανεκτές», είπε.
Κάλεσε τους διαδηλωτές να αποστασιοποιηθούν από τους μασκοφόρους που βρίσκονται πίσω από τη βία και να «συγκεντρώνονται με ειρηνικό τρόπο».
Σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας, την Κυριακή τραυματίστηκαν 28 άνθρωποι· 19 αστυνομικοί, τέσσερις διαδηλωτές, τέσσερις περαστικοί και ένας δημοσιογράφος.
Πριν από τη διαδήλωση, καταστήματα και γραφεία στο κέντρο της πόλης θωράκισαν πόρτες και παράθυρα με μεταλλικά ρολά, ενώ συνεργεία του δήμου αφαίρεσαν πλάκες πεζοδρομίου ώστε να μην μπορούν να χρησιμοποιηθούν από διαδηλωτές ως «πολεμοφόδια».
Σε βιντεοσκοπημένο μήνυμα διάρκειας άνω της μίας ώρας, ο Ράμα απέκλεισε το ενδεχόμενο παραίτησης, υποστηρίζοντας ότι οι διαδηλώσεις είναι «έργο εξωτερικού παράγοντα».
Σύμφωνα με την αυστριακή ομοσπονδιακή υπηρεσία Τύπου, η επίσημη επίσκεψη του Ράμα στον ομοσπονδιακό καγκελάριο Κρίστιαν Στόκερ, που είχε προγραμματιστεί για τη Δευτέρα, ακυρώθηκε από την αλβανική πλευρά.
Κτίρια στις φλόγες
Η συγγραφέας και ακτιβίστρια Λούρα Ελέζι, 38 ετών, δήλωσε στο AFP ότι διαδηλώνει «για μια καλύτερη ζωή, για το κράτος δικαίου και κατά του εγκλήματος και της διαφθοράς».
«Αγαπώ τη χώρα μου, αλλά η κυβέρνησή μου δεν μας σέβεται, μας προκαλεί. Κάθε πολίτης πρέπει να αναλάβει την ευθύνη για τη χώρα του, αναλαμβάνοντας το καθήκον να ηγείται, να αγαπά και να μην καταστρέφει το ίδιο του το έθνος», είπε.
Το Σάββατο σημειώθηκαν στα Τίρανα τα πιο σφοδρά επεισόδια, όταν διαδηλωτές πέταξαν πέτρες, βόμβες μολότοφ, μεταλλικά αντικείμενα και πυροτεχνήματα κατά της αστυνομίας και έβαλαν φωτιά σε αυτοκίνητα και κάδους απορριμμάτων, τους οποίους χρησιμοποίησαν ως οδοφράγματα απέναντι στις δυνάμεις που προωθούνταν.
Κτίρια, μεταξύ των οποίων δικαστήριο, τράπεζες και ταχυδρομείο, πυρπολήθηκαν ή υπέστησαν σοβαρές ζημιές.
Σύμφωνα με έκθεση του υπουργείου Υγείας που δημοσιοποιήθηκε την Κυριακή, το Σάββατο τραυματίστηκαν 65 άνθρωποι, ανάμεσά τους 37 αστυνομικοί, ενώ 12 χρειάστηκε να νοσηλευτούν λόγω των διαδηλώσεων.
Από την Τρίτη, 272 άνθρωποι έχουν τραυματιστεί στις συγκρούσεις, ανάμεσά τους 169 αστυνομικοί, σύμφωνα με το υπουργείο.
Ο στενός σύμμαχος της Αλβανίας, οι Ηνωμένες Πολιτείες, αντέδρασαν αργά το βράδυ του Σαββάτου, με την πρεσβεία τους στα Τίρανα να καλεί «όλες τις πλευρές σε αυτοσυγκράτηση και ηρεμία».
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σε γραπτή ανακοίνωση, «καταδίκασε τη χρήση βίας στα Τίρανα και άλλες πόλεις», προσθέτοντας ότι η αντίδραση σε αυτήν «πρέπει να παραμείνει αναλογική».
«Σε μια υποψήφια χώρα που έχει δεσμευθεί σταθερά στη διαδικασία ένταξης στην ΕΕ... τα παράπονα θα πρέπει να αντιμετωπίζονται μέσω εποικοδομητικού διαλόγου και με ειρηνικό τρόπο», αναφέρει η ανακοίνωση.
Η αναταραχή έρχεται έπειτα από μήνες αντικυβερνητικών διαδηλώσεων στη βαλκανική χώρα, που αρχικά πυροδοτήθηκαν από μια αμφιλεγόμενη τουριστική επένδυση σε οικολογικά προστατευόμενη περιοχή, η οποία συνδέεται με την οικογένεια του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ.