EEA: Βραβευμένες φωτογραφίες δείχνουν τον αντίκτυπο και την αντοχή της φύσης

Από τα δάση που έχουν καεί από τις πυρκαγιές μέχρι τις λίμνες που έχουν πνιγεί στα φύκη, οι άνθρωποι αφήνουν ολοένα και πιο ανεξίτηλα σημάδια στη φύση.

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

Οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα από την καύση ορυκτών καυσίμων ωθούν την υπερθέρμανση του πλανήτη προς και πέρα από το όριο του 1,5°C, με αποτέλεσμα ολοένα και χειρότερα ακραία καιρικά φαινόμενα.

Η μαζική κατανάλωση σκεπάζει τις ακτογραμμές με απορρίμματα και ρυπαίνει τα υδάτινα οικοσυστήματα με χημικές ουσίες.

Η Ευρώπη είναι η ταχύτερα θερμαινόμενη ήπειρος στον κόσμο και η τελευταία έκθεση για την κατάσταση του περιβάλλοντος του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος (European Environment Agency - EEA) διαπίστωσε ότι πάνω από το 80 τοις εκατό των προστατευόμενων οικοτόπων βρίσκεται σε κακή ή πολύ κακή κατάσταση.

Με τη σύνοδο COP31 του ΟΗΕ να βρίσκεται πλέον σε πλήρη εξέλιξη, οι ηγέτες του κόσμου συναντώνται για να επαναφέρουν τη δράση για το κλίμα σε τροχιά. Λίγο μετά τις συνομιλίες για τη βιοποικιλότητα στη σύνοδο COP17, που ολοκληρώθηκαν στις 31 Οκτωβρίου με έναν νέο οδικό χάρτη αλλά και με μια έκθεση του ΟΗΕ που δείχνει ότι ο κόσμος μένει πίσω στους στόχους του για τη φύση έως το 2030, η διασταύρωση ανάμεσα στη φύση και το κλίμα βρέθηκε στο επίκεντρο.

Αυτή τη σχέση κλήθηκαν να εξερευνήσουν οι Ευρωπαίοι στον φετινό φωτογραφικό διαγωνισμό του ΕΟΠ «Resilient by Nature».

Φωτογράφοι από 35 χώρες επιχείρησαν να αποτυπώσουν τη φύση σε καταστάσεις αρμονίας, διατάραξης ή αναγέννησης. Από σχεδόν 2.800 συμμετοχές, μια εξωτερική κριτική επιτροπή επέλεξε έναν νικητή σε κάθε κατηγορία, ενώ απονεμήθηκε και βραβείο νεολαίας. Οι εικόνες τέθηκαν επίσης σε διαδικτυακή ψηφοφορία του κοινού για το βραβείο κοινού.

Αρμονία: Άνθρωποι και φύση βρίσκουν ισορροπία στο αρχαίο δέλτα της Τουρκίας

Επί δεκαετίες αντιστέκεται στην τουριστική ανάπτυξη το Δέλτα του Ντάλιαν στην Τουρκία, καθώς αυστηρές περιβαλλοντικές προστασίες βοηθούν να αποτραπούν τα θέρετρα και άλλες ανθρώπινες δραστηριότητες.

Έχοντας χαρακτηριστεί Ειδική Περιοχή Περιβαλλοντικής Προστασίας τη δεκαετία του 1980, το οικολογικά κρίσιμο υγροτοπικό οικοσύστημα φιλοξενεί πάνω από 150 είδη πτηνών και σπάνια, ενδημικά δάση τουρκικής σουμπούρας.

Οι ευάλωτες θαλάσσιες χελώνες καρέτα καρέτα φωλιάζουν στην παραλία Ιζτούζου, όπου ισχύουν εποχιακές νυχτερινές απαγορεύσεις πρόσβασης και απαγόρευση κατοικιδίων για την προστασία των νεοσσών.

Ωστόσο, οι άνθρωποι έχουν αφήσει εδώ και αιώνες το αποτύπωμά τους εκεί: λυκιακοί τάφοι λαξευμένοι στον βράχο είναι σκαλισμένοι στους γκρεμούς κατά μήκος των λαβυρινθωδών καναλιών του δέλτα, ενώ τα ερείπια της αρχαίας λιμενικής πόλης Καύνος παραπέμπουν σε μια εποχή θαλάσσιου εμπορίου.

Σήμερα, ο οικοτουρισμός, η τοπική αλιεία και η προστασία της άγριας ζωής φέρνουν έναν πιο αργό ρυθμό στο δέλτα, την εύθραυστη ισορροπία του οποίου αποτύπωσε από ψηλά ο βραβευμένος φωτογράφος Αλί Ασλάν.

Διατάραξη: Μια νερόκοτα βαδίζει μέσα σε αγωγό αποστράγγισης επενδεδυμένο με σκουπίδια

Υπενθυμίζοντας τι συμβαίνει όταν οι άνθρωποι παραμελούν το καθήκον προστασίας, ο Ισπανός φωτογράφος Χουλιάν Φερνάντεθ Κίλες τοποθέτησε μια κάμερα με ευρυγώνιο φακό, ενεργοποιούμενη εξ αποστάσεως, μέσα σε έναν αγωγό αποστράγγισης.

Κατέγραψε μια δειλή υδρόβια νερόκοτα υγροτόπου να βαδίζει μέσα στον θολό, γεμάτο σκουπίδια αγωγό, εξερευνώντας με το μακρύ κόκκινο ράμφος της μια ιατρική μάσκα μιας χρήσης, πώματα μπουκαλιών και ένα τσαλακωμένο κουτάκι αναψυκτικού.

Στο φόντο, ένας υδάτινος βιότοπος διακρίνεται μέσα από το άνοιγμα του αγωγού, αναδεικνύοντας τις συνέπειες της ανθρώπινης εισβολής στα φυσικά οικοσυστήματα.

Αναγέννηση: Ένας πράσινος βλαστός ξεπροβάλλει από καμένη γη

Η ακραία ζέστη και η παρατεταμένη ξηρασία κατέστησαν το 2026 μία από τις χειρότερες χρονιές που έχουν καταγραφεί για τις δασικές πυρκαγιές, με σχεδόν 700.000 εκτάρια να έχουν καεί έως τον Αύγουστο, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σχεδόν διπλάσιο αριθμό από τον ιστορικό μέσο όρο των τελευταίων 20 ετών.

Οι επιπτώσεις είναι εκτεταμένες: κατεστραμμένα οικοσυστήματα και γεωργικές εκτάσεις, υποβαθμισμένα εδάφη, εκπομπές που θερμαίνουν τον πλανήτη, ρύπανση του αέρα και του νερού επιβλαβής για την υγεία, που δεν γνωρίζει σύνορα.

Παρότι πολλά από αυτά τα τοπία θα χρειαστούν δεκαετίες για να επουλωθούν, και κάποια θα αλλάξουν ανεπιστρεπτί, η φωτογράφος με έδρα τη Σόφια Ελίτσα Μιχαΐλοβα μας θυμίζει την αξιοθαύμαστη ικανότητα της φύσης να θεραπεύει τον εαυτό της.

Η εικόνα της με έναν πράσινο βλαστό που υψώνεται μέσα από τις στάχτες μοιάζει «εύθραυστη, σχεδόν αδύνατη, αλλά γεμάτη ήσυχη δύναμη», σύμφωνα με τη λεζάντα της φωτογραφίας.

Βραβείο Νεολαίας: Έρευνα μέσω περιττωμάτων και παγίδες με κάμερα ανταμείβονται με μια σπάνια παρατήρηση

Ο 18χρονος φωτογράφος άγριας ζωής Ντενάτ Λάχι περνά εβδομάδες χαρτογραφώντας επικράτειες, φωτογραφίζοντας περιττώματα και διασταυρώνοντας στοιχεία με τοπικές βάσεις δεδομένων για την άγρια ζωή στην πόλη του, το Λουντ της Σουηδίας.

Ο Λάχι χρησιμοποιεί αυτές τις πληροφορίες για να εντοπίζει τα καλύτερα σημεία όπου μπορεί να αποτυπώσει ανθρωπόμορφα συναισθήματα στα θηλαστικά, όπως είπε στον ειδησεογραφικό ιστότοπο φωτογραφίας PetaPixel (πηγή στα Αγγλικά).

Η αφοσίωσή του απέδωσε καρπούς: μια εικόνα από τη σειρά του που ακολουθεί τις άπιαστες δεντρογαλές στη Σουηδία βραβεύτηκε με το Βραβείο Νεολαίας από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος.

Χρησιμοποιώντας παγίδες με κάμερα τη νύχτα και αισθητήρες κίνησης, απαθανάτισε το περίεργο ζώο να εξερευνά έναν ετοιμόρροπο αχυρώνα γεμάτο βιομηχανικά υλικά, προσφέροντας μια σπάνια ματιά στις νυχτερινές εισβολές αυτών των ντροπαλών ζώων σε ανθρώπινα περιβάλλοντα.

Βραβείο Κοινού: Το λιώσιμο του χιονιού σχηματίζει ένα «δέντρο της ζωής» στα υψίπεδα της Ισλανδίας

Το λιώσιμο του χιονιού χαράζει λεπτές γραμμές στα Ισλανδικά Υψίπεδα, με φωσφορίζον πράσινο βρύο να απλώνεται σαν ρίζες και κλαδιά. Δύσκολα ορατό από το έδαφος, το μέγεθος και η φυσική συμμετρία του φαινομένου αποτυπώνονται θεαματικά από τον φωτογράφο εναέριας τοπιογραφίας Ραντόσλαβ Σβίρετσοφ.

Αν και το χιόνι σε αυτή τη βόρεια άγρια περιοχή υποχωρεί φυσιολογικά μεταξύ Μαΐου και Ιουνίου, οι θερμότερες ανοιξιάτικες θερμοκρασίες, λόγω της κλιματικής αλλαγής, το κάνουν να εξαφανίζεται ολοένα και νωρίτερα, ενώ οι ήπιες χειμώνες δυσχεραίνουν την εκ νέου συσσώρευσή του και διαταράσσουν τους υδρολογικούς κύκλους.

Ανοιχτός σε όλους τους Ευρωπαίους πολίτες και τις χώρες μέλη του ΕΟΠ άνω των 18 ετών, ο φωτογραφικός διαγωνισμός του ΕΟΠ (πηγή στα Αγγλικά) είναι δωρεάν. Στόχος του είναι να αναδείξει την ομορφιά της φύσης της Ευρώπης, τις περιβαλλοντικές προκλήσεις με τις οποίες έρχεται αντιμέτωπη και τις λύσεις που βρίσκονται σε κοντινή απόσταση.