Έκτακτη είδηση

Έκτακτη είδηση

Υπάρχουν αλήθεια, νόμιμα ναρκωτικά;

Υπάρχουν αλήθεια, νόμιμα ναρκωτικά;
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Προκαλούν πονοκέφαλο στους πολιτικούς σε όλη την Ευρώπη οι οποίοι αναζητούν τρόπους για να αντιμετωπίσουν τη ραγδαία αύξηση των νόμιμων ναρκωτικών και των ψυχοτρόπων ουσιών.

Με ποιό τρόπο εξασφαλίζουν οι αρχές ότι τα υποκατάστατα παράνομων ουσιών, που κυκλοφορούν νόμιμα στην ευρωπαϊκή αγορά, δεν αποτελούν κίνδυνο για την δημόσια υγεία;

Αυτό είναι το ερώτημα στο οποίο επιχειρεί να απαντήσει η εκπομπή Right On με τον δημοσιογράφο Σίμους Κέρνεϋ.

Νόμιμα ναρκωτικά: μια «βόμβα» στη διάθεση της νεολαίας της Ευρώπης

Σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες πωλούνται ελεύθερα σε ειδικά καταστήματα.
Στην ερώτηση, προς έναν χρήστη νόμιμων ουσιών: «Ποια είναι η γνώμη σας για τον έλεγχο της αστυνομίας σε αυτό το κατάστημα που πουλά νόμιμα ναρκωτικά;» η απάντηση είναι εύλογη.
«Πιστεύω πως είναι ανώφελο. Ακριβώς επειδή είναι νόμιμο. Δεν υπάρχει κάτι ενάντια στο νόμο.»

Η καταπολέμηση των νόμιμων ναρκωτικών, τύπου «spice» τα οποία θεωρούνται περισσότερο επικίνδυνα από τα παράνομα καθώς είναι άγνωστες οι δραστικές ουσίες που περιέχουν, είναι ένα μεγάλο διακύβευμα για την ΕΕ.

73 νέες ουσίες ταυτοποιήθηκαν στην Ευρώπη μόνο το 2012, ωστόσο ο κατάλογος εμπλουτίζεται συνεχώς.

Το επόμενο διάστημα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναμένεται να ανακοινώσει ένα κανονιστικό πλαίσιο για το φλέγον θέμα των νόμιμων ναρκωτικών ουσιών.
Συνήθως πωλούνται στο διαδίκτυο, ωστόσο υπάρχουν καταστήματα, όπως εξειδικευμένα καπνοπωλεία, στα οποία μπορεί κανείς να τα προμηθευτεί.

Λετονία: αναζήτηση ισορροπιών μεταξύ νομιμότητας και διασφάλισης της δημόσιας υγείας

Η περίπτωση της Λετονίας αποτελεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα μιας χώρας που προσπαθεί να ισορροπήσει μεταξύ νομιμότητας και διασφάλισης της υγείας των πολιτών.
Νέα ναρκωτικά που περιέχουν νόμιμες ουσίες βγαίνουν στην αγορά κάθε εβδομάδα.

Η αστυνομία έχει περιορισμένο πεδίο δράσης, εφόσον οι ουσίες είναι νόμιμες.
Στη Λετονία λειτουργούν περίπου 100 καταστήματα στα οποία μπορεί κανείς να προμηθευτεί τα λεγόμενα νέα ναρκωτικά, υποκατάστατα των γνωστών και παράνομων ουσιών.

Η κάμερα του euronews παραβρέθηκε σε έναν αιφνιδιαστικό έλεγχο της αστυνομίας σε κατάστημα που πουλά νόμιμα ναρκωτικά.
Είναι χαρακτηριστικός ο διάλογος που ακολούθησε.

Αστυνομικός: Αυτό πόσο κάνει?

Πωλητής: 2,5 το γραμμάριο.

Αστυνομικός: 2,50 λατς; (περίπου 3,5 ευρώ)

Πωλητής: Ναι.

Αστυνομικός: Εντάξει, θα πάρω ένα γραμμάριο.

Πωλητής: Μόνο ένα;

Αστυνομικός: Ναι, υπάρχει και τίποτα πιο δυνατό;

Πωλητής: Το πιο δυνατό κοστίζει πέντε λατς.

Σε αυτό τον έλεγχο, οι αστυνομικοί δεν βρήκαν τίποτα παράνομο, αν και ο λόγος για τον οποίο η αστυνομία επιμένει να ελέγχει αυτά τα καταστήματα είναι για να ασκεί πίεση.

Ένας 17χρονος από τη Ρίγα της Λετονίας, περιστασιακός χρήστης, υποβαθμίζει τον κίνδυνο από τα φυτικά ναρκωτικά, υποκατάστατα παράνομων ουσιών, γνωστά ως «spice».

Ο διάλογος μαζί του είναι χαρακτηριστικός.

ΑΠ: Τα παίρνω δυο φορές το μήνα.
ΕΡ: Γιατί;
ΑΠ: Δεν ξέρω. Όταν με πιάνει κατάθλιψη. Θέλω να καπνίσω και να χαλαρώσω.
ΕΡ: Και πιάνει;
ΑΠ: Ναι, αρκετά.
ΕΡ: Τι αισθάνεσαι;
ΑΠ: Πώς να το πω; Δεν είναι τίποτε το ιδιαίτερο. Είναι φυτικό. Δεν είναι σαν τη μαριχουάνα, τίποτα το ιδιαίτερο. Είναι φυτικό υποκατάστατο, σαν τσάι. Όταν πίνεις τσάι αισθάνεσαι καλά.

Ο Άντερς Κρίσινς είναι επικεφαλής της εγκληματολογικής υπηρεσίας της Λετονίας.
Εξήγησε στο euronews τι κάνει η αστυνομία της χώρας:
«Η μάχη κατά των νόμιμων ναρκωτικών, ή όπως συνηθίζεται να τα λέμε: «των νέων ναρκωτικών», αποτελεί πρώτη προτεραιότητα για την αστυνομία που νοιάζεται για την υγεία της νεολαίας.
Οι έμποροι αυτών των ουσιών στοχεύουν στο νεανικό κοινό. Για μας, είναι κρίσιμο να δώσουμε την μάχη.»

Τα προϊόντα αυτά περιέχουν άγνωστης σύστασης και ποσότητας ουσίες, συχνά πολύ ισχυρότερες από τα γνωστά ναρκωτικά.
Στη Βρετανία, που θεωρείται η μεγαλύτερη αγορά νόμιμων ναρκωτικών, 70 θάνατοι αποδόθηκαν σε αυτά μόνο το 2012.

Ένας πρώην χρήστης, ο οποίος έχει εκτίσει και ποινές φυλάκισης για ναρκωτικά, συμφωνεί πως τα νέα ναρκωτικά τα οποία χρησιμοποιούν οι νέοι είναι από τα πιο επικίνδυνα.

«Όποιος τα χρησιμοποιεί είναι σαν να χτυπάει το κεφάλι του, σαν να τινάζει το μυαλό του. Γίνεται έκρηξη μέσα στο κεφάλι του χρήστη. Δοκίμασα μια δυο φορές αλλά κατάλαβα πως δεν ήταν για μένα. Κατάλαβα πως δεν θα επιβίωνα με αυτά τα ναρκωτικά.»

Μεγάλη πρόκληση αποτελεί για τους ειδικούς της υγείας, η αντιμετώπιση χρηστών ουσιών οι παρενέργειες των οποίων δεν έχουν μελετηθεί επαρκώς ή και καθόλου.

Οι αναλύσεις δειγμάτων από εξειδικευμένα εργαστήρια, νέων διεγερτικών ουσιών έχει επίσης αυξηθεί σημαντικά.

Η δρ. Αστρίντα Στίρνα, ειδική στους εθισμούς, εργάζεται στο Υπουργείο Υγείας της Λετονίας. Εξήγησε τα πρόβλημα σε ό,τι αφορά την ιατρική αντιμετώπιση των χρηστών.

«Οι νέοι, οι οποίοι καπνίζουν αυτά τα φυτικά διεγερτικά βρίσκονται σε ανεξέλεγκτη κατάσταση όταν κάνουν χρήση. Σε εμάς έρχονται σε αυτή την κατάσταση, υπό τη επήρεια των ψυχοτρόπων ουσιών και είναι πολύ δύσκολο να αναγνωρίσουμε τι είναι ακριβώς αυτό που έχουν πάρει.
Αυτό συμβαίνει επειδή συνεχώς κυκλοφορούν νέες ουσίες και δεν προλαβαίνουμε να τις ταυτοποιήσουμε όλες.»

«Εκτός από τη νομοθεσία και τους αστυνομικούς ελέγχους, οι ειδικοί λένε πως το κλειδί βρίσκεται στην πρόληψη και την αύξηση της συνειδητοποίησης για τους πιθανούς κινδύνους», μεταδίδει από τη Ρίγα ο δημοσιογράφος του euronews Σίμους Κέρνευ.

Στη Λετονία, οι υγειονομικές υπηρεσίες προσπαθούν να περάσουν το μήνυμα στη νεολαία κάνοντας επισκέψεις σε σχολεία.
Χωρίς την συνεργασία της οικογένειας ωστόσο, τα αποτελέσματα είναι πενιχρά.

Η Άννα Ωζίνα, είναι υπεύθυνη προώθησης πολιτικών υγείας και πρόληψης στον δήμο της Ρίγας. Από την πλευρά της, εστιάζει στο θέμα της πρόληψης και του ρόλου της οικογένειας.

«Η ενημέρωση στα σχολεία είναι κάτι πολύ καλό. Αλλά, κατά κύριο λόγο, η ενημέρωση επαφίεται στην οικογένεια. Το σημαντικό είναι τι γίνεται στην οικογένεια. Κι αν δεν υπάρχει κατάλληλο πλαίσιο, τότε δεν μπορεί να παρέμβει ένας ειδικός λέγοντας πως τα ναρκωτικά είναι κακό πράγμα. Δεν θα έχει αποτέλεσμα.»

Η διενέργεια τακτικών αστυνομικών ελέγχων παραμένει η πλέον συνηθισμένη πρακτική αντιμετώπισης.
Το θέμα πότε πρέπει να αποφασίζεται η απαγόρευση μιας ουσίας, απασχολεί επίσης έντονα τους ειδικούς.

Το πόσο γρήγορα μπορεί να γίνει η ταυτοποίηση και η ασφαλής εκτίμηση των παρενεργειών και των κινδύνων είναι ένα στοίχημα, που οι ευρωπαϊκές χώρες καλούνται να κερδίσουν από κοινού.

Ακολουθήστε το euronews στα Ελληνικά στο Facebook και στο Twitter