Έκτακτη είδηση

«Κυκλική οικονομία»: Πως από σκουπίδια βγάζουμε «χρυσάφι»

«Κυκλική οικονομία»: Πως από σκουπίδια βγάζουμε «χρυσάφι»
Euronews logo
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Η ομάδα του «Real Economy» ξεκινά μαζί σας ένα ταξίδι. Θα ανακαλύψουμε πως μπορούμε να διαχειριστούμε τα απορρίμματα μας, ώστε να γίνουν χρυσάφι! Έτσι θα τροφοδοτήσουμε την κυκλική οικονομία του αύριο.

Σε αυτή την εκπομπή, θα δούμε πώς η βιομηχανία αλλάζει τον τρόπο που παράγει, ώστε να χωρέσει σε ένα κυκλικό οικονομικό μοντέλο. Σε αυτό τον δρόμο βαδίζει η πόλη του Άμστερνταμ και μάλιστα με μεγάλη επιτυχία.

Μείνετε μαζί μας για να παρακολουθήσετε μια συζήτηση για όσα μπορεί να κάνει η Ευρώπη με τον Ντέιβιντ Πάλμερ Τζόουνς. Πρόκειται για τον διευθύνοντα σύμβουλο της «Suez UK». Βρισκόμαστε στο κέντρο ανακύκλωσης της εταιρίας.

Σκουπίδια που γίνονται χρυσός

Αυτός ο τρόπος ζωής, είναι πολύ περισσότερα από την ανακύκλωση. Στο «Crash Course» που ακολουθεί μαθαίνουμε γιατί η κυκλική οικονομία είναι διαφορετική από τον τρόπο που παράγουμε, καταναλώνουμε και ζούμε.

Στη σημερινή, γραμμική οικονομία:

- Σκάβουμε – Φτιάχνουμε – Χρησιμοποιούμε. – Πετάμε

Τελικά, χάνουμε το 90% των πρώτων υλών που χρησιμοποιούνται για να φτιάξουμε ένα πλυντήριο, πριν φύγει καν από το εργοστάσιο.
Οι μεγάλες εταιρείες μεταπωλούν τα μισά από τα απόβλητα, αλλά οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις δεν εφαρμόζουν ανάλογη πολιτική.

Τα υλικά αυτά καταλήγουν σε χώρους υγειονομικής ταφής – μαζί με το 80% του συνόλου των αγαθών που παράγουμε.

Αυτό συμβαίνει στους πρώτους 6 μήνες της ζωής τους.
Η μετάβαση σε μια κυκλική οικονομία σημαίνει ότι αλλάζει ο τρόπος που σχεδιάζουμε, παράγουμε και χρησιμοποιούμε αυτό το πλυντήριο ρούχων.

Φανταστείτε προϊόντα που μπορούν να ανακατασκευαστούν, να ανακαινιστούν και να ανακυκλωθούν.

Αυτό σημαίνει πως τίποτα δεν πάει χαμένο. Μέταλλο και πλαστικό δεν καταλήγουν στη χωματερή, αλλά χρησιμοποιούνται για την κατασκευή νέων αγαθών.

Η κυκλική οικονομία θα βοηθήσει σημαντικά τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, που θα εξοικονομήσουν 600 δισεκατομμύρια ευρώ, ενώ θα συμβάλει και στη μείωση των αερίων του θερμοκηπίου.

Το πρόγραμμα κυκλικής οικονομίας έχει ως στόχο να ταρακουνήσει την Ευρώπη!
«Horizon 2020» το όνομα του.

Γι’ αυτό, «Διαρθρωτικά Ταμεία» και «Ταμείο Συνοχής» έχουν αντλήσει δισεκατομμύρια με στόχο την αποδοτικότητα των πόρων, την προώθηση της έρευνας και της καινοτομίας.

Στοίχημα αποτελεί η αλλαγή των νόμων που αφορούν τα απόβλητα και τους χώρους υγειονομικής ταφής. Ακόμη, οι παραγωγοί ενθαρρύνονται να επαναχρησιμοποιούν υλικά που μέχρι σήμερα πετούσαν.

Οι εταιρείες που «αγκάλιασαν» την κυκλική οικονομία εξοικονομούν τεράστια ποσά, μειώνουν το ενεργειακό κόστος καθώς και τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα.

Ο Ζιλιέμ Ντεζαρντίν μας συστήνει τις εταιρείες που ήδη κατάφεραν να πιάσουν τους στόχους τους.

Υλικά που δεν πεθαίνουν

Η ανακύκλωση αγαθών μετά το θάνατό τους, ώστε να μην καταλήγουν σε χώρους υγειονομικής ταφής δεν είναι μια καινούρια ιστορία. Τι θα γινόταν όμως αν δεν χρειαζόταν να πεθάνουν;

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εργάζεται πάνω σε ένα σχέδιο για την προώθηση της κυκλικής οικονομίας. Οι βασικές της αρχές είναι:

- Οικολογική αντίληψη
-Εκτεταμένη εγγύηση – Καταπολέμηση προγραμματισμένης αχρήστευσης στον ιδιωτικό τομέα.

Όμως κάποιες εταιρείες ήδη εφαρμόζουν τις αρχές της κυκλικής οικονομίας. Ας τις γνωρίσουμε. Αυτό το εργοστάσιο στη Γαλλία παράγει κινητήρες αυτοκινήτων και ανταλλακτικά από το 1949.

«Μόλις τα ανταλλακτικά των αυτοκινήτων, φτάνουν εδώ χωρίζονται σε δύο κατηγορίες. Σε εκείνα που βρίσκονται σε πολύ κακή κατάσταση και πρέπει να υποστούν νέα τήξη και σε εκείνα που πρέπει να επισκευαστούν. Στο τέλος, όταν φύγουν από το εργοστάσιο μοιάζουν σαν καινούρια» υποστηρίζει ο Φιλίπ Λοισέλ, διευθυντής του εργαστηρίου της «Renault».

Πλέον το εργοστάσιο δεν παράγει απόβλητα. Βεβαίως κάτι τέτοιο δεν έγινε χωρίς κόπο. Η εταιρεία αναθεώρησε όλα τα στάδια σχεδιασμού και παραγωγής.

«Η κυκλική οικονομία ξεκινά από τη σύλληψη. Έχουμε επανεξετάσει την αντίληψη μας για τα μηχανικά μέρη. Διευκολύνουμε την αποσυναρμολόγηση τους και την ανακύκλωση, προκειμένου να βοηθήσουμε στη διάσωση τους.
Όλα αυτά προφανώς έχουν κόστος, όμως αν οι μεγάλες εταιρείες μπουν στην μάχη, αυτό σημαίνει ότι η προσπάθεια είναι κερδοφόρα. Πράγματι, οι καταναλωτές ζητούν προϊόντα φιλικά προς το περιβάλλον. Περισσότερο από το 80% των πολιτών, δηλώνουν πως είναι ένα από τα κριτήρια, όταν αποφασίζουν για μια αγορά. Αλλά δεν είναι μόνο αυτό..»υποστηρίζει ο Φιλίπ Λοισέλ, διευθυντής του εργαστηρίου της «Renault»

Πέρυσι, η εταιρεία μείωσε κατά 80% την κατανάλωση ενέργειας και κατά 88% την κατανάλωση νερού. Σε αυτά προσθέτουμε και 4000 τόνους μετάλλου.

«Μια εταιρεία που μπαίνει στον κόσμο της κυκλικής οικονομίας. τελικά θα αυξήσει την κερδοφορία της. Βασικά για δύο λόγους. Πρώτον, θα εξοικονομήσει πρώτες ύλες, ενώ θα μειώσει και το κόστος διαχείρισης των αποβλήτων στο τέλος της παραγωγής. Την ίδια ώρα αποκτά οικολογικό προφίλ, αφού σέβεται το περιβάλλον.
Αυτό λοιπόν βοηθάει το μάρκετινγκ μιας εταιρείας» υποστηρίζει ο Μάθιου Ορπχελίν, Διευθυντής κυκλικής οικονομίας και αποβλήτων της Ademe.

Πέρα από αυτό, πρέπει να δημιουργηθεί μια οργανωμένη αγορά απόβλητων και ανακυκλώσιμων υλικών.

https://twitter.com/GuilDesjardins/status/690153674484613120

Ο ρόλος της Ευρώπης

Οπότε, τι παραπάνω χρειάζεται να κάνει η Ευρώπη;

Μαζί μας είναι ο Ντέιβιντ Πάλμερ – Τζόουνς. Πρόκειται για τον Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας διαχείρισης αποβλήτων και περιβαλλοντικών υπηρεσιών. Επίσης, είναι ο διευθύνων σύμβουλος της «Suez» στο Ηνωμένο Βασίλειο.

euronews:
Πώς μπορούν οι εταιρείες να «μπουν» στην κυκλική οικονομία, ιδίως οι μικρομεσαίες;

Ντέιβιντ Πάλμερ – Τζόουνς:
Υπάρχουν δύο τύποι βιομηχανιών. Από τη μια πλευρά οι μεγάλες βιομηχανίες που ήδη εφαρμόζουν τις αρχές της κυκλικής οικονομίας και χτίζουν ένα καλύτερο μέλλον. Όμως υπάρχει και μια άλλη ομάδα που δεν ενδιαφέρεται και δεν προσπαθεί. Αυτή η ομάδα χρειάζεται σπρώξιμο. Κάποιος πρέπει να ξεκινήσει και γι’ αυτό η χάραξη πολιτικής είναι τόσο σημαντική κατά τη γνώμη μου. Πρέπει να αντιμετωπίσουμε την σημερινή οικονομική πραγματικότητα και να αναγνωρίσουμε πως πρέπει να γίνουν αλλαγές. Οι τιμές κάποιων εμπορευμάτων, είναι αρκετά χαμηλές, όμως κάποια στιγμή, οι πρώτες ύλες θα εξαντληθούν. Καταναλώνουμε όσα θα έπρεπε να καταναλώνει τριπλάσιος παγκόσμιος πληθυσμός. Αυτό πρέπει να σταματήσει.

euronews:
Πώς μπορούμε να προχωρήσουμε πέρα από την ανακύκλωση; Πώς μπορούμε να κάνουμε αυτή την προσπάθεια να μοιάζει κάτι φυσικό;

Ντέιβιντ Πάλμερ – Τζόουνς:
Σήμερα υπάρχουν 800 εκατομμύρια τόνοι χαμένων υλικών που καταλήγουν σε χωματερές. Ουσιαστικά θάβουμε υλικά και ενέργεια στο έδαφος.
Αυτό που πρέπει να κάνουμε είναι να αναβαθμίσουμε τις εγκαταστάσεις και τις υποδομές μας. Να δουλέψουμε με τους ντόπιους που εργάζονται για την εξαγωγή υλικών. Ο οικολογικός σχεδιασμός έχει μεγάλη σημασία. Ο τρόπος που σχεδιάζουμε κάποια αγαθά, έχει τεράστιο αντίκτυπο στη βιωσιμότητα των προϊόντων. Μπορώ να πω και σε ποσοστό 80%. Να μην ξεχνάμε πως κάθε προϊόν έχει το δικό του DNA, το δικό του περιβαλλοντικό αποτύπωμα. Πρέπει να σταθούμε στη διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού, που σημαίνει ότι πρέπει να πληρώνει για την ζημιά που προκαλεί στο περιβάλλον. Βλέπουμε νέες πολιτικές που ξεκινούν από την Ευρώπη και στόχο έχουν να εμπνεύσουν και να πείσουν βιομηχανίες να μπούνε στον κόσμο της κυκλικής οικονομίας. Ίσως στην αρχή χρειαστεί να διαθέσουν μεγαλύτερα κεφάλαια και βεβαίως θα υπάρξει μια μεταβατική περίοδος. Όμως μακροπρόθεσμα θα έχουν σημαντικό όφελος.

euronews:
Νομίζετε πως το ευρωπαϊκό πακέτο για την κυκλική οικονομία αποδίδει;

Ντέιβιντ Πάλμερ – Τζόουνς:
Είναι μια καλή αρχή. Οι ευρωπαϊκές αρχές πραγματικά προσπαθούν να πιέσουν και να αξιοποιήσουν, αυτά τα 800 εκατομμύρια τόνους που σήμερα προορίζονται για υγειονομική ταφή. Οι Βρυξέλλες προσπαθούν να τα οδηγήσουν στην κυκλική οικονομία, δηλαδή προς την ανακύκλωση και την παραγωγή ενέργειας. Πρέπει όλοι να κατανοήσουν πως πρόκειται για εξαιρετικά πολύτιμα υλικά. Ας βρούμε μια αγορά γι αυτά. Πρέπει να βεβαιωθούμε ότι υπάρχει μια ενεργή, μια βιώσιμη αγορά. Αυτή τη στιγμή, οι τιμές των εμπορευμάτων δεν είναι ιδιαίτερα σταθερές. Οι τιμές του πετρελαίου είναι χαμηλές και αυτό μερικές φορές δημιουργεί την ψευδαίσθηση πως όλα θα πάνε καλά και πως δε χρειάζονται αλλαγές. Μακροπρόθεσμα όμως, υλικά όπως το πετρέλαιο, θα γίνουν δυσεύρετα. Για να μην μας λείψει κάτι, ο μόνος δρόμος είναι η κυκλική οικονομία.

https://twitter.com/maithreyi_s/status/690150720570548224

Το κυκλικό «θαύμα» του Άμστερνταμ

Περίπου 580.000 θέσεις εργασίας μπορούν να να δημιουργηθούν στην Ευρώπη, αν υιοθετήσουμε την κυκλική οικονομία. Κάθε νοικοκυριό, μπορεί να εξοικονομήσει 500 ευρώ το χρόνο, αφού θα μειωθεί το ενεργειακό κόστος.

Δεν είναι λοιπόν περίεργο, ότι, πόλεις όπως το Άμστερνταμ βαδίζουν προς την κυκλική οικονομία, όπως μεταδίδει η Μόνικα Πίνα.

Η «κυκλική οικονομία» αποτελεί κεντρική πολιτική για την Ολλανδία, αφού παράγει περίπου 7 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως, ενώ δημιουργεί 54.000 θέσεις εργασίας.

Ο Αντιδήμαρχος του Άμστερνταμ, μας εξηγεί γιατί η πόλη υιοθέτησε την κυκλική οικονομία.

«Καθώς οι πόλεις μεγαλώνουν, αυξάνεται η πίεση για καινοτόμες λύσεις, ενώ αυξάνεται και η πίεση για μετάβαση από τη γραμμική στην κυκλική οικονομία. Αν δεν υπάρχουν οικονομικές επιπτώσεις η αλλαγή που προσπαθούμε να πετύχουμε από γραμμική σε κυκλική δεν θα συμβεί ή δεν θα να συμβεί τόσο γρήγορα όσο θέλουμε» δήλωσε στην κάμερα του euronews, ο Αμπντελουχέμπ Τσόχο.

Ας κάνουμε μια βόλτα για να δούμε πως αλλάζει η πόλη.

«Οι κατασκευές στο Άμστερνταμ λειτουργούν πλέον με κανόνες κυκλικής οικονομίας. Ο δήμος αναμένει εξοικονόμηση 85.000.000 ευρώ ανά έτος και 3% αύξηση της παραγωγικότητας μέχρι το 2040. Ας δούμε πώς, με το Parc 2020» μεταδίδει η απεσταλμένη μας στο Άμστερνταμ, Μόνικα Πίνα.

Αυτό είναι ένα καλό παράδειγμα κυκλικής οικονομίας Τίποτα δεν πάει χαμένο στο «Parc 2020», δεδομένου ότι κάθε κτίριο αποτελείται από υλικά που μπορούν να ξαναχρησιμοποιηθούν.

«Η πρόκληση είναι να οικοδομήσουμε κτίρια, των οποίων τα υλικά, εύκολα μπορούν να ξαναχρησιμοποιηθούν. Το γραμμικό σύστημα που τώρα κυριαρχεί δεν εμπνέει και δεν μπορεί να σπάσει την αλυσίδα εφοδιασμού. Με την κυκλική οικονομία παλεύουμε για μια σημαντική βελτίωση σε όλα τα επίπεδα» υποστηρίζει ο Γκουίντο Μπραάμ, εμπνευστής της κίνησης «Κυκλική Ολλανδία»

Τα απορρίμματα του Άμστερνταμ, πλέον αποτελούν πηγή εισοδήματος και ενέργειας. Κάθε χρόνο οι κάτοικοι της πόλης πετούν περίπου 370 κιλά αποβλήτων. Το 27% διαχωρίζεται και τελικά γίνεται στάχτη.

«Αυτό που βλέπουμε είναι η τέφρα, που ακόμα έχει αρκετά πολύτιμα μέταλλα και άλλα υλικά. Μπορούμε να τα φιλτράρουμε, ώστε να επαναχρησιμοποιηθούν» υποστηρίζει ο Μαρκ ντε Βιτ Marc, Διευθυντής Στρατηγικών Συμμαχιών της οργάνωσης «Κύκλος Οικονομίας»

«Κάθε χρόνο έχουμε 300.000 τόνους τέφρας σε αυτό το εργοστάσιο. Περίπου το 10% ανακυκλώνεται όπως τα μέταλλα, ενώ το υπόλοιπο 90% το χρησιμοποιούμε για να φτιάξουμε πλακάκια που χρησιμοποιούνται σε δρόμους και πεζοδρόμια» υποστηρίζει ο Λόεκ βαν Πόππελ, διευθυντής του προγράμματος.

Το Άμστερνταμ στοχεύει στην ανακύκλωση του 30% των αστικών αποβλήτων έως το 2016 και στο 65% ως το 2020.
Η ΕΕ φιλοδοξεί να αγγίξει το 65% έως το 2030.

https://twitter.com/_MonicaPinna/status/687420406052028416

Ώρα για δράση

Μαζί μας είναι ο Ντέιβιντ Πάλμερ Τζόουνς.

euronews:
Βλέπουμε το Άμστερνταμ και τη συζήτηση για τη δημιουργία θέσεων εργασίας. Πόσο ρεαλιστικό είναι αυτό;

Ντέιβιντ Πάλμερ Τζόουνς:
Εξαιρετικά ρεαλιστική. Τα υλικά για τα οποία συζητάμε, είναι άμεσα συνδεδεμένα με την αστική ζωή. Το Άμστερνταμ είναι μια μεγάλη πόλη και μπορεί να γίνει το παράδειγμα. Εφόσον οι προσπάθειες πετύχουν και απ’ ότι βλέπω πετυχαίνουν, μπορούν να ακολουθήσουν και άλλες μεγαλουπόλεις. Θέλω να εισάγω στην συζήτηση έναν όρο που νομίζω πως έχει αξία.
Πρόκειται για τη βιομηχανική συμβίωση. Αυτό σημαίνει πως η σπατάλη του ενός, αποτελεί πρώτη ύλη για κάποιον άλλο.
Αυτό ακριβώς πρέπει να ξεκινήσουμε να κάνουμε. Να μαζεύουμε, να συγκεντρώσουμε τα υλικά από κάθε γειτονιά. Να προχωρήσουμε στην αξιοποίηση τους και τελικά να δημιουργήσουμε τις θέσεις εργασίας στις οποίες αναφερθήκατε. Πιστεύω πως μπορούμε.

euronews:
Εξετάζοντας το θέμα από την πλευρά των επιχειρήσεων. Ποια μέτρα προτείνατε, ποιες είναι οι συμβουλές σας;

Ντέιβιντ Πάλμερ Τζόουνς:
Εδώ και τώρα, βοηθήστε μας. Ειδικά στην αρχή, πρέπει να δημιουργήσουμε εκείνες τις συνθήκες στην αγορά, ώστε να πειστούν και άλλοι παίκτες να μπουν στον κόσμο της κυκλικής οικονομίας. Στη συνέχεια πρέπει να δούμε το θέμα του σχεδιασμού των σκουπιδιών. Ο πληθυσμός της γης συνεχίζει να αυξάνεται. Πρέπει να βρούμε τις απαντήσεις και κατά τη γνώμη μου, θα έρθουν μέσω καινοτομίας και τεχνολογίας.

Ντέιβιντ σε ευχαριστώ πολύ για τον χρόνο σου. Ευχαριστούμε και εσάς που μας παρακολουθήσατε. Αντίο.

Αν θέλετε περισσότερες πληροφορίες:

http://www.ellenmacarthurfoundation.org

http://www.circle-economy.com ))

Το euronews δεν είναι διαθέσιμο στον Internet Explorer. Ο συγκεκριμένος browser δεν είναι ενημερωμένος από την Microsoft και δεν ακολουθεί τις τεχνολογικές εξελίξεις. Χρησιμοποιήστε κάποιον άλλο φυλλομετρητή, όπως Edge, Safari, Google Chrome ή Mozilla Firefox.