Έκτακτη είδηση

Έκτακτη είδηση

Στιγμιότυπα από την 58η Μπιενάλε της Βενετίας

Στιγμιότυπα από την 58η Μπιενάλε της Βενετίας
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Η Βενετία είναι διάσημη για τα κανάλια της, τις γόνδολες, την πλατεία του Αγίου Μάρκου και τη Γέφυρα των Στεναγμών. Είναι όμως η πόλη που φιλοξενεί τη μεγαλύτερη διεθνή διοργάνωση σύγχρονης τέχνης στον κόσμο, την Μπιενάλε. Είναι η παλιότερη Μπιενάλε του κόσμου, καθώς ξεκίνησε εδώ στα τέλη του 19ου αιώνα. Παραμένει ακόμη και σήμερα σημείο αναφοράς για τον κόσμο της τέχνης. Εδώ όλοι μπορούν να δουν έργα τέχνης από κάθε γωνιά του πλανήτη.

Η 58η Μπιενάλε ξεκίνησε την προηγούμενη εβδομάδα και θα διαρκέσει έξι μήνες. Την προηγούμενη διοργάνωση είχαν επισκεφτεί πάνω από 600.000 άνθρωποι, οι μισοί από τους οποίους ήταν κάτω των 26 ετών. Οι δύο κεντρικοί χώροι που διεξάγεται η Μπιενάλε είναι το Αρσενάλε, το παλιό ναυπηγείο και οι Κήποι.

Φέτος το θέμα της Μπιενάλε έχει να κάνει με ζητήματα της εποχής μας. «Μακάρι να ζείτε σε ενδιαφέρουσες εποχές». Αυτός είναι ο τίτλος της Μπιενάλε της Βενετίας, που οδηγεί τους επισκέπτες της πέρα από ένα αυστηρά καλλιτεχνικό πλαίσιο και τους καλεί να εξερευνήσουν σύγχρονα πολιτικά ζητήματα, την τέχνη ως αναπαράσταση, την τέχνη ως μάρτυρα της εποχής της.

Συναντήσαμε τον επιμελητή και καλλιτεχνικό διευθυντή της Μπιενάλε της Βενετίας, 2019, Ραλφ Ρούγκοφ, που είναι διευθυντής της Hayward Gallery του Λονδίνου:

«Νομίζω ότι είναι κυρίως μια έκθεση για το παρόν. Είναι για την εποχή που ζούμε, που προέκυψε από τα συγκεκριμένα ιστορικά γεγονότα και οδηγεί σε ένα μέλλον, που δεν γνωρίζουμε. Είναι όντως όμως μια έκθεση για το πώς οι καλλιτέχνες απαντούν στα ζητήματα των καιρών μας».

Το έργο που κυριαρχεί στο Αρσενάλε είναι «Η δική μας βάρκα» «Barca Nostra» του Κριστόφ Μπίχελ. Το κουφάρι του ψαράδικου από την Τυνησία που ναυάγησε στα ανοιχτά της Λιβύης το 2015, οδηγώντας στο θάνατο πάνω από 700 μετανάστες. Ένα τεράστιο φέρετρο που μοιάζει σαν ένα μνημείο για την μετανάστευση και τον άδοξο θάνατο χιλιάδων προσφύγων:

«Δεν είναι τέχνη. Αλλά είναι ένας καλλιτέχνης που κάνει αυτή την παρουσίαση. Είναι ένας καλλιτέχνης που παίρνει στοιχεία από τον πραγματικό κόσμο. Αυτή η βάρκα συνδέεται με τον τραγικό θάνατο ανθρώπων. Την τοποθετεί σε ένα καλλιτεχνικό πλαίσιο για να θέσει ερωτήματα» τονίζει ο Ρούγκοφ.

Μαζί με το γαλλικό περίπτερο, το βρετανικό είναι ένας από τους πόλους έλξης των επισκεπτών. Φιλοξενεί την καλλιτέχνιδα Κάθι Γουίλκς από την Βόρεια Ιρλανδία, η οποία παρουσιάζει διαμελισμένα σώματα και αντικείμενα. Ένα πραγματικό αισθητικό σοκ.

Ο Πολωνός καλλιτέχνης Ρόμαν Στάνκζακ εκπροσωπεί την Πολωνία στην εικαστική διοργάνωση. Έχει δημιουργήσει μια εγκατάσταση. Μια καμπίνα αεροπλάνου που θέτει ερωτήματα για την πορεία της χώρας στον καπιταλισμό αλλά και για το αεροπορικό δυστύχημα όπου σκοτώθηκε ο πρόεδρος της χώρας Λεχ Κατσίνσκι:

«Αυτό το γλυπτό κρύβει πολλές μεταφορές. Έχει πολωνικές αναφορές, αλλά και ένα πιο καθολικό περιεχόμενο. Είναι μια μεταφορά για τον κόσμο που ζούμε. Μια μεταφορά για τον άνθρωπο που ερευνά. Και ότι στην αιχμή της τεχνολογικής ανάπτυξης, πάντα επιστρέφουμε στα πρωτόγονα ένστικτά μας» επισημαίνει ο δημιουργός.

Οι γυναίκες έχουν πιο έντονη παρουσία στη φετινή Μπιενάλε. Το κορεατικό περίπτερο μας συστήνει τρεις δημιουργούς που επικεντρώνονται σε σχέση παράδοσης και νεωτερικότητας:

«Το σύγχρονο δεν είναι μόνο σύγχρονο. Πάντα παίρνουμε στοιχεία από τις παραδόσεις μας και πάντα επανερμηνεύουμε την παράδοση στο σύγχρονο πλαίσιο. Εδώ στην Βενετία, υπάρχουν πολλά παραδοσιακά αλλά και σύγχρονα στοιχεία αναμεμιγμένα. Τα περίπτερα έχουν εξαιρετικό ενδιαφέρον» εξηγεί η Σιρέν Έουν Γιουνγκ Τουνγκ, μία από τις τρεις Κορεάτισσες του περιπτέρου.

Πολλές είναι οι παράλληλες εκδηλώσεις. Μία από αυτές είναι το Βραβείο Τέχνης για τη Μέλλουσα Γενιά. Το διεκδίκησαν 21 καλλιτέχνες που έχει επιλέξει το Κέντρο Τέχνης Πίντσουκ του Κιέβου. Η έκθεση πραγματοποιείται σε ένα πανέμορφο βενετσιάνικο παλάτι Κατρόν:

«Το να είμαστε εδώ σε αυτό το πανέμορφο παλάτι αναδεικνύει την ενδιαφέρουσα σχέση ανάμεσα σε κάτι που είναι ριζοσπαστικό, πολλές φορές καινοτόμο, αλλά και σε κάτι που είναι βαθιά παραδοσιακό» αναφέρει ο υπεύθυνος της έκθεσης Μπγιορν Γκέλντοφ.

Η νικήτρια του φετινού βραβείου είναι η Λιθουανή Εμίλια Σκαρνουλίτε για το έργο βίντεο που έκανε σε ένα πυρηνικό εργοστάσιο της χώρας της: «Με ενδιαφέρει η αρχαιολογία του μέλλοντος. Να παρουσιάζω όλα αυτά τα σημάδια που έχει αφήσει η ανθρώπινη παρουσία στη Γη, τόσο εξαιτίας της επιστημονικής εξέλιξης αλλά και της ψυχροπολεμικής μυθολογίας».

Η 58η Μπιενάλε της Βενετίας διαρκεί μέχρι τις 24 Νοεμβρίου.