Μιλώντας στην πρωινή εκπομπή Europe Today ο Έλληνας πρωθυπουργός έθεσε σαφή όρια σε διεθνείς πρωτοβουλίες εκτός ΟΗΕ και άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο συνεργασίας με τις ΗΠΑ για την ανοικοδόμηση της Γάζας, υπό συγκεκριμένους όρους και χρονικό πλαίσιο.
Γραμμή προσεκτικής συνεργασίας με τις ΗΠΑ, αλλά με σαφή όρια ως προς τη συμμετοχή της Ευρώπης σε πρωτοβουλίες που υπερβαίνουν τον θεσμικό πλαίσιο του ΟΗΕ, ήταν η θέση που περιέγραψε ο Έλληνας πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, μιλώντας στην πρωινή εκπομπή του Euronews, Europe Today, και τη δημοσιογράφο Méabh Mc Mahon.
Ο κ. Μητσοτάκης περιέγραψε τη χθεσινή Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ με αυξημένη πολιτική εγρήγορση, σε μια περίοδο όπου, όπως τόνισε, η Ευρώπη καλείται να επαναπροσδιορίσει τη θέση της στον κόσμο. «Νομίζω ότι χθες είχαμε μια πολύ καλή συζήτηση. Παρά το αίσθημα ανησυχίας, υπάρχει μια πραγματική αίσθηση σκοπού για το ότι η Ευρώπη βάζει σε τάξη τα του οίκου της. Η διατλαντική σχέση γίνεται πιο περίπλοκη. Πρέπει να τη διαχειριστούμε με διαφορετικό τρόπο», ανέφερε.
Για το Συμβούλιο Ειρήνης που ανακοίνωσε από το Νταβός ο πρόεδρος των ΗΠΑ, ο Έλληνας πρωθυπουργός έκανε ξεκάθαρο ότι, σύμφωνα με τη συζήτηση μεταξύ των Ευρωπαίων ηγετών, «η συναίνεση είναι πως αυτό που έχει ανακοινώσει ο Ντόναλντ Τραμπ πηγαίνει πολύ πέρα από την εντολή του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ».
Την ίδια στιγμή, αναγνώρισε τον ρόλο των ΗΠΑ στην επίτευξη εκεχειρίας στη Γάζα. «Νομίζω ότι είναι σημαντικό οι ΗΠΑ να εμπλακούν στην ανοικοδόμηση της Γάζας. Δεν πιστεύω ότι θα είχαμε εκεχειρία χωρίς την εμπλοκή του Ντόναλντ Τραμπ», είπε, προσθέτοντας όμως ότι το υφιστάμενο σχήμα δεν μπορεί να αποτελέσει βάση συμμετοχής για τις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες.
«Αυτό που έχει δημιουργηθεί είναι κάτι στο οποίο οι περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες δεν μπορούν να συμμετάσχουν. Δεν νομίζω ότι μπορούμε να συμμετάσχουμε σε αυτό που έχει παρουσιαστεί αυτή τη στιγμή», τόνισε, αφήνοντας ωστόσο ανοιχτό το ενδεχόμενο περιορισμένης συνεργασίας.
«Εάν υπάρχει ένας τρόπος να συνεργαστούμε με τις ΗΠΑ, αλλά μόνο για τη Γάζα και μόνο για περιορισμένο χρονικό διάστημα, η Ελλάδα θα ήταν σίγουρα πολύ, πολύ πρόθυμη να αναλάβει ηγετικό ρόλο στην εξεύρεση συναίνεσης. Πρέπει να εργαστούμε ώστε να διασφαλίσουμε ότι θα υπάρχει ευρωπαϊκή παρουσία όσον αφορά το μέλλον της Γάζας».
Ευρωπαϊκή ενότητα με γνωστές εξαιρέσεις
Ο Έλληνας πρωθυπουργός υπογράμμισε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να υπερασπιστεί τα δικά της συμφέροντα, ειδικά σε ένα περιβάλλον αυξημένων πιέσεων από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού. «Η Ευρώπη πρέπει να υπερασπιστεί τα δικά της συμφέροντα», σημείωσε, επιβεβαιώνοντας ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ αποτέλεσε σημείο αναφοράς στις συζητήσεις των ηγετών.
Αναφερόμενος ειδικά στη Γροιλανδία, ο κ. Μητσοτάκης τόνισε ότι οι πρόσφατες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ είχαν χαρακτήρα αποκλιμάκωσης. «Νομίζω ότι είναι καλό το ότι έκανε δηλώσεις που δείχνουν ξεκάθαρα πως θέλει να αποκλιμακώσει την κατάσταση στη Γροιλανδία. Νομίζω ότι είναι πολύ θετικό το γεγονός ότι η Ευρώπη στάθηκε με μία φωνή, ίσως με μία εξαίρεση, για να υπερασπιστεί τη Δανία και τη Γροιλανδία».
Η εξαίρεση αυτή, όπως ξεκαθάρισε, δεν προκάλεσε έκπληξη. «Η εξαίρεση είναι η Ουγγαρία. Αυτό συμβαίνει τον τελευταίο χρόνο, οπότε δεν θα έπρεπε να αποτελεί έκπληξη. Αλλά νομίζω ότι έχουμε βρει έναν τρόπο να δουλεύουμε γύρω από αυτό το πρόβλημα», είπε, αφήνοντας να εννοηθεί ότι η ευρωπαϊκή διαδικασία συνεχίζεται παρά τις εσωτερικές τριβές.
Στρατηγική αυτονομία και άμυνα
Ο κ. Μητσοτάκης επανήλθε στο ζήτημα της στρατηγικής αυτονομίας της ΕΕ, το οποίο, όπως είπε, αποκτά πλέον ουσιαστική δυναμική.
«Μπορούμε να δούμε το ποτήρι μισοάδειο ή μπορούμε να το δούμε μισογεμάτο. Αυτό που μπορώ να σας πω είναι ότι ολόκληρη η συζήτηση για τη στρατηγική αυτονομία αποκτά δυναμική. Ήμουν από τους πρώτους που υποστήριξαν ότι πρέπει να επενδύσουμε περισσότερο στην κοινή μας άμυνα και ότι πρέπει να λύσουμε τα ζητήματα ανταγωνιστικότητας».
Ελεύθερο εμπόριο και Mercosur
Σε ερώτηση για τη συμφωνία ΕΕ- Mercosur, ο πρωθυπουργός επανέλαβε τη σταθερή ελληνική στήριξη στις μεγάλες διεθνείς εμπορικές συμφωνίες.
«Η άποψή μου είναι πολύ ξεκάθαρη. Υπάρχουν περισσότερα οφέλη παρά μειονεκτήματα όταν πρόκειται για αυτές τις μεγάλες διεθνείς εμπορικές συμφωνίες», είπε, υπογραμμίζοντας ότι η Ελλάδα, ως «μεσαίου μεγέθους ανοιχτή οικονομία» και παγκόσμιος ηγέτης στη ναυτιλία, έχει συμφέρον από μια διεθνή τάξη βασισμένη σε κανόνες που ευνοεί το ελεύθερο εμπόριο.