Έκθεση: Οι ΗΠΑ έχουν απελάσει 25.000 άτομα σε τρίτες χώρες με μυστικές συμφωνίες

Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν απελάσει περισσότερους από 25.000 ανθρώπους βάσει μυστικών συμφωνιών με 35 χώρες για την υποδοχή μεταναστών που δεν έχουν κανέναν δεσμό με τα συγκεκριμένα κράτη, σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύτηκε τη Δευτέρα.

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

Από τότε που ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ανέλαβε τα καθήκοντά του τον Ιανουάριο του 2025, η Ουάσιγκτον υπογράφει συμφωνίες με αναπτυσσόμενες χώρες ώστε να δέχονται μετανάστες οι οποίοι δεν μπορούν νόμιμα να επαναπροωθηθούν στις πατρίδες τους.

Η έρευνα του Forbidden Stories (πηγή στα Αγγλικά) διαπίστωσε ότι η κυβέρνηση έχει δεσμεύσει 410 εκατομμύρια δολάρια (357 εκατομμύρια ευρώ), τα οποία θα καταβληθούν απευθείας στις χώρες υποδοχής ή σε υπηρεσίες του ΟΗΕ για να διευκολύνονται οι επιστροφές.

Τουλάχιστον 25.447 άνθρωποι είχαν ήδη απελαθεί σε τρίτες χώρες έως τις 31 Αυγούστου 2026, σύμφωνα με στοιχεία που συγκέντρωσε το Forbidden Stories μαζί με κοινοπραξία διεθνών δημοσιογράφων.

Η συντριπτική πλειονότητα, περίπου 20.000 άνθρωποι, στάλθηκαν στο Μεξικό, ενώ οι υπόλοιποι διασκορπίστηκαν σε άλλες 27 χώρες σε Λατινική Αμερική, Αφρική και Ειρηνικό, και έχουν ολοκληρωθεί συμφωνίες με ακόμη επτά.

Οι συμφωνίες διαφέρουν μεταξύ τους, μεταξύ άλλων ως προς τις εθνικότητες που μπορούν να απελαθούν και το αν γίνονται δεκτοί άνθρωποι με ποινικό μητρώο.

Έρευνα του πρακτορείου ειδήσεων AFP νωρίτερα φέτος έδειξε ότι η Ουάσιγκτον χρησιμοποιεί απαγορεύσεις και περιορισμούς θεωρήσεων σε αφρικανικές χώρες για να τις πιέσει να δεχθούν απελαθέντες.

Δικηγόροι δήλωσαν στο AFP ότι οι απελαθέντες ρίχνονται σε «νομικό κενό», κρατούμενοι χωρίς κατηγορίες σε χώρες με τις οποίες δεν έχουν κανέναν δεσμό και όπου έχουν ελάχιστα, αν όχι καθόλου, δικαιώματα.

Το Forbidden Stories ανέφερε ότι 49 από τις 54 χώρες της Αφρικής είχαν δεχθεί προσέγγιση για την αποδοχή απελαθέντων από τρίτες χώρες.

Μια ελάχιστα γνωστή διεύθυνση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, το Office of Remigration, που δημιουργήθηκε τον Μάιο του 2025, χειρίστηκε το μεγαλύτερο μέρος των διαπραγματεύσεων και των πληρωμών, σύμφωνα με το Forbidden Stories.

Επικεφαλής του γραφείου είναι ο Κρίστιαν Γιοβ Έρχαρντ, 41 ετών, διπλωμάτης που είχε προηγουμένως εργαστεί ως υπεύθυνος ασφάλειας.

Η έκθεση περιγράφει τις επισκέψεις του στο Καμερούν, το οποίο υπέγραψε μνημόνιο συμφωνίας με τις ΗΠΑ τον Δεκέμβριο για την αποδοχή απελαθέντων. Μια εβδομάδα αργότερα, υπέγραψε επίσης πενταετές πρόγραμμα υγειονομικής βοήθειας αξίας σχεδόν 400 εκατομμυρίων δολαρίων (348 εκατομμύρια ευρώ).

Τον επόμενο μήνα, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ ανακοίνωσε ότι θα διαθέσει ακόμη 30 εκατομμύρια δολάρια (26 εκατομμύρια ευρώ) στην Υπηρεσία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR) στο Καμερούν, για να «διευκολύνει την εθελοντική επιστροφή προσφύγων και να καταπολεμήσει την παράτυπη μετανάστευση».

Το πρώτο αεροπλάνο με απελαθέντες έφτασε στο Καμερούν στις 14 Ιανουαρίου.

Πληρωμές

Άλλες συμφωνίες περιλαμβάνουν άμεσες πληρωμές προς κυβερνήσεις.

Το Παλάου, ένα μικρό νησιωτικό κράτος στον Ειρηνικό με λιγότερους από 18.000 κατοίκους, υπέγραψε τον Δεκέμβριο του 2025 συμφωνία να δεχθεί έως και 75 υπηκόους τρίτων χωρών με αντάλλαγμα 7,5 εκατομμύρια δολάρια (6,5 εκατομμύρια ευρώ).

Ωστόσο, μέχρι στιγμής έχουν σταλεί μόνο τρία άτομα στο πλαίσιο της συμφωνίας.

Στην Εσουατίνι, 32 άνθρωποι έχουν φτάσει από τον Ιούλιο του 2025, από ένα σύνολο έως 160 που προβλέπει συμφωνία αξίας άνω των 5 εκατομμυρίων δολαρίων (4 εκατομμύρια ευρώ). Σύμφωνα με την έρευνα, η χώρα έχει δεχθεί απελαθέντες με ποινικό μητρώο.

Από τα 410 εκατομμύρια δολάρια που προγραμματίζονται για τις συμφωνίες, εσωτερικά έγγραφα του Στέιτ Ντιπάρτμεντ έδειξαν ότι 81 εκατομμύρια δολάρια (70 εκατομμύρια ευρώ) είχαν δεσμευθεί για τις κυβερνήσεις που υπογράφουν.

Τα υπόλοιπα προορίζονταν για ανθρωπιστικές οργανώσεις, μεταξύ άλλων περισσότερα από 178 εκατομμύρια δολάρια (155 εκατομμύρια ευρώ) για τον Διεθνή Οργανισμό Μετανάστευσης του ΟΗΕ και 123 εκατομμύρια δολάρια (107 εκατομμύρια ευρώ) για την UNHCR.

Οι οργανισμοί έχουν δεχθεί επικρίσεις για τη συμμετοχή τους, αν και η UNHCR δήλωσε στο Forbidden Stories ότι δεν είναι μέρος των διμερών συμφωνιών και ότι η χρηματοδότηση από τις ΗΠΑ χρησιμοποιείται σύμφωνα με την εντολή της για την ενίσχυση των συστημάτων ασύλου.

Εκπρόσωπος του IOM δήλωσε στο Forbidden Stories ότι οι αποφάσεις του οργανισμού να αποδέχεται χρηματοδότηση βασίζονται «σε ένα και μόνο ερώτημα: αν η εμπλοκή μας θα βελτιώσει τη ζωή των επηρεαζόμενων μεταναστών. Σε αυτές τις περιπτώσεις, πιστεύουμε ακράδαντα ότι το κάνει».