Η απόφαση έρχεται σε κρίσιμη στιγμή για την Ουκρανία, που αντιμετωπίζει σοβαρό έλλειμμα στον προϋπολογισμό του υπουργείου Άμυνας, θέτοντας σε κίνδυνο τις παραδόσεις drone
Οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης συμφώνησαν να ξεμπλοκάρουν ένα πρόγραμμα στρατιωτικής βοήθειας προς την Ουκρανία ύψους 6,6 δισ. ευρώ, το οποίο είχε παγώσει από την άνοιξη του 2023, όταν η Ουγγαρία επέβαλε ένα αμφιλεγόμενο βέτο που παρέλυσε την πρωτοβουλία.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Η συμφωνία σε πολιτικό επίπεδο επιτεύχθηκε την Παρασκευή, στη διάρκεια συνεδρίασης της Επιτροπής Πολιτικής και Ασφάλειας στις Βρυξέλλες.
«Είναι καλά νέα για την Ουκρανία και κακά νέα για τη Ρωσία», έγραψε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης η Ύπατη Εκπρόσωπος Κάγια Κάλας, ανακοινώνοντας την εξέλιξη.
«Οι υβριδικές επιθέσεις της Μόσχας προσπαθούν να τρομοκρατήσουν την Ευρώπη ώστε να περιορίσει τη στήριξή της προς την Ουκρανία. Η Ευρώπη κάνει το αντίθετο».
Η λεγόμενη European Peace Facility (EPF) έχει σχεδιαστεί για να αποζημιώνει εν μέρει οπλικά συστήματα και πυρομαχικά που τα κράτη μέλη δωρίζουν στην Ουκρανία.
Στα πρώτα χρόνια του πολέμου, η EPF θεωρούνταν μία από τις βασικές γραμμές βοήθειας της Ένωσης και τροφοδοτούνταν τακτικά με νέα κονδύλια.
Όμως τον Μάιο του 2023 η Ουγγαρία, υπό τον τότε πρωθυπουργό Βίκτορ Όρμπαν, άσκησε βέτο που σταμάτησε το σχέδιο στην πορεία του.
Η Βουδαπέστη διαμαρτυρήθηκε για την απόφαση του Κιέβου να προσθέσει την OTP Bank, τη μεγαλύτερη εμπορική τράπεζα της Ουγγαρίας, στη λίστα των «διεθνών χορηγών του πολέμου». Ο κατάλογος διαπόμπευσης ονομάτων σταμάτησε να χρησιμοποιείται το 2024, μετά τις αντιδράσεις από δυτικούς συμμάχους.
Παρόλα αυτά, η Ουγγαρία διατήρησε το βέτο, προκαλώντας την οργή άλλων πρωτευουσών. Η EPF σταδιακά βγήκε από το προσκήνιο, καθώς οι Βρυξέλλες δημιούργησαν νέα προγράμματα βοήθειας.
Το αδιέξοδο έσπασε μόλις φέτος, όταν ο Όρμπαν έχασε τις βουλευτικές εκλογές τον Απρίλιο και ο πρωθυπουργός Πέτερ Μάγιαρ ανέλαβε την εξουσία. Έκτοτε, τα κράτη μέλη διαπραγματεύονταν τους όρους για την αποδέσμευση των 6,6 δισ. ευρώ.
Σύμφωνα με την Κάλας, η συμφωνία της Παρασκευής χωρίζει το ποσό σε τρεις πυλώνες:
- 4,7 δισ. ευρώ για αποζημιώσεις
- 1 δισ. ευρώ για κοινές προμήθειες στρατιωτικού εξοπλισμού
- 900 εκατ. ευρώ για την αποστολή της ΕΕ που εκπαιδεύει τις ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις
Ορισμένες χώρες θα μεταφέρουν το μερίδιό τους από τα 4,7 δισ. ευρώ των αποζημιώσεων απευθείας στην Ουκρανία, είπε η Κάλας χωρίς να τις κατονομάσει.
Πρέπει να εγκριθούν αρκετές νομοθετικές πράξεις προτού τα χρήματα μπορέσουν να εκταμιευθούν στην πράξη.
Η είδηση έρχεται σε μια εξαιρετικά δύσκολη συγκυρία για την Ουκρανία, η οποία αντικρίζει ένα έλλειμμα 27 δισ. δολαρίων (23,67 δισ. ευρώ) στον προϋπολογισμό του υπουργείου Άμυνας.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο βρίσκονται σε συνομιλίες με την ουκρανική κυβέρνηση για να προσδιορίσουν μια πιθανή λύση.
Την Παρασκευή, ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι προειδοποίησε ότι το δημοσιονομικό κενό πρέπει να καλυφθεί μεταξύ Οκτωβρίου και Νοεμβρίου, ώστε να πληρωθούν οι παραδόσεις drones που έχουν προγραμματιστεί για τους τρεις πρώτους μήνες του 2027.
«Όλοι καταλαβαίνουν ότι η Ουκρανία δεν μπορεί να αφεθεί μόνη της και ότι πρέπει να επενδυθούν περισσότερα σε drones και πυραύλους ουκρανικής παραγωγής, γιατί το μεγαλύτερο μέρος αυτού του ελλείμματος αφορά ακριβώς τη χρηματοδότηση που χρειάζεται για όπλα», είπε ο Ζελένσκι.
«Όλοι καταλαβαίνουν πόσο δύσκολο είναι να ξεπεράσουμε αυτή την περίοδο μέσα σε συνεχείς επιθέσεις. Η Ουκρανία δεν θα μείνει μόνη».