Οι Gen Z και Gen Alpha θέλουν ακόμη καλύτερη εκπροσώπηση στις οθόνες, αλλά είναι λιγότερο αρνητικοί στην αφήγηση με τεχνητή νοημοσύνη, σύμφωνα με την έκθεση Teens and Screens 2026.
Σε μια εποχή ψυχαγωγίας που την κυριαρχεί η νοσταλγία, οι νεότερες γενιές επαναπροσδιορίζουν τον τρόπο που αφηγούμαστε ιστορίες μέσα από το YouTube, το TikTok και ακόμη και την τεχνητή νοημοσύνη (AI), σύμφωνα με την έκθεση Teens and Screens 2026 (πηγή στα Αγγλικά).
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Η έρευνα, που διεξήχθη από το Center for Scholars & Storytellers (CSS) στο University of California, Los Angeles (UCLA), ξεκίνησε πριν από πέντε χρόνια με στόχο να αναλύσει τις συνήθειες κατανάλωσης μέσων περισσοτέρων από 1.500 Αμερικανών ηλικίας 10-24 ετών.
Τα πιο πρόσφατα ευρήματα αναδεικνύουν πόσο έχει διευρυνθεί σήμερα η αφήγηση ιστοριών, με τη Γενιά Άλφα και τη Γενιά Z να αποδίδουν την ίδια αξία σε ανορθόδοξα φορμά, όπως τα βίντεο των 30 δευτερολέπτων, όσο και στις ταινίες μεγάλου μήκους.
Η συντριπτική πλειονότητα των ερωτηθέντων (72,9%) επέλεξε το YouTube ως το αγαπημένο της μέσο για αφήγηση ιστοριών, ενώ σχεδόν 4 στους 5 δήλωσαν ότι και τα βίντεο μικρής διάρκειας μπορούν να αφηγηθούν μια ιστορία, με το TikTok (64,2%) να καταγράφει τη μεγαλύτερη προτίμηση ανάμεσα στις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης.
Οι τηλεοπτικές σειρές (70,3%), οι ταινίες (70,2%) και τα βιντεοπαιχνίδια (68,5%) ακολουθούν από κοντά, με τους ερωτηθέντες να επιλέγουν τον κινηματογράφο ως την αγαπημένη τους δραστηριότητα για τα Σαββατοκύριακα για τρίτη συνεχόμενη χρονιά.
Τα στοιχεία αυτά συμβαδίζουν με πρόσφατα ευρήματα σε όλη την Ευρώπη, σύμφωνα με τα οποία το 50% των σινεφίλ στο Ηνωμένο Βασίλειο είναι κάτω των 35 ετών, σύμφωνα με την Cinema Advertising Association. Παράλληλα, η CineEurope αναφέρει ότι το 47% των νέων ανακαλύπτει πλέον ταινίες μέσω του TikTok.
Περισσότεροι χαρακτήρες με τους οποίους μπορούν να ταυτιστούν
Παρότι οι νεότεροι θεατές αποτελούν βασικό κοινό-στόχο για τη βιομηχανία της ψυχαγωγίας, οι πραγματικές τους εμπειρίες και επιθυμίες συχνά δεν ακούγονται ή παρερμηνεύονται.
Ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο είναι η επιθυμία τους για πιο «οικείες» ιστορίες, με το 55% των συμμετεχόντων να δηλώνει ότι θέλει να βλέπει περισσότερους νευροδιαφορετικούς χαρακτήρες στην οθόνη – ποσοστό που αυξάνεται ακόμη περισσότερο στους νέους της κοινότητας LGBTQIA+.
Μόλις 22,7% των ερωτηθέντων θεωρούν ότι οι τρέχουσες απεικονίσεις της νευροδιαφορετικότητας στα μέσα «αντανακλούν την πραγματική ζωή» τις περισσότερες φορές. Μία από τις απεικονίσεις που δέχθηκαν τεράστια κατακραυγή το 2021 ήταν το σκηνοθετικό ντεμπούτο της Sia, το Music, όπου η νευροτυπική ηθοποιός Maddie Ziegler υποδύθηκε μια μη λεκτική αυτιστική γυναίκα.
Οι έφηβοι και οι νεαροί ενήλικες δήλωσαν επίσης ότι θέλουν να βλέπουν περισσότερες «αισιόδοξες, εμψυχωτικές ιστορίες με ανθρώπους που ξεπερνούν τα εμπόδια», «φιλίες και κοινωνικές παρέες» και «ανθρώπους με ζωές παρόμοιες με τη δική μου».
Αυτό επιβεβαιώνει τα συμπεράσματα προηγούμενων εκθέσεων, σύμφωνα με τα οποία οι νέοι θέλουν λιγότερο σεξ στην οθόνη και περισσότερες πλατωνικές σχέσεις, με το 52% να λέει ότι πιστεύει πως οι ερωτικές σχέσεις στα μέσα είναι πιο κεντρικές στις ζωές των φανταστικών χαρακτήρων απ’ ό,τι είναι στην πραγματική ζωή.
«Το αίτημα για περισσότερη εκπροσώπηση της νευροδιαφορετικότητας και των φιλιών είναι μόνο μερικά από τα παραδείγματα που εντοπίσαμε μέσα σε μια ευρύτερη ζήτηση για πιο ποικιλόμορφες και αυθεντικές απεικονίσεις», δήλωσε η συν-συγγραφέας της μελέτης Stephanie Rivas-Lara.
Απόψεις για την τεχνητή νοημοσύνη
Από τους ψεύτικους ηθοποιούς μέχρι το χαμηλής ποιότητας περιεχόμενο στα social media, η τεχνητή νοημοσύνη έχει κατακτήσει ραγδαία το τοπίο των μέσων και έχει γίνει βασική πηγή αντιπαράθεσης ανάμεσα στους νεότερους θεατές.
Παρά ταύτα, οι συμμετέχοντες στην έρευνα φαίνεται να είναι περισσότερο περίεργοι παρά ανήσυχοι για την τεχνολογία, με το 28,2% να δηλώνει ότι είναι «γοητευμένοι» και το 25,6% «ενθουσιασμένοι». Από την άλλη, το 22% δήλωσε ότι αισθάνεται «καταδικασμένο» και το 10,1% ότι είναι «φοβισμένο».
Οι απόψεις για την τεχνητή νοημοσύνη ήταν πιο θετικές ανάμεσα στους μικρότερους σε ηλικία συμμετέχοντες, 10-13 ετών, με το 44,2% να χαρακτηρίζει τα προγράμματα για την τεχνητή νοημοσύνη ως «γοητευτικά».
Το μέλλον της ψυχαγωγίας
Αν και η προσέλευση στα σινεμά μειώθηκε δραματικά κατά την περίοδο της πανδημίας, τα τελευταία χρόνια καταγράφεται σταθερή άνοδος, καθώς οι νέοι προσπαθούν να ξεφύγουν από τις οθόνες των κινητών τους, να βρουν κοινότητες και να επανασυνδεθούν με τον έξω κόσμο.
Πρόσφατα εμπορικά χιτ όπως το Backrooms και το Obsession, τα οποία σκηνοθετήθηκαν από δημιουργούς του YouTube, αποδεικνύουν επίσης ότι το νεανικό κοινό διψά για πιο πρωτότυπες ιστορίες που αξιοποιούν τα φορμά και τη μυθολογία του διαδικτύου, αντανακλώντας τους ψηφιακούς κόσμους μέσα στους οποίους μεγάλωσαν.
«Οι «θύρες εισόδου» έχουν αλλάξει και οι ίδιοι οι νέοι αποφασίζουν πλέον τι θέλουν να παρακολουθούν και τι θέλουν να βλέπουν περισσότερο στο περιεχόμενο που επιλέγουν», δήλωσε η Yalda T. Uhls, ιδρύτρια και διευθύνουσα σύμβουλος του CSS και adjunct professor στο τμήμα ψυχολογίας του UCLA.
«Οι ηγέτες της βιομηχανίας θα πρέπει να «συντονιστούν» με τους νέους, αλλά και με τους ειδικούς που έχουν κατά νου τη θετική ανάπτυξη των νέων και την ευημερία τους», πρόσθεσε η Uhls.
«Η φετινή έκθεση δείχνει ξεκάθαρα ότι αυτό είναι το κλειδί για τη δημιουργία ποιοτικού περιεχομένου που κερδίζει το σημερινό νεανικό κοινό».