Η Fed αναμένεται να αφήσει τα επιτόκια σταθερά την Τετάρτη, αλλά με πληθωρισμό 3,7% και υψηλό πετρέλαιο οι επενδυτές περιμένουν αύξηση τον Δεκέμβριο και θα ζυγίσουν τις δηλώσεις του Κέβιν Γουόρς.
Όταν η Federal Reserve ανακοινώσει την απόφασή της την Τετάρτη στις 19:00 CET, αναμένεται ευρέως να αφήσει αμετάβλητο το βασικό της επιτόκιο στο 3,75% έως 4%, λιγότερο από μία εβδομάδα πριν οι Αμερικανοί ψηφίσουν στις ενδιάμεσες εκλογές.
Ωστόσο, με τον πληθωρισμό στο 3,7%, τις τιμές της ενέργειας σε υψηλά επίπεδα και μια ακόμη αύξηση τον Δεκέμβριο να θεωρείται πιθανή, οι επενδυτές θα παρακολουθούν στενά τον πρόεδρο της Fed Kevin Warsh για ενδείξεις σχετικά με το τι θα ακολουθήσει.
Οι αγορές αποτιμούν την πιθανότητα διατήρησης των επιτοκίων σε πάνω από 90%, αλλά βλέπουν 73% πιθανότητα για αύξηση κατά ένα τέταρτο της μονάδας στη συνεδρίαση της Fed στις 8-9 Δεκεμβρίου, σύμφωνα με το εργαλείο FedWatch της CME Group, το οποίο παρακολουθεί τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης επιτοκίων.
Μια τέτοια κίνηση θα ακολουθούσε την αύξηση του Σεπτεμβρίου, την πρώτη της Fed εδώ και τρία χρόνια. Έκτοτε, αρκετά υψηλόβαθμα στελέχη έχουν υποβαθμίσει την ανάγκη για νέα άνοδο των επιτοκίων.
Ο αντιπρόεδρος Philip Jefferson, σε ομιλία του, αναφέρθηκε στην άνοδο του κόστους μακροπρόθεσμου δανεισμού, προσθέτοντας ότι «οι συνάδελφοί μου κι εγώ θα πρέπει να καταλήξουμε στη δική μας κρίση, κάτι που μπορεί να απαιτήσει περισσότερο χρόνο».
Ο πρόεδρος της New York Fed John Williams επανέλαβε το ίδιο μήνυμα σε ομιλία του στο University at Buffalo, δηλώνοντας ότι «δεν υπάρχει λόγος για βιασύνη».
Ρόλο παίζει και η πολιτική.
«Η Fed δεν θέλει να προκαλέσει το Λευκό Οίκο έξι ημέρες πριν από μια εκλογική αναμέτρηση», δήλωσε ο Joseph LaVorgna, επικεφαλής οικονομολόγος του αμερικανικού βραχίονα της ιαπωνικής τράπεζας SMBC και πρώην αξιωματούχος της κυβέρνησης Trump.
Δεν είναι βέβαιο ότι θα συμφωνήσουν όλοι.
Η πρόεδρος της Cleveland Fed Beth Hammack και η πρόεδρος της Dallas Fed Lorie Logan, οι οποίες υποστηρίζουν ότι τα επιτόκια δεν είναι ακόμη αρκετά υψηλά για να περιορίσουν τον πληθωρισμό, ενδέχεται να ψηφίσουν υπέρ νέας αύξησης, ενώ μέχρι και τρία μέλη θα μπορούσαν να διαφωνήσουν.
Ο πληθωρισμός παραμένει υψηλός, ενώ η ανάπτυξη αντέχει
Τα επιχειρήματα υπέρ μιας πιο σφιχτής πολιτικής παραμένουν. Οι τιμές καταναλωτή στις ΗΠΑ αυξήθηκαν τον Σεπτέμβριο κατά 3,7% σε ετήσια βάση, από 3,4% τον Αύγουστο, ενώ ο δομικός πληθωρισμός, που εξαιρεί τρόφιμα και ενέργεια, ανέβηκε στο 2,6%. Οι τιμές χονδρικής εκτινάχθηκαν κατά 6,3%.
Ο πρόεδρος της Chicago Fed Austan Goolsbee χαρακτήρισε αυτά τα στοιχεία «αποθαρρυντικά», λέγοντας ότι ο υποκείμενος πληθωρισμός στα σημερινά επίπεδα είναι «μη αποδεκτός».
Η βενζίνη, η οποία έχει ξεπεράσει τα 4 δολάρια το γαλόνι για τους τελευταίους τρεις μήνες, αντιστοιχούσε σε πάνω από το ήμισυ της αύξησης των τιμών του Σεπτεμβρίου, σύμφωνα με το Υπουργείο Εργασίας των ΗΠΑ. Το πετρέλαιο κίνησης έφθασε σε επίπεδο ρεκόρ 6,53 δολάρια το γαλόνι στα τέλη Σεπτεμβρίου, αυξάνοντας το κόστος μεταφοράς σχεδόν όλων των αγαθών.
Το Brent, το διεθνές σημείο αναφοράς για το πετρέλαιο, υποχώρησε πάνω από 6% τη Δευτέρα, από περίπου 117,4 δολάρια το βαρέλι, το υψηλότερο κλείσιμο από τις 19 Μαρτίου, καθώς η διπλωματία γύρω από τον πόλεμο με το Ιράν φαίνεται να κερδίζει έδαφος.
Την ώρα που γράφονταν αυτές οι γραμμές, την Τρίτη, διαπραγματευόταν γύρω στα 110,8 δολάρια το βαρέλι, ακόμη πολύ πάνω από τα 72 δολάρια όπου βρισκόταν πριν αρχίσει ο πόλεμος με το Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου.
Και το κόστος δανεισμού αρχίζει να γίνεται αισθητό.
Το μέσο επιτόκιο στεγαστικού δανείου 30 ετών στις ΗΠΑ έφθασε στο 7,4% στις αρχές Οκτωβρίου, το υψηλότερο επίπεδο τριών ετών, προτού υποχωρήσει στο 7,32% την περασμένη εβδομάδα, από λίγο κάτω του 6,2% πριν από έναν χρόνο. Η εταιρεία ερευνών Oxford Economics εκτιμά ότι η φετινή άνοδος έχει αποκλείσει ακόμη 5 εκατομμύρια αμερικανικά νοικοκυριά από την αγορά κατοικίας.
Οι προσδοκίες για νέες αυξήσεις έχουν επίσης κρατήσει το δολάριο ΗΠΑ κοντά σε υψηλό 18 μηνών έναντι των βασικών νομισμάτων.
Η οικονομία, πάντως, δείχνει να λυγίζει αλλά όχι να σπάει.
Οι εργοδότες πρόσθεσαν μόλις 29.000 θέσεις εργασίας τον Σεπτέμβριο και η ανεργία ανέβηκε στο 4,2%. Παρ’ όλα αυτά, η αμερικανική οικονομία αναπτύχθηκε με ετήσιο ρυθμό 2,2% στο δεύτερο τρίμηνο, ενώ το εργαλείο GDPNow της Atlanta Fed δείχνει 3,5% για το τρίτο.
Η επόμενη δοκιμασία ακολουθεί αμέσως την απόφαση.
Την Πέμπτη, στις 13:30 CET, οι ΗΠΑ θα δημοσιεύσουν την πρώτη εκτίμηση για την ανάπτυξη του τρίτου τριμήνου και τα στοιχεία Σεπτεμβρίου για τον δείκτη τιμών προσωπικών καταναλωτικών δαπανών (PCE), τον δείκτη πληθωρισμού που προτιμά η Fed.
«Τα στελέχη της Fed εξακολουθούν να δείχνουν, σε γενικές γραμμές, αποφασισμένα να αυστηροποιήσουν την πολιτική με σταθμισμένο ρυθμό», έγραψε σε σημείωμά του ο Thomas Ryan, ανώτερος οικονομολόγος για τη Βόρεια Αμερική στην Capital Economics.
Όλα τα βλέμματα στραμμένα στον Warsh
Ο Warsh, ο οποίος θα μιλήσει στους δημοσιογράφους στις 19:30 CET, έχει δώσει ελάχιστες ενδείξεις.
Μιλώντας στη Μπανγκόκ στις ετήσιες συνεδριάσεις του International Monetary Fund και της World Bank αυτόν τον μήνα, δήλωσε ότι ο κόσμος έχει «σε γενικές γραμμές ανταποκριθεί στις προσδοκίες μας» από τον Σεπτέμβριο.
«Δεν προδικάζω τις συνεδριάσεις», είπε ο Warsh, υπογραμμίζοντας ότι «στη Federal Reserve ξεκαθαρίσαμε πολύ καθαρά ότι θα διασφαλίσουμε τη σταθερότητα των τιμών».
Εδώ και χρόνια έχει εκφράσει την αντίθεσή του στη λεγόμενη forward guidance, την πρακτική της προαναγγελίας μελλοντικών κινήσεων στις αγορές, και την έχει αποφύγει.
Ο Aditya Bhave, επικεφαλής ερευνών για την οικονομία των ΗΠΑ στην Bank of America, δήλωσε ότι μια απροσδόκητη αύξηση θα μπορούσε «να βάλει τέλος στη forward guidance, δείχνοντας στις αγορές ότι δεν μπορούν πια να βασίζονται σε αυτήν», αν και οι περισσότεροι οικονομολόγοι αμφιβάλλουν.
Υπό εξέταση βρίσκεται και η ανεξαρτησία του προέδρου της Fed.
Ο Warsh αγνόησε τις εκκλήσεις του προέδρου των ΗΠΑ Donald Trump για χαμηλότερα επιτόκια τον Σεπτέμβριο, αλλά ο Trump στη συνέχεια είπε ότι είχε πει στον Warsh πως «μπορεί εξίσου» να ψηφίσει υπέρ μιας αύξησης, και από τότε έχει εντείνει την πίεσή του για την απομάκρυνση της Fed Governor Lisa Cook.
Ο Trump δημιούργησε μια τριμελή επιτροπή για να του εισηγηθεί αν έχει λόγο να αποπέμψει την Cook λόγω κατηγοριών για απάτη σε στεγαστικά δάνεια, τις οποίες εκείνη αρνείται. Η Cook αναμένεται να εμφανιστεί ενώπιον της επιτροπής την επόμενη εβδομάδα.
Όσο για τον Warsh, αν η ομιλία του επικεντρωθεί στο ότι ο πληθωρισμός πρέπει να επιστρέψει πιο γρήγορα στον στόχο 2% της Fed, οι επενδυτές πιθανότατα θα το εκλάβουν ως επιβεβαίωση μιας αύξησης τον Δεκέμβριο.