«Η διέλευση του NJ Earth πιθανόν να συνιστά μία πρώτη ένδειξη εξομάλυνσης, αλλά είναι ακόμη πολύ νωρίς», εκτιμούν αναλυτές - Θολό τοπίο για ενδεχόμενη επιβολή διοδίων διέλευσης από τους Ιρανούς
Ελληνικών συμφερόντων είναι ένα από τα δύο πρώτα πλοία που διέσχισαν τα Στενά του Ορμούζ μετά τη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός ΗΠΑ - Ιράν τα ξημερώματα.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Σύμφωνα με με τον ιστότοπο MarineTraffic, το ελληνικών συμφερόντων πλοίο μεταφοράς χύδην φορτίου NJ Earth διέσχισε το στενό στις 11:44 π.μ. ώρα Ελλάδας και Κύπρου, ενώ το υπό σημαία Λιβερίας Daytona Beach διέσχισε νωρίτερα στις 9:59 π.μ. ώρα Ελλάδας και Κύπρου, αφού αναχώρησε από το ιρανικό λιμάνι Μπαντάρ Αμπάς.
Πρόκειται για τις πρώτες επιβεβαιωμένες διελεύσεις υπό τους νέους όρους της εκεχειρίας που επηρεάζουν την κρίσιμη ενεργειακή θαλάσσια οδό.
Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγκτσί δήλωσε ότι θα επιτραπεί στα πλοία η ασφαλής διέλευση από τα Στενά για μια περίοδο δύο εβδομάδων "μέσω του συντονισμού με τις ένοπλες δυνάμεις του Ιράν και με τη δέουσα συνεκτίμηση των τεχνικών περιορισμών".
«Η διέλευση του NJ Earth πιθανόν να συνιστά μία πρώτη ένδειξη εξομάλυνσης, αλλά είναι ακόμη πολύ νωρίς για να πει κανείς αν πρόκειται για ευρύτερο άνοιγμα που συνδέεται με την κατάπαυση του πυρός ή για άδεια που έχει δοθεί προηγουμένως», εξήγησε η Ana Subasic, αναλύτρια της Kpler, ιδιοκτήτρια εταιρεία του MarineTraffic.
Το πλοίο διατήρησε ενεργό τον αναμεταδότη και επέλεξε διαδρομή κοντά στο νησί Λαράκ που έχει ονομαστεί «διόδια της Τεχεράνης» από την επιθεώρηση Lloyd's List.
«Ακόμη και αν περιμένουμε αύξηση των διελεύσεων τις επόμενες ημέρες, αυτή η πρώτη διέλευση πρέπει να αντιμετωπισθεί με επιφυλακτικότητα», πρόσθεσε.
Η συμφωνία κλείδωσε λίγες ώρες πριν λήξει το τελεσίγραφο που είχε θέσει ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, αφού απείλησε ότι "ένας ολόκληρος πολιτισμός θα πεθάνει απόψε" εάν το Ιράν δεν συμφωνήσει, πριν ανακοινώσει την αναστολή των βομβαρδισμών με αντάλλαγμα την κατάπαυση του πυρός.
Πάνω από 800 πλοία εκτιμάται ότι βρίσκονται επί του παρόντος εγκλωβισμένα μέσα στον Περσικό Κόλπο, σύμφωνα με το Lloyd's List, έγκριτο ναυτιλιακό περιοδικό που εδρεύει στο Λονδίνο. Πλοιοκτήτες δήλωσαν επίσης στο Lloyd's ότι γίνονται προετοιμασίες για να αρχίσουν να μετακινούν τα πλοία τους από το πρωί της Τετάρτης.
Οι βασικές λεπτομέρειες της συμφωνίας παραμένουν αδιευκρίνιστες, καθώς το Ιράν λέει ότι έχει συμφωνήσει σε δύο εβδομάδες ασφαλούς διέλευσης με "τεχνικούς περιορισμούς", ενώ ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε ένα "πλήρες, άμεσο και ασφαλές άνοιγμα".
Παραμένει ασαφές αν οι δύο πλευρές έχουν συμφωνήσει στους όρους πληρωμής των διελεύσεων ή πότε ακριβώς θα τεθεί σε ισχύ η εκεχειρία.
Ο Νιλ Ρόμπερτς, επικεφαλής του τμήματος ναυτιλίας και αεροπορίας της Lloyd's Market Association, δήλωσε ότι ενώ η κατάπαυση του πυρός είναι γενικά καλή είδηση για τις ναυτιλιακές εταιρείες, θα συνεχίσουν να υφίστανται απώλειες και ότι η πλήρης αποκατάσταση της κυκλοφορίας είναι απίθανο να συμβεί σύντομα.
"Τα πλοία που προηγουμένως δεν μπορούσαν να φύγουν θα προσπαθήσουν τώρα να το κάνουν μόλις οι πλοιοκτήτες και ο πλοίαρχος κρίνουν ότι είναι ασφαλές να το κάνουν", εξήγησε, τονίζοντας ότι η περιοχή θα συνεχίσει να αντιμετωπίζεται ως εμπόλεμη ζώνη.
"Από ασφαλιστικής άποψης, η κατάπαυση του πυρός είναι φυσικά ευπρόσδεκτη ... αλλά, εν τω μεταξύ, είναι εξαιρετικά απίθανο το εμπόριο προς τον Κόλπο απλά να ξαναρχίσει", συνέχισε ο Ρόμπερτς.
Το ζήτημα των διοδίων
Περιφερειακός αξιωματούχος δήλωσε ότι τόσο το Ιράν όσο και το Ομάν θα χρεώνουν τα πλοία για τη διέλευση, με το Ιράν να σκοπεύει να χρησιμοποιήσει τα έσοδα για την ανοικοδόμηση της χώρας. Αρκετές ανεπιβεβαίωτες αναφορές υποδηλώνουν ότι συζητείται τέλος περίπου 2 εκατ. δολαρίων (1,7 εκατ. ευρώ) ανά πλοίο.
Το κοινοβούλιο του Ιράν συζητά νομοθεσία για την θέσπιση του καθεστώτος των διοδίων.
Από τα μέσα Μαρτίου, το επίλεκτο Σώμα Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) και το ναυτικό του λειτουργούν τα Στενά ως de facto σταθμό διοδίων, εισπράττοντας τέλη, σε ορισμένες περιπτώσεις σε κινεζικά γιουάν και κρυπτονόμισμα, με αντάλλαγμα την ασφαλή διέλευση.
Στα Στενά του Ορμούζ δεν έχει εφαρμοστει ποτέ καθεστώς διοδίων στην ιστορία τους ως διεθνής πλωτή οδός.
Από τα Στενά διέρχονται περίπου 20 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου και πετρελαιοειδών την ημέρα - περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου και περισσότερο από το ένα τέταρτο του συνολικού θαλάσσιου εμπορίου πετρελαίου, σύμφωνα με τη Διοίκηση Πληροφοριών Ενέργειας των ΗΠΑ.
Περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου υγροποιημένου φυσικού αερίου διέρχεται επίσης από το Ορμούζ, με κύριο εξαγωγέα το Κατάρ.