Τι σημαίνει για την παγκόσμια ναυσιπλοϊα η εξέλιξη καθώς μετά τα Στενά του Ορμούζ υπάρχει κίνδυνος να κλείσει και το πέρασμα προς την Ερυθρά Θάλασσα στις ακτές της Υεμένης
Οι αντάρτες Χούθι της Υεμένης, που υποστηρίζονται από το Ιράν, έθεσαν υπό τον έλεγχο το νησί Περίμ (Μαγιούν στα αραβικά) στην Ερυθρά Θάλασσα, που χωρίζει στα δύο το Στενό Μπαμπ ελ Μάντεμπ.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
«Σκάφη που μετέφεραν ένοπλους μαχητές των Χούθι έφτασαν στο νησί Μαγιούν, αφού οι κυβερνητικές δυνάμεις αποχώρησαν από αυτό χθες», δήλωσε τοπικός αξιωματούχος, αναφερόμενος στο βραχώδες ηφαιστειογενές νησί, που χωρίζει το στενότερο σημείο του περάσματος σε δύο θαλάσσιες λωρίδες ναυσιπλοΐας.
«Οι Χούτι ολοκλήρωσαν την κατάληψη της περιοχής του Μπαμπ ελ-Μαντέμπ και του νησιού Μαγιούν, που βρίσκεται στο μέσο του στενού», πρόσθεσε, μιλώντας υπό καθεστώς ανωνυμίας.
Αυτόπτης μάρτυρας είπε ότι ένοπλοι «αναπτύσσονται κατά μήκος της ακτής του Μπαμπ ελ-Μαντέμπ και κινούνται με στρατιωτικά οχήματα».
Περαιτέρω αναφορές την Παρασκευή έκαναν λόγο για κατάληψη από την οργάνωση και της πόλης Ντουμπάμπ και του παραθαλάσσιου χωριού Μουράντ, γεγονός που σημαίνει ότι ολόκληρη η ακτή της Υεμένης στην Ερυθρά Θάλασσα πέρασε υπό τον έλεγχο των Χούθι μέσα σε 18 ώρες.
Στρατιωτικές πηγές της κυβέρνησης είπαν ότι οι Χούθι έχουν θέσει σε πολιορκία κυβερνητικά στρατεύματα στα νησιά Χανίς, έπειτα από προηγούμενες πληροφορίες ότι το νησί Ζουκάρ, το μεγαλύτερο από τα τρία κύρια νησιά του αρχιπελάγους στην Ερυθρά Θάλασσα, βορειότερα του Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, είχε ήδη καταληφθεί.
Οι ίδιες πηγές ανέφεραν ότι δεν είναι βέβαιοι για την τύχη των στρατιωτών τους, που ξεπερνούν τους 2.000, αλλά πιστεύουν ότι οι Χούθι τούς έχουν διατάξει να παραδοθούν.
Ανώτατος στρατιωτικός αξιωματούχος είπε ότι οι υπό πολιορκία δυνάμεις έχουν απευθύνει έκκληση στις αρχές για «διάσωση, τροφή και νερό και την άρση της πολιορκίας, κάτι που θα απαιτούσε αεροπορική υποστήριξη».
Την Πέμπτη, οι Χούθι κατέλαβαν από τις κυβερνητικές δυνάμεις τη στρατηγικής σημασίας λιμενική πόλη Μόκα, σε μια αιφνιδιαστική επίθεση κατά την οποία πήραν επίσης τον έλεγχο του νησιού Ζουκάρ στο νότιο τμήμα της Ερυθράς Θάλασσας «ύστερα από επιθέσεις με ρουκέτες και χερσαία έφοδο με σκάφη που μετέφεραν μαχητές», σύμφωνα με στρατιωτικές πηγές.
Ως το βράδυ της Πέμπτης, στο διαδίκτυο είχαν αναρτηθεί πολλά βίντεο με πανηγυρισμούς των ανταρτών στη Μόκα και με την κατάσχεση σημαντικού αριθμού όπλων και εξοπλισμού που άφησαν πίσω τους οι κυβερνητικές δυνάμεις. Το Euronews δεν μπόρεσε να επαληθεύσει την αυθεντικότητα του υλικού.
Οι Χούθι, που πριν από την επίθεση ήλεγχαν περίπου το ένα τρίτο της επικράτειας της Υεμένης, έχουν στο παρελθόν στοχεύσει πλοία στο στενό πέρασμα που συνδέει την Ασία με την Ευρώπη μέσω της Ερυθράς Θάλασσας και της Διώρυγας του Σουέζ.
Τα Στενά του Ορμούζ και τα Στενά του Μπαμπ ελ-Μαντέμπ αντιπροσωπεύουν πάνω από το ένα τέταρτο του θαλάσσιου εμπορίου αργού πετρελαίου και πετρελαϊκών προϊόντων. Σχεδόν το ένα τρίτο της παγκόσμιας διακίνησης εμπορευματοκιβωτίων διέρχεται μόνο από την Ερυθρά Θάλασσα.
Σύμφωνα με πληροφορίες, οι Χούθι έχουν επίσης συμβουλευθεί την Τεχεράνη για την επιβολή, το καλοκαίρι, διόδιου ασφαλούς διέλευσης από το στενό, σε μια προσπάθεια να ασκήσουν πρόσθετη πίεση στις παγκόσμιες οικονομίες.
Η διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση της Υεμένης έχει προειδοποιήσει επανειλημμένα για σχέδια των Χούθι να ελέγξουν το πέρασμα, του οποίου το όνομα στα αραβικά σημαίνει «Πύλη των Δακρύων».
Ωστόσο, την Παρασκευή ένα μέλος του πολιτικού γραφείου των Χούθι επιχείρησε να κατευνάσει τους διεθνείς φόβους για τη ναυσιπλοΐα, δηλώνοντας ότι η οργάνωση δεν αποτελεί «κανέναν κίνδυνο» για τις διαδρομές μεταφοράς φορτίων στην Ερυθρά Θάλασσα.
«Η ελευθερία της ναυσιπλοΐας και το διεθνές εμπόριο στην Ερυθρά Θάλασσα και στο Μπαμπ αλ-Μαντάμπ είναι ασφαλή και διεξάγεται ομαλά», δήλωσε ο Χάζεμ αλ-Άσαντ στο ειδησεογραφικό μέσο Al-Araby al-Jadeed. «Δεν υπάρχει λόγος διεθνούς ανησυχίας, καθώς δεν αντιμετωπίζουν κανέναν κίνδυνο από την πλευρά της Υεμένης».
Οι Χούθι προελαύνουν
Επισήμως γνωστοί ως Ανσάρ Αλλάχ, οι Χούθι ανέλαβαν την εξουσία στα τέλη του 2014, όταν κατέλαβαν την πρωτεύουσα Σαναά, το προεδρικό μέγαρο και καίριες στρατιωτικές εγκαταστάσεις, αναγκάζοντας την κυβέρνηση της Υεμένης να εξοριστεί.
Η οργάνωση αποτελεί μέρος του λεγόμενου από την Τεχεράνη «Άξονα της Αντίστασης», ενός χαλαρού δικτύου ένοπλων οργανώσεων σε πολλές χώρες της περιοχής, ανάμεσά τους η Χεζμπολάχ στον Λίβανο, η Χαμάς στη Γάζα και πολιτοφυλακές στο Ιράκ, όλες σε διαφορετικό βαθμό υποστηριζόμενες, εκπαιδευόμενες και εξοπλισμένες από τους Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης.
Η οργάνωση επανέφερε τον πόλεμο στην Υεμένη τον Ιούλιο, όταν επέτρεψε σε ιρανικό αεροπλάνο να προσγειωθεί, αψηφώντας τον σαουδαραβικό έλεγχο του εναέριου χώρου της χώρας.
Το Ριάντ απάντησε βομβαρδίζοντας το αεροδρόμιο, γεγονός που οδήγησε τους Χούθι να κηρύξουν, τον Ιούλιο, αποκλεισμό του βασιλείου με στόχο τις πετρελαϊκές του εξαγωγές.
Οι Χούθι εξαπέλυσαν μεγάλη επίθεση την περασμένη εβδομάδα εναντίον κυβερνητικών δυνάμεων που υποστηρίζονται από τη Σαουδική Αραβία, ενώ ταυτόχρονα εξαπέλυαν επιθέσεις σε σαουδαραβικό έδαφος, οι οποίες άφησαν δεκάδες τραυματίες, οδηγώντας τη Ριάντ να απαντήσει με καθημερινές επιδρομές σε περιοχές της Υεμένης που ελέγχονται από τους Χούθι.
Η Σαουδική Αραβία, η οποία νωρίτερα αυτή την εβδομάδα δήλωσε ότι πάντοτε προσέφερε «ευκαιρίες για διαπραγμάτευση», υπογράμμισε επίσης ότι έχει το δικαίωμα να υπερασπιστεί τον εαυτό της.
Οι επιθέσεις των Χούθι σε πετρελαϊκές υποδομές και σε σαουδαραβικά τάνκερ έχουν συμβάλει περαιτέρω στην άνοδο των τιμών του πετρελαίου, που ξεπέρασαν την Πέμπτη τα 100 δολάρια το βαρέλι.
«Ο φίλος στην ανάγκη φαίνεται»
Τον περασμένο μήνα, η Σαουδική Αραβία υπέγραψε στη Μέκκα μια συμφωνία αμοιβαίας συνδρομής στα πρότυπα του ΝΑΤΟ με την Τουρκία και το Πακιστάν, αλλά θεωρείται απίθανο ότι κάποια από τις δύο χώρες θα εμπλακεί.
Την Τρίτη, ο Πακιστανός υπουργός Άμυνας Καγουάζα Άσιφ δήλωσε ότι το Πακιστάν θα «τηρήσει» το σύμφωνο «αν υπάρξει ανάγκη».
Μία μόλις ημέρα αργότερα, το υπουργείο Εξωτερικών του Πακιστάν ανέφερε ότι το σύμφωνο της Μέκκας είναι «αμυντική συμμαχία με έμφαση στην αποτροπή».
«Δεν εξετάζεται αυτή τη στιγμή τίποτα τέτοιο. Όταν έρθει η ώρα, θα ενεργήσουμε βάσει της συμφωνίας», δήλωσε ο εκπρόσωπος Σατζάντ Χάιντερ Κχαν στον Τύπο κατά την εβδομαδιαία ενημέρωση των μέσων ενημέρωσης.
Τον Ιούλιο, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ είπε ότι η Ουάσινγκτον θα απαντήσει εναντίον των Χούθι αν επιχειρήσουν να μπλοκάρουν τη θαλάσσια κυκλοφορία στην Ερυθρά Θάλασσα, μετά από εβδομάδες αμερικανικών πληγμάτων από τον Μάρτιο του 2025, στις αρχές της δεύτερης θητείας του Τραμπ, τα οποία έπληξαν σειρά στρατιωτικών και βιομηχανικών στόχων.
Ωστόσο, σύμφωνα με πληροφορίες, η Ουάσινγκτον διστάζει να εμπλακεί σε αυτή τη συγκυρία, καθώς είναι ήδη μπλεγμένη στον δικό της πόλεμο με το Ιράν από τον Φεβρουάριο.
Σύμφωνα με αμερικανικά μέσα ενημέρωσης, ο Τραμπ απέρριψε αίτημα του Σαουδάραβα πρίγκιπα διαδόχου Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν για πλήγματα σε θέσεις των Χούτι καθώς πλησίαζαν στη Μόκα την Πέμπτη. Η Ριάντ και ο Λευκός Οίκος δεν έχουν ακόμη σχολιάσει αυτές τις αναφορές.
Η Τεχεράνη παρενέβη την Παρασκευή, ζητώντας τον τερματισμό του αποκλεισμού της Υεμένης από τη Σαουδική Αραβία και την άμεση επανέναρξη των συνομιλιών, στην πρώτη της δημόσια δήλωση μετά την επίθεση των Χούτι στην Ερυθρά Θάλασσα.
Σε ανακοίνωση που μετέδωσε το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων IRNA, το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών ανέφερε ότι πρέπει να γίνει σεβαστή η κυριαρχία της Υεμένης και ότι τα προβλήματά της δεν μπορούν να επιλυθούν μέσω αποκλεισμού ή στρατιωτικών συμμαχιών.
Ο Μοχαμάντ Μοκχμπέρ, σύμβουλος του Ιρανού αγιατολάχ Μοτζταμπά Χαμενεΐ, συνεχάρη την Παρασκευή τους Χούτι για την «ηχηρή νίκη» τους.
Στο μεταξύ, αναφορές κάνουν λόγο για ανάπτυξη δεκάδων συμβούλων των επίλεκτων παραστρατιωτικών Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν με σκοπό να συνδράμουν τους Χούτι στις επιχειρήσεις τους. Το Euronews δεν μπόρεσε προς το παρόν να επαληθεύσει ανεξάρτητα αυτές τις πληροφορίες.
Μια πιθανή διατάραξη της ναυσιπλοΐας στο Μπαμπ ελ-Μαντέμπ θα λειτουργούσε υπέρ του Ιράν, καθώς ο αποκλεισμός του Ορμούζ έχει ήδη ασκήσει σημαντική πίεση στις παγκόσμιες αγορές ενέργειας, προκαλώντας κρίση που θα μπορούσε να επιδεινωθεί ακόμη περισσότερο όσο το βόρειο ημισφαίριο πλησιάζει τον χειμώνα.
Ο επικεφαλής του διεθνώς αναγνωρισμένου προεδρικού συμβουλίου της Υεμένης κάλεσε την Πέμπτη τις αραβικές και άλλες χώρες να βοηθήσουν στην υπεράσπιση των ακτών της χώρας.
«Η προστασία των ακτών της Υεμένης και η αποκατάσταση του ελέγχου του κράτους στην επικράτειά της, στα λιμάνια και στα χωρικά της ύδατα είναι κοινό συμφέρον της Υεμένης, της Αιγύπτου, του αραβικού κόσμου και της διεθνούς κοινότητας», δήλωσε ο Ρασάντ αλ-Αλίμι, επικεφαλής του Προεδρικού Συμβουλίου Ηγεσίας της Υεμένης, κατά τη διάρκεια συνάντησης με τον πρέσβη της Αιγύπτου.
Η επίθεση των Χούτι έχει κοστίσει τη ζωή σε περισσότερους από 500 ανθρώπους και έχει εκτοπίσει περίπου 46.000, ανακοίνωσε την Παρασκευή ο Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης του ΟΗΕ.