Έκτακτη είδηση

Ο Φελίπε Γκονζάλες αποκλειστικά στο Euronews

Ο Φελίπε Γκονζάλες αποκλειστικά στο Euronews
Euronews logo
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Υπήρξε ο μακροβιότερος πρωθυπουργός στην ιστορία της Ισπανίας που σφράγισε με τη στάση και το έργο του την εδραίωση της δημοκρατίας στην εποχή μετά την δικτατορία του Φράνκο. Παράλληλα εργάστηκε με αφοσίωση και έμπνευση για τα ιδανικά του Ευρωπαϊκού σχεδίου. Ο ίδιος ήταν Πρόεδρος όταν η χώρα του εντάχθηκε στην ΕΕ.

Ο Φελίπε Γκονζάλες παραμένει υπέρμαχος της σοσιαλδημοκρατίας. Λέει ότι είναι πιο επίκαιρη από ποτέ.

ΑΝΑ ΛΑΖΑΡΟ ΜΠΟΣ: Κύριε Φελίπε Γκονζάλες καλωσήρθατε στο Euronews.

Φαίνεται ότι η Ευρώπη έχει ξεπεράσει μόλις την χειρότερη οικονομική κρίση, αλλά οι συνέπειες είναι αναμφισβήτητες. Πιστεύετε ότι η Ελλάδα και οι χώρες της νότιας Ευρώπης πλήρωσαν πολύ υψηλό τίμημα;

ΦΕΛΙΠΕ ΓΚΟΝΖΑΛΕΣ, πρώην Πρόεδρος της κυβέρνησης της Ισπανίας: Ναι, ναι, το πιστεύω, είμαι πεπεισμένος. Υπήρξε η εγκληματική πολιτική της λιτότητας. Δεν υπήρχαν άλλες πολιτικές. Μόνο δύο χρόνια μετά, κάποιες πολιτικές που εφάρμοσε η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και αφορούσαν τη νομισματική πολιτική. Εγιναν πράγματα με άσχημο τρόπο, με πολύ κόπο, που προκάλεσαν κοινωνική πίεση.

ΑΝΑ ΛΑΖΑΡΟ ΜΠΟΣ: Στην Ισπανία, η κρίση άφησε επισφαλείς συμβάσεις και χαμηλούς μισθούς. Πιστεύετε ότι είναι μια κατάσταση που μπορεί να αλλάξει;

ΦΕΛΙΠΕ ΓΚΟΝΖΑΛΕΣ: Απολύτως, μπορεί να αλλάξει αλλά χρειάζεται σχέδιο και πολιτική βούληση. Η αλήθεια είναι ότι το οικονομικό μοντέλο της παγκοσμιοποίησης έχει την τάση να ανακατανέμει το εισόδημα και να δημιουργεί μεγαλύτερες ανισότητες. Αυτό συμβαίνει ακόμη και όταν η οικονομία αναπτύσσεται. Αλλά όταν πρέπει να προσαρμοστεί, η κατάσταση είναι πολύ πιο δραματική και αυτό είναι ζήσαμε στην Ισπανία. Η συμβολή της Ισπανίας στο ξεπέρασμα της χρηματοπιστωτικής κρίσης είναι η μείωση των μισθών, η επισφάλεια της απασχόλησης και συνεπώς η αύξηση των ανισοτήτων.

ΑΝΑ ΛΑΖΑΡΟ ΜΠΟΣ: Φαίνεται ότι η σοσιαλδημοκρατία δεν είναι στα πάνω της στην Ευρώπη. Τα κόμματα αυτής της πολιτικής οικογένειας, που είναι και ο δικός σας πολιτικός χώρος, συνεχίζουν να γνωρίζουν τις ήττες. Γιατί;

ΦΕΛΙΠΕ ΓΚΟΝΖΑΛΕΣ: Πιστεύω, όπως ο Βίλι Μπραντ, ότι η σοσιαλδημοκρατία έχει πάντα τη δυνατότητα να κάνει νέα ξεκινήματα. Μόλις περιέγραψα μία εικόνα ανισότητας. Αν η εικόνα αυτή ισχύει και είναι σοβαρό, υπάρχει εμφανής ανάγκη για την σοσιαλδημοκρατία. Οχι όπως πριν από 40 χρόνια, πρέπει να λάβουμε υπόψη τις καινούργιες συνθήκες της παγκοσμιοποίησης, της αλληλοεξάρτησης, την ανάγκη του ανταγωνισμού, ακόμη και τη γήρανση του πληθυσμού. Αλλά η ουσία της σοσιαλδημοκρατίας έχει στόχο την καταπολέμηση των ανισοτήτων στις σημερινές συνθήκες και γι’ αυτό θα πρέπει να δοθεί σωστή διάγνωση και να ακολουθήσουν οι κατάλληλες προτάσεις.

ΑΝΑ ΛΑΖΑΡΟ ΜΠΟΣ: Για παράδειγμα, στο Ηνωμένο Βασίλειο, στο Εργατικό κόμμα ο Τζέρεμι Κόρμπιν έχει πάρει τα ηνία. Κατά τη γνώμη σας, εκπροσωπεί ένα δρόμο που θα πρέπει να ακολουθήσει η Αριστερά ή είναι αναχρονιστικός που ανακαλεί θέσεις από το παρελθόν;

ΦΕΛΙΠΕ ΓΚΟΝΖΑΛΕΣ: Δεν μ’ αρέσει ο όρος “αναχρονιστικός”.

Πιστεύω ότι επανέφερε τον παλιό διάλογο τη ς σοσιαλδημοκρατίας χωρίς να λάβει υπόψη του την τρέχουσα πραγματικότητα που δίνει κίνητρο στις σημερινές ανισότητες

ΑΝΑ ΛΑΖΑΡΟ ΜΠΟΣ: Στην ευρωπαϊκή πολιτική σκηνή, βλέπετε κάποιο πρόσωπο που να μπορεί να εκπροσωπήσει την αναγέννηση της σοσιαλδημοκρατίας;

ΦΕΛΙΠΕ ΓΚΟΝΖΑΛΕΣ : Για παράδειγμα, υπάρχει μια προσωπικότητα που συντονίζεται με την κρίση και που προχώρησε. Είναι ο Κόστα από την Πορτογαλία. Δεν του δίνουμε πολλή σημασία, αλλά αυτά που κάνει είναι πολύ ενδιαφέροντα. Ο Τσίπρας στην Ελλάδα υποφέρει πολύ περισσότερο από την πιο ριζοσπαστική Αριστερά από την οποία προέρχεται, τουλάχιστον ως προς την αφετηρία του.

ΑΝΑ ΛΑΖΑΡΟ ΜΠΟΣ: Στην Ευρώπη, τα λαϊκιστικά κόμματα ανεβαίνουν, ακόμη και σε χώρες με εδραιωμένες δημοκρατίες, όπως η Γαλλία, η Γερμανία και η Ολλανδία. Πώς το εξηγείτε;

ΦΕΛΙΠΕ ΓΚΟΝΖΑΛΕΣ: Λοιπόν, η πρώτη ερώτηση σχετικά με τον μη λαϊκισμό, για τα μεγάλα κόμματα, θα ήταν: τι κάναμε λάθος και αφήσαμε χώρο στο λαϊκισμό; Γιατί αν ο λόγος περιορίζεται στην καταγγελία της απειλής του λαϊκισμού, μπορεί να δημιουργήσει φόβο και την ψευδαίσθηση ότι οι λαϊκιστές είναι ειδικοί. Ο καρκίνος της Ευρώπης σήμερα είναι πραγματικά αυτός ο συνδυασμός εθνικισμών και λαϊκισμών. Αυτό το μίγμα, του οποίου εκπρόσωπος είναι ο Trump.

ΑΝΑ ΛΑΖΑΡΟ ΜΠΟΣ: Στις τελευταίες χώρες που εντάχθηκαν στην ΕΕ, όπως η Πολωνία, η Ουγγαρία ή η Τσεχία υπάρχει μεγάλος ευρωσκεπτικισμός. Τι πιστεύετε;

ΦΕΛΙΠΕ ΓΚΟΝΖΑΛΕΣ: Θα έλεγα ότι υπάρχει εθνικισμός. Αλλά υπάρχει ιστορική εξήγηση και υπάρχει και ψυχολογικό και κοινωνικό υπόβαθρο.

Οι χώρες που αναφέρατε απέκτησαν πρόσφατα την εθνική τους κυριαρχία από την Σοβιετική Ένωση. Και τώρα έχουν την αίσθηση ότι οι Βρυξέλλες θα έπαιζαν αυτόν τον ρόλο. Έχουν εθνικιστική αντίδραση επειδή δεν καταλαβαίνουν ότι η οικοδόμηση της Ευρώπης, του κοινού χώρου, είναι μια διαδικασία μεταφοράς κυριαρχίας για να την μοιραστούν, όχι για να την χάσουν. Οι χώρες αυτές απελευθερώθηκαν πρόσφατα και είναι απρόθυμες τον μοιραστούν.

ΑΝΑ ΛΑΖΑΡΟ ΜΠΟΣ: Πρέπει να σας ρωτήσω για την καταλονία, πόση ευθύνη έχει η κυβέρνηση της Μαδρίτης και πόση η καταλανική κυβέρνηση;

ΦΕΛΙΠΕ ΓΚΟΝΖΑΛΕΣ: Δεν μπορείς να κρατήσεις ίσες αποστάσεις. Η κυβέρνηση της Μαδρίτης είχε λειτουργικές αποτυχίες, είναι προφανές ότι εφάρμοσε λιγότερες πολιτικές από τις αναγκαίες από την καθυστερημένη εφαρμογή του άρθρου 155, που είναι μια εγγύηση όπως ο Θεμελιώδης Νόμος της Βόννης.

Αλλά αυτό δεν επιτρέπει να βάλουμε στην ίδια μοίρα τα λάθη που έγιναν από τους αυτονομιστές, τους εθνικιστές, αυτούς που επιδιώκουν ανεξαρτησία. Γιατί εκείνοι παραβίασαν το Σύνταγμα, την Αυτονομία και το γενικό συμφέρον. Και το έκαναν με πλήρη συνείδηση σε αυτό που θα μπορούσαμε να αποκαλούμε θεσμικό πραξικόπημα που έληξε στις 6 και 7 Σεπτεμβρίου. Στις 6 και 7 Σεπτεμβρίου, οι καταλανικοί θεσμοί εκκαθαρίστηκαν. Και μόνο η παρέμβαση των δικαστηρίων και της κεντρικής κυβέρνησης αποκατέστησε τον θεσμικό χαρακτήρα.

ΑΝΑ ΛΑΖΑΡΟ ΜΠΟΣ: Μια τελευταία ερώτηση. Ζήσατε από κοντά μία κρίσιμη παρέμβαση της ισπανικής μοναρχίας μετά το πραξικόπημα του 81. Η παρέμβαση του φιλίππου του 6ου στην καταλανική κρίση αύξησε την αμφιβολία. Ποιο ρόλο πρέπει να παίζει η μοναρχία στην Ισπανία στο μέλλον;

ΦΕΛΙΠΕ ΓΚΟΝΖΑΛΕΣ : Υπάρχει πάντα αμφιβολία που υποβόσκει σε μια τέτοιου τύπου παρέμβαση όπως αυτή που έγινε τον Οκτώβριο, η οποία θα ήταν λιγότερο απαραίτητη αν η κεντρική κυβέρνηση είχε καταλάβει αυτό το χώρο.

Αλλά σε αυτή τη σοβαρή κατάσταση ήταν απολύτως αναγκαία, κρίσιμη και ήταν σύμφωνη με τις συνταγματικές επιταγές. Γι’ αυτό αυτή η παρέμβαση ως αρχηγός του κράτους ήταν άψογη. Θα άρεσε σε όλους; Οχι, καθόλου. Αλλά η αλήθεια είναι ότι η πλειοψηφία των Ισπανών πολιτών που ένιωθαν ανήσυχοι, ένιωσαν καλύτερα. Σας διαβεβαιώνω.

ΑΝΑ ΛΑΖΑΡΟ ΜΠΟΣ: Ευχαριστώ πάρα πολύ Φελίπε Γκονζάλες για το χρόνο που μας αφιερώσατε.

ΦΕΛΙΠΕ ΓΚΟΝΖΑΛΕΣ: Χαρά μου.

Το euronews δεν είναι διαθέσιμο στον Internet Explorer. Ο συγκεκριμένος browser δεν είναι ενημερωμένος από την Microsoft και δεν ακολουθεί τις τεχνολογικές εξελίξεις. Χρησιμοποιήστε κάποιον άλλο φυλλομετρητή, όπως Edge, Safari, Google Chrome ή Mozilla Firefox.