Η πρόεδρος της ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ προειδοποιεί: η άνοδος των τιμών πετρελαίου μπορεί να καθορίσει την απόφαση Σεπτεμβρίου για νέο γύρο αύξησης επιτοκίων.
Μόλις πριν από έξι εβδομάδες, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα έμοιαζε να κερδίζει τη μάχη της με τον πληθωρισμό.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Οι τιμές του πετρελαίου είχαν υποχωρήσει απότομα μετά την εκεχειρία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, ο πληθωρισμός αποκλιμακωνόταν ταχύτερα από το αναμενόμενο και η οικονομία της ευρωζώνης αποδεικνυόταν πιο ανθεκτική από όσο φοβούνταν αρχικά.
Ως την Πέμπτη όμως, η συζήτηση στη Φρανκφούρτη είχε αλλάξει ριζικά.
Η Κριστίν Λαγκάρντ αναφέρθηκε επανειλημμένα στις τιμές της ενέργειας, και ιδίως του πετρελαίου, κατά τη συνέντευξη Τύπου της, υπογραμμίζοντας πόσο γρήγορα οι γεωπολιτικές εξελίξεις έχουν αναδιαμορφώσει την προοπτική της ΕΚΤ.
Παρότι οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής επιμένουν ότι η απόφαση του Σεπτεμβρίου θα παραμείνει εξαρτημένη από τα στοιχεία, το μήνυμα ήταν σαφές: η πορεία των τιμών του πετρελαίου ενδέχεται πλέον να είναι η σημαντικότερη μεταβλητή που θα κρίνει αν τα επιτόκια θα παραμείνουν αμετάβλητα ή θα αυξηθούν ξανά.
Από την αισιοδοξία της εκεχειρίας...
Το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ διατήρησε αμετάβλητα και τα τρία βασικά επιτόκιά της, όπως αναμενόταν.
Ωστόσο, ο τόνος της συνέντευξης Τύπου της Λαγκάρντ ήταν αισθητά πιο επιφυλακτικός από ό,τι θα άφηνε να εννοηθεί η ίδια η απόφαση.
Η Λαγκάρντ αποκάλυψε ότι το Διοικητικό Συμβούλιο πέρασε τις δύο τελευταίες ημέρες ανασυνθέτοντας όλα όσα είχαν αλλάξει από τη συνεδρίαση του Ιουνίου.
Αρχικά, οι ειδήσεις ήταν ενθαρρυντικές.
Ο πληθωρισμός επιβραδύνθηκε περισσότερο από το προβλεπόμενο, στο 2,8%, η οικονομική δραστηριότητα άντεξε καλύτερα από τις εκτιμήσεις και το Μνημόνιο Κατανόησης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, που ακολούθησε από εκεχειρία, οδήγησε σε απότομη πτώση των τιμών του αργού.
«Αυτό ήταν το πρώτο μέρος αυτής της περιόδου», είπε η Λαγκάρντ, «αλλά στη συνέχεια το πλαίσιο άλλαξε».
...σε νέο σοκ στο πετρέλαιο
«Το μνημόνιο κατανόησης αποδείχθηκε βραχύβιο. Η εκεχειρία παραβιάστηκε αρκετές φορές και μας οδήγησε στη σημερινή κατάσταση, όπου βλέπουμε σαφή κλιμάκωση της σύγκρουσης και σοβαρές εξελίξεις στις αγορές εμπορευμάτων», δήλωσε η Λαγκάρντ.
Αυτή η απότομη αναστροφή είναι ακριβώς ο λόγος για τον οποίο η ΕΚΤ αποφάσισε να μην αλλάξει τα επιτόκια την Πέμπτη.
Αντί να αντιδράσουν αποκλειστικά στα ενθαρρυντικά στοιχεία του Ιουνίου για τον πληθωρισμό, οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής προσπαθούν να αξιολογήσουν αν το νέο ενεργειακό σοκ θα αποδειχθεί πρόσκαιρο ή αν θα εξελιχθεί σε ευρύτερο πρόβλημα πληθωρισμού.
«Η πλήρης πληθωριστική επίδραση του ενεργειακού σοκ δεν έχει ακόμη αποτυπωθεί», είπε, προσθέτοντας ότι οι υπεύθυνοι παρακολουθούν στενά την «ένταση και τη διάρκεια του σοκ» μαζί με τυχόν έμμεσες ή δευτερογενείς επιπτώσεις.
Προς το παρόν, πάντως, η Λαγκάρντ είπε ότι η κεντρική τράπεζα δεν βλέπει ενδείξεις πως οι επιχειρήσεις αντιδρούν με υψηλότερες μισθολογικές απαιτήσεις.
Αυτό είναι ίσως η εξέλιξη που οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής φοβούνται περισσότερο, καθώς θα μπορούσε να παρατείνει τον πληθωρισμό για πολύ μεγαλύτερο διάστημα.
«Εξακολουθούμε να βρισκόμαστε σε καλή θέση ώστε να διαχειριστούμε την αβεβαιότητα», διαβεβαίωσε η Λαγκάρντ.
Οι τιμές του πετρελαίου εξελίσσονται στη μεγαλύτερη ανησυχία της ΕΚΤ
Η χρονική συγκυρία της συνεδρίασης της ΕΚΤ δύσκολα θα μπορούσε να είναι πιο δύσκολη.
Καθώς η Λαγκάρντ μιλούσε στη Φρανκφούρτη, το Brent κατέγραψε άνοδο άνω του 6%, πλησιάζοντας τα 100 δολάρια το βαρέλι, το υψηλότερο επίπεδο από τον Μάιο, μετά τους ισχυρισμούς ανταρτών Χούτι που υποστηρίζονται από το Ιράν ότι επιτέθηκαν σε σαουδαραβικά δεξαμενόπλοια στην Ερυθρά Θάλασσα, εντείνοντας τους φόβους για διαταραχές στην προσφορά.
Οι επιθέσεις αυτές ακολούθησαν νέες επιδρομές γύρω από τα Στενά του Ορμούζ και αυξανόμενες ανησυχίες για τις θαλάσσιες οδούς σε έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαδρόμους του κόσμου.
Η Λαγκάρντ αναγνώρισε ότι οι τελευταίες επιθέσεις σημειώθηκαν αφότου το Διοικητικό Συμβούλιο είχε ήδη ολοκληρώσει τις συζητήσεις για τη νομισματική πολιτική, πράγμα που σημαίνει ότι δεν επηρέασαν άμεσα την απόφαση της Πέμπτης.
Παρ’ όλα αυτά, χαρακτήρισε τις εξελίξεις «ανησυχητικές» και επιβεβαίωσε ότι το προσωπικό της ΕΚΤ έχει ήδη λάβει εντολή να πραγματοποιήσει πιο σε βάθος ανάλυση διαφόρων σεναρίων για τις τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου ενόψει της συνεδρίασης του Σεπτεμβρίου.
Σημείωσε ότι οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής παρακολουθούν στενά όχι μόνο τις τιμές του αργού αλλά και τις αγορές φυσικού αερίου, όπου τα αποθέματα παραμένουν σχετικά χαμηλά ενόψει του χειμώνα.
Ο Σεπτέμβριος παραμένει ανοιχτός
Ίσως το πιο καθαρό μήνυμα από τη συνέντευξη Τύπου της Πέμπτης ήρθε όταν η Λαγκάρντ αποκάλυψε ότι η σημερινή απόφαση ήταν ομόφωνη, αλλά όχι χωρίς συζήτηση.
Παραδέχθηκε ότι αρκετά μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου αναρωτήθηκαν αν η ΕΚΤ θα έπρεπε ήδη να έχει εξετάσει μια ακόμη αύξηση επιτοκίων.
Τελικά, οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής συμφώνησαν ότι, αν περιμένουν μέχρι τον Σεπτέμβριο, θα μπορούν να αξιολογήσουν δύο ακόμη εκθέσεις για τον πληθωρισμό, επικαιροποιημένα στοιχεία για την ανάπτυξη και νέες προβολές του επιτελείου πριν αποφασίσουν αν απαιτείται αυστηρότερη πολιτική.
«Το βάρος της απόδειξης πέφτει στα δεδομένα», είπε η Λαγκάρντ όταν ρωτήθηκε αν υψηλότερο πήχυ αντιμετωπίζουν όσοι υποστηρίζουν μια νέα αύξηση επιτοκίων ή εκείνοι που προτιμούν να παραμείνει η πολιτική αμετάβλητη.
Το μήνυμα αφήνει όλα τα ενδεχόμενα ανοιχτά για τον Σεπτέμβριο.
Η ΕΚΤ επιμένει ότι δεν δεσμεύεται εκ των προτέρων σε κάποια συγκεκριμένη πορεία επιτοκίων, αλλά η συνέντευξη Τύπου της Πέμπτης έδειξε ότι η αντίδρασή της συνδέεται ολοένα και περισσότερο με τις εξελίξεις στις ενεργειακές αγορές.
Η Λαγκάρντ διέψευσε επίσης τα σενάρια ότι θα μπορούσε να αποχωρήσει από την ΕΚΤ πριν από τη λήξη της θητείας της, λέγοντας: «Δεν πρόκειται να απαλλαγείτε από εμένα πριν από το 2027», για να προσθέσει στη συνέχεια ότι «όταν υπάρχουν σύννεφα στον ορίζοντα, ο καπετάνιος μένει στο πλοίο».