Οι πετρελαιοπαραγωγοί του Κόλπου δαπανούν δισ. δολάρια για αγωγούς που παρακάμπτουν τα Στενά του Ορμούζ, καθώς η ιρανική επιρροή ωθεί το πετρέλαιο κοντά στα 100 δολάρια το βαρέλι.
Πριν από τον πόλεμο, περίπου 15 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο διέρχονταν καθημερινά από το Στενό του Ορμούζ, καθώς περίπου το ένα πέμπτο του πετρελαίου που διακινείται διεθνώς περνούσε σε καιρό ειρήνης από αυτό το κομβικό θαλάσσιο στενό.
Με τη δίοδο να παραμένει σε μεγάλο βαθμό κλειστή και τις τιμές αυξημένες, τουλάχιστον επτά μεγάλα έργα αγωγών βρίσκονται ήδη υπό κατασκευή, σε στάδιο σχεδιασμού ή υπό συζήτηση, ώστε οι προμήθειες να διοχετευθούν μέσω της Ερυθράς Θάλασσας, της Διώρυγας του Σουέζ και του Κόλπου του Ομάν, σύμφωνα με αξιωματούχους του Κόλπου, ενεργειακές εταιρείες και αναλυτές της αγοράς.
Με τον πόλεμο με το Ιράν να αναζωπυρώνεται αυτόν τον μήνα, το Brent διαπραγματεύεται εκ νέου κοντά στα 100 δολάρια το βαρέλι τη στιγμή της γραφής, πολύ πάνω από τα περίπου 72 δολάρια που είχε μετά την ολιγόχρονη εκεχειρία του Ιουνίου, ενώ και το αμερικανικό σημείο αναφοράς WTI έχει ανέβει περίπου στα 90 δολάρια το βαρέλι.
Η τόσο μεγάλη εξάρτηση από το Στενό του Ορμούζ «δεν αποτελεί πλέον συνετή μακροπρόθεσμη στρατηγική», δηλώνει η Βικτόρια Γκράμπενβεγκερ, ανώτερη ερευνήτρια στην εταιρεία δεδομένων Kpler.
Υπάρχουν ήδη δύο διέξοδοι, οι οποίες όμως βρίσκονται κοντά στα όριά τους.
Ο αγωγός East-West της Σαουδικής Αραβίας, που κατασκευάστηκε τη δεκαετία του 1980 όταν η Τεχεράνη απειλούσε τη ναυσιπλοΐα κατά τη διάρκεια του πολέμου Ιράν–Ιράκ, μεταφέρει αργό από το συγκρότημα του Αμπκαΐκ στο Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα, από όπου τα τάνκερ κατευθύνονται είτε νότια προς την Αραβική Θάλασσα είτε βόρεια προς τη Διώρυγα του Σουέζ.
Παράλληλα, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα διοχετεύουν περισσότερο πετρέλαιο στη Φουτζέιρα, το λιμάνι τους στον Κόλπο του Ομάν, περίπου 145 χιλιόμετρα νότια του Στενού του Ορμούζ.
Μαζί, οι δύο αυτές διαδρομές διέθεταν πριν από τον πόλεμο εφεδρική δυναμικότητα περίπου 3,5 έως 5,5 εκατομμυρίων βαρελιών την ημέρα, σύμφωνα με την Υπηρεσία Πληροφοριών Ενέργειας των ΗΠΑ, και πλέον λειτουργούν σχεδόν στο μέγιστο, μεταφέροντας γύρω στα 6,5 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως.
Η κρατική πετρελαϊκή εταιρεία του Αμπού Ντάμπι σπεύδει επίσης να ολοκληρώσει ένα έργο που είχε ξεκινήσει πριν από τον πόλεμο.
Ο αγωγός της αξίας 3 δισ. δολαρίων (2,6 δισ. ευρώ) και μήκους 300 χιλιομέτρων προς τη Φουτζέιρα, ο οποίος τοποθετείται παράλληλα με υπάρχουσα γραμμή, έχει σχεδιαστεί για να αυξήσει τις παραδόσεις κατά πάνω από 1,2 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα και έχει ολοκληρωθεί περίπου κατά το ήμισυ, σύμφωνα με την Kpler, η οποία αναμένει ότι ο επίσημος στόχος ολοκλήρωσης στις αρχές του 2027 θα μετατεθεί στα μέσα του 2027, επειδή το ίδιο το λιμάνι πρέπει να επεκταθεί.
Ακόμη και αυτό το χρονοδιάγραμμα, υποστηρίζει η εταιρεία, κατέστη εφικτό μόνο λόγω του αποκλεισμού.
Ανάσα και κίνδυνος στην Ερυθρά Θάλασσα
Η διαδρομή μέσω της Ερυθράς Θάλασσας έχει τις δικές της ευπάθειες, όπως υπενθύμισε αυτή την εβδομάδα.
Οι Χούτι, οι αντάρτες της Υεμένης που στηρίζονται από το Ιράν και έχουν κηρύξει αποκλεισμό στα πλοία που συνδέονται με τη Σαουδική Αραβία ως αντίποινα για τον αποκλεισμό της Υεμένης από το βασίλειο και μια επίθεση στο αεροδρόμιο της Σαναά, δήλωσαν την Πέμπτη ότι επιτέθηκαν σε δύο σαουδαραβικά τάνκερ, τα Encelia και Layla, τα οποία τυλίχθηκαν στις φλόγες.
Τα σαουδαραβικά κρατικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν ότι ξέσπασε πυρκαγιά στην πλώρη του Encelia χωρίς θύματα, ενώ το κέντρο UK Maritime Trade Operations ανέφερε ότι ένα τάνκερ επλήγη από «άγνωστο βλήμα» νοτιοδυτικά του Αλ Σουκάικ.
Η υποστηριζόμενη από το Ιράν οργάνωση έχει διαταράξει στο παρελθόν τη ναυσιπλοΐα στο Στενό Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, ένα θαλάσσιο σημείο ασφυξίας από το οποίο διέρχεται περίπου το 12% του παγκόσμιου εμπορίου, ενώ επίθεση με μη επανδρωμένο αεροσκάφος των Χούτι είχε αναγκάσει τον ίδιο τον αγωγό East-West να διακόψει τη λειτουργία του το 2019.
Το ιρακινό στοίχημα των 60 δισ. δολαρίων στην Ουάσινγκτον
Πουθενά η κινητοποίηση δεν είναι πιο επείγουσα από ό,τι στο Ιράκ, το οποίο αντλεί περίπου το 90% των κρατικών εσόδων του από τις εξαγωγές πετρελαίου και έχει αναγκαστεί να μειώσει την παραγωγή λόγω της εξάρτησής του από το Στενό του Ορμούζ.
Ο πρωθυπουργός Αλί αλ-Ζαϊντί επέστρεψε από την Ουάσινγκτον την περασμένη εβδομάδα με 48 συμφωνίες που υπέγραψε με αμερικανικές εταιρείες, από την ενέργεια και την υγεία μέχρι την τεχνολογία, συνολικής αξίας άνω των 60 δισ. δολαρίων, σύμφωνα με το Reuters, συμπεριλαμβανομένων συνεργασιών με τις ExxonMobil, Shell, Halliburton, KBR και GE Vernova.
Το κεντρικό στοιχείο είναι μια συμφωνία με τη Συρία για την ανακατασκευή του επί χρόνια ανενεργού αγωγού που ξεκινά από τα κοιτάσματα του Κιρκούκ και φτάνει μέχρι το μεσογειακό λιμάνι Μπανίγιας, έργο που, σύμφωνα με τα ιρακινά κρατικά μέσα ενημέρωσης, θα υλοποιήσει η Chevron και το οποίο το υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ, καλωσορίζοντας το σχέδιο, χαρακτήρισε «κομβικό ενεργειακό διάδρομο» με αρχική δυναμικότητα 2 εκατομμυρίων βαρελιών την ημέρα.
Η Βαγδάτη εξετάζει επίσης έναν αγωγό από τη Βασόρα προς την Άκαμπα της Ιορδανίας.
Ο πρέσβης των ΗΠΑ στην Τουρκία, Τομ Μπαράκ, προέβλεψε ότι οι συμφωνίες αυτές θα καταστήσουν το Στενό του Ορμούζ «δευτερεύουσα σκέψη».