Κύριο γνώρισμα της νέας Κρατικής Δούμας της Ρωσίας είναι το στρατιωτικό της προφίλ: Περίπου το ένα τρίτο των βουλευτών σχετίζεται με τον πόλεμο στην Ουκρανία
Ξεκίνησε τις εργασίες της η Κρατική Δούμα της Ρωσίας για ένατη θητεία, που συγκροτήθηκε βάσει των αποτελεσμάτων των εκλογών του Σεπτεμβρίου.
Οι κάλπες τελούσαν υπό αυστηρό έλεγχο των αρχών και, σύμφωνα με το Κρεμλίνο, διεξήχθησαν με θριαμβευτική συμμετοχή και ολική στήριξη της προεδρικής γραμμής, ενώ σύμφωνα με εκλογικούς αναλυτές σημαδεύτηκαν από ωμότατες παραβιάσεις, πίεση στους ψηφοφόρους, στατιστικές ανωμαλίες (τεχνητές αυξήσεις) και μαζική ρίψη ψηφοδελτίων.
Πέρα από την ανακοινωθείσα νίκη της φιλοπουτινικής «Ενιαίας Ρωσίας», η οποία με ιστορικό αποτέλεσμα κατέλαβε στην κάτω βουλή του κοινοβουλίου πάνω από τα τρία τέταρτα των εδρών, το χαρακτηριστικό γνώρισμα της Δούμας νέας θητείας είναι ο μιλιταριστικός προσανατολισμός της.
Tο ένα τρίτο των βουλευτών συνδέεται με τον πόλεμο στην Ουκρανία με τον έναν ή τον άλλον τρόπο. Πρόκειται τόσο για τους λεγόμενους «μαχητές» (επίσημους συμμετέχοντες στις εχθροπραξίες) όσο και για «προπαγανδιστές» (περιλαμβανομένων πολεμικών ανταποκριτών, πολιτικών τεχνολόγων, χορηγών και ιδεολόγων).
Αν περιορίσουμε τον κύκλο, τότε, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της προέδρου της Κεντρικής Εκλογικής Επιτροπής Έλα Παμφίλοβα, στην Κρατική Δούμα εξελέγησαν 46 άμεσα συμμετέχοντες στις πολεμικές επιχειρήσεις της λεγόμενης «ειδικής στρατιωτικής επιχείρησης» -με αυτόν τον όρο το Κρεμλίνο από τον Φεβρουάριο του 2022 αποκαλεί τον μεγάλο πόλεμο που έχει εξαπολύσει. Ωστόσο και αυτή η ομάδα δεν είναι ομοιογενής, καθώς περιλαμβάνει μόνιμους στρατιωτικούς, εθελοντές και αξιωματούχους που απέκτησαν αυτό το καθεστώς σε δομές των μετόπισθεν.
Στη Ρωσία τους θεωρούν ήρωες, στην Ουκρανία εγκληματίες
Ο πρόεδρος της Ρωσικής Ομοσπονδίας Βλαντίμιρ Πούτιν βλέπει στους συμμετέχοντες στην «ειδική στρατιωτική επιχείρηση» την «αληθινή, νέα ελίτ της Ρωσίας» (σε αντίθεση με τις δυτικές «παγκοσμιοποιητικές» και φιλοδυτικές ελίτ) και, όπως έλεγε το 2024, «σε τέτοιους ανθρώπους... μπορεί κανείς στο μέλλον να παραδώσει και να εμπιστευθεί τη Ρωσία».
Ωστόσο ανάμεσα στους φιλοπολεμικούς βουλευτές που μπήκαν στη Δούμα υπάρχουν και εκείνοι που είτε διώκονται απευθείας ποινικά στην Ουκρανία είτε υπηρέτησαν σε μονάδες τις οποίες το Κίεβο θεωρεί εμπλεκόμενες σε δολοφονίες, βασανιστήρια και άλλα εγκλήματα εις βάρος αμάχων και αιχμαλώτων πολέμου.
Μερικά μόνο παραδείγματα:
- Εντουάρντ Σόνοφ. Ο Σόνοφ, που απέκτησε βουλευτική εντολή και, όπως διαπίστωσε η «Νοβάγια Γκαζέτα Ευρώπη» (πηγή στα Ρωσικά), κατά πάσα πιθανότητα υπηρέτησε στην 45η ξεχωριστή ταξιαρχία ειδικών δυνάμεων των Αερομεταφερόμενων (ВДВ), η οποία συμμετείχε στην κατοχή της Μπούτσα, που έγινε σύμβολο της σκληρότητας του ρωσικού στρατού απέναντι στους Ουκρανούς. Στην επίσημη βιογραφία του Σόνοφ δεν αναφέρεται η μονάδα του, ωστόσο την ένταξή του σε αυτήν υποδηλώνουν αρκετά έμμεσα στοιχεία, μεταξύ άλλων ο τόπος εγγραφής και το εμβληματικό σήμα των Αερομεταφερόμενων, όπως επισημαίνει το «Ράδιο Σβόμποντα» (πηγή στα Ρωσικά). Το μέσο υπενθυμίζει ότι στρατιωτικοί της συγκεκριμένης μονάδας έχουν συνδεθεί με εκτελέσεις και βασανιστήρια δεκάδων ανθρώπων, χωρίς όμως να υπάρχουν δεδομένα για προσωπική συμμετοχή του Σόνοφ σε αυτά τα επεισόδια.
- Αλεξάντρ Μποροντάι. Στη Δούμα εξελέγη εκ νέου και ο Αλεξάντρ Μποροντάι, ένας από τους ιδρυτές της λεγόμενης «DNR», ο οποίος στην Ουκρανία έχει καταδικαστεί ερήμην σε 15 χρόνια κάθειρξης για προσβολή της εδαφικής ακεραιότητας της χώρας.
- Μπάντμα Μπασανκάεφ. Από την Εβραϊκή Αυτόνομη Περιοχή στη Δούμα εξελέγη ο χειρουργός και βουλευτής της προηγούμενης θητείας Μπάντμα Μπασανκάεφ. Υποστηρικτής της ρωσικής πλήρους κλίμακας εισβολής, εργάστηκε στο Ντονέτσκ και έγινε ο εμπνευστής της ομάδας γιατρών «Φίλοι της ιατρικής του Ντονμπάς». Στο Κίεβο τον κατηγορούν για συνέργεια στον επιτιθέμενο και στήριξη του ρωσικού στρατού. Ο Μπασανκάεφ τελεί υπό διεθνείς κυρώσεις της ΕΕ, των ΗΠΑ, του Ηνωμένου Βασιλείου και άλλων χωρών και στην Ουκρανία έχει κηρυχθεί καταζητούμενος.
- Νουρσουλτάν Μουσαγκαλιέεφ. Σε βάρος του βουλευτή της «Ενιαίας Ρωσίας» Νουρσουλτάν Μουσαγκαλιέεφ έχει ανοίξει στην Ουκρανία ποινική υπόθεση για παραβίαση των νόμων και εθίμων του πολέμου λόγω «εκκαθαρίσεων στην περιοχή της Μπούτσα που στόχευαν στον εκφοβισμό του άμαχου πληθυσμού». Όπως υποστηρίζει (πηγή στα Ρωσικά) η СБУ, Ρώσοι στρατιωτικοί με εντολή του Μουσαγκαλιέεφ απήγαγαν, βασάνισαν και στη συνέχεια εκτέλεσαν έναν 29χρονο κάτοικο της περιοχής, κατηγορώντας τον ότι βοηθούσε Ουκρανούς στρατιωτικούς. Στην πατρίδα του ο Μουσαγκαλιέεφ έλαβε το παράσημο «Αστέρι Ήρωα της Ρωσίας» και προσκλήθηκε στο προεδρικό πρόγραμμα «Ώρα των ηρώων».
- Ντασιμπάλ Μουνκοζαργκαλόφ. Από τη Μπουριατία στη Δούμα εξελέγη ο επαγγελματίας αλεξιπτωτιστής Ντασιμπάλ Μουνκοζαργκαλόφ. Κατά τη διάρκεια του πολέμου για ένα διάστημα διοικούσε το 175ο τάγμα αναγνώρισης, τα μέλη του οποίου κατηγορήθηκαν για βασανιστήρια και τη δολοφονία του συνταγματάρχη της СБУ Αλεξέι Τελιζένκο στη Μπούτσα. Οι δημοσιογράφοι του «Ράδιο Σβόμποντα» κατάφεραν (πηγή στα Ρωσικά) να ταυτοποιήσουν τα ονόματα των αξιωματικών που, σύμφωνα με τα στοιχεία τους, συμμετείχαν στη δολοφονία του Τελιζένκο, ωστόσο δεν αναφέρθηκε προσωπική εμπλοκή του Μουνκοζαργκαλόφ σε αυτό το επεισόδιο.
- Βλαντισλάβ Γκολόβιν. Τον Γκολόβιν, που συμμετείχε στην επίθεση εναντίον της Μαριούπολης, το Κίεβο τον κατηγορεί για στρατιωτικοποίηση ουκρανών παιδιών, μεταξύ άλλων στις κατεχόμενες περιοχές. Η Κύρια Διεύθυνση Πληροφοριών της Ουκρανίας υποστηρίζει (πηγή στα Ρωσικά) ότι ο Γκολόβιν συμμετείχε στην οργάνωση στρατιωτικοπατριωτικών εκδηλώσεων για παιδιά που είχαν μεταφερθεί από κατεχόμενες περιοχές και στην προετοιμασία τους για στρατιωτική υπηρεσία.
Εκλογές που δεν υπήρξαν
Την ίδια ώρα ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι υπέγραψε διάταγμα για κυρώσεις σε βάρος προσώπων που εμπλέκονται στη διεξαγωγή «εκλογών» για την Κρατική Δούμα της Ρωσίας σε κατεχόμενα εδάφη. Στον κατάλογο περιλαμβάνονται 44 άτομα, τα περισσότερα με υπηκοότητα τόσο της Ουκρανίας όσο και της Ρωσίας. Το γραφείο του προέδρου της Ουκρανίας σημειώνει ότι ορισμένοι από τους καταχωρισμένους στον κατάλογο είχαν ήδη «εκλεγεί ως λεγόμενοι βουλευτές παράνομα δημιουργημένων τοπικών συμβουλίων σε προσωρινά κατεχόμενη επικράτεια της Ουκρανίας».
Η Ουκρανία και σχεδόν όλα τα δυτικά κράτη έχουν κηρύξει παράνομες τόσο τις ίδιες τις «εκλογές» όσο και τα αποτελέσματά τους. Στις Βρυξέλλες δήλωσαν επίσης ετοιμότητα να επιβάλουν κυρώσεις σε Ρώσους που συνέδραμαν στη διεξαγωγή των εκλογών στα κατεχόμενα ουκρανικά εδάφη.
Γιατί χρειάζεται το Κρεμλίνο «βουλευτές με στολή»;
Η εισαγωγή μαχητών στη Δούμα επιλύει, σύμφωνα με παρατηρητές, ένα βασικό ζητούμενο της εκτελεστικής εξουσίας: τη νομιμοποίηση στρατιωτικών που έχουν εμπλακεί στην παράνομη εισβολή στην Ουκρανία και σε άλλες παραβιάσεις και εγκλήματα. Επισημαίνουν ότι, αντικαθιστώντας τα παλιά επιχειρηματικά στελέχη και τους συστημικούς αξιωματούχους, το Κρεμλίνο δημιουργεί την εικόνα μιας «λαϊκής, μαχόμενης εξουσίας», ενώ ταυτόχρονα στήνει έναν κοινωνικό ανελκυστήρα για τη δυνητικά εκρηκτική κοινότητα των βετεράνων.
Ο πολιτολόγος Αντρέι Κολέσνικοφ, σε άρθρο του στο Foreign Affairs, παρατηρεί ότι η παρουσία στρατιωτικών στη Δούμα χρησιμοποιείται για τη δημιουργία της ψευδαίσθησης απόλυτης συναίνεσης στην κοινωνία. Ανεξάρτητα μέσα ενημέρωσης επισημαίνουν ότι η κύρια αποστολή των νέων βουλευτών είναι η χωρίς αντιρρήσεις και ταχεία έγκριση πρωτοφανών αμυντικών προϋπολογισμών και νόμων για την επιστράτευση, με βάση την αρχή της στρατιωτικής πειθαρχίας.
Τα ίδια μέσα γράφουν ότι την Κρατική Δούμα περιμένει στο μέλλον πτώση της ποιότητας διακυβέρνησης και, λόγω της συνήθειας της «νέας ελίτ» να λύνει τα ζητήματα με τη βία, αναπόφευκτη αυστηροποίηση της κατασταλτικής νομοθεσίας. Η παρουσία στο κοινοβούλιο της χώρας προσώπων που επισήμως κατηγορούνται από την Ουκρανία για εγκλήματα πολέμου θα κλείσει οριστικά, σύμφωνα με αναλυτές, κάθε δίαυλο για διπλωματικές επαφές της Δύσης με το ρωσικό κοινοβούλιο.
«Οι εγκληματίες πολέμου δεν πρέπει να παίρνουν βουλευτικές έδρες, να ψηφίζουν νόμους και να ηγούνται της Ρωσίας, όλοι τους πρέπει να λογοδοτήσουν ενώπιον της δικαιοσύνης», με τέτοια δήλωση (πηγή στα Ρωσικά) εμφανίστηκε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης η «Ομάδα του Αλεξέι Ναβάλνι» μετά τις εκλογές.
Σε συνέντευξή (πηγή στα Ρωσικά) του στο «Ράδιο Σβόμποντα» ο πολιτολόγος Ιβάν Πρεομπραζένσκι καλεί να κοιτάξουμε όχι τόσο το προφίλ των πρώην μαχητών, όσο το πώς θα κατανεμηθούν σε ολόκληρο το σύστημα κρατικής εξουσίας.
«Θεωρώ ότι στόχος της προεδρικής διοίκησης είναι να βρίσκονται παντού. Να υπάρχει σε απόσταση χειραψίας από κάθε εν ενεργεία αξιωματούχο ένας άνθρωπος που είτε σκότωνε στον πόλεμο είτε βρισκόταν εκεί, τουλάχιστον», υποστηρίζει. «Τότε επέρχεται η ομογενοποίηση των ελίτ, μετατρέπονται σε ανθρώπους με ίδιες απόψεις, τουλάχιστον αυτές που εκφράζονται δημόσια. Ο βασικός στόχος είναι να είναι όλοι δεμένοι με αίμα, όπως λέγεται στον κόσμο του εγκλήματος».