Η Τετιάνα Χασανένκο, επικεφαλής της στρατιωτικής διοίκησης της πόλης Ολέσκι στην κατεχόμενη Χερσώνα, περιγράφει στο Euronews την κατάσταση και εξηγεί γιατί δεν είναι δυνατόν η Ουκρανία να παραχωρήσει εδάφη στην Ρωσία
Καθώς η διεθνής πίεση στην Ουκρανία να προχωρήσει σε εδαφικές παραχωρήσεις προς τη Ρωσία αυξάνεται, η επικεφαλής μίας από τις κατεχόμενες πόλεις της χώρας προειδοποιεί ότι, στις διαπραγματεύσεις για μια ειρηνευτική διευθέτηση, δεν πρέπει να αγνοηθεί η εμπειρία των κοινοτήτων που βρίσκονται ήδη υπό τον έλεγχο της Μόσχας.
Η Τετιάνα Χασανένκο, επικεφαλής της στρατιωτικής διοίκησης της πόλης Ολέσκι στα νότια της περιφέρειας της Χερσώνας, δήλωσε στο Euronews ότι περισσότερα από τέσσερα χρόνια ρωσικής κατοχής έχουν αφήσει την πόλη κατεστραμμένη και όσους εξακολουθούν να ζουν εκεί αντιμέτωπους με ολοένα πιο απελπιστικές συνθήκες διαβίωσης.
Η πόλη Ολέσκι βρίσκεται υπό ρωσική κατοχή από τις πρώτες ημέρες της πλήρους κλίμακας εισβολής της Μόσχας.
«Η πόλη είναι πρακτικά κατεστραμμένη», υποστηρίζει και προσθέτει: «Δεν υπάρχει σχεδόν κανένα κτίριο που να μην έχει υποστεί ζημιές».
Υπολογίζεται ότι στην πόλη παραμένουν περίπου 2.000 άνθρωποι, αν και η ίδια τόνισε ότι είναι εξαιρετικά δύσκολο να προσδιοριστεί με ακρίβεια ο αριθμός τους. Ανάμεσά τους βρίσκονται 35 παιδιά που, όπως λέει, είναι παγιδευμένα και δεν μπορούν να φύγουν. «Υπάρχουν 35 παιδιά που απλώς δεν μπορούν να βγουν», δήλωσε η Χασανένκο.
Οι κάτοικοι αντιμετωπίζουν σοβαρές ελλείψεις τροφίμων και πόσιμου νερού, ενώ η πρόσβαση σε ηλεκτρικό ρεύμα, φυσικό αέριο και ιατρική περίθαλψη είναι εξαιρετικά περιορισμένη.
Για τη Χασανένκο, η κατάσταση στην Ολέσκι συνδέεται άμεσα με τη συζήτηση για το αν η Ουκρανία θα πρέπει να παραχωρήσει επιπλέον εδάφη στο πλαίσιο μιας συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου.
«Δεν μπορείς να κάνεις παραχωρήσεις σε ένα θηρίο. Ξέρετε τι συμβαίνει όταν ένας θηρευτής μυρισει αίμα· θέλει μόνο περισσότερο», είπε στο Euronews.
«Ο πόλεμός μας με τη Ρωσία συνεχίζεται ήδη εδώ και δώδεκα χρόνια και καμία παραχώρηση δεν έχει οδηγήσει σε οποιουδήποτε είδους συναίνεση. Ποτέ δεν έφεραν μια ειρήνη που να μπορεί να προσφέρει διαρκείς εγγυήσεις, και όχι απλώς να κρατήσει για ένα ορισμένο χρονικό διάστημα».
«Ένας θηρευτής θέλει πάντα όλο και περισσότερα και, σε αυτή την περίπτωση, η Ρωσία είναι αυτός ο θηρευτής».
Ένας «δρόμος θανάτου» 25 χιλιομέτρων
Για όσους προσπαθούν να αποδράσουν από την Ολέσκι, η ίδια η έξοδος μπορεί να αποδειχθεί θανάσιμη.
Η Χασανένκο είπε ότι κάποιοι κάτοικοι επιχείρησαν να περπατήσουν περίπου 25 χιλιόμετρα προς το χωριό Ραντιάνσκε, διασχίζοντας περιοχή γεμάτη νάρκες και εκτεθειμένη σε επιθέσεις drones.
Πολλοί από όσους επιχειρούν τη διαδρομή είναι ήδη σωματικά εξαντλημένοι από την πείνα.
«Οι άνθρωποι είναι εξαντλημένοι από την πείνα, σωματικά εξουθενωμένοι από τις συνθήκες στις οποίες ζουν. Αλλά απλώς δεν υπάρχει άλλος δρόμος», είπε.
Κάποιοι που καταφέρνουν να φύγουν επιστρέφουν, κουβαλώντας τρόφιμα για παιδιά ή ηλικιωμένους συγγενείς που δεν μπορούν να διανύσουν οι ίδιοι τη διαδρομή.
Η Χασανένκο είπε ότι πολλοί άνθρωποι έχουν σκοτωθεί από νάρκες προσπαθώντας να διασχίσουν αυτή τη διαδρομή και ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις, τα σώματά τους δεν μπορούν καν να περισυλλεγούν.
«Αυτός ο δρόμος είναι πραγματικά ένας δρόμος του θανάτου», είπε. «Αν οι σοροί μένουν εκεί, κανείς δεν τα απομακρύνει».
Η μεταφορά τροφίμων στην Ολέσκι έχει επίσης γίνει ολοένα και πιο επικίνδυνη επιχείρηση.
Η Χασανένκο είπε ότι περίπου 10 τόνοι τροφίμων παραδόθηκαν τον Σεπτέμβριο και τον Οκτώβριο με τη βοήθεια του ουκρανικού στρατού, αλλά κατήγγειλε ότι ρωσικές δυνάμεις άνοιξαν πυρ σε ορισμένες αποστολές και τιμώρησαν κατοίκους που τα παρέλαβαν, επειδή υποψιάζονταν ότι συνεργάζονται με τις ουκρανικές δυνάμεις.
Κατηγόρησε επίσης Ρώσους στρατιώτες ότι μπήκαν σε σπίτια και απαίτησαν τρόφιμα από τους κατοίκους, παρά τις ελλείψεις.
«Δεν υπάρχει ψωμί, δεν υπάρχει κρέας, δεν υπάρχουν αυγά, δεν υπάρχει ζάχαρη, ουσιαστικά δεν υπάρχει τίποτα», είπε.
Το Euronews δεν μπορεί να επαληθεύσει ανεξάρτητα τις συνθήκες στο εσωτερικό της Ολέσκι, η οποία παραμένει υπό ρωσική κατοχή, χωρίς πρόσβαση ανεξάρτητων μέσων ενημέρωσης στην πόλη.
«Οι άνθρωποι αναγκάστηκαν να τρώνε αγριόχορτα»
Η Χασανένκο περιέγραψε την Ολέσκι ως πόλη που ενδέχεται να γίνει ένα από τα «φρικτά σύμβολα» του πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας.
«Ζούμε στον 21ο αιώνα και οι άνθρωποι υποφέρουν από την πείνα», είπε.
Μια ημέρα πριν μιλήσει στο Euronews, η Χασανένκο είπε ότι έλαβε μήνυμα από μια γυναίκα στην Ολέσκι, η οποία είχε παραλάβει τρόφιμα που παραδόθηκαν από την ουκρανική πλευρά. Ανάμεσά τους ήταν μια φραντζόλα ψωμί.
«Για 20 λεπτά δεν μπορούσε να το δοκιμάσει, τόσο ξένη είχε γίνει η γεύση του ψωμιού και τόσο πολύτιμο είναι το ψωμί για τους ανθρώπους που παραμένουν εκεί σήμερα», είπε η Χασανένκο.
«Αναγκάζονται να τρώνε τροφές που είναι τρομακτικό ακόμη και να τα περιγράψουμε στην τηλεόραση. Οι άνθρωποι αναγκάστηκαν να τρώνε αγριόχορτα».
Είπε ότι οι κάτοικοι αναγκάζονται να επιβιώνουν με ένα γεύμα την ημέρα, που μερικές φορές αποτελείται μόνο από λίγες κουταλιές δημητριακών, ενώ άλλοι αλέθουν τα τελευταία μακαρόνια που τους έχουν απομείνει σε αλεύρι, προσπαθώντας να κάνουν τα γεύματα πιο χορταστικά.
«Η χειρότερη κατάσταση, φυσικά, αφορά τα παιδιά», είπε η Χασανένκο. «Νομίζω ότι αυτό θα μείνει στη μνήμη τους για πάντα».
Παρά τις συνθήκες, η Χασανένκο τόνισε ότι οι άνθρωποι που ζουν υπό κατοχή συνεχίζουν να επικοινωνούν με Ουκρανούς αξιωματούχους, παρά όλους τους κινδύνους.
Τις εθνικές γιορτές της Ουκρανίας, μεταξύ τους και την Ημέρα Ανεξαρτησίας, είπε ότι λαμβάνει μηνύματα από τα κατεχόμενα εδάφη με μπλε και κίτρινες σημαίες.
Η Χασανένκο είπε ότι όσοι τα στέλνουν γνωρίζουν το ρίσκο που αναλαμβάνουν, όταν ακόμη και η κατοχή ουκρανικής κάρτας SIM μπορεί να θέσει τους κατοίκους σε κίνδυνο.
«Όμως οι άνθρωποι εξακολουθούν να παίρνουν αυτό το ρίσκο. Και εξακολουθούν να πιστεύουν», είπε. «Μου γράφουν: “Συνεχίζουμε να σας περιμένουμε”».
Αυτή η πίστη, είπε η Χασανένκο, είναι εκείνη που καθιστά αδιανόητη για την ίδια την ιδέα να εγκαταλειφθούν τα κατεχόμενα ουκρανικά εδάφη.
«Οι άνθρωποι με την ισχυρότερη πίστη είναι όσοι βρίσκονται τώρα στα προσωρινά κατεχόμενα εδάφη, περιμένοντάς μας», είπε. «Είναι δύσκολο για μένα ακόμη και να μιλάω γι’ αυτό».
«Για χάρη αυτής της πίστης, πρέπει να κάνουμε τα πάντα», πρόσθεσε η Χασανένκο.
Για την ίδια, το ζήτημα δεν είναι απλώς πού θα χαραχθεί στο μέλλον ένα σύνορο, αλλά αν οι Ουκρανοί που ζουν υπό ρωσική κατοχή θα γυρίσουν πίσω.
«Κάθε άνθρωπος, στο δικό του μέτωπο, δείχνει στην Ευρώπη πώς πρέπει να υπερασπιστούμε την ουκρανική μας ταυτότητα, τον πολιτισμό μας και το δικαίωμά μας στη δική μας κρατική υπόσταση και στο δικό μας έδαφος», είπε.
Αυτός είναι, κατά τη Χασανένκο, ο λόγος για τον οποίο η Ουκρανία δεν μπορεί να συμφωνήσει να παραδώσει τα εδάφη της στη Ρωσία.