Ο Ίλον Μασκ άνοιξε τον δρόμο για τη συγχώνευση της Tesla και της SpaceX σε έναν κολοσσό 3,5 τρισ. δολαρίων, με συμφωνία πριν αποχωρήσει ο Τραμπ.
Ο πλουσιότερος άνθρωπος στον κόσμο επιβεβαίωσε αυτή την εβδομάδα ότι η Tesla και η SpaceX εξετάζουν μια συγχώνευση. Μαζί, οι εταιρείες αποτιμώνται περίπου στα 3,5 τρισ. δολάρια (3,1 τρισ. ευρώ), κάτι που θα την καθιστούσε ενδεχομένως τη μεγαλύτερη συγχώνευση όλων των εποχών.
Θα ολοκλήρωνε μια σειρά συμφωνιών που δένουν μεταξύ τους τις επιχειρήσεις του Έλον Μασκ, με στόχο να κλείσει όσο ο Ντόναλντ Τραμπ εξακολουθεί να είναι πρόεδρος των ΗΠΑ, σύμφωνα με το Bloomberg, που επικαλείται πηγές με γνώση του θέματος.
Μια συγχώνευση ανάμεσα στην Tesla και τη SpaceX θα αποτελούσε το πιο πρόσφατο κεφάλαιο σε μια ιστορία που ξεκίνησε πριν από μια δεκαετία, όταν ο Μασκ άρχισε να «ράβει» τις εταιρείες του μεταξύ τους.
Το 2016 η Tesla αγόρασε τη SolarCity, εταιρεία εγκατάστασης φωτοβολταϊκών που διοικούσαν τα ξαδέλφια του, μια συμφωνία που επικυρώθηκε τελικά από δικαστήριο του Ντέλαγουερ ύστερα από χρόνια δικαστικών διαμάχων.
Τον Μάρτιο του 2025, η νεοφυής εταιρεία τεχνητής νοημοσύνης xAI απορρόφησε το X, το κοινωνικό δίκτυο που ήταν προηγουμένως γνωστό ως Twitter, το οποίο ο Μασκ είχε εξαγοράσει αντί 44 δισ. δολαρίων (39,1 δισ. ευρώ) το 2022.
Τον Φεβρουάριο φέτος, η SpaceX ενσωμάτωσε την xAI, σε συμφωνία που αποτίμησε την εταιρεία πυραύλων στο 1 τρισ. δολάρια (890 δισ. ευρώ) και την εταιρεία AI στα 250 δισ. δολάρια (222 δισ. ευρώ), ενόψει της αρχικής δημόσιας προσφοράς (IPO) της SpaceX.
Τέσσερις μήνες αργότερα, η SpaceX εισήχθη στο Nasdaq, αντλώντας 85,7 δισ. δολάρια (76,3 δισ. ευρώ) στη μεγαλύτερη δημόσια προσφορά μετοχών στην ιστορία.
Βλεπόμενες συνολικά, οι συμφωνίες μοιάζουν να αποτελούν μέρος ενός μακροχρόνιου σχεδίου για την ένταξη των επιχειρήσεων του Μασκ σε έναν ενιαίο, εισηγμένο στο χρηματιστήριο όμιλο. Ο ίδιος ο Μασκ μίλησε για «όλο και μεγαλύτερη αλληλεπικάλυψη» ανάμεσα στην Tesla και τη SpaceX σε τηλεδιάσκεψη αποτελεσμάτων τον Ιούλιο.
Την Τρίτη, ο Μασκ είπε στους αναλυτές, στην τηλεδιάσκεψη αποτελεσμάτων της SpaceX, ότι και οι δύο εταιρείες έχουν δημιουργήσει επιτροπές ανεξάρτητων μελών των διοικητικών συμβουλίων για να μελετήσουν μια συγχώνευση. Το χαρακτήρισε «καλή ιδέα», παραδεχόμενος όμως ότι νιώθει πως «κάνει ταπ ντανς σε ένα ναρκοπέδιο».
Γιατί μία εταιρεία
Ο Μασκ υποστηρίζει ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα καθορίσει την πορεία και των δύο εταιρειών από εδώ και πέρα.
Ήδη αναπτύσσουν από κοινού το Terafab, ένα εργοστάσιο παραγωγής τσιπ AI στο Τέξας, ενώ τα αυτοκίνητα χωρίς οδηγό της Tesla και τα ανθρωποειδή ρομπότ Optimus θα μπορούσαν να επωφεληθούν από την υπολογιστική ισχύ που σπεύδει να δημιουργήσει η SpaceX, συμπεριλαμβανομένων προγραμματισμένων κέντρων δεδομένων σε τροχιά.
Και τα οικονομικά μεγέθη δείχνουν να ταιριάζουν.
Η SpaceX κατέγραψε το πρώτο τριμηνιαίο κέρδος της από την εισαγωγή της, με κέρδη 4,4 δισ. δολάρια (3,9 δισ. ευρώ) καθώς τα έσοδα εκτινάχθηκαν κατά 161%, αλλά οι επενδυτικές της δαπάνες έφτασαν τα 19,6 δισ. δολάρια (17,4 δισ. ευρώ) στο τρίμηνο, κυρίως για την AI.
Αντίθετα, μία ημέρα αργότερα, η Tesla ανακοίνωσε ότι τα καθαρά κέρδη της υποχώρησαν κατά 43%, στα 787 εκατ. δολάρια (700 εκατ. ευρώ), με σταθερά έσοδα 28 δισ. δολαρίων (24,9 δισ. ευρώ), καθώς οι παραδόσεις μειώθηκαν 2%. Σε μια ενιαία εταιρεία, τα εκρηκτικά έσοδα της SpaceX θα μπορούσαν να αντισταθμίσουν τα αποτελέσματα της Tesla.
Η συγχώνευση των επιχειρήσεων θα επέτρεπε επίσης στον Μασκ να διευθύνει όλες τις δραστηριότητες υπό μία στέγη, μετακινώντας μηχανικούς και πόρους ανάμεσα στις εταιρείες χωρίς γνωστοποιήσεις ή αγωγές για συναλλαγές με συνδεδεμένα μέρη.
Ο έλεγχος αποτελεί ένα ακόμη πιθανό όφελος.
Ο Μασκ κατέχει περίπου το 48% της SpaceX και ελέγχει πάνω από το 80% των ψήφων της μέσω ειδικών μετοχών, αλλά μόνο περίπου το 20% της Tesla. Από το 2024, ο Μασκ δηλώνει ότι δεν αισθάνεται άνετα να μετατρέψει την Tesla σε ηγέτιδα δύναμη στην AI και τη ρομποτική χωρίς τουλάχιστον το 25% των ψήφων.
Μια συγχώνευση θα μπορούσε επίσης να τον κάνει πλουσιότερο, καθώς το πακέτο αμοιβής του από την Tesla θεωρεί πολλούς από τους στόχους επίδοσης ως επιτευχθέντες, εφόσον υλοποιηθούν ορισμένοι τύποι συγχωνεύσεων.
Κυνηγώντας το πολιτικό χρονοδιάγραμμα
Σύμφωνα με πληροφορίες, στόχος είναι να ανακοινωθεί μια συμφωνία συγχώνευσης στο πρώτο εξάμηνο του 2027 και να ολοκληρωθεί πριν λήξει η θητεία του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, τον Ιανουάριο του 2029, σύμφωνα με το Bloomberg, που επικαλείται πρόσωπα με γνώση του θέματος.
Η ολοκλήρωση της συμφωνίας όσο ο Τραμπ βρίσκεται στον Λευκό Οίκο θα μπορούσε να εξασφαλίσει πιο ευνοϊκή πολιτική υποδοχή, αν και θα εξακολουθούσε να υπόκειται σε αυστηρό έλεγχο από τις ρυθμιστικές αρχές και τους μετόχους.
Ο Μασκ, ο οποίος ηγήθηκε της προσπάθειας περικοπής δαπανών του Τραμπ το 2025 πριν από μια δημόσια ρήξη, έκτοτε έχει συμφιλιωθεί με τον πρόεδρο των ΗΠΑ και επέστρεψε στην κυβέρνηση.
Έχει επίσης εξελιχθεί στον μεγαλύτερο γνωστό δωρητή που στηρίζει Ρεπουμπλικανούς υποψηφίους στις ενδιάμεσες εκλογές του επόμενου μήνα στις ΗΠΑ, δίνοντας πάνω από 276 εκατ. δολάρια (245 εκατ. ευρώ) από τον Ιούλιο, σύμφωνα με εκπρόσωπο της America PAC, του συντηρητικού super PAC του Μασκ.
Μια νίκη των Δημοκρατικών θα μπορούσε να φέρει αυστηρότερο έλεγχο στα ομοσπονδιακά συμβόλαια της SpaceX και στο λογισμικό αυτόνομης οδήγησης της Tesla.
Η ίδια η SpaceX προειδοποίησε στα έγγραφα εισαγωγής της ότι μια μεταβολή της ισορροπίας δυνάμεων στο Κογκρέσο θα μπορούσε να έχει «ουσιώδη και αρνητική επίπτωση στην ανάπτυξή μας και στην ανταγωνιστική μας θέση».
Οι επιτροπές δεν έχουν ακόμη καταλήξει σε όρους, και οποιαδήποτε συμφωνία θα χρειαστεί την υποστήριξη περισσότερων από τις μισές μετοχές της Tesla, κάτι που ο Μασκ χαρακτήρισε «αρκετά ψηλό εμπόδιο». Τόνισε ότι η συγχώνευση δεν είναι βέβαιη.
Οι μέτοχοι της Tesla συνεδριάζουν στις 3 Δεκεμβρίου.