Το Ουζμπεκιστάν έχει επεκτείνει το δίκτυο πόσιμου νερού, αναβαθμίζοντας τις εγκαταστάσεις επεξεργασίας και τα δίκτυα διανομής και επεκτείνοντας τις οικιακές συνδέσεις.
Σημαντικά έχει επεκταθεί την τελευταία δεκαετία στο Ουζμπεκιστάν το δίκτυο πόσιμου νερού. Παρά τη μεγαλύτερη χρηματοδότηση και τα νέα έργα υποδομής, η πρόσβαση σε κεντρικές παροχές παραμένει άνιση, ιδίως έξω από τα μεγάλα αστικά κέντρα.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Σύμφωνα με στοιχεία της κυβέρνησης που δημοσιοποιήθηκαν τον Ιούλιο 2026, η κάλυψη σε εθνικό επίπεδο αυξήθηκε από 63% το 2017 σε 83%, ενώ περίπου 39.000 χιλιόμετρα δικτύων ύδρευσης κατασκευάστηκαν ή ανακατασκευάστηκαν στην ίδια περίοδο.
Οι αριθμοί αυτοί αποτυπώνουν ένα ευρύτερο εθνικό επενδυτικό πρόγραμμα, που συνδυάζει κρατικούς πόρους με χρηματοδότηση από διεθνείς θεσμούς. Μία από τις σχετικές πρωτοβουλίες βρίσκεται σε εξέλιξη στην Καρακαλπακστάν, αυτόνομη δημοκρατία στο βορειοδυτικό Ουζμπεκιστάν, η οποία περιλαμβάνει τμήμα της περιοχής της Θάλασσας της Αράλης.
Η Ασιατική Τράπεζα Ανάπτυξης (Asian Development Bank - ADB) χορηγεί δάνειο ύψους 145 εκατ. δολαρίων (περίπου 129,5 εκατ. ευρώ) για έργο που καλύπτει έξι περιφέρειες της περιοχής. Με επιπλέον συνεισφορά 27,3 εκατ. δολαρίων (περίπου 24,4 εκατ. ευρώ) από το Ουζμπεκιστάν, κυρίως μέσω φορολογικών και τελωνειακών απαλλαγών, το συνολικό εκτιμώμενο κόστος του προγράμματος ανέρχεται σε 172,3 εκατ. δολάρια (περίπου 153,9 εκατ. ευρώ).
Από τις κοινόχρηστες βρύσες στο νερό απευθείας στα σπίτια
Για τη Μουσλίμα Εριμπέτοβα, μία από τις κατοίκους που μίλησαν στην περιοχή, η αλλαγή είναι πρακτική. Το σπίτι της πλέον λαμβάνει νερό μέσω του δικτύου ύδρευσης.
«Παλιά κουβαλούσαμε το νερό με κοντάρι στον ώμο και δοχεία. Το παίρναμε από γείτονες και από δημόσιες βρύσες. Τώρα, δόξα τω Θεώ, έχουμε νερό», είπε.
Η εμπειρία της προέρχεται από την περιοχή Νουκούς, όπου τα έργα που υποστηρίζει η ADB περιλαμβάνουν αναβαθμίσεις στις εγκαταστάσεις διανομής, στους αγωγούς και στην τοπική παρακολούθηση της ποιότητας του νερού.
Σύμφωνα με την περιφερειακή εταιρεία ύδρευσης, πάνω από 31.000 κάτοικοι έχουν ωφεληθεί από τα έργα, ενώ το ποσοστό του πληθυσμού της περιοχής που καλύπτεται από το δίκτυο πόσιμου νερού έχει αυξηθεί από 68% σε 90%.
Οι βελτιώσεις περιλαμβάνουν και τοπικό εργαστήριο ελέγχου του νερού, μειώνοντας την ανάγκη μεταφοράς δειγμάτων στην περιφερειακή πρωτεύουσα για ανάλυση.
Δυναμικό επεξεργασίας και όρια στην πρόσβαση στο νερό
Μονάδα επεξεργασίας νερού έχει τεθεί σε λειτουργία στο Μανγκίτ, αντλώντας νερό από τον ποταμό Αμού Ντάρια. Σύμφωνα με την ADB, σήμερα παρέχει περίπου 20 εκατ. λίτρα νερού την ημέρα, αν και έχει σχεδιαστεί για πολύ μεγαλύτερο όγκο.
Ο συντονιστής του έργου πόσιμου νερού της ADB στο Ουζμπεκιστάν, Σόχιμπ Ακραμόφ, εξήγησε: «Η δυναμικότητα των 40.000 κυβικών μέτρων υπολογίστηκε με βάση τις προβλέψεις για αύξηση του πληθυσμού, επέκταση της επιχειρηματικής δραστηριότητας και βιομηχανική ανάπτυξη έως το 2040».
Σημαντική είναι η διάκριση ανάμεσα στη δυνατότητα παραγωγής και στις συνδέσεις των νοικοκυριών με το δίκτυο. Τοπικοί αξιωματούχοι ανέφεραν ότι πριν από τις τελευταίες βελτιώσεις μόλις περίπου ο μισός πληθυσμός της γύρω περιοχής Αμουντάριο είχε πρόσβαση στο δίκτυο πόσιμου νερού.
Ένα ξεχωριστό έργο, που προβλέπει την κατασκευή περίπου 355 χιλιομέτρων αγωγών, βρίσκεται σε εξέλιξη, με στόχο η κάλυψη να φτάσει το 80% μετά την ολοκλήρωση των προγραμματισμένων εργασιών.
Η ADB συζητά επίσης με την κυβέρνηση του Ουζμπεκιστάν ένα προτεινόμενο έργο ύψους 200 εκατ. δολαρίων (περίπου 178,6 εκατ. ευρώ). Σύμφωνα με τον Ακραμόφ, περίπου 70 εκατ. δολάρια (περίπου 62,5 εκατ. ευρώ) θα κατευθυνθούν στην Καρακαλπακστάν, περιλαμβάνοντας σχέδια για την ανακατασκευή του εργοστασίου επεξεργασίας νερού Τουγιαμουγιούν.