Ο Γάλλος πρόεδρος και ο Ισπανός πρωθυπουργός ασκούν δριμεία κριτική στο ολοένα και πιο δημοφιλές σχέδιο δημιουργίας κέντρων επιστροφής για απορριφθέντες αιτούντες άσυλο σε τρίτες χώρες
Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν και ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ εξαπέλυσαν δριμεία επίθεση στα "κέντρα απέλασης" που σχεδιάζονται σε τρίτες χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, φέρνοντας Παρίσι και Μαδρίτη σε τροχιά σύγκρουσης με μια ολοένα και ισχυρότερη πλειοψηφία της ΕΕ.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Κατά τη διάρκεια συνόδου κορυφής την Παρασκευή, 19 ηγέτες από όλη την Ένωση υπέγραψαν κοινή διακήρυξη με την οποία ζητούν να γίνει «πλήρης χρήση» του νέου ευρωπαϊκού κανονισμού που επιτρέπει τη δημιουργία των αποκαλούμενων «κέντρων επιστροφής» για τη φιλοξενία μεταναστών των οποίων οι αιτήσεις ασύλου έχουν απορριφθεί.
Ο συνασπισμός, υπό την ηγεσία της Δανίας και της Ιταλίας, δύοχω΄ρες που υποστηρίζουν φανατικά τη μεταφορά της διαχείρισης των μεταναστών σε τρίτες χώρες, θέλει «να προχωρήσει το ταχύτερο δυνατό σε λύσεις που εδράζονται σε τρίτες χώρες».
Για τον Μακρόν και τον Σάντσεθ όμως, αυτή η πορεία αντιβαίνει στις ευρωπαϊκές αξίες και ενέχει τον κίνδυνο σπατάλης οικονομικών πόρων και διατάραξης των σχέσεων με τις χώρες της Αφρικής.
«Δεν είμαι βέβαιος ότι αυτή είναι η Ευρώπη μας. Δεν ξέρω αν αυτά είναι τα θεμελιώδη αξιώματα πάνω στα οποία χτίστηκε η Ευρώπη μας», δήλωσε ο Εμανουέλ Μακρόν στο τέλος της συνόδου κορυφής την Παρασκευή.
«Και δεν πιστεύω ότι είναι αποτελεσματικό. Η απόδειξη είναι πως δεν έχω δει κανέναν καταφέρει να το πετύχει μέχρι σήμερα», συνέχισε, υπογραμμίζοντας τη βαθιά του δυσαρέσκεια. (Η Ιταλία έχει δημιουργήσει μεταναστευτικά κέντρα σε αλβανικό έδαφος, αλλά δεν έχει πετύχει τους στόχους που είχε θέσει.)
«Τρέφω μεγάλο σεβασμό για όποιον θέλει να το επιχειρήσει. Διαφωνώ, τόσο σε πρακτικό επίπεδο όσο και επί της αρχής. Πιστεύω ότι δεν έχει καμία σχέση με την ευρωπαϊκή πολιτική.»
Ο Γάλλος πρόεδρος τόνισε ότι η χώρα του τάσσεται υπέρ αυστηρότερων νόμων για τον περιορισμό των παράτυπων αφίξεων, αλλά έθεσε κόκκινη γραμμή στη φυσική μεταφορά μεταναστών σε μακρινές χώρες, στις οποίες δεν έχουν ποτέ βρεθεί. Αυτή η δυνατότητα, που για χρόνια θεωρούνταν ταμπού, επιτρέπεται πλέον από τον αναθεωρημένο Κανονισμό Επιστροφών, ο οποίος περιγράφεται ως ο «αυστηρότερος μέχρι σήμερα» μεταναστευτικός νόμος στην ΕΕ.
«Υπάρχει στην πράξη ένα ζήτημα γύρω από αυτά τα περίφημα κέντρα επιστροφής σε τρίτες χώρες. Η Γαλλία δεν στηρίζει αυτή την πολιτική. Είμαστε υπέρ μιας πιο αποτελεσματικής πολιτικής επιστροφών. Όμως, πρώτα απ’ όλα, δεν έχω δει ποτέ ένα κέντρο επιστροφής σε τρίτη χώρα να λειτουργεί», συνέχισε ο Μακρόν.
«Σας καλώ να σκεφτείτε τι είναι αυτό (στην πράξη): σημαίνει ότι άνθρωποι που δεν θέλουν να επιστρέψουν στη χώρα καταγωγής τους ή που δεν μπορούν να επιστρέψουν, θα ωθούνται σε μια τρίτη χώρα, η οποία θα τους δέχεται έναντι χρημάτων.»
Ο Μακρόν ειρωνεύτηκε τον τεχνοκρατικό όρο «καινοτόμες λύσεις» που χρησιμοποιούν συχνά στη δημόσια ρητορική τους οι υποστηρικτές της μεταφοράς της μεταναστευτικής διαχείρισης σε τρίτες χώρες και αμφισβήτησε την άποψη ότι οι χώρες υποδοχής θα σεβαστούν τα ανθρώπινα δικαιώματα με αντάλλαγμα οικονομικά κίνητρα.
«Είμαι ένθερμος υποστηρικτής της καινοτομίας στη χώρα μου», είπε, σημειώνοντας ότι αργότερα θα παραστεί στο φεστιβάλ Vivatech στο Παρίσι. «Αλλά είμαι πάντα πολύ προσεκτικός όταν μιλάμε για καινοτομία στις αξίες και στα ανθρώπινα δικαιώματα. Επιτρέψτε μου να διατηρώ αυτή την επιφύλαξη.»
Την ίδια ώρα, ο Πέδρο Σάντσεθ, έντονος επικριτής των μέτρων, δήλωσε ότι τα κέντρα απέλασης θα αποτελούσαν μια «απολύτως αναποτελεσματική» και «άχρηστη» απάντηση στην παράτυπη μετανάστευση.
«Είναι μια χίμαιρα, αν θέλετε, που απλώς θα σπαταλήσει οικονομικούς πόρους, και η Ευρώπη δεν διαθέτει πολλούς», είπε ο Ισπανός πρωθυπουργός μετά τη σύνοδο στις Βρυξέλλες.
«Δεύτερον, στέλνει λάθος μήνυμα προς τις χώρες προέλευσης και διέλευσης με τις οποίες θα έπρεπε να συνεργαζόμαστε, να συντονιζόμαστε και να δείχνουμε αλληλεγγύη.»
Ο Εμανουέλ Μακρόν συμμερίστηκε τις ανησυχίες του Πέδρο Σάντσεθ για την αξιοπιστία της Ευρώπης και επέμεινε ότι δεν θα επιτρέψει να χρησιμοποιηθούν ευρωπαϊκά κονδύλια, με οποιονδήποτε τρόπο, για την κατασκευή των κέντρων απέλασης, τα οποία «ούτε είναι αποτελεσματικά ούτε συνάδουν με τις αρχές μας».
«Μερικές φορές ακούμε τη μία ή την άλλη (χώρα) να υπερασπίζεται πολιτικές για την αφρικανική ήπειρο, οπότε καλή τύχη στο να υπερασπιστούμε την αξιοπιστία μας σε αυτές τις ηπείρους, εξηγώντας ότι θα χρησιμοποιήσουμε τα χρήματα για επενδύσεις ώστε να χτίσουμε κέντρα επιστροφής στις χώρες τους», είπε. «Σε ποιον κόσμο ζούμε;».
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε την Τετάρτη την αναθεώρηση του συστήματος επιστροφής των μεταναστών που δεν δικαιούνται άσυλο, μια μεταρρύθμιση που περιλαμβάνει τη δυνατότητα των χωρών μελών να συνάπτουν συμφωνίες για να κατασκευάζουν κέντρα επιστροφής (return hubs) σε τρίτες χώρες εκτός των συνόρων της ΕΕ. Πολλές ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Δανία, η Ιταλία ή η Αυστρία, τάσσονται υπέρ της δημιουργίας τέτοιων κέντρων, καθώς θεωρούν ότι θα διευκολύνουν τον επαναπατρισμό και θα αποτρέψουν δυνητικούς παράτυπους μετανάστες.