Δεκάδες σημεία στη Βαρσοβία, ανάμεσά τους το Προεδρικό Παλάτι και ο Τάφος του Αγνώστου Στρατιώτη, εμφανίστηκαν το σαββατοκύριακο στο Google Maps με προκλητικές και χυδαίες ονομασίες
Δεκάδες σημεία στη Βαρσοβία, ανάμεσά τους το Προεδρικό Παλάτι και ο Τάφος του Αγνώστου Στρατιώτη, εμφανίστηκαν το σαββατοκύριακο στο Google Maps με προκλητικές και χυδαίες ονομασίες. Το πολωνικό γραφείο της Google σχολίασε το περιστατικό σε ανακοίνωση προς Euronews, ενώ την υπόθεση διερευνά η NASK.
Οι αλλαγές στη δημοφιλή εφαρμογή χαρτών άρχισαν να εμφανίζονται το βράδυ του Σαββάτου. Οι δράστες εκμεταλλεύτηκαν ένα κενό ασφαλείας στο Google Maps, που επέτρεπε σχετικά εύκολη επεξεργασία των ονομάτων τοποθεσιών. Μέχρι στιγμής δεν έχει εντοπιστεί η ταυτότητα των δραστών. Οι ψευδείς επισημάνσεις αφορούσαν όχι μόνο σημεία μικρότερης σημασίας, όπως πάρκα, πλατείες ή εμπορικά κέντρα, αλλά και τοποθεσίες με ιδιαίτερη ιστορική και κρατική σημασία.
Το Προεδρικό Μέγαρο ως «Παλάτι των χούλιγκαν»
Μεταξύ των αλλοιωμένων ονομασιών βρέθηκε, μεταξύ άλλων, το Προεδρικό Μέγαρο, που μετονομάστηκε σε «Παλάτι των χούλιγκαν», καθώς και το γειτονικό Γραφείο Εθνικής Ασφάλειας, το οποίο εμφανιζόταν ως «Γραφείο Ασφάλειας των χούλιγκαν».
Η αλλαγή της ονομασίας του Προεδρικού Μεγάρου δεν ήταν τυχαία. Όπως αποκάλυψαν στα τέλη Μαΐου 2025 οι δημοσιογράφοι του Onet, το 2009 ο Καρόλ Ναβρότσκι φέρεται να είχε συμμετάσχει σε παράνομη «στημένη» συμπλοκή ριζοσπαστικών οπαδών της Λέχια Γκντανσκ, οι οποίοι συγκρούστηκαν τότε με υποστηρικτές της Λεχ Πόζναν. Σε αυτές τις πληροφορίες παραπέμπουν οι προκλητικές αλλαγές στις ονομασίες της έδρας του προέδρου και του Γραφείου Εθνικής Ασφάλειας.
Αναφορές στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και στο Γ΄ Ράιχ
Οι αλλαγές όμως δεν σταμάτησαν εκεί. Η Πλατεία Πιλσούντσκι μετονομάστηκε σε «Πλατεία Τζερζίνσκι», ενώ το Μνημείο Αγνώστου Στρατιώτη εμφανιζόταν ως «Τάφος γνωστού στρατιώτη των SS». Οι αλλαγές αφορούσαν επίσης το Παλάτι στο Νησί στο Βασιλικό Πάρκο Λαζιένκι, που εμφανιζόταν ως «Παλάτι στο Νησί του Έπστιν», καθώς και το Μουσείο της Εξέγερσης της Βαρσοβίας, το οποίο καταγραφόταν ως «Μουσείο Εξέγερσης του Γ΄ Ράιχ».
Η Εθνική Πινακοθήκη Τέχνης Zachęta περιγράφηκε ως «Zachęta – Για να εγκαταλείψετε την Πολωνία», το Πάρκο του στρατάρχη Έντουαρντ Ριντζ-Σμιγκουί εμφανιζόταν ως «Πάρκο Χάινριχ Χίμλερ», ενώ η στοά Βισουάβα Σιμπόρσκα ως «Στοά Χέρμαν Γκέρινγκ». Αντίστοιχη τύχη είχε το Πάρκο Ζερόμσκι, που ονομάστηκε «Πάρκο Στεπάν Μπαντέρα», καθώς και το Κέντρο Επιστήμης Κοπέρνικος, το οποίο σημειωνόταν ως «Κέντρο Επιστήμης Μένγκελε». Στην Πλατεία του Τάγματος AK Zaremba-Piorun προστέθηκε η ένδειξη «SS Warschau».
Οι αλλαγές επηρέασαν επίσης το Μουσείο Πολωνικής Στρατιωτικής Τεχνολογίας, που χαρακτηρίστηκε ως «Μουσείο πολωνικής πνευματικής μιζέριας», το Κοιμητήριο Bródnowski, το οποίο εμφανιζόταν ως «Κοιμητήριο πολωνών βρωμιάρηδων», καθώς και τον Σαξονικό Κήπο, που μετονομάστηκε σε «Κήπο Suski», και το Πάρκο Mirowski, που αναφερόταν ως «Πάρκο των οκτώ αστέρων».
Μέρος των ψευδών ονομασιών στόχευε ευθέως στη μνήμη των θυμάτων των ναζιστικών εγκλημάτων και της καταστροφής στο Σμολένσκ. Υποτιμητικοί χαρακτηρισμοί εμφανίστηκαν δίπλα στο Μνημείο Θυμάτων της Τραγωδίας του Σμολένσκ του 2010 και στο άγαλμα του προέδρου Λεχ Κατσίνσκι. Πολλές από τις αλλαγές – όπως στην περίπτωση του Μουσείου της Εξέγερσης της Βαρσοβίας ή των πάρκων που παρέπεμπαν στο Γ΄ Ράιχ – αναφέρονταν ευθέως στη συμβολική και στα πρόσωπα που συνδέονται με τη ναζιστική Γερμανία.
Η αντίδραση της Google
Το πολωνικό παράρτημα της Google απέστειλε στο Euronews ανακοίνωση, στην οποία αναφέρεται: «Αφαιρούμε διαρκώς ακατάλληλες ονομασίες που έχουν αποδοθεί σε πολλές τοποθεσίες στην Πολωνία στο Google Maps. Μπλοκάρουμε τους λογαριασμούς που ευθύνονται για την προσθήκη τους και εφαρμόζουμε αυστηρά τους κανόνες μας για το περιεχόμενο».
Η εταιρεία πρόσθεσε επίσης ότι οι ομάδες αποκαθιστούν τις σωστές ονομασίες των τοποθεσιών και ότι οι αλλαγές θα γίνονται σταδιακά ορατές στο Google Maps με την ενημέρωση των δεδομένων.
Η Google, ωστόσο, δεν απάντησε στα ερωτήματα σχετικά με τη διαδικασία αλλαγής των ονομασιών επίσημων θεσμών ούτε για τυχόν αυστηροποίηση των κανόνων επεξεργασίας.
Υπουργείο Ψηφιοποίησης: Δεν πρόκειται για επίθεση, αλλά μπορεί να είναι δοκιμή για εχθρικές υπηρεσίες
Το περιστατικό σχολίασε στην εκπομπή «Onet Rano» ο υφυπουργός Ψηφιοποίησης Νταριούς Σταντέρσκι. Όπως τόνισε, «δεν υπήρξε καμία επίθεση ή οργανωμένη ενέργεια».
Πρόσθεσε επίσης: «Σε απλά λόγια: κάποια πιτσιρίκια βρήκαν την ευκαιρία και άρχισαν να πειραματίζονται. Το αποτέλεσμα ήταν σοβαρό, γιατί για πολλούς ανθρώπους οι χάρτες αυτοί χρησιμεύουν ως πλοήγηση».
Παράλληλα, ο υφυπουργός σημείωσε ότι παρόμοια περιστατικά μπορεί να αξιοποιηθούν από ξένες υπηρεσίες. Ερωτηθείς για πιθανή εμπλοκή των ρωσικών μυστικών υπηρεσιών, ανέφερε: «Δυστυχώς, κάθε τέτοιο συμβάν είναι δοκιμές: είτε πραγματοποιούνται από εχθρικές υπηρεσίες είτε παρακολουθούνται από αυτές».
Όπως πρόσθεσε, «είμαι πεπεισμένος ότι κάπου στην Ανατολή γράφτηκε μια αναφορά ότι μια ομάδα παιδιών κατάφερε να προκαλέσει αναστάτωση σε μια πολύ δημοφιλή εφαρμογή χαρτών», επισημαίνοντας ότι τέτοιου τύπου καταστάσεις μπορεί στο μέλλον να χρησιμοποιηθούν για να προκληθεί χάος, π.χ. στις ιατρικές ή στρατιωτικές μεταφορές.
NASK και CERT Polska παρακολουθούν την κατάσταση
Το κρατικό ερευνητικό ινστιτούτο NASK ενημέρωσε ότι η ομάδα CERT Polska ανέφερε το πρόβλημα στην ομάδα εποπτείας της Google τη νύχτα από Σάββατο προς Κυριακή. Στην ανακοίνωση αναφέρεται: «Έως τις 10:00 είχαμε δηλώσει 78 αλλαγμένες ονομασίες. Ορισμένες από αυτές έχουν ήδη διορθωθεί».
Η CERT Polska σημείωσε ότι παρόμοια περιστατικά – που συνίστανται σε αλλαγές ονομασιών τοποθεσιών «για αστείο» – έχουν συμβεί και στο παρελθόν. Ταυτόχρονα υπογραμμίστηκε ότι στο παρόν στάδιο «είναι σαφώς πολύ νωρίς για να διατυπωθούν ξεκάθαρα συμπεράσματα σχετικά με τον χαρακτήρα αυτού του συμβάντος». Το ινστιτούτο υπενθύμισε επίσης ότι τέτοιου είδους παρατυπίες πρέπει να δηλώνονται απευθείας στην πλατφόρμα.
Η πλειονότητα των ψευδών επισημάνσεων είχε αφαιρεθεί μέχρι το πρωί της Δευτέρας.