Δέκα χρόνια μετά τον σεισμό που κατέστρεψε την Αματρίτσε, 8.579 οικογένειες είναι ακόμη εκτός σπιτιού, ενώ δύο στα τρία δημόσια έργα δεν έχουν ξεκινήσει. Μελόνι: «Η ανοικοδόμηση δεν έχει τελειώσει»
Πριν από δέκα χρόνια, ο σεισμός στην Αματρίτσε προκάλεσε 303 νεκρούς, πάνω από 300 τραυματίες και 41.000 εκτοπισμένους.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Στις 24 Αυγούστου 2016, ο οικισμός στην επαρχία Ριέτι ισοπεδώθηκε σχεδόν ολοκληρωτικά από σεισμό μεγέθους 6 βαθμών. «Η Αματρίτσε δεν υπάρχει πια», δήλωνε ο τότε δήμαρχος, Σέρτζιο Πιρότσι, λίγο μετά τις 3.36. Ο οικονομικός απολογισμός ήταν τέσσερα δισεκατομμύρια ευρώ σε ζημιές.
Στην επέτειο του σεισμού που ισοπέδωσε την Αματρίτσε, καθώς και το Ακούμολι και την Αρκουάτα ντελ Τρόντο, το χωριό της κεντρικής Ιταλίας τιμά τα θύματα με λαμπαδηφορία και 239 χτυπήματα καμπάνας, ένα για κάθε άνθρωπο της περιοχής που έχασε τη ζωή του εκείνη τη νύχτα.
Το απόγευμα της Κυριακής φτάνει και η πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι, για να επισκεφθεί το Μνημείο των θυμάτων και να παραστεί στη μνημόσυνη λειτουργία που τελείται από τον καρδινάλιο Ματέο Τζούπι.
Παράλληλα με τις εκδηλώσεις μνήμης δημοσιοποιούνται τα στοιχεία για όσους, δέκα χρόνια μετά, δεν έχουν ακόμη καταφέρει να επιστρέψουν στα σπίτια τους. 8.579 οικογένειες παραμένουν εκτός κατοικίας, στεγασμένες στις SAE, τις «Λύσεις Έκτακτης Στέγασης».
Ένας αριθμός που αποτυπώνει μια ανασυγκρότηση που δεν έχει προχωρήσει. Στα δύο από τα τρία δημόσια έργα τα εργοτάξια δεν άνοιξαν ποτέ. Αυτό καταγράφει η έκθεση της ActionAid «Δέκα χρόνια μετά: τα δεδομένα μιλούν». Σε περισσότερες από 3.600 προγραμματισμένες παρεμβάσεις, αξίας 4,8 δισ. ευρώ, το 66,3% βρίσκεται στα στάδια που προηγούνται της έναρξης των εργασιών.
Οι μακροχρόνιες διαδικασίες και οι ανεκπλήρωτες υποσχέσεις βαραίνουν τις χιλιάδες οικογένειες που ζουν με την προσδοκία να αφήσουν τις προκατασκευασμένες κατοικίες και να επιστρέψουν στα σπίτια τους. Την ανασυγκρότηση δυσκόλεψε επίσης η αρχική διαχείριση της καταστροφής.
«Ξεκινάμε από το γεγονός ότι ανήκουμε σε μια περιοχή δύσκολη στην ανασυγκρότηση: 69 οικισμοί με πολλά κτίρια», εξήγησε ο δήμαρχος της Αματρίτσε, Τζόρτζο Κορτελέζι.
**«**Και έπειτα, δυστυχώς, αμέσως μετά τον σεισμό απομακρύνθηκαν τα ερείπια χωρίς να καταγραφεί η περίμετρος των κτιρίων. Χρειάστηκαν πέντε χρόνια για να εντοπιστούν ξανά τα όρια των ιδιοκτησιών. Σχεδόν σαν αρχαιολογική ανασκαφή.
«Για όσους ζουν στις πληγείσες περιοχές, τα στοιχεία για την ανασυγκρότηση», υπογραμμίζει η Πατρίτσια Καρούζο, επικεφαλής της Μονάδας Ανθεκτικότητας της ActionAid Italia, «δεν είναι μια τεχνική λεπτομέρεια: ένα σχολείο που δεν έχει ξαναχτιστεί μπορεί να επηρεάσει την απόφαση μιας οικογένειας να μείνει σε έναν τόπο· ένα δημαρχείο που δεν έχει ξανανοίξει αποδυναμώνει τις υπηρεσίες εγγύτητας· μια μονάδα υγείας που δεν είναι διαθέσιμη μπορεί να κάνει πιο εύθραυστη την παραμονή ηλικιωμένων, ευάλωτων ανθρώπων».
Ο έκτακτος επίτροπος για τη μετασεισμική ανασυγκρότηση και την αποκατάσταση, Γκουίντο Καστέλι, υπογράμμισε αντίθετα τα θετικά αποτελέσματα για την οικονομία και τον επαναπληθυσμό: ο ρυθμός αποπληθυσμού μειώθηκε από 0,8% σε 0,3%, το μεταναστευτικό ισοζύγιο επέστρεψε σε θετικό πρόσημο και μόνο το 2025 ενεργοποιήθηκαν 106.000 συμβάσεις εργασίας, όπως δήλωσε στο πρακτορείο Adnkronos.
Την ίδια στιγμή, τον Αύγουστο η κυβέρνηση ενέκρινε μια σειρά μέτρων για τη «λήξη της εθνικής κατάστασης έκτακτης ανάγκης» στην Αματρίτσε έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Στη θέση της θα τεθεί η «φάση της ανασυγκρότησης», με τις αρμοδιότητες να μεταφέρονται από την Πολιτική Προστασία στη δομή του επιτρόπου και με προγραμματισμό διασφαλισμένο έως το 2029.
Στο νομοθετικό διάταγμα για την Πολιτική Προστασία και την ανασυγκρότηση μετά από φυσικές καταστροφές, η κυβέρνηση της Τζόρτζια Μελόνι εισήγαγε τον λεγόμενο «πρώτο κρατήρα», μια ζώνη που ενώνει την Αματρίτσε, το Ακούμολι και την Αρκουάτα ντελ Τρόντο.
«Σήμερα η σεισμική ζώνη είναι το μεγαλύτερο εργοτάξιο της Ευρώπης», έγραψε η Μελόνι στον πρόλογο του τόμου «Οι πέτρες της αναγέννησης» για την ανασυγκρότηση, που παρουσιάστηκε στο Meeting του Ρίμινι τον Αύγουστο. «Η πορεία της ανασυγκρότησης δεν έχει ολοκληρωθεί. Πολλά έχουν γίνει, όμως άλλα τόσα απομένουν. Και εμείς σκοπεύουμε να συνεχίσουμε με αποφασιστικότητα και επιμονή», πρόσθεσε.
Για την πληγείσα ζώνη, η κυβέρνηση έχει προβλέψει προνομιακή διαδικασία για την ανασυγκρότηση και την εκ νέου χρηματοδότηση της Αστικής Ελεύθερης Ζώνης (Zona franca urbana) για ακόμη δύο χρόνια, καθώς και πρόσθετους πόρους για προγράμματα οικονομικής ανάκαμψης.
Με αφορμή τη συμπλήρωση δέκα ετών από τον σεισμό, και ο πάπας Λέων ΙΔ΄ εξέφρασε τη συμπαράστασή του στις οικογένειες των θυμάτων και σε όσους παραμένουν εκτός σπιτιού: «Αύριο συμπληρώνεται η δέκατη επέτειος του σεισμού που έπληξε την κεντρική Ιταλία, ανάμεσα στο Λάτιο, την Ουμβρία και τις Μάρκε. Προσεύχομαι για τους νεκρούς και για τις οικογένειές τους και για όλες τις κοινότητες που επλήγησαν. Είθε η πίστη και η αλληλεγγύη να συνεχίσουν να στηρίζουν το έργο της ανασυγκρότησης», είπε ο Λέων κατά την κυριακάτικη προσευχή Angelus.