Το νέο σύστημα EES εφαρμόζεται πλήρως από τις 10 Απριλίου και μπορεί να εκσυγχρονίσει ουσιαστικά τους μηχανισμούς ελέγχου της ΕΕ, όχι όμως χωρίς αρχικές δυσκολίες
Τα ταξίδια προς την Ευρώπη αναμένεται να αλλάξουν σημαντικά μέσα στις επόμενες ημέρες. Το Σύστημα Εισόδου/Εξόδου (EES) της ΕΕ, το οποίο ξεκίνησε σταδιακά στις 12 Οκτωβρίου πέρυσι σε 29 ευρωπαϊκές χώρες, θα τεθεί πλήρως σε λειτουργία από τις 10 Απριλίου 2026.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Αυτό σημαίνει ότι οι σφραγίδες στα διαβατήρια θα αντικατασταθούν από ψηφιακή καταγραφή εισόδων και εξόδων, καθώς και αρνήσεων εισόδου για ταξιδιώτες βραχείας διαμονής από χώρες εκτός ΕΕ.
Θα καταγράφονται επίσης βιομετρικά στοιχεία, όπως φωτογραφίες προσώπου και δακτυλικά αποτυπώματα, μαζί με τα προσωπικά δεδομένα που περιέχονται στο ταξιδιωτικό έγγραφο που χρησιμοποιείται.
Το νέο αυτό σύστημα εφαρμόζεται για τον εκσυγχρονισμό της ασφάλειας των συνόρων και των συστημάτων μετανάστευσης της ΕΕ, αλλά και για τη μείωση του εγκλήματος και της απάτης και τον εντοπισμό κινδύνων για την ασφάλεια.
Από την έναρξη της εφαρμογής του, περισσότερα από 24.000 άτομα έχουν λάβει άρνηση εισόδου για λόγους όπως ληγμένα ή πλαστά έγγραφα ή αδυναμία να δικαιολογήσουν επαρκώς τον σκοπό του ταξιδιού τους, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Πάνω από 600 άτομα έχουν επίσης χαρακτηριστεί ως πιθανοί κίνδυνοι για την ασφάλεια της Ευρώπης.
Σκοπεύετε να κάνετε διακοπές στην Ευρώπη τους επόμενους μήνες; Δείτε τι πρέπει να γνωρίζετε.
Σε ποιους εφαρμόζεται το EES και ποιοι εξαιρούνται;
Το EES ισχύει για υπηκόους εκτός ΕΕ/Σένγκεν που ταξιδεύουν σε χώρες Σένγκεν ή της ΕΕ για σύντομες διαμονές έως 90 ημέρες μέσα σε περίοδο 180 ημερών.
Σε αυτούς περιλαμβάνονται οι Βρετανοί πολίτες, καθώς και οι ταξιδιώτες που απαλλάσσονται από την υποχρέωση θεώρησηςβίζας, ανεξάρτητα από το αν ταξιδεύουν για τουρισμό ή για επαγγελματικούς λόγους. Το σύστημα ισχύει επίσης για άτομα που διαθέτουν ακίνητο σε χώρα της ΕΕ αλλά δεν έχουν άδεια διαμονής.
Ωστόσο, η Ιρλανδία και η Κύπρος εξαιρούνται από τη χρήση του EES, πράγμα που σημαίνει ότι θα συνεχίσουν να πραγματοποιούν χειροκίνητους ελέγχους διαβατηρίων.
Από το EES εξαιρούνται επίσης ορισμένες κατηγορίες ταξιδιωτών.
Σε αυτούς περιλαμβάνονται οι πολίτες των κρατών μελών της ΕΕ και της ζώνης Σένγκεν, καθώς και όσοι διαθέτουν θεωρήσεις ή άδειες διαμονής μακράς διάρκειας σε αυτές τις χώρες, συμπεριλαμβανομένων των υπηκόων τρίτων χωρών.
Αντίστοιχα, τα μέλη της οικογένειαςπολιτών της ΕΕ που έχουν κάρτα διαμονής σε μία από αυτές τις χώρες εξαιρούνται, όπως και οι κάτοικοι παραμεθόριων περιοχών με ισχύουσες άδειες Τοπικής Διασυνοριακής Κυκλοφορίας.
Εξαιρούνται επίσης τα μέλη πληρωμάτων τρένων και αεροσκαφών σε διεθνή δρομολόγια, καθώς και στελέχη των ενόπλων δυνάμεων και οι οικογένειές τους που ταξιδεύουν για υπηρεσιακούς λόγους στο πλαίσιο του Προγράμματος Συνεργασία για την Ειρήνη ή του ΝΑΤΟ.
Ενδέχεται να προβλέπονται και ορισμένες εξαιρέσεις για ημερήσιες εκδρομές στο πλαίσιο κρουαζιερών που ξεκινούν και καταλήγουν εκτός του χώρου Σένγκεν.
Οι υπήκοοι της Ανδόρας, του Αγίου Μαρίνου, του Βατικανού και του Μονακό δεν θα χρειάζεται να περνούν από το EES.
Θα υπάρξουν καθυστερήσεις στα αεροδρόμια λόγω του EES;
Είναι πιθανό να σημειωθούν σημαντικές καθυστερήσεις στα αεροδρόμια τους πρώτους μήνες πλήρους λειτουργίας του EES, παρά τις διαβεβαιώσεις της ΕΕ ότι θα υπάρξει κάποια ευελιξία για την αντιμετώπιση των μεγάλων ουρών του καλοκαιριού.
«Οι χρόνοι αναμονής φτάνουν πλέον τακτικά έως και τις δύο ώρες στις ώρες αιχμής, ενώ ορισμένα αεροδρόμια αναφέρουν ακόμη μεγαλύτερες ουρές», δήλωσαν η ένωση αεροδρομίων ACI Europe και η Airlines for Europe (A4E) σε κοινή ανακοίνωσή (πηγή στα Αγγλικά) τους.
Ένας από τους βασικούς λόγους για τις αυξημένες καθυστερήσεις είναι ότι από τις 31 Μαρτίου όλοι οι επιβάτες τρίτων χωρών υποχρεούνται να καταγράφονται μέσω του EES.
Μέχρι πρόσφατα, οι αρχές συνοριακού ελέγχου μπορούσαν να αναστέλλουν πλήρως ή εν μέρει τις διαδικασίες του EES στις περιόδους αιχμής των ταξιδιών. Ωστόσο, αυτό δεν θα είναι πλέον δυνατό από τις 10 Απριλίου και μετά.
Αυτό σημαίνει ότι οι ταξιδιώτες θα πρέπει κατά πάσα πιθανότητα να φτάνουν στο αεροδρόμιο περίπου μιάμιση έως δύο ώρες νωρίτερα από ό,τι συνήθως, ώστε να υπολογίζουν τις καθυστερήσεις που συνδέονται ειδικά με το EES μετά τις 10 Απριλίου.
Ωστόσο, οι καθυστερήσεις αναμένεται να μειωθούν μεσοπρόθεσμα, καθώς οι διαδικασίες του EES θα γίνονται πιο ομαλές.
Στο μεταξύ, οι ενώσεις αεροδρομίων και αεροπορικών εταιρειών εξακολουθούν να ζητούν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να επιτρέψει στις υπηρεσίες συνοριακού ελέγχου να αναστέλλουν μερικώς ή πλήρως το EES, όταν χρειάζεται, για ολόκληρη την καλοκαιρινή περίοδο του 2026.
Χρειάζεστε βιομετρικό διαβατήριο για το EES;
Τα βιομετρικά διαβατήριαδεν είναι απολύτως απαραίτητα για το EES. Απαιτούνται μόνο για τη χρήση αυτόματων θυρίδων αυτοεξυπηρέτησης, που επιτρέπουν γρηγορότερη εγγραφή και διέλευση.
Οι κάτοχοι απλών διαβατηρίων πρέπει να χρησιμοποιούν επανδρωμένα γκισέ για την αρχική εγγραφή τους και να δίνουν φωτογραφία και δακτυλικά αποτυπώματα.
Τα δεδομένα αυτά θα αποθηκεύονται για τρία χρόνια, ώστε οι μελλοντικοί έλεγχοι να γίνονται σημαντικά πιο γρήγορα. Οι ταξιδιώτες που αρνούνται να παράσχουν βιομετρικά δεδομένα θα λαμβάνουν αυτόματα άρνηση εισόδου.
Τα παιδιά κάτω των 12 ετών δεν υποχρεούνται να δώσουν δακτυλικά αποτυπώματα, αλλά πρέπει να βγάλουν φωτογραφία.
Πρέπει να εγγραφώ εκ των προτέρων στο EES;
Δεν χρειάζεται να εγγραφείτε εκ των προτέρων στο EES, καθώς η εγγραφή γίνεται στα σύνορα, όταν φτάνετε στην ΕΕ.
Η διαδικασία εγγραφής εξαρτάται από το αν διαθέτετε βιομετρικό ή απλό διαβατήριο, όπως περιγράφεται παραπάνω.
Υπάρχει όμως και μια ακόμη επιλογή για όσους θέλουν ταχύτερη διαδικασία.
Η εφαρμογή για κινητά Travel to Europe, μια επίσημη εφαρμογή της ΕΕ σχεδιασμένη ειδικά για το σύστημα EES, επιτρέπει σε ταξιδιώτες από τρίτες χώρες να προεγγράφουν βιομετρικές φωτογραφίες και στοιχεία διαβατηρίου έως και 72 ώρες πριν από την άφιξη, ώστε να επιταχύνονται οι έλεγχοι στα σύνορα.
Ωστόσο, η εφαρμογή δεν υποκαθιστά τη συνέντευξη που απαιτείται στον έλεγχο διαβατηρίων.
Προς το παρόν διατίθεται μόνο σε ορισμένες χώρες, όπως η Πορτογαλία και η Σουηδία, με σχέδια για επέκταση της εφαρμογής σε ολόκληρη την ΕΕ.
Η εφαρμογή μπορεί να γίνει λήψη από το Google Play ή το Apple App Store· οι χρήστες θα πρέπει να συμπληρώσουν ένα ερωτηματολόγιο εισόδου και να βγάλουν μια selfie για να επιβεβαιώσουν την ταυτότητά τους.