Το euronews δεν είναι διαθέσιμο στον Internet Explorer. Ο συγκεκριμένος browser δεν είναι ενημερωμένος από την Microsoft και δεν ακολουθεί τις τεχνολογικές εξελίξεις. Χρησιμοποιήστε κάποιον άλλο φυλλομετρητή, όπως Edge, Safari, Google Chrome ή Mozilla Firefox.
Έκτακτη είδηση

Αίγυπτος: Ο δύσκολος δρόμος προς τον εκδημοκρατισμό

Αίγυπτος: Ο δύσκολος δρόμος προς τον εκδημοκρατισμό
Euronews logo
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Στις 3 Ιουλίου ανατρέπεται από τον στρατό ο πρώτος δημοκρατικά εκλεγμένος πρόεδρος της Αιγύπτου: ο ισλαμιστής Μόρσι.
Η αντίδραση των οπαδών του κόμματός του, των Αδελφών Μουσουλμάνων, είναι άμεση. Συγκεντρώνονται στο Κάιρο, στο τέμενος Ραμπάα Αλ-Ανταουίγια και στην πλατεία Νάχντα ζητώντας ακούραστα την επάνοδο του Μόρσι στην εξουσία.
Μετά από έξι εβδομάδες, οι διαμαρτυρίες θα λήξουν με το αιματοκύλισμα της 14ης Αυγούστου.

Η επόμενη μέρα βρίσκει τη χώρα σε αβεβαιότητα. Το ενδιαφέρον εστιάζεται στην στάση που θα τηρήσουν οι Αδελφοί Μουσουλμάνοι. Το ενδεχόμενο εμφύλιας σύρραξης δεν έχει αποκλειστεί.

Μετά την εκλογή του με ποσοστό 52%, ο Μόρσι ήρθε σε αντιπαράθεση με τον στρατό: διέταξε την απομάκρυνση του πανίσχυρου στρατάρχη Ταντάουι τον οποίο αντικατέστησε με τον στρατηγό Σίσι.
Ταυτόχρονα, ακύρωσε τις συνταγματικές τροποποιήσεις που διεύρυναν τις αρμοδιότητες του στρατού.

Από τις 3 Ιουλίου, ο Μοχάμεντ Μόρσι κρατείται σε άγνωστη τοποθεσία. Η κράτηση του παρατάθηκε με δικαστική απόφαση για δεύτερη φορά την Πέμπτη 8 Αυγούστου, για ένα μήνα. Μεταξύ άλλων κατηγορείται για συνεργασία με την παλαιστινιακή ισλαμική οργάνωση Χαμάς, κατά τη διάρκεια της εξέγερσης εναντίον του πρώην προέδρου Χόσνι Μουμπάρακ το 2011.

Ο Χασνί Αμπίμπι είναι πολιτικός επιστήμονας με εξειδίκευση στον Αραβικό Κόσμο και τη Μεσόγειο στο κέντρο ερευνών CERMAM στη Γενεύη.

Euronews: Η απαγόρευση της κυκλοφορίας έχει τεθεί ξανά σε ισχύ από χθες. Ο ανταποκριτής μας στο Κάιρο επιβεβαίωσε ότι η Μουσουλμανική Αδελφότητα δεν προτίθεται να υπακούσει. Τι θα μπορούσε να συμβεί τώρα;

Χασνί Αμπίμπι: Οι ενδείξεις τόσο από τη πλευρά του στρατού, αλλά και απο την πλευρά των Αδελφών Μουσουλμάνων και των υποστηρικτών τους είναι άκρως ανησυχητικές. Η πρώτη ένδειξη είναι φυσικά ότι επιβλήθηκε και πάλι απαγόρευση κυκλοφορίας από τον στρατό. Αυτό που όμως είναι περισσότερο ανησυχητικό είναι ότι με την επιβολή κατάστασης εκτάκτου ανάγκης, όλες οι εξουσίες θα περάσουν στο στρατό, όποτε θα υπάρξουν περισσότεροι περιορισμοί σε ότι αφορά τη δημόσια, αλλά και την ατομική ελευθερία. Επίσης θα υπάρχει η δυνατότητα να πραγματοποιούνται συλλήψεις ανά πάσα στιγμή. Οι ισλαμιστές αναμένεται να προκαλέσουν επεισόδια στις πιο σημαντικές πόλεις της Αιγύπτου.

Euronews: Πολλοί Αιγύπτιοι, συμπεριλαμβανομένων και κάποιων λόγιων, στηρίζουν τον στρατό γιατί τον στήριζαν από την πρώτη επανάσταση. Είναι μια περίεργη σχέση ανάμεσα στους πολίτες και τον ισχυρό αυτό θεσμό. Πόσο μακρυά μπορεί να φτάσει ο στρατός, χωρίς να χάσει αυτή τη στήριξη;

Χασνί Αμπίμπι: Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ο Αιγυπτιακός στρατός είναι δημοφιλής. Δεν είναι επαγγελματικός στρατός, όπως στην Τουρκία. Είναι παρών σε όλους τους τομείς της κοινωνίας,συμπεριλαμβανομένης και της οικονομίας. Για τους Αιγύπτιους είναι η μόνη εγγύηση ότι η χώρα δεν θα καταρρεύσει και η μόνη εγγύηση ότι η χώρα δεν θα κυβερνάται αποκλειστικά από τη Μουσουλμανική Αδελφότητα, αντίληψη που στην Αίγυπτο είναι ιδιαιτέρως έντονη.

Euronews: Αυτό σημαίνει ότι ο στρατός έχει λευκή επιταγή;

Χασνί Αμπίμπι: Δυστυχώς δεν μπορούμε να αποκλείσουμε το ενδεχόμενο να υπάρξει αλλαγή. Μπορεί να υποκύψει στον πειρασμό και να εφαρμόσει ένα απολυταρχικό σύστημα. Χθες ο στρατός τα κατάφερε αλλά οι συνέπειες θα είναι ανυπολόγιστες για την εικόνα του. Οι διεθνείς αντιδράσεις για τον στρατό δεν είναι θετικές. Παρόλα αυτά αν καταφέρει να εξασφαλίσει ηρεμία, σταθερότητα, αν καταφέρει να επιβάλει την τάξη, πιστεύω ότι θα κερδίσει ξανά τη συμπάθεια που υπήρχε στο παρελθόν και θα καταφέρει να καθησυχάσει τους Αιγύπτιους, που είναι πιο διχασμένοι από ποτέ.

Euronews: Ποια θα είναι η στρατηγική από την πλευρά των ισλαμιστών από εδώ και πέρα; Τι μπορούν να κάνουν. Η κατάσταση θυμίζει την Αλγερία τη δεκαετία του ’90. Υπάρχει κίνδυνος ριζοσπαστικοποίησης ή τρομοκρατικών ενεργειών;

Χασνί Αμπίμπι: Οι ομοιότητες ανάμεσα στην Αίγυπτο και την Αλγερία είναι εμφανείς. Οι παρεμβάσεις στην εκλογική διαδικασία τον Ιανουάριο του 1992 ριζοσπατικοποίησαν το ισλαμικό κίνημα και οδήγησαν στη δημιουργία ριζοσπαστικών κινημάτων.

Δυστυχώς στην Αίγυπτο υπάρχουν ήδη ριζοσπαστικά κινήματα, όπως η Τζεμά Ισλαμίγια ή η Ισλαμική Τζιχάντ, που τηρούν στάση αναμονής. Έχασαν τη μάχη μετά την Αραβική Άνοιξη γιατί είδαν τους ισλαμιστές να ανεβαίνουν στην εξουσία μέσω της κάλπης και όχι μέσω του ένοπλου αγώνα. Τα χθεσινά γεγονότα και το πραξικόπημα κατά του πρόεδρου Μόρσι δίνουν φτερά σε αυτές τις οργανώσεις. Η πολιτική συμμετοχή δεν είναι η καλύτερη λύση, τώρα η μόνη λύση είναι ο ένοπλος αγώνας.

Euronews: Η Αίγυπτος θεωρείται πολύ σημαντική στον Αραβικό Κόσμο. Υπάρχει περίπτωση αυτή η ένταση να ξεπεράσει τα σύνορα της χώρας;

Χασνί Αμπίμπι: Αν οι ισλαμιστές συνεχίζουν με τη λογική των επιθέσεων αυτοκτονίας και την εμπλοκή σε μάχες, επειδή έχουν χάσει τα πάντα, θα αποδυναμώσουν τον στρατό ειδικά στη χερσόνησο του Σινά και σε άλλες πόλεις. Υπάρχει επίσης και η ανεξέλεγκτη εισροή όπλων από τη Λιβύη. Η διαχείριση των πολιτικών θεμάτων θα μπορούσε επίσης να αποδυναμώσει τον στρατό. Για αυτό είναι σημαντικό να αποχωρήσει το συντομότερο δυνατό και να αφήσει αυτά τα θέματα στα χέρια των πολιτών, του Αντλί Μανσούρ ή του Αλ Μπελαουί. Πιστεύω ότι η διεθνής κοινότητα έχει το ηθικό και πολιτικό καθήκον να μην εγκαταλείψει τους Αιγύπτιους.