Το euronews δεν είναι διαθέσιμο στον Internet Explorer. Ο συγκεκριμένος browser δεν είναι ενημερωμένος από την Microsoft και δεν ακολουθεί τις τεχνολογικές εξελίξεις. Χρησιμοποιήστε κάποιον άλλο φυλλομετρητή, όπως Edge, Safari, Google Chrome ή Mozilla Firefox.
Έκτακτη είδηση

Κυπριακή ΑΟΖ: Διψήφιος αριθμός ενταλμάτων σύλληψης για τον «Πορθητή»

Κυπριακή ΑΟΖ: Διψήφιος αριθμός ενταλμάτων σύλληψης για τον «Πορθητή»
Πνευματικά Δικαιώματα
ΑΡΧΕΙΟ ANADOLU AGENCY
Euronews logo
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Συνεχίζεται η ένταση στην κυπριακή Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη.

Οι αρχές της Κύπρου εξέδωσαν εντάλματα σύλληψης των μελών του πληρώματος του «Πορθητή», του τουρκικού πλοίου - γεωτρύπανου που είναι αγκυροβολημένο δυτικά της χώρας, από τον περασμένο μήνα. Κύπριος αξιωματούχος επιβεβαίωσε την έκδοση ενταλμάτων και είπε μάλιστα ότι ο αριθμός τους είναι διψήφιος.

Πληροφορίες αναφέρουν ότι το τουρκικό γεωτρύπανο ετοιμάζεται να προχωρήσει σε γεώτρηση. Η Λευκωσία κινείται ήδη με νομικά μέτρα εναντίον εταιρειών που συνεργάζονται με την Τουρκική Ανώνυμη Εταιρεία Πετρελαίου (ΤΡΑΟ) στην κυπριακή ΑΟΖ. Λόγω των ενταλμάτων που εκδόθηκαν το νορβηγικό πλήρωμα του Πορθητή σταμάτησε να εργάζεται και έχουν αναλάβει Τούρκοι.

Βάσει της κυπριακής νομοθεσίας, η άμεση ή έμμεση συμμετοχή οποιασδήποτε εταιρείας χωρίς τη ρητή συναίνεση της κυβέρνησης της Κυπριακής Δημοκρατίας αποτελεί ποινικό αδίκημα, που επισύρει ποινές όπως η επιβολή προστίμων 1 εκατομμυρίου ευρώ και πλέον καθώς και 5 ετών φυλάκισης.

Σύμφωνα με κυβερνητική πηγή στη Λευκωσία που μίλησε στο euronews, το γεγονός «ότι η Τουρκία ετοιμάζει να κάνει κάτι αντίστοιχο, σημαίνει ότι η Άγκυρα έχει θορυβηθεί». Παράλληλα, η ίδια πηγή ανέφερε ότι η κυπριακή κυβέρνηση «υπολογίζει σε ενίσχυση των μέτρων από μια όσο γίνεται πιο έντονη ευρωπαϊκή αντίδραση».

Από την άλλη πλευρά, μιλώντας στο Πρακτορείο Αναντολού, ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, Μεβλούτ Τσαβούσογλου, είπε ότι η χώρα του θα κάνει όλα τα απαραίτητα βήματα και ότι αν η Κύπρος συλλάβει τους τούρκους πολίτες εκείνοι θα ακολουθήσουν. Προσέθεσε ακόμα ότι η Άγκυρα είναι κατά των μονομερών βημάτων και τόνισε ότι οποιαδήποτε συμφωνία δεν περιλαμβάνει την Τουρκία δεν είναι έγκυρη.

«Κατά πρώτον το μήνυμά μας είναι ότι όλες οι χώρες της Μεσογείου, που αποκλείουν την Τουρκία από μία συμφωνία, τότε δεν είναι έγκυρη συμφωνία για την Τουρκία. Βρισκόμαστε στην Μεσόγειο κι έχουμε την υφαλοκρηπίδα μας. Η υφαλοκρηπίδα και τα σύνορά μας είναι σαφή. Τα έχουμε καταγράψει κι υποβάλει στον ΟΗΕ. Κατά δεύτερον εμείς, εντός των δικών μας χωρικών υδάτων, η Τουρκική Δημοκρατία της Βόρεις Κύπρου, και τα Τουρκικά Πετρέλαια μαζί με τον Κοινοπρακτικό Οργανισμό διεξάγουμε σεισμικές έρευνες στην περιοχές που έχουμε αδειοδοτηθεί. Στο παρελθόν δεν κάναμε αυτό το βήμα, πολύ απλά γιατί δεν είχαμε πλοία σεισμικής έρευνας. Τώρα το πλοίο «Πορθητής 1» ξεκίνησε άμεσα γεωτρήσεις δυτικά της Κύπρου», ανέφερε ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου.

Την ίδια ώρα, ακόμα ένα τουρκικό γεωτρύπανο, το Yavuz, αναμένεται στην περιοχή σύμφωνα με τις εξαγγελίες της τουρκικής κυβέρνησης.

Ο τουρκικός γεωτρητικός στόχος (χάρτης 1)

Το γεωτρύπανο «Fatih» της κρατικής Τουρκικής Εταιρείας Πετρελαίου (TPAO), συνοδευόμενο από τουρκικές φρεγάτες και υποβρύχια, αλλά και (πρώην νορβηγικά) υποστηρικτικά σκάφη, βρίσκεται από τις 4 Μαΐου στα 30 ναυτικά μίλια εντός της κυπριακής υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ. (Χάρτης 1)

Υποδεικνύεται συναφώς και το οικονομικό κόστος της παρουσίας του τουρκικού πλοίου-γεωτρύπανου, αν αναλογιστεί κανείς ότι το SAIPEM 12000, το γεωτρύπανο που είχε χρησιμοποιήσει η ENI για την γεώτρηση στο οικόπεδο 3, κόστιζε ημερησίως στην εταιρεία μισό εκ. δολάρια.

Σημείωσαν εξάλλου πως μη επαρκώς στοιχειοθετημένες διεκδικήσεις δεν μπορούν να στερήσουν από ένα παράκτιο κράτος τα δικαιώματά του, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο ή ν` απαιτήσουν την εγκατάλειψη της άσκησης αυτών των δικαιωμάτων και πως τα κυριαρχικά δικαιώματά της Κύπρου στην υφαλοκρηπίδα/ΑΟΖ της δεν δύνανται να καταργηθούν από μια ανακοίνωση ενός άλλου κράτους που υποστηρίζει ότι έχει διεκδικήσεις σε περιοχή στην υφαλοκρηπίδα/ΑΟΖ της.

ΥΠΕΞ
Διεκδικήσεις Τουρκίας σε υφαλοκρηπίδα στην Αν. Μεσόγειο, περιλαμβανομένων εντός της κυπριακής υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ (χάρτης 2)ΥΠΕΞ

Προκειμένου να υπάρξει μια γνήσια διαφορά απαιτείται από το άλλο κράτος να παρουσιάσει μια εύλογη νομική διεκδίκηση στην υπό αμφισβήτηση περιοχή, πρόσθεσαν, επισημαίνοντας πως προς υποστήριξη των επιχειρημάτων της η Κυπριακή Δημοκρατία έχει συμβουλευτεί τον Βρετανό εμπειρογνώμονα σε θέματα διεθνούς δικαίου και καθηγητή στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, Vaughan Lowe, έτσι ώστε οι θέσεις που εκφράζει είναι τεκμηριωμένες και βάσιμες, σύμφωνα με την υπάρχουσα νομολογία και τη σωστή ερμηνεία του δικαίου.

Αναφερόμενες στη συμμετοχή του γαλλικού κολοσσού TOTAL καθώς και της ιταλικής ENI στις γεωτρητικές δραστηριότητες σε τεμάχια της κυπριακής ΑΟΖ, οι ίδιες πηγές σημείωσαν την θωράκιση των συμφερόντων της Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω των συνεργασιών εταιρειών σε ερευνητικά τεμάχια.

Υπογράμμισαν ιδιαίτερα τη βούληση της Γαλλίας να στηρίξει τις δραστηριότητες της TOTAL στην κυπριακή ΑΟΖ και υπενθύμισαν πως φρεγάτα του γαλλικού Πολεμικού Ναυτικού είχε διέλθει από τη θαλάσσια περιοχή στην οποία βρίσκεται το τεμάχιο 3 ενώ εκεί βρίσκονταν, τον Φεβρουάριο του 2018, τα τουρκικά πολεμικά σκάφη τα οποία παρεμπόδισαν το γεωτρύπανο SAIPEM 12000 της ΕΝΙ να προχωρήσει σε γεώτρηση στον στόχο «Σουπιά».

Πάντως, την ίδια μέρα που ο «Πορθητής» έφτανε στα ανοιχτά της Πάφου, στις 4 Μαΐου, η Λευκωσία φρόντισε να καταθέσει στον ΓΓ του ΟΗΕ τις γεωγραφικές συντεταγμένες του βόρειου και βορειοδυτικού ορίου της υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ της. Οι ίδιες διπλωματικές πηγές εξήγησαν ότι με την κίνηση αυτή καταδεικνύονται τα ακριβή όρια της κυπριακής υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ, δίνοντας το μήνυμα σε ξένες συνεργαζόμενες εταιρείες ότι η παραβίαση των ορίων συνεπάγεται παραβίαση της νομοθεσίας της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Αναφέρθηκε επίσης ότι η Κύπρος έχει κατ’ επανάληψη καλέσει την Τουρκία σε διαπραγμάτευση για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών τους, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, όμως η Άγκυρα απέρριψε οποιεσδήποτε προσπάθειες για ειρηνική διαπραγμάτευση. Μάλιστα, η πρόσκληση αυτή προς την Τουρκία επαναλήφθηκε με επιστολή προς τον ΓΓ του ΟΗΕ στις 12 Δεκεμβρίου 2018.

Παράλληλα, οι ίδιες διπλωματικές πηγές εξήγησαν ότι δεν υπάρχει εύλογη βάση στο διεθνές δίκαιο για τις τουρκικές αξιώσεις στη δυτική θαλάσσια περιοχή της Κύπρου, υποδεικνύοντας και τη γενική αποδοχή που υπάρχει από τη διεθνή κοινότητα και από τα κράτη της περιοχής για τη μέση γραμμή, ως τη σωστή προσέγγιση για την επίτευξη μιας δίκαιης οριοθέτησης.

Σημείωσαν περαιτέρω ότι θεωρείται εύλογη μια διεκδίκηση όταν αυτή γίνεται μέχρι τη μέση γραμμή, και πως ένα κράτος που κινείται πέραν της μέσης γραμμής θεωρείται ότι δεν ενεργεί καλόπιστα. Αυτό το βλέπουν τα άλλα κράτη και οι νομικές τους υπηρεσίες δείχνουν ότι η Τουρκία βρίσκεται εν αδίκω, πρόσθεσαν.

Υπέδειξαν παράλληλα ότι στη συμφωνία Κύπρου-Ισραήλ για οριοθέτηση της ΑΟΖ γίνεται δύο φορές αναφορά στη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), αν και το Ισραήλ δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος στη Σύμβαση ενώ και οι ΗΠΑ που δεν έχουν υπογράψει την UNCLOS, δέχονται το εθιμικό δίκαιο.

Όσον αφορά την ενδεχόμενη προσφυγή σε διεθνή μηχανισμό επίλυσης διαφορών για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών Κύπρου και Τουρκίας, οι ίδιες πηγές υπέδειξαν ότι η Άγκυρα δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος στην UNCLOS και δεν αποδέχεται την αναγκαστική δικαιοδοσία του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης, ενώ η Τουρκία επέλεξε να κρατήσει τον εαυτό της εκτός του πλαισίου τέτοιων διαδικασιών επίλυσης διαφορών.

Οι συντεταγμένες που κατατέθηκαν στις 4 Μαΐου (χάρτης 3)

Στις 4 Μαΐου, η Κυπριακή Δημοκρατία κατέθεσε στον ΓΓ του ΟΗΕ τις γεωγραφικές συντεταγμένες του βόρειου και βορειοδυτικού ορίου της υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ της, κάτι που αποτελεί τη μέση γραμμή μεταξύ Κύπρου και Τουρκίας (Χάρτης 3).

Το γεωτρύπανο «Fatih» της κρατικής Τουρκικής Εταιρείας Πετρελαίου (TPAO), συνοδευόμενο από τουρκικές φρεγάτες και υποβρύχια, αλλά και (πρώην νορβηγικά) υποστηρικτικά σκάφη, βρίσκεται από τις 4 Μαΐου στα 30 ναυτικά μίλια εντός της κυπριακής υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ.'

Το Υπουργείο Εξωτερικών της Κύπρου, εκφράζοντας την εκτίμηση ότι η Τουρκία, αν και επέλεξε το σημείο για πολιτικούς λόγους, διατηρεί πρόθεση να προχωρήσει σε γεώτρηση, έχει ενδείξεις για το αν κατέβηκε ήδη τρυπάνι και για το αν δεν κατέβηκε.

Είναι σαφές ότι οι τουρκικές γεωτρητικές δραστηριότητες παραβιάζουν τα κυριαρχικά δικαιώματα της Κύπρου για την εξερεύνηση και εκμετάλλευση των φυσικών πόρων της ΑΟΖ και της υφαλοκρηπίδας της σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο (UNCLOS και εθιμικό).

Ενδεικτικοί είναι δύο χάρτες του ΥΠΕΞ που αφορούν τόσο τον τουρκικό γεωτρητικό στόχο, όσο και τις γενικότερες διεκδικήσεις της Τουρκίας σε υφαλοκρηπίδα στην Ανατολική Μεσόγειο, περιλαμβανομένων αυτών εντός της κυπριακής υφαλοκρηπίδας ΑΟΖ.